KİK Kararı: 2011/UY.III-1731

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2011/043
Gündem No : 1
Karar Tarihi : 30.05.2011
Karar No : 2011/UY.III-1731
BAŞVURU SAHİBİ:
ATASEVEN İNŞ. SAN. VE TİC. LTD. ŞTİ., CEYHUN ATIF KANSU CADDESİ 1271. SOKAK SÜMER İŞ MERKEZİ NO:15/16 BALGAT / ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
ÇANKIRI KARATEKİN ÜNİVERSİTESİ Yapı İşleri ve Teknik Daire Başkanlığı, Cumhuriyet Mah. Sehit Pilot Üsteğmen Erdem Öztürk Sok. NO:12 18100 ÇANKIRI

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2011/17274 İhale Kayıt Numaralı "Yemekhane Binası Yapım İşi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

26.05.2011tarih ve B.07.6.KİK.0.08.00.00-101.04-.Y.[12.01].(0232)./2011-21E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Çankırı Karatekin Üniversitesi Yapı İşleri ve Teknik Daire Başkanlığı tarafından 03.03.2011 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Yemekhane Binası Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak Ataseven İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin 01.04.2011 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 04.04.2011 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 14.04.2011 tarih ve 19527 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 14.04.2011 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; aşırı düşük teklif sahibi isteklilerin teklif fiyatları ile piyasa fiyatlarına uygun olarak açıklama hazırlanamayacağı, bu nedenle ihalenin sınır değerin altında teklif veren bir firma üzerinde bırakılamayacağı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesinde; ihale komisyonunun verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit edeceği, bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak isteyeceği, ihale komisyonunun, yapım yönteminin ekonomik olması, seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar, yapım işinin özgünlüğü hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendireceği, bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin tekliflerinin reddedileceği, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterlerin esas alınacağı, Kurumun, aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkili olduğu hüküm altına alınmıştır.

Kamu İhale Genel Tebliğinde; 4734 sayılı Kanunun anılan maddesi çerçevesinde yapım işleri ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin tespit edilmesi ve sorgulanması ile isteklilerce yapılacak açıklamalarda uyulması gereken esaslar belirlenmiştir.

Kamu İhale Genel Tebliğinin 45 inci maddesinde; “ … 45.1.13. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada; sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklinin analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

a. Tedarikçi veya üreticilerden alınan proforma faturalar,

b. Fiyat teklifleri,

c. Çimento ve demir ürünleri için üreticinin ilan edilmiş fiyat tarifeleri

ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,

d. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mala ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar,

e. Ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları,

f. Stoğunda bulunan mallara ilişkin stok tespit tutanakları,

g. İdarece istenmesi durumunda yardımcı analizler v.b. dir.

İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları (45.1.13.1 – 45.1.13.8) maddelerine göre yapacakları açıklamalar kapsamında sunacaklardır.

Yukarıda sayılan belge ve bilgilerden hiçbiri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda istekli tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle ilgili mevzuatına göre son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer belge ve bilgiler kullanılarak da açıklama yapılabilir. (Örnek: Yurt dışından ithal edilen mallara ilişkin olarak gümrük giriş beyannamesi kullanılarak açıklama yapılabilir.)

45.1.13.1. Tedarikçi veya imalatçılardan alınan ve birim fiyatları gösteren proforma fatura sunularak açıklama yapılması durumunda proforma faturadaki birim satış tutarı;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim maliyetin,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

45.1.13.2. İsteklilerce yapılan açıklamalarda; teklifin bir bölümünü oluşturan iş kalemlerine/gruplarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması halinde, fiyat teklifinde belirtilen veya fiyat teklifine göre hesaplanan birim fiyat;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.6) yer alan toplam birim maliyet tutarının,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.6) yer alan ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından fiyat teklifinin üzerine; “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından fiyat teklifinin üzerine; “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

İstekli tarafından teklif kapsamındaki harita, kadastro ve proje işlerine ilişkin olarak yapılacak açıklamalarda sadece bu işlere ilişkin fiyat tekliflerinin sunulması yeterlidir. … ” açıklaması bulunmaktadır.

Yapılan incelemede, ihale komisyonu tarafından teklif fiyatı sınır değerin altında kaldığı tespit edilen isteklilerden aşırı düşük tekliflerine ilişkin açıklama istenildiği, açıklaması yeterli görülmeyen veya açıklama sunmayan isteklilerin tekliflerinin reddedilerek 23.03.2011 tarihli ihale komisyonu kararı ile ihalenin açıklaması yeterli görülen Erka İnşaat Müh. Mim. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakılmasına ve Metron Yapı ve Proje Taah. Tic. A.Ş.’nin ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlenmesine karar verildiği,

İsteklilere gönderilen açıklama isteme yazılarında; “- Toplam teklif bedelinizi oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetveli

- Ekli “Açıklama İstenilmeyecek Analiz Girdilerinin Listesi”nde yer alanlar hariç olmak üzere; açıklama istenen iş kalemleri ve/veya iş gruplarının birim fiyatlarına ilişkin ihale dokümanı kapsamında verilen analiz formatına uygun analizler ” ifadelerine yer verildiği, bu yazının ekinde ise 74 iş kaleminden oluşan “Açıklama İstenilecek İş Kalemleri / Grupları Listesi” ile açıklama istenilmeyecek analiz girdilerinin listesi” ne yer verildiği tespit edilmiştir.

1. Erka İnşaat Müh. Mim. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından yapılan açıklamanın incelenmesi sonucunda;

İsteklinin açıklama istenilen iş kalemlerine ilişkin olarak kamu kurum ve kuruluşlarınca belirlenen birim fiyatlar, özel analizler, piyasadan alınan proforma faturalar ve fiyat teklifleri ile açıklama yaptığı,

İsteklinin 18.111/14 poz nolu analizde “30 cm kalınlıkta teçhizatsız duvar blokları …” malzemesine ait miktarı 0,33 m3 olarak belirlediği, ancak aynı analizde nakliye hesabında bu miktarın 0,303 m3 alındığı, dolayısı ile nakliye hesabının ve analizin hatalı olduğu,

Kentbir İnş. Tic. ve San. Ltd. Şti.’nden alınan SMMM imzalı proforma faturada; “ Birim satış tutarının … tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama satış tutarının % 80 inin altında olmadığını beyan ederim. ” beyanına yer verildiği, söz konusu beyanda “ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80 inin” ifadesinin yer almaması nedeni ile proforma faturanın Tebliğin 45 inci maddesine uygun olmadığı,

23.244/C1 ve 23.244/H1 poz nolu analizlerde 03.587 poz nolu “alüminyum doğrama imalat atölyesinin 1 saatlik ücreti” girdisinin kullanıldığı, bu girdinin biriminin “saat” ve birim fiyatının 0,44 TL olarak belirlendiği, ancak Seçkin Alüminyum San ve Tic. Ltd. Şti.’nden alınan proforma faturada birim fiyatı 0,44 TL olarak belirlenen “atölye giderleri” kaleminin biriminin “kg” olarak belirlendiği,

Çok sayıda analizde kullanılan çeşitli girdilere ilişkin Seçkin Alüminyum San ve Tic. Ltd. Şti.’nden alınan proforma faturanın sunulduğu, bu proforma faturada malzemelerin yanı sıra nakliye kalemine yer verildiği, ancak analizlerde söz konusu nakliye kaleminin dikkate alınmadığı, örneğin 28.097 poz nolu analizde “4+4 mm camlı 12 mm ara boşluk çıtalı” girdisi için belirlenen birim fiyat ile proforma faturada “4+12+4 ısıcam” için belirlenen birim fiyatın aynı olduğu, ancak analizde nakliye ile ilgili bir girdinin bulunmadığı,

İ-Ö7 poz nolu analizde nakliye girdisinin biriminin “ad”, miktarının “1” ve birim fiyatının 300,00 TL olarak belirlendiği, söz konusu birim fiyatın nasıl bulunduğunun gösterilmediği,

Görülmüştür.

2. Metron Yapı ve Proje Taah. Tic. A.Ş. tarafından yapılan açıklamanın incelenmesi sonucunda;

İsteklinin açıklama istenilen iş kalemlerine ilişkin olarak kamu kurum ve kuruluşlarınca belirlenen birim fiyatlar, özel analizler, piyasadan alınan proforma faturalar ve fiyat teklifleri ile açıklama yaptığı,

İsteklinin 16.059/A poz nolu iş kalemi gibi bazı iş kalemlerine ait analizlerde düz işçinin birim fiyatını 3,41 TL olarak belirlediği, bu fiyatın 2011 yılının ilk 6 ayı için belirlenen saatlik asgari ücret olan 3,54 TL’nin altında kaldığı tespit edilmiştir.

3. 23.03.2011 tarihli ihale komisyonu kararında Tunçay İnşaat San. ve Turz. İşl. A.Ş.’nin teklifinin açıklama sunmadığı gerekçesi ile reddedildiğinin belirtilmiş olmasına rağmen idarece Kuruma gönderilen belgeler arasında anılan istekli tarafından yapılan açıklamanın da yer aldığı tespit edildiğinden idareden konu ile ilgili bilgi istenilmiştir. Bunun üzerine idarece Kuruma gönderilen 10.05.2011 tarih ve 1350 sayılı yazıda isteklinin açıklamasının sehven incelenmediği, bu durumun kesinleşen ihale kararının isteklilere bildiriminden sonra fark edildiği, ancak isteklinin açıklamasının uygun görülmesi durumunda da ihale sonucunun değişmeyecek olması nedeni ile düzeltici işlem tesis edilmesine ihtiyaç duyulmadığı belirtilmiştir.

İdare tarafından anılan isteklinin açıklamasının idarece incelenmeksizin ihalenin karara bağlanmasının mevzuata uygun olmadığı açıktır.

Anılan isteklinin açıklamasının incelenmesi sonucunda;

İsteklinin açıklama istenilen iş kalemlerine ilişkin olarak kamu kurum ve kuruluşlarınca belirlenen birim fiyatlar, özel analizler, piyasadan alınan proforma faturalar ve fiyat teklifleri ile açıklama yaptığı,

İstekli tarafından sunulan analizlerde malzeme, işçilik, makine gibi girdi gruplarının ayrı ayrı belirtilmediği, dolayısı ile bu şekilde hazırlanan analizlerin ihale dokümanında yer alan analiz formatına uygun olmadığı,

İsteklinin bazı analizlerini tek kalem halinde proforma faturaya atıf yapmak suretiyle hazırladığı, ancak söz konusu analizin analiz konusu imalatın ayrıntılarını göstermemesi nedeni ile analiz niteliği taşımadığı,

Bazı iş kalemleri ile bazı analizlerdeki girdilerin birim fiyatlarına ilişkin olarak piyasadan alınan proforma fatura ile faturaların sunulduğu, ancak söz konusu proforma faturaların Tebliğin 45 inci maddesinde istenilen şartları taşımadığı,

İsteklinin 18.111/4 poz nolu iş kalemi gibi bazı iş kalemlerine ait analizlerde düz işçinin birim fiyatını saatlik asgari ücretin altında 3,41 TL olarak belirlediği,

E-Ö1 poz nolu “4x18 W Floresan Armatür” kalemine ilişkin “833-699/2 4x20 W floresan armatür” birim fiyatını kullandığı,

Tespit edilmiştir.

Bu itibarla Tunçay İnşaat San. ve Turz. İşl. A.Ş.’nin teklifinin açıklama yapılmadığı gerekçesi ile reddedilmesinin yerinde olmadığı, isteklinin teklifinin açıklamasının yeterli olmaması gerekçesi ile reddedilmesi gerektiği, ayrıca Erka İnşaat Müh. Mim. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve Metron Yapı ve Proje Taah. Tic. A.Ş. tarafından yapılan açıklamaların da yeterli olmadığı anlaşılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Erka İnşaat Müh. Mim. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve Metron Yapı ve Proje Taah. Tic. A.Ş.’nin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılarak tekliflerin değerlendirilmesi ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Kazım ÖZKAN

Başkan V.

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ali KAYA

Kurul Üyesi

Bahattin IŞIK

Kurul Üyesi

Hakan GÜNAL

Kurul Üyesi

Adem KAMALI

Kurul Üyesi

Abdullah DÜNDAR

Kurul Üyesi