KİK Kararı: 2011/UY.II-29

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2011/001
Gündem No : 29
Karar Tarihi : 03.01.2011
Karar No : 2011/UY.II-29
BAŞVURU SAHİBİ:
Gökşin İnşaat Gıda Elektrik Turizm Tekstil Bilişim ve Tüketim Malları Pazarlama San. ve Tic. Ltd. Şti., Çalık Halil Mah. M.K.Paşa Cd. 68 Sk. 13/2 Çalı Nilüfer/BURSA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Mersin Büyükşehir Belediyesi Fen İşleri Daire Başkanlığı, Siteler Mah. Otogar Karşısı Makina İkmal Sahası İçi Akdeniz/MERSİN

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2010/528929 İhale Kayıt Numaralı "Mersin Büyükşehir Belediyesi Düzenli Çöp Depolama Alanı 3. Lot Yapımı İşi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

30.12.2010 tarih ve II.Y.37.67.0264/2011-66E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Mersin Büyükşehir Belediyesi Fen İşleri Daire Başkanlığı tarafından belli istekliler arasında ihale usulü ile yapılan “Mersin Büyükşehir Belediyesi Düzenli Çöp Depolama Alanı 3. Lot Yapımı İşi” ihalesine ilişkin olarak Gökşin İnşaat Gıda Elektrik Turizm Tekstil Bilişim ve Tüketim Malları Pazarlama San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin 22.11.2010 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 29.11.2010 tarihli yazısı ile üzerine, başvuru sahibinin 06.12.2010 tarih ve 50548 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 06.12.2010 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle;

1. Belli istekliler arasında ihale usulü ile ihaleye çıkılan başvuruya konu yapım işinin ön yeterlik şartnamesinin 7.5.1 inci maddesinde, adaylardan asgari yeterlik kriteri olarak 20.000.000,00 TL’lik iş deneyimi istenildiği, ihale konusu yapım işi dikkate alındığında, bu tutarın çok yüksek olduğu, diğer taraftan aynı şartnamenin 7.9.4.1.1 inci maddesinde tam puan alabilmek için adaylardan 40.000.000,00 TL’lik bir adet iş deneyim belgesi, 7.9.4.3.1 inci maddesinde ise toplamda 120.000.000,00 TL tutarında 3 adet iş deneyim belgesi istenildiği, ülkede bugüne kadar yapılan ihale konusu işe benzer işler dikkate alındığında, bu konuda deneyim sahibi önde gelen firmaların dahi bu yeterlik kriterlerini haiz olamayacağı ve ihaleye teklif veremeyeceği, bu itibarla bu durumun 4734 sayılı Kanunun 5 inci maddesine aykırılık teşkil ettiği,

2. Başvuruya konu ihalede benzer iş olarak Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer işlere Dair Tebliğde yer alan (A) Altyapı İşleri Grubu İşlerde VI ve IX Gruptaki işler olarak belirlendiği, ancak her iki gruptaki işlerin gerek nitelik gerekse büyüklük bakımından birbirinden farklılık gösterdiği, idarece benzer iş olarak belirlenen grupların benzer iş kavramı içerisinde birbiri ile ilişkisinin bulunmadığı, bu itibarla yapılan düzenlemenin 4734 sayılı Kanunun 5 inci maddesine aykırı olduğu,

3. Ön yeterlik dokümanında ve ilanında 3 adet anahtar teknik personelin istenildiği, Kamu İhale Genel Tebliğinin 37.1.1 inci hükmü uyarınca yaklaşık maliyeti eşik değerin üzerinde olan ihalelerde en fazla 3 adet anahtar teknik personelin istenilebileceği, buna göre başvuruya konu ihalede yaklaşık maliyetin eşik değerin üzerinde olduğu sonucuna varıldığı, ancak gerek söz konusu idarenin yapmış olduğu benzer işler gerekse ihale dokümanı incelendiğinde, yaklaşık maliyetin eşik değerin üzerinde çıkmasının söz konusu olmadığı, bu itibarla idarece hesaplanan yaklaşık maliyetin teknik bir incelemeden geçmesi gerektiğinin aşikar olduğu ve idarece yaklaşık maliyet hesabınca Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinde yer alan esaslara uyulup uyulmadığının tespit edilmesi gerektiği, diğer taraftan söz konusu idarece gerçekleştirilen ihale konusu yapım işinin ilk kısmının 2007 yılında ilansız pazarlık usulü ile 41.550.000,00 TL bedelle bir firmaya ihale edildiği, ancak ülkede bir çok açıdan daha büyük olan benzer nitelikteki işleri daha düşük bedelle ihale edildiği, sonuç olarak yaklaşık maliyetin bu ölçüde yüksek tutulmasının, yine aynı şekilde kamunun zarara uğratılması ihtimalini güçlendirdiği,

4. Ön yeterlik doküman satış bedelinin 500 TL olarak belirlendiği, ancak doküman bedelinin bu ölçüde yüksek tutulmasının 4734 sayılı Kanunun 28 inci maddesine aykırı olduğu,

İddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

1. Başvuru sahibinin 1 inci iddiasına ilişkin olarak:

Belli istekliler arasında ihale usulü ile ihaleye çıkılan başvuruya konu ihalede, ön yeterlik şartnamesinde, söz konusu şartnameni 7.9 uncu maddesinde yer alan kriterlere göre yapılan puanlama sonucunda en yüksek puanı alan 6 adayın ihaleye davet edileceğinin düzenlendiği,

Söz konusu ihalede 11 adet ihale dokümanı satın alındığı ve ön yeterliğe 10 adayın başvuruda bulunduğu ve bu adaylardan tam puan alan 6 adayın 24.01.2011 tarihinde yapılacak ihaleye davet edildiği,

Anlaşılmıştır.

Ön yeterlik şartnamesinin 7.5 inci maddesinde; “…Aday tarafından 20.000.000,00 TL’den az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması gerekir…” düzenlemesi,

Aynı şartnamenin 7.6 ncı maddesinde;“Bu ihalede benzer iş olarak Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer işlere Dair Tebliğde yer alan (A) Altyapı İşleri Grubu İşlerde VI ve IX Gruptaki işlere denk sayılacaktır.” düzenlemesi,

Söz konusu şartnamenin 7.7 nci maddesinde benzer işe denk sayılacak mühendislik bölümünün “İnşaat Mühendisliği” olduğu düzenlemesi,

Anılan şartnamenin “Puanlama Kriteri” başlıklı 7.9 uncu maddesinde;

“7.9.1. Liste oluşturulması için gerekli belgeler: (7.9.1.1) maddesinde belirtilen belgeler asgari yeterlik için zorunlu olmayıp, asgari yeterlik kriterlerini sağlayan aday sayısının listeye alınacak aday sayısını aşması durumunda listenin oluşturulması için yapılacak puanlama için sunulacaktır.

7.9.1.1 Adayların varsa;

_a) _İlk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,

b) İlk ilan tarihinden geriye son beş yıl içinde geçici kabulü yapılan işlerde, sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında denetlenen ya da yönetilen, yapım işleri ile ilgili deneyimlerini gösteren (7.5) inci maddesi kapsamında sunulan belgeye ilave olarak en fazla 3 adet iş deneyim belgesi sunabilirler.

7.9.1.2. (7.9.1.1.) maddesi uyarınca sunulacak iş deneyim belgeleri (an fazla 3 işe ilişkin) Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin iş deneyim belgelerinin değerlendirilmesine ilişkin hükümleri çerçevesinde değerlendirilecek belge tutarlarının toplamı puanlamaya alınacaktır…

__

…7.9.2.1. Ekonomik ve mali kapasite: 40 puan

__

…7.9.2.2. Mesleki ve teknik kapasite:60 puan…” düzenlemesi,

Aynı şartname maddesinin devamında yer alan “Mesleki ve teknik kapasitenin puanlanması” başlıklı (7.9.3.3.4 üncü maddesi) kısmında;

“ 7.9.4.1.Yeterlik için sunulan iş deneyim belgesinin puanlanması:

_7.9.4.1.1. _Tam puan için gereken tutar: 40.000.000,00 TL

_ Tam puan için gereken tutara eşit veya daha fazla ise: 24,00 puan _

_ Şartnamenin (7.5.) maddesinde iş deneyim için yeterlik kriteri olarak belirlenen tutara (20000000 TL’ye) eşit ise: 12,00 puan_

_7.9.4.1.2. _İş ortaklıklarında, benzer işe ait olmayan yapım işine ilişkin iş deneyimleri puanlamada dikkate alınmaz.

_7.9.4.1.3. _İş ortaklıklarında hisse oranlarına bakılmaksızın, ortakların iş deneyim tutarlarının toplamı aşağıdaki eşitliğe göre hesaplanan değer üzerinden puanlanacaktır:

DP = D / [1 + 0,20(n -1)]

D = İş ortaklığının toplam iş deneyim tutarı

DP = Puanlamaya esas iş deneyim tutarı

n = İş ortaklığındaki özel ortak sayısı

_ 7.9.4.2. Anahtar teknik personelin puanlanması:_

_7.9.4.2.1. _Tam puan için gereken anahtar teknik personel sayısı: 6

_ Tam puan için gereken sayıya eşit veya daha fazla ise: 12,00 puan_

_ Şartnamenin (7.5.) maddesinde yeterlik kriteri olarak belirlenen anahtar teknik personel sayısına (3)eşit ise:6,00 puan_

_7.9.4.2.2. _İş ortaklıklarında ortaklık oranlarına bakılmaksızın, ortakların anahtar teknik personel sayısının toplamı üzerinden değerlendirme yapılacaktır.

_ 7.9.4.3. Son 15 yıldaki 3 iş deneyim belgesinin puanlanması:_

7.9.4.3.1. Tam puan için gereken tutar: 120.000.000,00 TL
Asgari puan için gereken tutar: 60.000.000,00 TL

Tam puan için gereken tutara eşit veya daha fazla ise: 24,00 puan

Asgari puan için gereken tutara eşit ise: 12,00 puan

7.9.4.3.2. İş ortaklıklarında ortaklık oranlarına bakılmaksızın, ortakların iş deneyim tutarlarının toplamı üzerinden değerlendirme yapılacaktır.

_
7.9.5 Puanlamalarda ara değerlere doğrusal orantılama yapmak suretiyle puan verilecektir.__”_ düzenlemesi,

Yer almaktadır.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 39 uncu maddesinin 5 inci fıkrasında;

“ İş deneyim belge tutarlarının;

_ a) Kanunun 19 uncu maddesi ile 21 inci maddesinin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ve yaklaşık maliyeti eşik değerin; _

_ 1) İki katına kadar olan ihalelerde, teklif edilen bedelin % 50’sinden az ve % 100’ünden fazla,_

_ 2) İki katı ile bu değerin üzerinde olan ihalelerde, teklif edilen bedelin % 50’sinden az ve % 80’inden fazla,_

_ olmamak üzere idarece belirlenecek orandan az olmaması yeterlik kriteri olarak aranır._

_ b) Kanunun 20 nci maddesi ile 21 inci maddesinin (a), (d) ve (e) bentlerine göre yapılan ve yaklaşık maliyeti eşik değerin; _

_ 1) İki katına kadar olan ihalelerde, yaklaşık maliyetin % 50’sinden az ve % 100’ünden fazla,_

_ 2) İki katı ile bu değerin üzerinde olan ihalelerde, yaklaşık maliyetin % 50’sinden az ve % 80’inden fazla,_

_ olmamak üzere idarece belirlenecek tutardan az olmaması yeterlik kriteri olarak aranır.”_ hükmü,

Aynı Yönetmelik ekinde yer alan Belli İstekliler Arasında İhale Usulü İle İhale Edilen Yapım İşlerinde Uygulanacak Tip Ön Yeterlik Şartnamesinin “puanlama kriterleri” başlıklı 7.9 uncu maddesinin 17 nolu dipnotunda;

“ ...7.9.4. Mesleki ve teknik kapasitenin puanlanması:

7.9.4.1. Yeterlik için sunulan iş deneyim belgesinin puanlanması:

7.9.4.1.1. Tam puan için gereken tutar: […] (Şartnamenin (7.5.) maddesinde iş deneyimi için yeterlik kriteri olarak belirlenen tutarın iki katı)

Tam puan için gereken tutara eşit veya daha fazla ise: […] puan (Mesleki ve teknik kapasite için belirlenen puanın % 40’ı)

Şartnamenin (7.5.) maddesinde iş deneyim için yeterlik kriteri olarak belirlenen tutara ([…….]) eşit ise: […] puan (Mesleki ve teknik kapasite için belirlenen puanın % 20’si)

7.9.4.1.2. İş ortaklıklarında, benzer işe ait olmayan yapım işine ilişkin iş deneyimleri puanlamada dikkate alınmaz.

7.9.4.1.3. İş ortaklıklarında hisse oranlarına bakılmaksızın, ortakların iş deneyim tutarlarının toplamı aşağıdaki eşitliğe göre hesaplanan değer üzerinden puanlanacaktır:

__

D = İş ortaklığının toplam iş deneyim tutarı

DP = Puanlamaya esas iş deneyim tutarı

n = İş ortaklığındaki özel ortak sayısı

7.9.4.2. Anahtar teknik personelin puanlanması:

7.9.4.2.1. Tam puan için gereken anahtar teknik personel sayısı: […] (Şartnamenin 7.5 maddesinde yeterlik kriteri olarak belirlenen anahtar teknik personel sayısının iki katı)

Tam puan için gereken sayıya eşit veya daha fazla ise: […] puan (Mesleki ve teknik kapasite için belirlenen puanın % 20’si)

Şartnamenin (7.5.) maddesinde yeterlik kriteri olarak belirlenen anahtar teknik personel sayısına ([…])eşit ise: […] puan (Mesleki ve teknik kapasite için belirlenen puanın % 10’u)

7.9.4.2.2. İş ortaklıklarında ortaklık oranlarına bakılmaksızın, ortakların anahtar teknik personel sayısının toplamı üzerinden değerlendirme yapılacaktır.

7.9.4.3. Son 15 yıldaki 3 iş deneyim belgesinin puanlanması:

7.9.4.3.1. Tam puan için gereken tutar: […….] (Şartnamenin 7.5 maddesinde yeterlik kriteri olarak belirlenen iş deneyim tutarının altı katı)

Asgari puan için gereken tutar: [….…] (Şartnamenin 7.5 maddesinde yeterlik kriteri olarak belirlenen iş deneyim tutarının üç katı)

Tam puan için gereken tutara eşit veya daha fazla ise: […] puan (Mesleki ve teknik kapasite için belirlenen puanın % 40’ı)

Asgari puan için gereken tutara eşit ise: […] puan (Mesleki ve teknik kapasite için belirlenen puanın % 20’si)

7.9.4.3.2. İş ortaklıklarında ortaklık oranlarına bakılmaksızın, ortakların iş deneyim tutarlarının toplamı üzerinden değerlendirme yapılacaktır.

7.9.5. Puanlamalarda ara değerlere, doğrusal orantılama yapılmak suretiyle puan verilecektir.” hükmü,

Yer almaktadır.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 39 uncu maddesinin 5 inci fıkrasında, belli istekliler arasında ihale usulüne göre yapılan ve yaklaşık maliyeti eşik değerin iki katına kadar olan ihalelerde, yeterlik kriteri olarak istenilen iş deneyim belge tutarlarının yaklaşık maliyetin % 50’sinden az ve % 100’ünden fazla olmamak üzere idarece belirlenecek tutardan az olmamasının yeterlik kriteri olarak aranacağı hüküm altına alınmıştır.

Belli İstekliler Arasında İhale Usulü İle İhale Edilen Yapım İşlerinde Uygulanacak Tip Ön Yeterlik Şartnamesinin 7.9 uncu maddesinin atıfta bulunduğu 17 numaralı dipnotunda, idarelerce ekonomik ve mali yeterlik ile mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin puanlamanın nasıl yapılacağı hususunda esaslara yer verildiği görülmektedir.

Söz konusu hükümler ile idarece yapılan ve şikayete konu edilen düzenlemeler bir arada incelendiğinde aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

İdarelerce, yaklaşık maliyeti eşik değerin iki katına kadar olan ihalelerde, asgari yeterlik için idarece yaklaşık maliyetin % 50’si ile % 100’ü arasında kalacak şekilde belirlenecek ihale konusu iş veya benzer işe ilişkin iş deneyim belgesi istenilmesi gerekmektedir.

Başvuruya konu ihalede, idarece hesaplanan yaklaşık maliyet tutarı dikkate alındığında, asgari yeterlik kriteri olarak 20.000.000,00 TL tutarında istenilen ihale konusu işe veya benzer işe ilişkin iş deneyimi tutarının, Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 39 uncu maddesinin 5 inci fırkasında belirtilen sınırlar arasında kaldığı görüldüğünden, bu düzenlemenin mevzuata uygun olduğu anlaşılmıştır.

Tip önyeterlik şartnamesinin 17 nolu dipnotu incelendiğinde, mesleki ve teknik yeterlik bölümünün 3 kriter üzerinde puanlanması gerektiği görülmektedir. Bunlar;

1. Yeterlik için sunulan iş deneyim belgesinin puanlanması,

2. Anahtar teknik personelin puanlanması,

3. Son 15 yıldaki 3 iş deneyim belgesinin puanlanması,

Şeklindedir.

Yeterlik için sunulan iş deneyim belgesi kriteri ile son 15 yıldaki 3 iş deneyim belgesi kriterinin puanlanmasında, asgari yeterlik kriteri olarak belirlenen iş deneyim belgesi tutarı baz alınarak kademelerinde yapıldığı görülmektedir. Buna göre, “Yeterlik için sunulan iş deneyim belgesi kriteri” ne ilişkin tam puan için gereken iş deneyimi tutarının, yeterlik olarak belirlenen iş deneyimi tutarın 2 katı olarak belirlenmesi;

“Son 15 yıldaki 3 iş deneyim belgesi” kriterine ilişkin tam puan için gereken iş deneyimi tutarının, yeterlik kriteri olarak belirlenen iş deneyim tutarının 6 katı; asgari puanın, yeterlik kriteri olarak belirlenen tutarın 3 katı olarak belirlenmesi,

Gerekmektedir.

Başvuru sahibince, “yeterlik için sunulan iş deneyim belgesi” tutarı ile “son 15 yıldaki 3 iş deneyim belgesi” tutarının çok yüksek tutulduğundan bahisle şikayet başvurusunda bulunduğu anlaşılmaktadır.

Başvuruya konu ihalede, iş deneyimine ilişkin asgari yeterlik kriteri olarak 20.000.000,00 TL’lik tutar belirlendiği ve belirlenen bu tutarın mevzuatın çizdiği sınırlar içerisinde kaldığı anlaşılmıştır. İş deneyim belgesinin puanlanmasında, diğer bütün tutarların yeterlik kriteri olarak belirlenen tutar esas alınarak belirlenmesi gerektiğinden, bu tutarın mevzuata uygun bir tutar olduğunun anlaşılması durumunda, buna bağlı olarak diğer tutarların da mevzuata uygun olduğu sonucuna ulaşılacaktır.

Bu çerçevede; idarece, “yeterlik için sunulan iş deneyim belgesi” kriterine ilişkin tam puan için gereken iş deneyim tutarı olarak belirlenen 40.000.000,00 TL’lik tutar ile, “ Son 15 yıldaki 3 iş deneyim belgesi” kriterine ilişkin tam puan için gereken tutar olarak belirlenen 120.000.000,00 TL ve asgari puan için gereken 60.000.000,00 TL’lik tutarın, tip önyeterlik şartnamesinin 7.9 uncu maddesinin atıfta bulunduğu 17 nolu dipnotunda yer alan hükümlere uygun olarak belirlendiği anlaşılmış olup, başvuru sahibinin iddiasının bu kısmı yerinde bulunmamıştır.

Diğer taraftan, başvuru sahibi iddiasında son kısmında; “… ön yeterlik şartnamesinin 7.9.4.3.1 inci maddesinde toplamda 120.000.000,00 TL tutarında 3 adet iş deneyim belgesi istenildiği, Ülkemizde bugüne kadar yapılan ihale konusu işe benzer işler dikkate alındığında, bu konuda deneyim sahibi önde gelen firmaların dahi bu yeterlik kriterlerine haiz olamayacağı…” denildiği görülmektedir. İddianın bu kısmına ilişkin olarak yapılan değerlendirme;

Kamu İhale Genel Tebliğinin “İş deneyim belgelerine ilşkin diğer hususlar” başlıklı 42 inci maddesinin 2 nci fıkrasında; “4734 sayılı Kanunun 20 inci maddesine göre belli istekliler arasında yapılacak ihalelerde; yeterliği tespit edilenler arasından belli sayıda adayın teklif vermek üzere davet edilmesinin öngörüldüğü durumlarda, ön yeterlik şartnamesinin (7.9.1.1.) maddesi uyarınca sunulacak en fazla üç işe ilişkin iş deneyim belgesinin benzer işe ait olma zorunluluğu olmayıp, ön yeterlik şartnamesinin (7.9.4.3) maddesi uyarınca yapılacak puanlamada benzer işe ait olmayan iş deneyim belgeleri de puanlamada değerlendirmeye alınacaktır.” açıklaması bulunmaktadır.

Söz konusu Tebliğ açıklaması uyarınca, belli istekliler arasında ihale usulü ile yapılacak ihalelerde, ön yeterlik şartnamesinin (7.9.1.1.) maddesi uyarınca sunulacak en fazla üç işe ilişkin iş deneyim belgesinin benzer işe ait olma zorunluluğu bulunmayıp, ön yeterlik şartnamesinin (7.9.4.3) maddesi uyarınca yapılacak puanlamada benzer işe ait olmayan iş deneyim belgelerinin de puanlamada değerlendirmeye alınacağı açıktır.

Bu itibarla, söz konusu Tebliğ açıklaması dikkate alındığında başvuru sahibinin iddiasına konu ettiği “ “… ön yeterlik şartnamesinin 7.9.4.3.1 inci maddesinde toplamda 120.000.000,00 TL tutarında 3 adet iş deneyim belgesi istenildiği, Ülkemizde bugüne kadar yapılan ihale konusu işe benzer işler dikkate alındığında, bu konuda deneyim sahibi önde gelen firmaların dahi bu yeterlik kriterlerine haiz olamayacağı…” hususunun yerinde olmadığı anlaşılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2 nci iddiasına ilişkin olarak:

Başvuru sahibinin idareye başvuruda bulunduğu şikayet dilekçesi incelenmiş olup, söz konusu iddianın bu dilekçeye konu edilmediği tespit edilmiştir.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğin “Kurum tarafından yapılacak işlemler” başlıklı 12 nci maddesinin 2 nci fıkrasında;

__

“…İdareye yapılan şikayet başvurusundan farklı bir konu ile Kuruma yapılan başvurularda şikayet süresinin henüz dolmadığı hallerde, itirazen şikayet konusuna ilişkin idarenin cevabının alınmamış olması nedeniyle bu başvurular da ilgili idareye gönderilir. İdareye başvuru konularının yanı sıra yeni konular da eklenerek Kuruma başvurulması halinde ise, itirazen şikayet başvurusunun incelenmesinde idareye başvuru konusu edilmeyen hususlar dikkate alınmaz.” açıklaması yer almaktadır.

Söz konusu Tebliğ açıklaması uyarınca, Kuruma, idareye başvuruda bulunulan konuların yanı sıra yeni bir konu eklenerek başvuruda bulunulması durumunda, Kurumca yapılan incelemelerde idareye sunulan başvuru dilekçesine konu edilmeyen hususların dikkate alınmaması gerektiği anlaşılmaktadır.

Başvuru sahibince, söz konusu iddianın idareye başvuru dilekçesine konu edilmediği anlaşıldığından bu iddianın yukarıda yer alan Tebliğ açıklaması gereğince reddedilmesi gerekmektedir.

3. Başvuru sahibinin 3 üncü iddiasına ilişkin olarak:

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Yaklaşık maliyete ilişkin ilkeler” başlıklı 8 inci maddesinde;

__

“(1) İdare tarafından, ihale onay belgesi düzenlenmeden önce, bu Yönetmelikte belirlenen esas ve usullere göre miktar tespiti ve fiyat araştırması yapılmak suretiyle ihale konusu işin KDV hariç yaklaşık maliyeti hesaplanır ve dayanakları ile birlikte bir hesap cetvelinde gösterilir.

(2) Ön ilan yayımlanmadan önce yapı tekniği ve ihtiyaç programına göre tahmin edilen fiziki miktar veya kapsam esas alınarak hesaplanan yaklaşık maliyet, ihale veya ön yeterlik ilanı öncesi gerekiyorsa yeniden hesaplanır.

(3) İhale konusu işin bir kısmına teklif verilmesinin mümkün olduğu hallerde, yaklaşık maliyet her bir kısım için ayrı ayrı olmak üzere işin tamamı dikkate alınarak hesaplanır.

(4) İhale konusu işin bünyesine girecek veya yardımcı olarak kullanılacak malzeme, araç, teçhizat, makine ve ekipman gibi unsurların idare tarafından verilmesi durumunda; yaklaşık maliyet, bu unsurların bedeli hariç tutularak hesaplanır ve bu unsurların listesi yaklaşık maliyet hesap cetvelinin ekine konulur.

(5) İhale komisyonu tarafından yaklaşık maliyet teklif fiyatları ile birlikte açıklanır. Bu aşamadan önce yaklaşık maliyet açıklanamaz ve ilan edilemez. Pazarlık usulü ile yapılan ihalede ise yaklaşık maliyet, son yazılı teklifler ile birlikte açıklanır.

__

(6) Yaklaşık maliyetin idarelerce hesaplanması esastır. Ancak, işin özelliğinden dolayı, idarelerce hazırlanmasının mümkün olmaması sebebiyle teknik şartnamenin danışmanlık hizmeti alınarak hazırlatılması durumunda, yaklaşık maliyet de bu kapsamda hesaplatılabilir.” hükmü,

“Yaklaşık maliyetin hesaplanmasına esas miktarların tespiti” başlıklı 9 uncu maddesinde;

“(1) Yaklaşık maliyet hesabına esas miktarların tespiti için öncelikle aşağıda yer alan çalışmaların yapılması gereklidir:

a) Arazi ve zemin etüdünün yapılması; uygulama projesi üzerinden anahtar teslimi götürü bedel teklif almak suretiyle ihale edilecek işlerde arazi ve zemin etüt çalışmalarının; ön ve/veya kesin proje üzerinden birim fiyat teklif almak suretiyle ihale edilecek işlerde ise, mümkün olan arazi ve zemin etüt çalışmalarının yapılmış olması zorunludur.

b) Proje zorunluluğu; bina işlerinde uygulama projesi, diğer işlerin uygulama projesi yapılabilen kısımları için uygulama projesi, yapılamayan kısımları için kesin proje; doğal afetler nedeniyle uygulama projesi yapılması için yeterli süre bulunmayan işler ile ihale konusu işin özgün nitelikte ve karmaşık olması nedeniyle teknik ve malî özelliklerinin gerekli olan netlikte belirlenemediği durumlarda ise ön ve/veya kesin projenin hazırlanması ve yaklaşık maliyetin söz konusu projelere dayanılarak hesaplanması gerekir.

c) Mahal listesi hazırlanması; ön, kesin veya uygulama projelerine dayalı olarak, işin bünyesindeki imalat kalemlerinin adını ve yapılacağı yerleri gösteren ve yaklaşık maliyetin hazırlanmasına esas teşkil eden mahal listeleri hazırlanır.

ç) Metraj listelerinin hazırlanması; ihale konusu işe ait proje ve mahal listelerindeki ölçü ve tariflere göre işin bünyesine giren imalatların hangi kısımda ve ne miktarda yapılacağının belirlenmesi amacıyla; anahtar teslimi götürü bedel teklif almak suretiyle ihale edilecek işlerde iş kalemi ve/veya iş grubu, birim fiyat teklif almak suretiyle ihale edilecek işlerde ise iş kalemi şeklinde metraj listeleri düzenlenir.

d) Birim fiyat ve imalat tariflerinin hazırlanması; Ön ve/veya kesin projeye dayalı olarak birim fiyat teklif almak suretiyle ihale edilecek işlerde, idareler, iş kaleminin adını, yapım şartlarını, ölçü yeri ve şeklini, birimini, birim fiyata dahil ve hariç unsurları ihtilafa meydan vermeyecek biçimde teknik olarak açıklayan birim fiyat tarifleri hazırlar.

e) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde; uygulama projeleri ve mahal listelerine dayalı olarak imalat iş kalemleri veya iş gruplarının teknik tarif ve özellikleri belirlenir.” hükmü,

“Yaklaşık maliyet hesabına esas fiyat ve rayiçlerin tespiti” başlıklı 10 uncu maddesinde;

__

“(1) İdarelerce, ihale konusu işin yaklaşık maliyetine ilişkin fiyat ve rayiçlerin tespitinde;

a) İhaleyi yapan idarenin daha önce gerçekleştirdiği, ihale konusu işe benzer nitelikteki işlerin sözleşmelerinde ortaya çıkan fiyatlar,

b) Kamu kurum ve kuruluşlarınca belirlenerek yayımlanmış birim fiyat ve rayiçler,

c) İlgili meslek odaları, üniversiteler veya benzeri kuruluşlarca belirlenerek yayımlanmış fiyat ve rayiçler,

ç) Yüklenici veya alt yüklenici olarak faaliyet gösteren, konusunda deneyimli kişi ve kuruluşlardan alınacak, ihale konusu işe benzer nitelikteki işlere ilişkin maliyetler,

d) İdarenin piyasa araştırmasına dayalı rayiç ve fiyat tespitleri,

esas alınır.

(2) İdareler, yaklaşık maliyete ilişkin fiyat ve rayiçlerin tespitinde (a), (b), (c), (ç) ve (d) bentlerinde belirtilen fiyat ve rayiçlerin birini, birkaçını veya tamamını herhangi bir öncelik sırası olmaksızın kullanabilirler.

(3) İşin bütünü, iş grubu, iş kalemi ve malzeme rayici bazında yapılacak piyasa araştırmasına dayalı fiyat tespitlerinde; iş, imalat ve/veya malzemenin yapımcılarından, üreticilerinden, ana bayilerinden, toptancılarından, yetkili satıcılarından ve satıcılarından fiyatlar veya proforma faturalar alınmak ve gerekli karşılaştırmalar yapılmak suretiyle uygun fiyatlar belirlenir. Tereddüt edilen fiyatların gerçek piyasa rayiçlerine uygun olup olmadığı hususu Ticaret ve/veya Sanayi Odalarından alınacak yazılı rayiçlerle netleştirilir.

(4) Fiyat araştırması için yapılan çalışmalarda fiyat sorulacak kişi ve kuruluşlara yazılan yazıda fiyatı tespit edilecek iş grubu, iş kalemi veya malzemenin ayrıntılı özellikleri ve standardına yer verilir, fiyat istenecek kişi ve kuruluşlara aynı koşulları taşıyan yazılarla başvurulur ve fiyatlar Katma Değer Vergisi hariç istenir. İstenen özellikleri taşımayan fiyat bildirimleri ve proforma faturaları dikkate alınmaz.” hükmü,

Yer almaktadır.

İdareden gönderilen belge ve bilgiler üzerinden yapılan incelemede, idarece hesaplanan yaklaşık maliyetin mevzuatta yer alan hükümler çerçevesinde yapıldığı anlaşılmıştır.

Diğer taraftan, başvuru sahibinin şikayetinin ön yeterlik dokümanına ilişkin olduğu, bu aşamada yaklaşık maliyetin bilinmesinin söz konusu olmadığı, bununla birlikte, ön yeterlik dokümanın “ön yeterlik şartnamesi ve standart formlardan oluştuğu hususu dikkate alındığında, yaklaşık maliyet hesabının belirlenmesinde ana unsur olan yapılacak işe ilişkin “projeler” , “birim fiyat tarifleri” ve “teknik şartnameler” ön yeterlik dokümanı kapsamında bulunmadığı halde yaklaşık maliyete ilişkin yapılacak her türlü şikayetin tamamen varsayıma dayalı ve dayanaktan yoksun olacağı sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmamıştır.

4. Başvuru sahibinin 4 üncü iddiasına ilişkin olarak:

Ön yeterlik ilanının 6.1 inci maddesinde ve ön yeterlik şartnamesinin 4.1 inci maddesinin (ç) bendinde ön yeterlik doküman bedelinin 500,00 TL olarak belirlendiği, idare tarafından gönderilen belgelerin tetkiki neticesinde; 11 adet aday olabileceğin ön yeterlik şartnamesi ile standart formlardan oluşan ön yeterlik dokümanını satın aldığı görülmüştür.

İdareden gönderilen belge ve bilgiler arasında doküman basım maliyetinin tespitine ilişkin herhangi bir tutanağa rastlanmamıştır. Bunun üzerine idare ile görüşme yapılmış olup bu görüşmede; idarece, doküman basım maliyetinin tespitinin re’sen yapıldığı ve basım maliyetinin tespitine ilişkin herhangi bir tutanak tanzim edilmediği ifade edilmiştir.

4734 sayılı Kanunun “İhale ve ön yeterlik dokümanının verilmesi” başlıklı 28 inci maddesinde; doküman bedelinin, basım maliyetini aşmayacak ve rekabeti engellemeyecek şekilde idarelerce tespit edileceği hüküm altına alınmıştır.

__

Anılan Kanun hükmü kapsamında başvuru sahibinin iddiası değerlendirildiğinde; ön yeterlik şartnamesi ve standart formlardan oluşan ön yeterlik dokümanının basım maliyetinin hayatın olağan akışı içinde 500 TL olmayacağı sonucuna varılmıştır. Dolayısıyla, idarenin doküman satış bedelinin tespitine yönelik işleminin anılan Kanun hükmünde yer alan “doküman bedelinin basım maliyetini aşmayacak şekilde belirlenmesi” kuralına uygun olmadığı; ancak, ön yeterlik dokümanı satın alan aday olabileceklerin sayısı dikkate alındığında, 500 TL’lik doküman satış bedelinin yine söz konusu maddede “doküman bedelinin, rekabeti engellemeyecek şekilde belirlenmesi” şeklinde yer alan hükme de halel getirmediği anlaşılmaktadır.

__

Bu itibarla başvuru sahibinin bu iddiası da yerinde bulunmamıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine,

Esasta
Oybirliği, gerekçede oyçokluğu ile karar verildi.

Dr. Hasan GÜL

Başkan****

Ali Kemal AKKOÇ

II. Başkan****

Hicabi ECE

Kurul Üyesi****

Ali KAYA

Kurul Üyesi****

Bahattin IŞIK

Kurul Üyesi****

Hakan GÜNAL

Kurul Üyesi****

Kazım ÖZKAN

Kurul Üyesi****

Adem KAMALI

Kurul Üyesi****

Abdullah DÜNDAR

Kurul Üyesi****

EK GEREKÇE

İncelemeye konu ihalede;

Başvuru sahibi tarafından, “ihalede benzer iş olarak Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer işlere Dair Tebliğde yer alan (A) Altyapı İşleri Grubu İşlerde VI ve IX Gruptaki işler olarak belirlendiği, ancak her iki gruptaki işlerlin gerek nitelik gerekse büyüklük bakımından birbirinden farklılık gösterdiği, idarece benzer iş olarak belirlenen grupların benzer iş kavramı içerisinde birbiri ile ilişkisinin bulunmadığı, bu itibarla yapılan düzenlemenin 4734 sayılı Kanunun 5 inci maddesine aykırı olduğu” iddia edilmektedir.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğin “Kurum tarafından yapılacak işlemler” başlıklı 12 nci maddesinin 2 nci fıkrasında;

__

“…İdareye yapılan şikayet başvurusundan farklı bir konu ile Kuruma yapılan başvurularda şikayet süresinin henüz dolmadığı hallerde, itirazen şikayet konusuna ilişkin idarenin cevabının alınmamış olması nedeniyle bu başvurular da ilgili idareye gönderilir. İdareye başvuru konularının yanı sıra yeni konular da eklenerek Kuruma başvurulması halinde ise, itirazen şikayet başvurusunun incelenmesinde idareye başvuru konusu edilmeyen hususlar dikkate alınmaz.” açıklaması yer almaktadır.

Söz konusu Tebliğ açıklama uyarınca, Kuruma, idareye başvuruda bulunulan konuların yanı sıra yeni bir konu eklenerek başvuruda bulunulması durumunda, Kurumca yapılan incelemelerde idareye başvuru dilekçesine konu edilmeyen hususların dikkate alınmaması gerekmektedir.

Başvuru sahibince, söz konusu iddianın idareye başvuru dilekçesine konu edilmediği anlaşıldığından bu iddianın, ihaleyi yapan idarenin üst mercii olan İçişleri Bakanlığı’na gönderilmesi gerektiği yönündeki düşüncemle, “itirazen şikayet başvurusunun reddine” ilişkin karara katılıyorum.

Adem KAMALI

****Kurul Üyesi