KİK Kararı: 2011/UY.III-1957

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2011/045
Gündem No : 38
Karar Tarihi : 13.06.2011
Karar No : 2011/UY.III-1957
BAŞVURU SAHİBİ:
ASKA İNŞAT TİC. VE SAN. A.Ş., EĞİTİM MAHALELSİ KASAP İSMAİL SOKAK ASKA İŞ MERKEZİ NO:2 D.9 KADIKÖY/İSTANBUL

İHALEYİ YAPAN İDARE:
YALOVA ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜ Yapı İşleri ve Teknik Daire Başkanlığı, Süleymanbey mah. Cumhuriyet cad. karizma işhanı kat 3 YALOVA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2011/8800 İhale Kayıt Numaralı "Çınarcık Meslek Yüksek Okulu Yapım İşi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

07.06.2011tarih ve B.07.6.KİK.0.08.00.00-101.04-.Y.[14.15].(0226)./2011-25E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Yalova Üniversitesi Rektörlüğü Yapı İşleri ve Teknik Daire Başkanlığı tarafından 14.02.2011 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Çınarcık Meslek Yüksek Okulu İnşaatı” ihalesine ilişkin olarak Aska İnş. Tic. ve San. A.Ş.’nin 15.04.2011 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 25.04.2011 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 02.05.2011 tarih ve 22426 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 02.05.2011 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle;

1. İhale komisyonu tarafından, idari şartnamenin 33.3 üncü maddesine yer alan aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesinde, sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalara ilişkin olarak Kamu İhale Kurum tarafından belirlenen kriterlerin esas alınacağı yönündeki düzenlemeye riayet edilmediği, kesinleşen ihale kararı ile aşırı düşük teklif sorgulama ve cevap bildirimlerinde uyumsuzluklar bulunduğu, şikayet başvuruları üzerine idarece alınan kararda geçerli teklif sayısının aşırı düşük teklif sınır değerin ve sınır değerin altındaki geçerli teklif sayısının belirtilmediği, teklif ettikleri 2.438.500,00 TL’lik bedelin açıklamasının 29.12.2010 tarih ve 27800 sayılı Kamu İhale Genel Tebliğinin 45 inci maddesine yer alan açıklamalara göre belgelendirmenin güçlükle yapıldığı göz önünde bulundurulduğunda, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından yaklaşık maliyete göre % 43 oranında tenzilat yapılarak teklif edilen 2.069.000,00 TL’lik bedelin, anılan Tebliğe uygun olarak açıklanmasının mümkün olmadığı, her ne kadar Kamu İhale Genel Tebliğinin 45.1.21 inci maddesinde sıralı iş kalemleri/grupları listesine göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubunun, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenmesi, bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmaması esası benimsenmiş olsa da sorgulamaya gerek görülmeyen imalatların miktarlarının ve fiyatlarının düşürülmesinin işin yapılabilirliğini etkileyeceği, ancak idarenin bu hususu irdelemediği,

2 ) Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “İsteklinin organizasyon yapısı ve personel durumuna ilişkin belgeler” başlıklı 40 ıncı maddesinde, anahtar teknik personel olarak bildirilen kişilerin, aday veya isteklinin bünyesinde görev yaptıkları süre boyunca, başka bir gerçek veya tüzel kişide çalışamayacaklarının hükme bağlandığı, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından anahtar teknik personel olarak bildirilen elektrik mühendisinin başka bir firmada daha çalıştığı, ancak idarenin bu hususu netleştirmediği,

İddia edilmektedir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

1 ) Başvuru sahibinin 1 inci iddiasına ilişkin olarak:

İncelemeye konu ihale, Yalova Üniversitesi Rektörlüğü Yapı İşleri ve Teknik Daire Başkanlığı tarafından gerçekleştirilen “Çınarcık Meslek Yüksek Okulu İnşaatı” işi olup, anahtar teslimi götürü bedel üzerinden çıkılan ihaleye ait ihale ilanında işin niteliği, türü ve miktarı; “Mevcut bodrum kat üzerine zemin kat 2 normal kat olmak üzere toplam 3 katlı betonarme yapı yapılması ve bodrum katta yapılmayan eksik işlerin yapılması 1 adet” olarak belirlenmiştir.

Kamu İhale Genel Tebliğinin “Yaklaşık maliyetin hesaplanması sırasında aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere idarece yapılacak işlemler” başlıklı 38 inci maddesinde; “38.1. İdare, yaklaşık maliyetin hesaplanması sırasında her bir iş kalemi/grubunun yaklaşık maliyete oranını tespit edecektir. Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemleri/grupları tutarlarının büyükten küçüğe sıralandığı ve oranların kümülatif toplamının da gösterildiği “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” ile iş kalemleri/gruplarına ait ayrıntılı analizler ve analiz girdilerinin tutarları itibarıyla küçükten büyüğe sıralanmış halini gösteren “sıralı analiz girdileri tablosu” hazırlanarak yaklaşık maliyet hesap cetveli kapsamında ihale onay belgesine eklenecektir. Sıralı iş kalemleri/grupları listesi oluşturulurken, iş kalemleri/grupları tutarlarının yaklaşık maliyete oranları, en yakın dört ondalık basamaklı sayıya getirilecek biçimde yuvarlanacak ve bu oranların toplamının, yuvarlama nedeni ile 1 den farklı olması dikkate alınmayacaktır.” açıklaması,

Anılan Tebliğin “Aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 45 inci maddesinde,“…45.1.2. Sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntılar yazılı olarak istenir. Bu çerçevede; istenen açıklamanın niteliği dikkate alınarak, isteklilere beş (5) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilir.

45.1.2.1. İhale komisyonunca, (38.1) maddesi kapsamında idarece hazırlanan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş kalemleri/grupları belirlenir.

Sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubu, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenecektir. Bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmayacaktır.

45.1.2.2. İhale komisyonu tarafından, açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ait idarece (38.1) maddesine göre oluşturulan “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdileri tespit edilecektir.

Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üne eşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılması istenilmeyecektir.

Tutarı, kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kar ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda % 15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisi belirlenecek, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmeyecektir.

Aynı girdinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kalemi/grubunun analizinde yer alması halinde bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek analiz toplamının % 3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılır. Herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilecektir.

Analizlerdeki işçilik girdisi, tutarları analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olsa dahi, açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamaz.

45.1.2.3. İhale komisyonu teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden (45.1.2.1) maddesinde belirlediği iş kalemleri/grupları için isteyeceği açıklama ile ilgili yazıda, (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerini de belirtecektir.

İstekliler, teklifi kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlayacakları analizlerde (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dahil analizlerini oluşturan tüm girdileri göstereceklerdir.

…

45.1.3. İsteklilerden teklifleri kapsamında analiz ve hesap cetveli sunmaları istenmeyecektir. Analizler ve hesap cetveli, Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla, sadece aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden istenecektir. Bu çerçevede; teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen istekliler tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenlerine ilişkin olarak yapacakları açıklama kapsamında;

a) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde, toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetveli ile açıklama istenen iş kalemleri ve/veya iş gruplarının birim fiyatlarına ilişkin ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,

b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri

sunacaklardır. Sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri/grupları için analiz sunulması istenmeyecektir.

45.1.4. İdare tarafından ihale dokümanı kapsamında;

a) Teklif birim fiyatlı işlerde; her bir iş kaleminin yapım şartlarına, tarif ve içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

b) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde; iş kalemleri ve/veya iş gruplarının yapım şartlarına bağlı kalınarak, her iş kalemi/iş grubunun içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

(Ek-Y.2)’de yer alan örneğe uygun analiz formatının isteklilere verilmesi, isteklilerin de tekliflerinin aşırı düşük olarak tespit edilerek kendilerinden açıklama istenmesi durumunda, yapacakları açıklamada sunacakları analizlerin verilen bu formata uygun olması gerekmektedir.

İdare tarafından bütün iş kalemleri/iş grupları için tek bir analiz formatı düzenlenebileceği gibi, iş kalemleri/iş gruplarının yapım şartlarına göre birden fazla analiz formatı da düzenlenebilir. Ancak bu durumda, idare ihale dokümanında hangi analiz formatının hangi iş kalemleri/iş grupları için kullanılacağını belirtmek zorundadır.

45.1.5. İsteklilerin iş kalemleri/iş grupları için kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış cari yıl birim fiyatları veya bu fiyatlardan daha yüksek fiyatları teklif etmeleri ve söz konusu iş kalemleri/grupları için; hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandıklarını, birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları durumunda analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda; isteklilerin, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış “kar ve genel gider içermeyen birim fiyatların” üzerine, kendi belirledikleri “kar ve genel gideri” ilave ederek birim fiyatlarını oluşturmaları durumunda da; hangi kamu kurum ve kuruluşunun “kar ve genel gider hariç birim fiyatını” kullandıklarını ve kendi belirledikleri “kar ve genel gider” tutarını yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları halinde de, söz konusu iş kalemleri/iş grupları için analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda isteklilerin analiz düzenlemeleri zorunlu olmayan söz konusu iş kalemleri/grupları için (45.1.14) maddesinde belirtildiği şekilde, proforma fatura, teklif alma yazısı, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek: O-5, O-6, O-7) ve stok tespit tutanağı (Ek: O-8) sunmalarına da gerek bulunmamaktadır.

İş kalemleri/grupları için, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar esas alınarak teklif sunulmuş olmakla birlikte; yukarıda belirtildiği şekliyle liste halinde belirtilmemesi durumunda, söz konusu iş kalemleri/grupları için analiz sunulması zorunludur.

İlan veya davet tarihinde cari yıl birim fiyatın yayımlanmamış olması durumunda, istekli tarafından önceki yılın yayımlanmış birim fiyatları kullanılabilir.

45.1.6 Analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde, Bayındırlık ve İskan Bakanlığı tarafından belirlenerek yayımlanmış rayiçleri kullanan ve söz konusu rayiçleri poz numaraları da belirterek liste halinde sunan isteklilerin, söz konusu rayiçlere ilişkin olarak (45.1.14) maddesinde belirtildiği şekilde, proforma fatura, teklif alma yazısı, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ve stok tespit tutanağı sunmalarına gerek bulunmamaktadır.

…

45.1.10. İhale komisyonu, sınır değerin altındaki tekliflerin önemli bileşenlerini;

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen yapım işinin özgünlüğü,

hususlarında istekliler tarafından belgelere dayalı olarak yapılan yazılı açıklamaları da dikkate almak suretiyle değerlendirir ve ihaleyi sonuçlandırır.

45.1.11. Yapım yönteminin ekonomik olması hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; kullanılan yapım yöntemi ve teknolojisinin sağlayacağı maliyet avantajının belgelere dayalı olarak açıklanması gereklidir.

45.1.12. Seçilen teknik çözümler, yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar veya yapım işinin özgünlüğü hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; belirtilen çözüm, avantajlı koşul ve özgünlük sayesinde elde edilen maliyet avantajı, bilgi ve belgelere dayalı olarak açıklanmalıdır.

45.1.13. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada; sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklinin analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

a. Tedarikçi veya üreticilerden alınan proforma faturalar,

b. Fiyat teklifleri,

c. Çimento ve demir ürünleri için üreticinin ilan edilmiş fiyat tarifeleri

ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,

d. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mala ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar,

e. Ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları,

f. Stoğunda bulunan mallara ilişkin stok tespit tutanakları,

g. İdarece istenmesi durumunda yardımcı analizler v.b. dir.

İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları (45.1.13.1 – 45.1.13.8) maddelerine göre yapacakları açıklamalar kapsamında sunacaklardır.

Yukarıda sayılan belge ve bilgilerden hiçbiri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda istekli tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle ilgili mevzuatına göre son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer belge ve bilgiler kullanılarak da açıklama yapılabilir. (Örnek: Yurt dışından ithal edilen mallara ilişkin olarak gümrük giriş beyannamesi kullanılarak açıklama yapılabilir.)

45.1.13.1. Tedarikçi veya imalatçılardan alınan ve birim fiyatları gösteren proforma fatura sunularak açıklama yapılması durumunda proforma faturadaki birim satış tutarı;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim maliyetin,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

45.1.13.2. İsteklilerce yapılan açıklamalarda; teklifin bir bölümünü oluşturan iş kalemlerine/gruplarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması halinde, fiyat teklifinde belirtilen veya fiyat teklifine göre hesaplanan birim fiyat;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.6) yer alan toplam birim maliyet tutarının,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.6) yer alan ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından fiyat teklifinin üzerine; “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından fiyat teklifinin üzerine; “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

İstekli tarafından teklif kapsamındaki harita, kadastro ve proje işlerine ilişkin olarak yapılacak açıklamalarda sadece bu işlere ilişkin fiyat tekliflerinin sunulması yeterlidir.

…

45.1.13.6. İsteklinin açıklamalarını kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara dayandırması durumunda ihale konusu işte kullanılması öngörülen mala ilişkin ağırlıklı ortalama birim maliyetin veya ağırlıklı ortalama birim satış tutarının belirtildiği “maliyet/satış tutarı tespit tutanağı” (Ek-O.7) sunulacaktır. İsteklilerce teklif edilen tutara ilişkin birim fiyatlar,

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, ağırlıklı ortalama birim maliyetin,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

İsteklinin satışlar üzerinden açıklama yapabilmesi için malın ticareti ile iştigal ediyor olması; maliyete dayalı açıklama yapabilmesi için ise, son geçici vergi beyanname döneminde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az yarısı kadar alış yapmış olması gerekmektedir.

İsteklinin son geçici vergi beyanname döneminde 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelere açıklama konusu mala ilişkin satış yapmış olması ve satılan malın idarece kabul edilmiş olması durumunda “maliyet/satış tutarı tespit tutanağı” (Ek-O.7) sunmasına gerek bulunmayıp sadece söz konusu satışa ilişkin fatura suretleri ile de belgelendirme yapılabilecektir” açıklamaları,

Yer almaktadır.

İdarece gönderilen bilgi ve belgeler incelendiğinde; 01.02.2011 tarihli ihale onay belgesinin ekinde, yaklaşık maliyet cetveli, inşaat, mekanik tesisat ve elektrik tesisatı imalatlarına ilişkin iş kalemlerini gösteren hesap cetvelleri, yapılacak işler listesi, mahal listeleri, pursantaj oranları icmal tablosu, inşaat imalatlarına ilişkin (sıva, duvar, kalıp, demir, beton) metrajlar ve sıralı iş kalemleri/grupları listesinin yer aldığı,

İdarece sınır değerin 2.539.328,02 TL olarak hesaplandığı, bu değerin altında fiyat teklifi veren isteklilerden (Binsa Bayburt İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti., Yumurtacı Müh. Eğt. Tur. İnş. Nak. Ve San. Tic. Ltd. Şti., Aska İnş. Tic. ve San. A.Ş., Zirve İnş. Tic. Ltd. Şti., Mustafa Öztürk, Köken Müh. İnş. Mim. Taah. Tar. Hay. San. Tic. Ltd. Şti., Örs İnş. Turz. Taah. Tic. Ltd. Şti. ve Alsancak Yapı Peyzaj ve Tic. Ltd. Şti.) 05.03.2011 tarihli yazılar ile;

-Analizlerde belirtilen malzemelere ait proforma faturalar ve proforma faturanın alındığı yerden aynı bedelle daha önce kesilmiş faturaların SMMM veya YMM tarafından onaylanmış başka kesilen faturaların sunulması,

- Varsa SMMM veya YMMM tarafından onaylı envanter defterinin sunulması (imalat sürecinde kullanılacak inşaat, elektrik ve makine malzemeleri)

- İmalat sürecinde kullanılacak malzemelerin proforma faturaların ve diğer faturaların ihale ilan tarihinden önce olmak üzere son altı ay içerisinde alınmış olması ve bu faturaların uygun bir biçimde sunulması,

Gerektiği hususlarının bildirildiği, yazı ekinde açıklama istenecek analiz girdilerinin listesi, sıralı iş kalemleri/grupları listesi ve analiz formatlarının bulunduğu,

Yumurtacı Müh. Eğt. Tur. İnş. Nak. ve San. Tic. Ltd. Şti., Zirve İnş. Tic. Ltd. Şti. ve Mustafa Öztürk tarafından aşırı düşük teklif açıklaması sunulmadığı, dolayısıyla tekliflerinin reddedildiği, diğer istekliler tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamaların uygun görüldüğü ve 12.04.2011 tarihli ihale komisyon kararı ile ihalenin aşırı düşük teklif açıklaması uygun bulunan Binsa Bayburt İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak Aska İnş. Tic. ve San. A.Ş.’nin belirlendiği,

İhale sonucunun 12.04.2011 tarihli kesinleşen ihale kararı ile isteklilere gönderildiği, anılan yazının başvuru sahibine faks yoluyla aynı tarihte tebliğ edildiği, yazıda ihalenin Binsa Bayburt İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibinin Aska İnş. Tic. ve San. A.Ş. olduğunun belirtildiği, ayrıca;“Çınarcık Meslek Yüksek Okulu Yapım İşi için firmanız tarafından verilen teklifiniz değerlendirmeye alınmakla birlikte, firmanızın teklifi ekonomik açıdan en avantajlı teklife göre yüksek olması nedeniyle uygun görülmemiştir.” ibaresinin de bulunduğu,

Tespit edilmiştir.

16.03.2011 tarihinde imzalanan 05.03.2011 tarihli aşırı düşük teklif açıklama isteme yazısının iadeli taahhütlü posta yoluyla gönderildiği, yazının başvuru sahibine 30.03.2011 tarihinde tebliğ edildiği görülmüştür. Diğer taraftan başvuru sahibinin teklif mektubunda elektronik posta adresine ve faks numarasına yapılan tebligatı kabul etmediği, buna göre iadeli taahhütlü posta ile tebligat yapılması gerekirken 12.04.2011 tarihli kesinleşen ihale kararının idarece başvuru sahibine faks yoluyla tebligat yapılmasının yerinde olmadığı anlaşılmıştır. Ancak şikayete konu işlem başvuru sahibi tarafından 12.04.2011 tarihinde fark edildikten sonra 15.04.2011 tarihinde, süresinde idareye şikayet başvurusunda bulunulduğu, dolayısıyla söz konusu durumun başvuru sahibi açısından hakkının ihlal edilmesine sebep olmadığı görülmüştür. Başvuru sahibi tarafından, kesinleşen ihale kararı ile aşırı düşük teklif sorgulama ve cevap bildirimlerinde uyumsuzluklar bulunduğu ile kastedilmek istenilen iradenin açıklanamadığı görülmekte olup, yapılan incelemede kesinleşen ihale kararının faks yoluyla, aşırı düşük teklif açıklama isteme yazısının iadeli taahhütlü posta yoluyla bildirilmesinde uyumsuz olarak nitelendirilebilecek bir duruma rastlanmamıştır.

İhale ilan tarihinde yürürlükte bulunan 29.12.2010 tarih ve 27800 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu İhale Genel Tebliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ ile değişik Kamu İhale Genel Tebliğinin 45 inci maddesinde yapılan açıklamalara göre teklifi aşırı düşük olarak tespit edilen istekliler tarafından, toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetveli ile açıklama istenen iş kalemleri ve/veya iş gruplarının birim fiyatlarına ilişkin ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgelerin sunulması, tedarikçi veya imalatçılardan alınan ve birim fiyatları gösteren proforma fatura sunularak açıklama yapılması halinde maliyete ve satışlara dayalı açıklama yapılması durumuna göre, proforma fatura üzerine mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” veya “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılması ve kaşelenerek imzalanması gerekmektedir.

Anılan Tebliğin 45.1.13.9 uncu maddesinde, istekliler tarafından aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamındaki mallara ilişkin olarak stok tespit tutanağı veya proforma fatura ya da fiyat teklifi yerine sadece alış faturası ile açıklamada bulunulmasının geçerli bir açıklama olarak kabul edilmeyeceği, 45.1.13.12 nci maddesinde, maliyet/satış tutarı tespit ve stok tespit tutanaklarının son geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesinin esas olduğu, 45.1.13.10 uncu maddesinde ise proforma fatura ve fiyat tekliflerinin, ihale tarihinden önce düzenlenmiş olmasının zorunlu olmadığı açıklamalarına yer verilmiştir.

İdare tarafından aşırı düşük teklif açıklama isteme yazısında istenilen kriterlerin ihale ilan tarihinde yürürlükte bulunan Kamu İhale Genel Tebliğinin esaslarına uygun olmadığı anlaşılmaktadır. Zira aktarılan Tebliğ açıklamalarından da görüleceği üzere, proforma faturanın alındığı yerden aynı bedelle daha önce kesilmiş SMMM veya YMM onaylı faturaların, SMMM veya YMMM tarafından onaylı envanter defterinin sunulmasına gerek bulunmamaktadır. Ayrıca aşırı düşük teklif açıklama isteme yazısında istenilen proforma faturaların ve diğer faturaların ihale ilan tarihinden önce olmak üzere son altı ay içerisinde alınmış olması şartı da aktarılan Tebliğ açıklamalarına göre aranmamaktadır. Diğer taraftan, tedarikçi veya imalatçılardan alınan ve birim fiyatları gösteren proforma fatura sunularak açıklama yapılması durumunda proforma faturanın şeklinin söz konusu Tebliğin 45.1.13.1 inci maddesine uygun olması gerekirken idarece bu maddeye atıf yapılmadığı gibi şekil şartı olmayan proforma fatura sunulmasının yeterli olduğu anlamının çıkacağı şekilde açıklama istenildiği görülmüştür.

İdarenin aşırı düşük teklif açıklama isteme yazısının kamu ihale mevzuatına uygun olmadığı anlaşılmış olmakla birlikte, isteklilerin ihale ilan tarihinde yürürlükte bulunan Kamu İhale Genel Tebliğine uygun aşırı düşük teklif açıklama sunma zorunluluklarının bulunduğu da açıktır. Bu doğrultuda, ihaleye sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının uygunluğu idarenin aşırı düşük teklif açıklama yazısına göre değil, 29.12.2010 tarih ve 27800 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu İhale Genel Tebliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ ile değişik Kamu İhale Genel Tebliğinin 45 inci maddesinde yapılan açıklamalara göre incelenmiştir. Bu çerçevede yapılan tespitler aşağıdaki gibidir:

1- İhale üzerinde bırakılan istekli olan Binsa Bayburt İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamaları incelendiğinde;

Alçı duvar levhası, derz dolgu alçısı, çelik dubel, barozen vida kutusu, agraf vidası, derz bandı, 0,5 mm Tu 28 profil, 0,6 mm Tu 60 profil, sıva filtresi, plastik çivili ısı yalıtım dübeli, ısı yalıtım levhaları yapıştırıcısı, 3 mm plastomen esaslı cam tülü taşıyıcılı örtü, 3 mm plastomen esaslı keçe taşıyıcılı örtü, 200 kpa basınç dayanımlı yüzeyi prüzlü ekstrüde poliütren köpük, gaz beton yüzey için plastik çivi yalıtım dübeli ve 20 cm zemine ekstrüde için İmes Ticaret Nalburiye Hırdavat/Sinan Bozkurt firmasından alınan 09.02.2011 tarihli proforma fatura,

Su bazlı astar, su bazlı duvar boyası, su bazlı silikon esaslı koruyucu astar, silikon esaslı dış cephe boyası, yağlı boya ve antipas için Işıklar Yapı Malzemeleri/Kadri Işık’tan alınan 09.02.2011 tarihli proforma fatura ile proforma fatura ekinde anılan firmaya kesilen çeşitli alış faturaları,

20 cm ve 30 cm gaz beton blok ve hafif gaz beton tutkalı için Efendiağalar İnş. ve İnş. Malz. San. Tic. Ltd. Şti.’den alınan 09.02.2011 tarihli proforma fatura ile proforma fatura ekinde anılan firmaya kesilen 2 adet alış faturası,

C-30 mikserli beton harcı için Cemil Demiryürek Çimento Beton Tic. Ltd. Şti.’den alınan 09.02.2011 tarihli proforma fatura ile proforma fatura ekinde anılan firmaya kesilen 1 adet alış faturası,

Sunulduğu, yukarıda belirtilen proforma faturalar üzerinde SMMM tarafından “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazıldığı, SMMM imzasının ve kaşesinin bulunduğu, anılan girdilere yönelik açıklamanın Kamu İhale Genel Tebliğinin 45.1.13.1 inci maddesine uygun olduğu anlaşılmıştır.

Alüminyum küpeşte ve laminat kapı için Binsa Bayburt İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından düzenlenen ve SMMM tarafından onaylanan maliyet analizlerinin sunulduğu, analizlerin ekinde anılan istekli adına kesilen alış faturalarının bulunduğu, Kamu İhale Genel Tebliğinin 45.1.13.6 ncı maddesine göre isteklinin açıklamasını kendi ürettiği mallara dayandırması durumunda, ihale konusu işte kullanılması öngörülen mala ilişkin ağırlıklı ortalama birim maliyetin veya ağırlıklı ortalama birim satış tutarının belirtildiği “maliyet/satış tutarı tespit tutanağı” (Ek-O.7) sunulması gerekirken, anılan istekli tarafından üretildiği anlaşılan alüminyum küpeşte ve laminat kapı için maliyet analizi sunulmasının Kamu İhale Genel Tebliğine uygun olmadığı,

Mermerit tezgah için İmes Ticaret Nalburiye Hırdavat/Sinan Bozkurt firmasından alınan 09.02.2011 tarihli proforma sunulduğu, proforma fatura üzerinde SMMM veya YMM onayı olmadığı gibi, Kamu İhale Genel Tebliğinin 45.1.13.1 inci maddesine göre olması gereken şerhin de bulunmadığı, bu çerçevede söz konusu girdilere yönelik açıklamanın Kamu İhale Genel Tebliğine uygun olmadığı,

Tavan armatürü, analog H. Hat 216 analog D. Hat 64 say. D. Hat 15y. H.hat, güvenlik şatlı priz sortisi, analog adresli duman dedektörü, 3 faz giriş 3 faz çıkışlı ups 45 kva, 20 m uzunluğunda tüplü model yangın dolabı için Kara Elektrik/Elif Hülya Kara’dan alınan 15.01.2011 tarihli proforma faturanın sunulduğu, proforma fatura üzerinde SMMM onayı olmasına rağmen, Kamu İhale Genel Tebliğinin 45.1.13.1 inci maddesine göre olması gereken şerhin bulunmadığı, dolayısıyla söz konusu girdilere yönelik açıklamanın Kamu İhale Genel Tebliğine uygun olmadığı, diğer elektrik iş kalemleri için Ümelsan Elk. İnş. San. Tic. Ltd. Şti.’den alınan fiyat teklifi sunulduğu, ancak anılan fiyat teklifi üzerinde SMMM veya YMM onayı olmadığı gibi, Kamu İhale Genel Tebliğinin 45.1.13.2 nci maddesine göre olması gereken şerhin de bulunmadığı, bu çerçevede açıklamanın Kamu İhale Genel Tebliğine uygun olmadığı,

Ayrıca anılan istekli tarafından karebodur ve fayans, mermer, kereste, iskele, panel radyatör, çimento, blok tuğla, 8, 12 ve 14‘lük nervürlü inşaat demiri, izo gips, işlenmiş, yıkanmış kum, fayans seramik, musluk, profil boru, sac merdiven yapımı, demir kapı yapımı gibi girdiler için sadece alış faturalarının sunulduğu, Kamu İhale Genel Tebliğinin 45.1.13.9 uncu maddesi uyarınca istekliler tarafından aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamındaki mallara ilişkin olarak stok tespit tutanağı veya proforma fatura ya da fiyat teklifi yerine sadece alış faturası ile açıklamada bulunulması geçerli bir açıklama olarak kabul edilmeyeceğinden, söz konusu girdilere yönelik açıklamanın Kamu İhale Genel Tebliğine uygun olmadığı,

Tespit edilmiştir.

Yukarıda yapılan tespitlere göre kamu ihale mevzuatına uygun açıklama sunmadığı anlaşılan Binsa Bayburt İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin teklifinin reddedilmesi gerekirken ihalenin üzerinde bırakılması işlemi yerinde bulunmamıştır.

2- Ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlenen Aska İnş. Tic. ve San. A.Ş. tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamaları incelendiğinde;

Teklif bedellerini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetvelinin, kamu kurum ve kuruluşları tarafından yayımlanan 2010 yılı birim fiyatlarının kullanıldığı iş kalemleri için hangi kamu kurum ve kuruluşunun “kar ve genel gider hariç birim fiyatını” kullanıldığını ve belirlenen “kar ve genel gider” tutarının yazılı olduğu listenin, kamu kurum ve kuruluşu tarafından yayımlanan birim fiyatların kullanılmadığı iş kalemlerine ait analizlerin ve analizlerde proforma faturadan alındığı belirtilen girdiler için de proforma faturaların ve eki maliyet satış tutarı tespit tutanaklarının sunulduğu tespit edilmiştir.

Kamu İhale Genel Tebliğinin 45.1.5 ve 45.1.6 ncı maddeleri çerçevesinde başvuru sahibi tarafından aşırı düşük teklif açıklama isteme yazısı ekinde bulunan sıralı iş kalemleri/grupları listesinde yer alan iş kalemlerinden kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar esas alınarak teklif sunulan iş kalemleri için analiz düzenlenmemesinin ve tevsik edici belgelerin sunulmamasının Kamu İhale Genel Tebliğine aykırı olmadığı anlaşılmaktadır.

Ancak, sıralı iş kalemleri/grupları listesinde ve açıklama istenecek analiz girdileri listesinde yer alan ve kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatların kullanılmadığı iş kalemleri arasında bulunan 1002.116 poz numaralı yangın dolabı (tüplü model) DN 25 20M iş kalemi için Sadık Pres Sanayi/Hüseyin Pökön’den alınan 10.02.2011 tarihli proforma faturanın sunulduğu, proforma fatura içeriğinde yangın dolabının imalatında kullanılacak imalat kalemlerinin yer aldığı, proforma faturanın ekinde de Maliyet Satış Tutarı Tespit Tutanağının sunulduğu, anılan tutanağın “Ağırlıklı ortalama birim maliyet” başlıklı 4 üncü kaleminin doldurulduğu, söz konusu bilgilere göre proforma fatura sahibinin üretici olduğu anlaşılmış olmasına rağmen, proforma fatura üzerinde “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin bulunduğu, Kamu İhale Genel Tebliğinin 45.1.13.2 nci maddesine göre maliyete dayalı açıklama yapıldığında olması gereken beyanın bulunmadığı, SMMM tarafından yanlış beyanda bulunulduğu, dolayısıyla açıklamanın uygun olmadığı anlaşılmıştır.

Ayrıca, başvuru sahibi tarafından sunulan analizler incelendiğinde;

Özel 01 poz numaralı mermerit tezgah yapılması, CSYO.03 poz numaralı alüminyum korkuluk yapılması gibi iş kalemlerine ilişkin analizlerin tek kalem halinde proforma faturaya atıf yapmak suretiyle hazırlandığı, ancak söz konusu analizlerin, analiz konusu imalatın ayrıntılarını göstermemesi nedeni ile analiz niteliği taşımadığı,

21.066 poz numaralı 0-12,50 m arası yükseklikteki tavanlar için iş iskelesi kurulması (12,50 m dahil) iş kalemi için düzenlenen analizde ve 21.054 poz numaralı en yüksek noktası (yüksekliği) 4 m'ye kadar olan yapı ve sınai imalata (köprüler hariç) ait ahşap kalıp iskelesi (4.00 m. dahil) iş kalemi için düzenlenen analizde yer alan, birim fiyatı 3,99 TL olarak öngörülen 08.010 poz numaralı lama demirinden çarık, bilezik vb. demirleri hazırlanması iş kaleminde Ek. Yrd. An-1 sayfasına atıf yapıldığı, yardımcı analizde 04.255 poz numaralı lama girdisinin birim fiyatının 0,92 TL olarak belirtildiği, 04.255 poz numaralı lamanın satın alma yerinin fabrikadan olduğunun belirtildiği, buna göre söz konusu analizlerde lamanın nakliyesinin gösterilmesi gerektiği halde gösterilmediği, ayrıca istekli tarafından hazırlanan kırmataş, çimento, kuç-çakıl ve nervürlü-profil demir nakliyelerinin hesaplandığı listede de 21.066 ve 21.054 poz numaralı iş kalemlerine yer verilmediği,

CSYO.01 poz numaralı cephe sırlı tuğla yapılması iş kalemine ait analizde yer alan girdilerden 04.021/B2 poz numaralı 21,5X6,5X1,5 cm (kahverengi) kaplama tuğlasının birim fiyatının 0,46 TL olarak öngörüldüğü, anılan malzemenin satın alma yerinin Bayındırlık ve İskan Bakanlığı tarafından yayımlanan İnşaat Rayiçleri Kitabında fabrikadan olduğunun belirtildiği, ayrıca ihale dokümanı kapsamında inşaat işleri özel poz tarifleri arasında yer alan CSYO.01 poz numaralı iş kaleminin yapım şartlarında; “…Sıvası tamamlanmış cephenin temizlenmesi, malzeme, işçilik, her türlü alet edevat, kayıplar, yatay düşey taşımalar, iş yerine nakliye, müteahhit karı ve genel giderler dahil 1m2 için fiyatıdır.” ibarelerinin bulunduğu, buna göre söz konusu analizde tuğla nakliyesinin gösterilmesi gerektiği halde gösterilmediği ve açıklamanın yapım şartlarına uygun olmadığı,

Tespit edilmiştir.

Yukarıda yapılan tespitlere göre başvuru sahibi tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının uygun olmadığı anlaşılmıştır.

3- Örs İnş. Turz. Taah. Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamaları incelendiğinde;

Teklif bedellerini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetvelinin, kamu kurum ve kuruluşları tarafından yayımlanan 2010 yılı birim fiyatlarının kullanıldığı iş kalemleri için hangi kamu kurum ve kuruluşunun “kar ve genel gider hariç birim fiyatını” kullanıldığını ve belirlenen “kar ve genel gider” tutarının yazılı olduğu listenin, kamu kurum ve kuruluşu tarafından yayımlanan birim fiyatların kullanılmadığı iş kalemlerine ait analizlerin ve analizlerde proforma faturadan alındığı belirtilen girdiler için de proforma faturaların ve eki maliyet satış tutarı tespit tutanaklarının sunulduğu tespit edilmiştir.

Kamu İhale Genel Tebliğinin 45.1.5 ve 45.1.6 ncı maddeleri çerçevesinde, anılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklama isteme yazısı ekinde bulunan sıralı iş kalemleri/grupları listesinde yer alan iş kalemlerinden kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar esas alınarak teklif sunulan iş kalemleri için analiz düzenlenmemesinin ve tevsik edici belgelerin sunulmamasının Kamu İhale Genel Tebliğine aykırı olmadığı anlaşılmaktadır.

Sıralı iş kalemleri/grupları listesinde ve açıklama istenecek analiz girdileri listesinde yer alan ve kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatların kullanılmadığı iş kalemleri ve analiz girdileri için öngörülen fiyatların tevsiki amacıyla sunulan proforma faturaların Kamu İhale Genel Tebliğinin 45.1.13.1 inci maddesinde yapılan açıklamalara uygun olarak sunulduğu görülmüştür.

Diğer taraftan, anılan istekli tarafından sunulan analizler incelendiğinde;

904-223 poz numaralı 4 Duraklı 0,63/0,15 m/sn hızlı Sınıf I asansörü, 921-503 poz numaralı tam otomatik kat kapısı, 923-102 poz numaralı tahrik fiyat farkı beyan yükü: 630kg ve 800kg seyir mesafesi en çok 35 m’ye kadar, hızı 1 m/s, Özel 01 poz numaralı mermerit tezgah yapılması, CSYO.03 poz numaralı alüminyum korkuluk yapılması gibi iş kalemlerine ilişkin analizlerin tek kalem halinde proforma faturaya atıf yapmak suretiyle hazırlandığı, ancak söz konusu analizlerin, analiz konusu imalatların ayrıntılarını göstermemesi nedeni ile analiz niteliği taşımadığı,

21.066 poz numaralı 0-12,50 m arası yükseklikteki tavanlar için iş iskelesi kurulması (12,50 m dahil) iş kalemi için düzenlenen analizde ve 21.054 poz numaralı en yüksek noktası (yüksekliği) 4 m'ye kadar olan yapı ve sınai imalata (köprüler hariç) ait ahşap kalıp iskelesi (4.00 m. dahil) iş kalemi için düzenlenen analizde yer alan, 08.010 poz numaralı lama demirinden çarık, bilezik vb. demirleri hazırlanması iş kaleminin birim fiyatının 3,99 TL olarak öngörüldüğü, ayrıca 08.010 poz numaralı iş kalemi için alt analiz düzenlendiği, alt analizde 04.255 poz numaralı lama girdisinin birim fiyatının 0,92 TL olarak belirtildiği, Bayındırlık ve İskan Bakanlığı tarafından yayımlanan İnşaat Rayiçleri Kitabında 04.255 poz numaralı lamanın satın alma yerinin fabrikadan olduğunun belirtildiği, buna göre söz konusu analizlerde lamanın nakliyesinin gösterilmesi gerektiği halde gösterilmediği, ayrıca nakliye miktarlarının gösterildiği listede de 21.066 ve 21.054 poz numaralı iş kalemlerine yer verilmediği,

CSYO.01 poz numaralı cephe sırlı tuğla yapılması iş kalemine ait analizde yer alan girdilerden 04.021/B2 poz numaralı 21,5X6,5X1,5 cm (kahverengi) kaplama tuğlasının birim fiyatının 0,46 TL olarak öngörüldüğü, anılan malzemenin satın alma yerinin Bayındırlık ve İskan Bakanlığı tarafından yayımlanan İnşaat Rayiçleri Kitabında fabrikadan olduğunun belirtildiği, ayrıca ihale dokümanı kapsamında inşaat işleri özel poz tarifleri arasında yer alan CSYO.01 poz numaralı iş kaleminin yapım şartlarında; “…Sıvası tamamlanmış cephenin temizlenmesi, malzeme, işçilik, her türlü alet edevat, kayıplar, yatay düşey taşımalar, iş yerine nakliye, müteahhit karı ve genel giderler dahil 1m2 için fiyatıdır.” ibarelerinin bulunduğu, buna göre söz konusu analizde tuğla nakliyesinin gösterilmesi gerektiği halde gösterilmediği ve açıklamanın yapım şartlarına uygun olmadığı,

Yukarıda yapılan tespitlere göre anılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının uygun olmadığı anlaşılmıştır.

4- Köken Müh. İnş. Mim. Taah. Tar. Hay. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamaları incelendiğinde;

Aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sıralı iş kalemleri/grupları listesi, analizler ve proforma faturalar/fiyat teklifleri ile bu belgelerin eki satış faturalarının bulunduğu, ancak teklif bedellerini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetvelinin bulunmadığı görülmüştür.

Kamu İhale Genel Tebliğinin 45.1.3 üncü maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük olarak tespit edilen istekliler tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgelerin sunulması gerekmektedir. Bu doğrultuda, anılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında teklif bedellerini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetvelinin sunulmamasının Kamu İhale Genel Tebliğine aykırı olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Ayrıca anılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulan proforma faturalar ve fiyat tekliflerinin üzerinde Kamu İhale Genel Tebliğinin 45.1.13.1 ve 45.1.13.2 nci maddelerine göre bulunması gereken şerhlerin bulunmadığı görüldüğünden açıklamalarının Kamu İhale Genel Tebliğine aykırı olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

5- Alsancak Yapı Peyzaj ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamaları incelendiğinde;

Aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında; teklif bedellerini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetvelinin sunulduğu, listede hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatının kullanıldığının belirtildiği, aşırı düşük teklif açıklama isteme yazısı ekinde bulunan sıralı iş kalemleri/grupları listesinde yer alan ve kamu kurum ve kuruluşu tarafından yayımlanan birim fiyatların kullanılmadığı iş kalemlerine ilişkin analiz düzenlendiği, analizlerde tekliften alındığı belirtilen girdiler için de fiyat tekliflerinin sunulduğu görülmüştür. Ancak fiyat tekliflerinin üzerinde Kamu İhale Genel Tebliğinin 45.1.13.2 nci maddesine göre olması gereken şerhin bulunmadığı görüldüğünden, açıklamalarının Kamu İhale Genel Tebliğine aykırı olduğu anlaşılmıştır.

2 ) Başvuru sahibinin 2 nci iddiasına ilişkin olarak:

İdari şartnamenin 7.5.2 nci maddesinde;

“1 adet inşaat mühendisi 5 yıl deneyimli

1 adet elektrik mühendisi 5 yıl deneyimli

İsteklinin ticari faaliyette bulunduğu yerde kesintisiz şekilde ve işin niteliğine uygun olarak yukarıda belirtilen sayı ve nitelikte anahtar teknik personel çalıştırılması ve bu durumun belgelendirilmesi gerekir. Bu personelin; özel sektörde geçen deneyim süresi ilgili meslek odası üye kayıt belgesiyle, kamuda geçen deneyim süresi hizmet çizelgesi ve/veya meslek odası üye kayıt belgesiyle, isteklinin bünyesinde bulunduğu hususu ise ilgili adına prim ödendiğini veya ilgilinin işe alındığını gösteren sosyal güvenlik kurumu onaylı belgeler ile tevsik edilir.” düzenlemesi yer almıştır.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “İsteklinin organizasyon yapısı ve personel durumuna ilişkin belgeler” başlıklı 40 ıncı maddesinde; idarece yeterlik kriteri olarak anahtar teknik personele ilişkin belgelerin istenildiği hallerde, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru en az bir yıl boyunca gerçek veya tüzel kişiliğin ticari faaliyette bulunduğu yerde kesintisiz şekilde ve işin niteliğine uygun olarak idarece öngörülen sayıda mühendis veya mimar çalıştırması ve bu durumun belgelendirilmesi şartı aranacağı, anahtar teknik personel olarak bildirilen mimar ve mühendislerin, aday veya isteklinin bünyesinde çalıştıklarına ve ihale konusu işte isteklinin anahtar teknik personeli olarak çalışacaklarına ilişkin yazılı beyanlarını verecekleri, anahtar teknik personel olarak bildirilen kişiler, aday veya isteklinin bünyesinde görev yaptıkları süre boyunca, başka bir gerçek veya tüzel kişide çalışamayacakları hüküm altındadır.

Ancak ihale ilanının Kamu İhale Bülteninde 24.01.2011 tarihinde yayımlandığı dikkate alındığında, 04.03.2009 tarih ve 27159 mükerrer sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin Geçici 1, Geçici 3 ve 72 nci maddelerinde yer alan, hükümler uyarınca, anahtar teknik personele ilişkin 11.09.2003 tarih ve 25226 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 41 inci maddesi hükmü uygulama kabiliyetini haizdir.

Bu çerçevede, Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 41 inci maddesinde, asgari yeterlik kriteri olarak anahtar teknik personel öngörülmesi halinde, anılan personelin taşıması gereken şartların da ayrıntısıyla düzenlendiği ve ilk şart olarak da ilgili kişinin ihale konusu hizmetin uzmanı olması, ihale tarihinden önce işe alınmış ve ihale tarihi itibariyle isteklinin bünyesinde bulunuyor olmasının belirlendiği görülmüştür. Bu anlamda, isteklinin bünyesinde bulunması gerektiği şartının da ilgili adına prim ödendiğini veya ilgilinin işe alındığını gösteren sosyal güvenlik kurumu belgesi ile tevsik edileceği ve bu niteliklere sahip gerçek kişi isteklilerden, şahıs şirketi ortaklarından, limited şirketlerde müdürlük görevini yürüten ortaklarından, anonim şirketlerin yönetim kurulu başkanı, yönetim kurulu üyeleri, murahhas müdür ve genel müdür ortaklarından, ortak girişimlerin ise gerçek kişi ortaklarından ve tüzel kişi ortaklarının yukarıda sayılan unvanları taşıyan gerçek kişi ortaklarından isteklinin bünyesinde çalıştığına dair belge aranmayacağı hüküm altına alınmıştır. Ayrıca, anahtar teknik personelin deneyim süresine ilişkin düzenleme yapılması durumunda idarece asgari deneyim süresinin en az beş yıl olarak belirlenmesi gerektiği hususunun da anılan Yönetmelik maddesinde anahtar teknik personel için şart koşulan bir diğer kriter olduğu görülmüştür. Bu durumda da özel sektörde geçen deneyim süresi ilgili meslek odası üye kayıt süresini gösteren belgeyle, kamuda geçen deneyim süresi hizmet çizelgesi ve/veya meslek odası üye kayıt süresini gösteren belgeyle; anahtar teknik personel olarak öngörülen personelin ilgili mevzuatı gereği kaydolması gereken meslek odası bulunmaması halinde deneyim süresinin mezuniyete ilişkin belge ile tevsik edileceği hükme bağlanmıştır.

İhale ilan tarihinde yürürlükte bulunan Uygulama Yönetmeliğinin 41 inci madde hükmü bu yönde olmakla birlikte, “… bir istekli tarafından anahtar teknik personel olarak gösterilen bir mimar veya mühendisin, isteklinin işleri ile ilgili olarak idari, mali, teknik konular ve bu kapsamda teklifin hazırlanmasına ilişkin de görevleri bulunduğu dikkate alındığında, o isteklinin bünyesinde tam gün olarak çalışması gerektiği ve bu haliyle anahtar teknik personel olarak gösterildiği istekliden başka bir firmada teknik personel olarak veya anahtar teknik personel olarak çalışamayacağı...” yönünde istikrar kazanmış Kurul kararları da dikkate alındığında, geçerli teklif olduğu tespit edilen isteklilerce öngörülen anahtar teknik personellerin ihalenin gerçekleştiği 14.02.2011 tarihi itibariyle hangi firma veya firmalar bünyesinde sigortalı olduklarının ve bu firmalarda işe giriş tarihlerinin tespit edilmesi suretiyle ihale işlemlerine devam edilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

Ancak ihale üzerinde bırakılan istekli olarak belirlenen Binsa Bayburt İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından anahtar teknik personel olarak gösterilen kişilere ilişkin olarak teklif dosyası kapsamında sunulan bilgi ve belgeler incelendiğinde, aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Anılan istekli tarafından Elektrik Mühendisi Metin Aydın’ın ve İnşaat Mühendisi Kenan Gülsüm’ün anahtar teknik personel olarak gösterildiği görülmüştür.

Elektrik Mühendisi Metin Aydın için, anılan şahsın 14.02.2011 tarihi itibariyle (ihale tarihi) Binsa Bayburt İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. bünyesinde anahtar teknik personel olarak çalıştığı ve ihalenin anılan şirket üzerinde kalması halinde görev süresi boyunca başka bir gerçek veya tüzel kişi bünyesinde çalışmayacağı beyanı bulunan Anahtar Teknik Personel Beyannamesi’nin, TMMOB Elektrik Mühendisleri Odası tarafından düzenlenen “Tescil Belgesi 2011 Elektrik 1 kV Üstü ve 1 kV Altı Tesisler”in ve ilgili adına prim ödendiğini gösteren sosyal güvenlik kurumu belgesinin sunulduğu görülmüştür. İstekli tarafından sunulan TMMOB Elektrik Mühendisleri Odası tarafından Metin Aydın adına düzenlenen “Tescil Belgesi”nde tescil tarihinin 07.01.2011, geçerlilik tarihinin 31.12.2011 olarak belirtildiği, büronun unvanı bölümünde “Maytes Elektrik İnşaat Turizm Sanayi Ticaret Limited Şirketi” ibaresinin bulunduğu, durumunun “Ortak” olarak işaretlendiği tespit edilmiştir. Söz konusu belgenin mesleki deneyimi gösterir oda kayıt belgesi mahiyetinde olmadığı anlaşılmakta, ayrıca sunulan belgeye göre anılan şahsın başka bir firmada daha çalıştığı bilgisine ulaşılmaktadır.

