KİK Kararı: 2011/UY.II-3411

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2011/067
Gündem No : 56
Karar Tarihi : 10.10.2011
Karar No : 2011/UY.II-3411
BAŞVURU SAHİBİ:
Panama İnşaat Taah. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti., Girne Cad. 6065. Sok. No:12 D:14 İZMİR

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Kemerköy Elektrik Üretim ve Ticaret A.Ş. Genel Müdürlüğü, Milas-Ören Karayolu 40. Km. P.K. 27 MUĞLA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2011/84093 İhale Kayıt Numaralı "Kumlama Ve Boyama" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

05.10.2011tarih ve B.07.6.KİK.0.07.00.00-101.04-.Y.[3024].(0229)./2011-62E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Kemerköy Elektrik Üretim ve Ticaret A.Ş. Genel Müdürlüğü tarafından 27.06.2011 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Kumlama ve Boyama” ihalesine ilişkin olarak Panama İnşaat Taah. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin 26.08.2011 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 06.09.2011 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 12.09.2011 tarih ve 40691 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 07.09.2011 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının uygun olmadığı, firmalarının teklifinin sınır değerin üzerinde olmasına rağmen firmalarından aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

İnceleme konusu ihalenin idari şartnamesinin 2(a) maddesinde ihale konusu işin adının; “kumlama ve boyama” işi olduğu, miktarı ve türünün de; Kemerköy Elektrik Üretim ve Ticaret A.Ş. Genel Müdürlüğüne ait Kemerköy Termik Santralinin demineralize su tankı, dekarbonize su tankı ile hidrojen stok tankları (2 adet) ve çeşitli çap ve uzunluktaki boruların dış yüzeylerinin kumlama yapılarak boya uygulanması işinin anahtar teslimi götürü bedel olarak yapılması işi olduğu, anılan maddede kumlama ve boyama yapılacak alanın 1150 metrekare (+,- %10) olarak belirlendiği,

İhaleye 8 isteklinin teklif verdiği, 11.08.2011 tarihli ihale komisyon kararı ile ihale işlem dosyasının incelenmesi neticesinde; Gökhan Bekar ve Meşah Is. Sis. Müh. İnş. Taah. Turz. San. Tic. Ltd. Şti.’nin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılarak geçerli teklif sahibi 6 istekli dikkate alınarak hesaplanan sınır değerin 47.640,00 TL olduğu, söz konusu değerin altında teklif veren Teknikerler Elk. İnş. İhr. İth. Gıda Taş. San. Tic. Ltd. Şti., Panama İnş. Taah. Turz. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve Fuat Bayramdan 19.07.2011 tarih ve muhtelif sayılı yazılar ile aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, daha sonra Meşah Is. Sis. Müh. İnş. Taah. Turz. San. Tic. Ltd. Şti.’nin iş deneyim belgesinin geçerli sayılmasına karar verilerek söz konusu isteklinin teklifinin değerlendirmeye alındığı, bunun sonucunda 7 adet geçerli teklif dikkate alınarak hesaplanan sınır değerin bu defa 45.650,05 TL olarak bulunduğu, bunun sonucunda teklifi sınır değerin altında olan Meşah Is. Sis. Müh. İnş. Taah. Turz. San. Tic. Ltd. Şti.’nden de 21.07.2011 tarih ve 1610 sayılı yazı ile aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, aşırı düşük teklif sorgulamasına süresi içerisinde ihale üzerinde bırakılan istekli Teknikerler Elk. İnş. İhr. İth. Gıda Taş. San. Tic. Ltd. Şti. ile başvuru sahibi Panama İnş. Taah. Turz. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin cevap verdiği, her iki firmanın açıklamaları uygun görülerek ihalenin en düşük teklifi veren Teknikerler Elk. İnş. İhr. İth. Gıda Taş. San. Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı başvuru sahibi Panama İnş. Taah. Turz. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin de ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli olarak belirlendiği görülmüştür.

Söz konusu tespitler çerçevesinde, yeniden hesaplanarak 45.650,05 TL bulunan sınır değerin üzerinde, 46.000,00 TL teklif veren başvuru sahibinden, idarece aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi ve söz konusu isteklinin verdiği aşırı düşük teklif açıklamasının değerlendirilmesinin mevzuata uygun olmadığı anlaşılmıştır.

İdarece gönderilen ihale işlem dosyasının incelenmesi neticesinde; yaklaşık maliyet hesabına ilişkin olarak sadece ihale onay belgesine ve yaklaşık maliyet icmal tablosuna, yer verildiği görülmüştür.

Aşırı düşük teklif açıklaması istenilen isteklilere gönderilen 19.07.2011 ve 21.07.2011 tarihli yazılarda, söz konusu isteklilerden idari şartnamenin 33 üncü maddesi gereğince teklif bedelinin belirlenmesinde önemli olan maliyet bileşenleri (malzeme, işçilik vb.) ile ilgili belgelere dayalı yazılı açıklamalarının Kamu İhale Genel Tebliğinin 45 inci maddesindeki düzenlemelere uygun olarak 25.07.2001 günü mesai bitimine kadar verilmesi istenilmiştir.

4734 sayılı Kanunun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38 inci maddesinde;

“ İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.” hükmü yer almaktadır.

Bu hususa ilişkin uygulamayı somutlaştırmak amacıyla Kamu İhale Genel Tebliğinin “Yaklaşık maliyetin hesaplanması sırasında aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere idarece yapılacak işlemler” başlıklı 38 inci maddesinde; “ 38.1. İdare, yaklaşık maliyetin hesaplanması sırasında her bir iş kalemi/grubunun yaklaşık maliyete oranını tespit edecektir. Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemleri/grupları tutarlarının büyükten küçüğe sıralandığı ve oranların kümülatif toplamının da gösterildiği “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” ile iş kalemleri/gruplarına ait ayrıntılı analizler ve analiz girdilerinin tutarları itibarıyla küçükten büyüğe sıralanmış halini gösteren “sıralı analiz girdileri tablosu” hazırlanarak yaklaşık maliyet hesap cetveli kapsamında ihale onay belgesine eklenecektir. Sıralı iş kalemleri/grupları listesi oluşturulurken, iş kalemleri/grupları tutarlarının yaklaşık maliyete oranları, en yakın dört ondalık basamaklı sayıya getirilecek biçimde yuvarlanacak ve bu oranların toplamının, yuvarlama nedeni ile 1 den farklı olması dikkate alınmayacaktır… ” açıklaması,

Anılan Tebliğin “ Aşırı düşük teklif değerlendirmesi” başlıklı 45 inci maddesinde; “45.1.2. Sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntılar yazılı olarak istenir. Bu çerçevede; istenen açıklamanın niteliği dikkate alınarak, isteklilere beş (5) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilir.

45.1.2.1. İhale komisyonunca, (38.1) maddesi kapsamında idarece hazırlanan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş kalemleri/grupları belirlenir.

Sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubu, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenecektir. Bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmayacaktır.

45.1.2.2. İhale komisyonu tarafından, açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ait idarece (38.1) maddesine göre oluşturulan “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdileri tespit edilecektir.

Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üne eşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılması istenilmeyecektir.

Tutarı, kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kar ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda % 15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisi belirlenecek, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmeyecektir.

Aynı girdinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kalemi/grubunun analizinde yer alması halinde bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek analiz toplamının % 3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılır. Herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilecektir.

Analizlerdeki işçilik girdisi, tutarları analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olsa dahi, açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamaz.

45.1.2.3. İhale komisyonu teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden (45.1.2.1) maddesinde belirlediği iş kalemleri/grupları için isteyeceği açıklama ile ilgili yazıda, (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerini de belirtecektir.

İstekliler, teklifi kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlayacakları analizlerde (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dahil analizlerini oluşturan tüm girdileri göstereceklerdir….” açıklaması yer almaktadır.

Bu çerçevede, 30.07.2010 tarih ve 27567 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan ve yukarıda değinilen Tebliğ maddelerinde değişiklik öngören düzenleme ile idarelerin, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere yaklaşık maliyet hesabı sırasında “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” ve “sıralı analiz girdileri tablosu” oluşturmasının zorunlu kılındığı; ayrıca, aşırı düşük teklif sorgulamalarında, idarelerce isteklilerin hangi iş kalemleri ve hangi analiz girdileri esasında sorgulamaya tabi tutulması gerektiğine (sınır değerin altında kalan teklif sahiplerinden idarece belirlenen sıralı iş kalemleri/grupları listesinden hareketle yaklaşık maliyetin %80’lik kısmına giren kalem/gruplar, yine idarece oluşturulan “sıralı analiz girdileri tablosu” kullanılarak bu iş kalemi/gruplarına ait analizlerde yer alan ve tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının %3’ünün üzerinde olan girdiler gibi) yönelik birtakım yeni kriterlerin getirildiği görülmektedir.

İncelemeye konu ihalede de aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesi aşamasında, yukarıda değinilen Tebliğ hükümlerinin göz önünde bulundurulması gerektiği açıktır.

Bununla birlikte, şikayete konu ihalede, idare tarafından yaklaşık maliyetin hesaplanması sırasında, kamu ihale mevzuatında öngörülen sıralı iş kalemleri/grupları listesi ile sıralı analiz girdileri tablosunun oluşturulmadığı, bunun yanında Kamu İhale Genel Tebliğinin yukarıda aktarılan 38 inci maddesi ile 45 inci maddesinin 45.1.2.1, 45.1.2.2 ve 45.1.2.3 numaralı alt bentlerine göre, aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulan isteklilerden açıklama istenecek ve istenmeyecek iş kalemleri ve analiz girdilerinin belirlenmesi için idarece yapılması gereken çalışmanın yapılmadığı ve aşırı düşük teklif sorgulamasının anılan Tebliğ açıklamalarına uygun olarak düzenlenmediği anlaşılmıştır.

Bu bağlamda, idare tarafından yaklaşık maliyetin oluşturulması ve aşırı düşük teklif sorgulamasının gerçekleştirilmesi aşamasında tesis edilen bu işlemlerin kamu ihale mevzuatına aykırı olduğu tespit edilmiştir.

Yukarıda yer alan hükümler ve tespitler doğrultusunda, sınır değerin üzerinde teklif veren başvuru sahibinden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmemesi, idarece Kamu İhale Genel Tebliğinin yukarıda belirtilen maddelerine uygun olarak, sıralı iş grupları listesi ve sıralı analiz girdileri listesinin oluşturulması ve bu verilere göre, mevzuata uygun olarak aşırı düşük teklif açıklaması isteme yazısı hazırlanarak yapılacak aşırı düşük teklif sorgulaması doğrultusunda işlem yapılması gerektiği sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden,sınır değerin üzerinde teklif veren başvuru sahibinden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmemesi, sıralı iş grupları listesi ve sıralı analiz girdileri listesinin oluşturmasının ardından elde edilen verilere göre aşırı düşük teklif sorgulaması yapılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Kazım ÖZKAN

Başkan V.

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ali KAYA

Kurul Üyesi

Bahattin IŞIK

Kurul Üyesi

Hakan GÜNAL

Kurul Üyesi

Adem KAMALI

Kurul Üyesi

Abdullah DÜNDAR

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi