KİK Kararı: 2011/UY.II-3006

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2011/060
Gündem No : 91
Karar Tarihi : 25.08.2011
Karar No : 2011/UY.II-3006
BAŞVURU SAHİBİ:
MEHMET BÖREKÇİ / ATAK ISITMA SOĞUTMA TESİSAT, REŞATBEY MAHALLESİ ADALET CAD. YAĞLAR APT. B BLOK No: 43 KAT.1/1 ADANA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Çukurova Dr. Aşkım Tüfekçi Devlet Hastanesi, Y.Baraj Mah. H.Ömer Sabanci Cad. ADANA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2011/94799 İhale Kayıt Numaralı "Demir Merdiven, Krom Korkuluk ve Çatının Yapımı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

24.08.2011tarih ve B.07.6.KİK.0.07.00.00-101.04-.Y.[26.71].(G029)./2011-51Esayılı Esas İnceleme Raporunda;

Çukurova Dr. Aşkım Tüfekçi Devlet HastanesiBaşhekimliği tarafından 12.07.2011tarihinde açık ihale usulüile yapılan “Demir Merdiven, Krom Korkuluk ve Çatının Yapımı” ihalesine ilişkin olarak Mehmet Börekçi/Atak Isıtma Soğutma Tesisat’ın 29.07.2011tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 02.08.2011tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 10.08.2011tarih ve 37289sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 09.08.2011tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; Çukurova Dr. Aşkım Tüfekçi Devlet Hastanesi’nin “Demir Merdiven Krom Korkuluk ve Çatı Yapımı” işi ihalesinin aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmaksızın Granit-İtimat Metal Ahşap Dek. İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti üzerinde bırakıldığı, Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 60 ıncı maddesine göre, ihalenin aşırı düşük teklif sınır değeri tespit edilip, bu değerin altında kalan tekliflerin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45 inci maddesine göre değerlendirilerek sonuçlandırılması gerektiği, iddiasına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

4734 sayılı Kamu İhale Kanununun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38 inci maddesinde; “ İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir.” hükmü,

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı60 ıncı maddesinde

“(1) İhale komisyonu verilen tekliflerden teklif fiyatı, Kurum tarafından belirlenen hesaplama yöntemine göre yapılan hesaplama sonucunda ortaya çıkan aşırı düşük teklif sınır değerinin altında olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenlere ilişkin;

a) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde, toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetveli ile açıklama istenen iş kalemleri ve/veya iş gruplarının birim fiyatlarına ilişkin ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,

b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,

c) (a) ve (b) bentlerinde belirtilen analizlerin girdi maliyetlerine ilişkin bilgi ve belgeleri,

yazılı olarak ister.

(2) İhale komisyonu;

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen işin özgünlüğü,

hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları, isteklinin teklifinin hesaplanmasına dayanak teşkil eden bütün bilgi ve belgeleri de dikkate almak suretiyle değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen aşırı düşük teklifler, geçerli teklif olarak dikkate alınır.

(3) Aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde; Kamu İhale Kurumu tarafından aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlenmiş ise ihale komisyonu bu düzenlemeyi esas alır. ” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 45 inci maddesinde; “ 45.1. 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesinde; ihale komisyonunun verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit edeceği, bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak isteyeceği, ihale komisyonunun, yapım yönteminin ekonomik olması, seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar, yapım işinin özgünlüğü hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendireceği, bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin tekliflerinin reddedileceği, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterlerin esas alınacağı, Kurumun, aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkili olduğu hüküm altına alınmıştır. 4734 sayılı Kanunun aktarılan hükümleri çerçevesinde, yapım işlerinde aşırı düşük tekliflerin tespit edilmesi ve sorgulanmasına ilişkin olarak aşağıdaki esaslara uyulması gerekmektedir:

45.1.1. Yapım işleri ihalelerinde, 4734 sayılı Kanunun 37 nci maddesi uyarınca geçerli teklifler tespit edildikten sonra;

Yaklaşık maliyetin % 120’sinin üzerindeki ve % 40’ının altındaki teklifler dikkate alınmaksızın, geçerli tekliflerin aritmetik ortalaması ve standart sapması hesaplanır.

Tort1 : Geçerli tekliflerin (Tn) aritmetik ortalaması (Tort1 =__)

σ : Geçerli tekliflerin standart sapması (σ =__)

Aritmetik ortalamadan standart sapma çıkartılır ve eklenir.

Tort1- σ

Tort1+ σ

Aritmetik ortalama değerinin standart sapma kadar aşağısı ve standart sapma kadar yukarısı arasında kalan bölgede yer alan tekliflerin tekrar ortalaması alınmak suretiyle, ikinci aritmetik ortalama bulunur.

Ti : Standart sapma aralığında kalan teklifler : { Ti: (Tort1- σ ≤ Ti ≤ Tort1+ σ)}

Tort2 : Standart sapma aralığında kalan tekliflerin (Ti) aritmetik ortalaması (Tort2=__)

Hesaplanan ikinci aritmetik ortalama yaklaşık maliyete bölünmek suretiyle (C) değeri elde edilir.

C : Tort2/YM

(C) değeri aşağıdaki eşitliklerin ilgili olanında yerine konularak (K) değeri bulunur.

_C < 0,60 → ___

0,60 ≤ C ≤ 1,00 → __

_C > 1,00 → ___

Sınır değer aşağıdaki eşitlikten bulunur:

SD (Sınır değer) =__

45.1.1.1. Sınır değer eşitliğinde yer alan (N), “sınır değer katsayısı”nı temsil etmekte olup bu katsayı, 29/12/2005 tarih ve 26038 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer İşlere Dair Tebliğ’de yer alan “Üstyapı (Bina) Grubu İşler”, “Elektrik İşleri”, “Mekanik Tesisat İşleri” ve “Telekomünikasyon ve Otomasyon İşleri” grubundaki yapım işleri ile bu işlerle ilgili tamamlama, onarım, sondaj, yıkma, güçlendirme ve montaj işlerinde (1,00), diğer yapım işlerinde (1,20)’dir. İhale konusu yapım işinin kapsamında farklı katsayılara tabi iş kısımlarının bulunması durumunda; sınır değer katsayısı, söz konusu kısımlardan toplam yaklaşık maliyeti içindeki ağırlık oranı en fazla olana göre belirlenir.

45.1.1.2. Gerekli görülmesi durumunda, (45.1.1.1.) maddesi uyarınca belirlenen sınır değer katsayıları yerine;

a) Mevzuatı uyarınca kendisine yapım işi yaptırma yetkisi verilen bakanlıklar tarafından, bakanlık merkez ve taşra teşkilatı ile bağlı, ilgili veya ilişkili olan idareleri için,

b) Bayındırlık ve İskân Bakanlığı tarafından, (a) bendinde sayılan idareler dışındaki idareler için,

(1,00) den küçük, (1,20)’den büyük olmamak üzere (N) sınır değer katsayıları belirlenebilir. Bakanlıklar tarafından farklı nitelikteki yapım işleri için (1,00) den küçük, (1,20)’den büyük olmamak kaydıyla farklı katsayılar belirlenmesi de mümkündür. Belirlenen katsayılar, ilanı veya duyurusu 30 Nisan 2011 tarihinden sonra yapılacak ihaleler için geçerli olmak üzere 1-31 Mart 2011 tarihleri arasında Resmî Gazete’de ilan edilir. Gerek görülmesi halinde bu katsayılar, ilanı veya duyurusu ilgili yılın 30 Nisan tarihinden sonra yapılacak ihaleler için geçerli olmak üzere değiştirilerek o yılın 1-31 Mart tarihleri arasında Resmî Gazete’de ilan edilir.

45.1.1.3. İhalede uygulanacak sınır değer katsayısı, ihale ilanı veya davet mektubu ile idari şartnamenin “Diğer hususlar” başlıklı bölümünde belirtilir.

45.1.1.4. Yaklaşık maliyetin % 120’sinin üzerinde ve % 40’ının altındaki teklifler dışında tek geçerli teklif bulunması durumunda; “Tort2” değeri tek geçerli teklife eşittir. Yaklaşık maliyetin % 40 - % 120 aralığında geçerli teklif bulunmaması durumunda; sınır değer yaklaşık maliyetin % 40’ıdır. (45.1.1.) maddesine göre yapılan hesaplama sonucunda sınır değerin yaklaşık maliyetin % 40’ının altında çıkması durumunda sınır değer yaklaşık maliyetin % 40’ı olarak belirlenir.

_Sınır değer hesaplanmasında idarelerin faydalanmasına yönelik olarak hazırlanan “Yapım işlerinde sınır değer hesaplama aracı” programına Kurumun (_www.kik.gov.tr ) internet sayfasından erişilebilir. …” açıklaması yer almaktadır.

Söz konusu hükümler birlikte değerlendirildiğinde; ihale komisyonunun verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya yaklaşık maliyete göre, teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit edeceği, Kamu İhale Kurumu’nun aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkili olduğu, ihale komisyonunun Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre aşırı düşük olarak tespit edilen teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak isteyeceği, istekliler tarafından ilgili hususlarda belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak söz konusu teklifleri değerlendirmesinin gerektiği, bu değerlendirme sonucunda açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin tekliflerinin reddedileceği,

Başvuruya konu ihaleye üç isteklinin teklif sunduğu, ihale komisyonunun herhangi bir sınır değer hesaplaması yapmaksızın ihaleyi en düşük teklif sunan Grand – İtimat Metal Ahşap Dek. İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. üzerinde bıraktığı, Kamu İhale Kurumunun belirlemiş olduğu sınır değer hesaplama aracına göre aşırı düşük teklif sınır değerinin 56.805,70 TL olduğu, bahse konu istekliye ait teklifin ise 55.346,00 TL yani sınır değerin altında olduğu ve mevzuat gereğince aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulmasının gerektiği,

Tüm bu tespit ve değerlendirmeler neticesinde; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemede Kamu İhale Kurumunun yetkili olduğu, Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 60 ıncı maddesi ile Kamu İhale Genel Tebliğinin 45 inci maddesinde aşırı düşük tekliflerin belirlenmesine ilişkin sınır değer hesaplamasının nasıl yapılacağı ve sorgulama kriterlerine ilişkin hususların yer aldığı, ayrıca idarelere yardımcı olmak amacıyla Kamu İhale Kurumu’nun internet sitesi olan ‘www.ihale.gov.tr ’de de sınır değer hesaplama modülünün yer aldığı, ihale komisyonunun, Kurumun belirlemiş olduğu yönteme uygun olarak aşırı düşük teklif sınır değeri belirlemeden ve sınır değerin altında kalan isteklileri aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutmaksızın ihaleyi sonuçlandırmasının mevzuata uygun olmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiası yerinde görülmüştür.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Grand – İtimat Metal Ahşap Dek. İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.’ne ait teklifin aşırı düşük teklif olarak belirlenerek söz konusu isteklinin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Kazım ÖZKAN

Başkan V.

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ali KAYA

Kurul Üyesi

Bahattin IŞIK

Kurul Üyesi

Hakan GÜNAL

Kurul Üyesi

Adem KAMALI

Kurul Üyesi

Abdullah DÜNDAR

Kurul Üyesi