İnşaat Mühendisi Kenan Gülsüm için, anılan şahsın 14.02.2011 tarihi itibariyle (ihale tarihi) Binsa Bayburt İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. bünyesinde anahtar teknik personel olarak çalıştığı ve ihalenin anılan şirket üzerinde kalması halinde görev süresi boyunca başka bir gerçek veya tüzel kişi bünyesinde çalışmayacağı beyanı bulunan Anahtar Teknik Personel Beyannamesi’nin, sigortalı bilgilerini gösteren sosyal güvenlik kurumu belgesinin ve İnşaat Mühendisliği Lisans diplomasının sunulduğu görülmüştür. İstekli tarafından sunulan Ortaklık Durum Belgesi ve Ticaret Sicil Gazetesindeki bilgilere göre anılan şahsın müdürlük görevini yürüten ortak olduğu, dolayısıyla anılan şahsın isteklinin bünyesinde bulunduğuna dair bir belge sunma zorunluluğu bulunmadığı anlaşılmıştır. Diğer taraftan, Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 41 inci maddesi uyarınca anahtar teknik personel olarak gösterilen kişinin, özel sektörde geçen deneyim süresi ilgili meslek odası üye kayıt süresini gösteren belgeyle, kamuda geçen deneyim süresi hizmet çizelgesi ve/veya meslek odası üye kayıt süresini gösteren belgeyle tevsik edilmesi gerekmektedir. Ancak istekli tarafından bu yönde bir belge sunulmadığı, sunulan sigortalı bilgilerini gösteren sosyal güvenlik kurumu belgesinin Bağ-Kur hizmetlerine yönelik olduğu ve anılan şahsın mesleki deneyimini gösterecek mahiyette olmadığı görülmüştür.

Netice itibariyle ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından anahtar teknik personellere ilişkin sunulan belgelerin yukarıda aktarılan Yönetmelik hükümlerine uygun olmadığı, dolayısıyla teklifinin 4734 sayılı Kanunun 37 inci maddesi gereğince değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna ulaşılmış, bu itibarla istekli tarafından öngörülen anahtar teknik personellerin, ihalenin gerçekleştiği 14.02.2011 tarihi itibariyle hangi firma veya firmalar bünyesinde sigortalı olduklarının ve bu firmalarda işe giriş tarihlerinin idarece ayrıca tespit edilmesine gerek bulunmadığı anlaşılmıştır.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen aykırılıklar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır:

Örs İnş. Turz. Taah. Tic. Ltd. Şti. tarafından anahtar teknik personel olarak gösterilen kişilere ilişkin olarak teklif dosyası kapsamında sunulan bilgi ve belgeler incelendiğinde aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Anılan istekli tarafından Elektrik Mühendisi Harun Yalçındağ’ın ve İnşaat Mühendisi Doğan Örs’ün anahtar teknik personel olarak gösterildiği görülmüştür.

TMMOB Elektrik Mühendisleri Odası Adana Şubesi tarafından Doğan Örs adına düzenlenen oda kayıt belgesinin sunulduğu, oda kayıt tarihinin 01.09.1976 olduğu, ayrıca anılan şahsın şirket müdürü ve ortağı olduğu, dolayısıyla anılan şahsın isteklinin bünyesinde bulunduğuna dair bir belge sunma zorunluluğu bulunmadığı anlaşılmıştır.

Elektrik Mühendisi Harun Yalçındağ için, anılan şahsın 14.02.2011 tarihi itibariyle (ihale tarihi) Örs İnş. Turz. Taah. Tic. Ltd. Şti. bünyesinde anahtar teknik personel olarak çalıştığı ve ihalenin anılan şirket üzerinde kalması halinde görev süresi boyunca başka bir gerçek veya tüzel kişi bünyesinde çalışmayacağı beyanı bulunan Anahtar Teknik Personel Beyannamesi’nin, TMMOB Elektrik Mühendisleri Odası Adana Şubesi tarafından düzenlenen oda kayıt belgesinin ve ilgili adına prim ödendiğini gösteren sosyal güvenlik kurumu belgesinin sunulduğu görülmüştür. İstekli tarafından sunulan TMMOB Elektrik Mühendisleri Odası tarafından Harun Yalçındağ adına düzenlenen oda kayıt belgesinde, oda kayıt tarihinin 15.08.2006 olarak belirtildiği tespit edilmiştir. Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 41 inci maddesi uyarınca anahtar teknik personel olarak gösterilen kişinin özel sektörde geçen deneyim süresi ilgili meslek odası üye kayıt süresini gösteren belgeyle tevsik edilecek olup, mesleki deneyim süresinin belirlenmesinde mezuniyet tarihinin değil, ilgili meslek odasına kayıt tarihinin esas alınması gerekmektedir. Anahtar teknik personel olarak gösterilen Elektrik Mühendisi Harun Yalçındağ’ın ise meslek odasına kayıt tarihinin 15.08.2006 olduğu ve ihale tarihi itibariyle 5 yıl deneyimli olma şartını sağlamadığı anlaşılmıştır. Bu çerçevede anılan istekli tarafından anahtar teknik personele ilişkin sunulan belgelerin yukarıda aktarılan Yönetmelik hükümlerine uygun olmadığı, dolayısıyla teklifinin 4734 sayılı Kanunun 37 nci maddesi gereğince değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden,

1- Binsa Bayburt İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve Örs İnş. Turz. Taah. Tic. Ltd. Şti.’nin teklifinin 4734 sayılı Kanunun 37 inci maddesi gereğince değerlendirme dışı bırakılması,

2- Aska İnş. Tic. ve San. A.Ş., Köken Müh. İnş. Mim. Taah. Tar. Hay. San. Tic. Ltd. Şti. ve Alsancak Yapı Peyzaj ve Tic. Ltd. Şti.’nin tekliflerinin 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi gereğince reddedilmesi,

3- 4734 sayılı Kanunun 37 nci maddesi çerçevesinde idarece yapılan değerlendirme sonucunda, ihale komisyon kararında değerlendirme dışı bırakıldığı belirtilen istekliler ile Kurumca değerlendirme dışı bırakılması gerektiği tespit edilen Binsa Bayburt İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve Örs İnş. Turz. Taah. Tic. Ltd. Şti. dışındaki isteklilerce (Aska İnş. Tic. ve San. A.Ş., Köken Müh. İnş. Mim. Taah. Tar. Hay. San. Tic. Ltd. Şti., Alsancak Yapı Peyzaj ve Tic. Ltd. Şti., Mustafa Öztürk, Zirve İnş. Tic. Ltd. Şti., Yumurtacı Müh. Eğt. Tur. İnş. Nak. ve San. Tic. Ltd. Şti.’nin teklifleri de dahil olmak üzere geçerli teklif olduğu tespit edilen isteklilerce) öngörülen anahtar teknik personellerin, ihalenin gerçekleştiği 14.02.2011 tarihi itibariyle hangi firma veya firmalar bünyesinde sigortalı olduklarının ve bu firmalarda işe giriş tarihlerinin tespit edilmesi, gelen cevaplara göre 4734 sayılı Kanunun 37 nci maddesi çerçevesinde değerlendirme yapıldıktan sonra sınır değerin hesaplanması, yeniden hesaplanan sınır değere göre, idarece daha önce aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulan istekliler hariç olmak üzere, sınır değerin altında teklif olması halinde bu istekli/isteklilere aşırı düşük teklif sorgulaması yapılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi,

Hususlarında düzeltici işlem tesis edilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Kazım ÖZKAN

Başkan V.

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ali KAYA

Kurul Üyesi

Bahattin IŞIK

Kurul Üyesi

Hakan GÜNAL

Kurul Üyesi

Adem KAMALI

Kurul Üyesi

Abdullah DÜNDAR

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi