KİK Kararı: 2011/UY.II-2589

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2011/055
Gündem No : 15
Karar Tarihi : 01.08.2011
Karar No : 2011/UY.II-2589 Mahkeme Kararını Göster
BAŞVURU SAHİBİ:
YAPI MERKEZİ İNŞ. VE SAN. A. Ş., HACI REŞİT PAŞA SOKAK NO:4 ÇAMLICA/ İSTANBUL

İHALEYİ YAPAN İDARE:
KARAYOLLARI GENEL MÜDÜRLÜĞÜ 4. Bölge Müdürlüğü, Etlik Cad. NO:39 DIŞKAPI/ANKARA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2011/50851 İhale Kayıt Numaralı "Düzce - Akçakoca -Karadeniz Ereğli Yolu Tüneller Bölgesi (Km:48+825-51+828) Arası T6, T7, T8 ve T9 Tünelleri Elektrik, Elektronik, Elektromekanik ve Çeşitli Kontrol Sistemleri Yapım İşi." İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

11.07.2011tarih ve B.07.6.KİK.0.07.00.00-101.04-.Y.[21.41].(0264)./2011-30E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Karayolları Genel Müdürlüğü 4. Bölge Müdürlüğü tarafından 04.05.2011 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Düzce - Akçakoca -Karadeniz Ereğli Yolu Tüneller Bölgesi (Km:48+825-51+828) Arası T6, T7, T8 ve T9 Tünelleri Elektrik, Elektronik, Elektromekanik ve Çeşitli Kontrol Sistemleri Yapım İşi.” ihalesine ilişkin olarak Yapı Merkezi İnş. ve San. A. Ş.’nin 09.06.2011 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 17.06.2011 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 27.06.2011 tarih ve 30954 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 24.06.2011 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; başvuruya konu ihalede en düşük teklif veren ancak aşırı düşük teklif sorgulamasına cevap vermediğinden teklifi değerlendirme dışı bırakılan Pınar Müh. İnş. Taah. A. Ş. ‘nin, ihale üzerinde bırakılan Kırtur Turz. İnş. Taah. Elek. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin ve ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlenen E+M Elek. Sis. Hiz. Ltd. Şti.’nin sunmuş oldukları iş deneyim belgelerinin idari şartnamenin 7.6 ncı maddesinde benzer iş olarak düzenlenen işler kapsamında değerlendirilemeyeceği iddiasına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

Açık ihale usulü ile ihale edilen başvuruya konu ihalenin idari şartnamesinde işin adı, “Düzce - Akçakoca -Karadeniz Ereğli Yolu Tüneller Bölgesi (Km:48+825-51+828) Arası T6, T7, T8 ve T9 Tünelleri Elektrik, Elektronik, Elektromekanik ve Çeşitli Kontrol Sistemleri Yapım İşi” olarak belirtilmiştir.

İdari şartnamenin 7.5.1 nci maddesinin (d) bendinde yeterlik kriteri olarak teklif edilen bedelin en % 60’ı oranında iş deneyiminin istenildiği,

Benzer iş olarak kabul edilen işler anılan şartnamenin 7.6 ncı maddesinde; “Bu ihalede benzer iş olarak kabul edilecek işler:

Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer İşlere Dair Tebliğde yer alan D/IV, D/V, F/III ve F/V Grubu işler benzer iş olarak kabul edilecektir.

(Bu gruplarda belirtilen işler, tek sözleşmeye dayalı bir iş deneyiminde yer alacaktır.)” şeklinde,

Benzer işe denk sayılan mühendislik bölümlerinin “ Elektrik Mühendisliği veya Elektronik Mühendisliği veya Bilgisayar Mühendisliği” olarak

Belirlendiği anlaşılmıştır.

Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer İşlere Dair Tebliğde;

D/IV grubu işler;

“Elektromekanik İşler, Raylı Sistemler Elektrifikasyon İşleri

1. Elektromekanik İşler

2. Raylı Sistemler Elektrifikasyon İşleri

3. İdarece belirlenecek benzer nitelikteki işler”,

D/V Grubu İşler;

“AG Sistemi İşleri

1. Aydınlatma ve Kuvvet Dağıtım Tesisatı

2. Dizel Jeneratör Tesisatı

3. Kesintisiz Güç Kaynağı Tesisatı

4. Topraklama ve Yıldırımdan Koruma Sistemleri

5. İdarece belirlenecek benzer nitelikteki işler”,

F/III Grubu İşler;

“Sinyalizasyon İşleri

1. Karayolu Sinyalizasyon İşleri

2. Demiryolu Sinyalizasyon İşleri

3. İdarece belirlenecek benzer nitelikteki işler”,

F/V Grubu İşler;

“Scada Sistemleri (İzleme, Kontrol Ve Veri Toplama)

1. Scada Sistemi

2. İdarece belirlenecek benzer nitelikteki işler”

Şeklinde açıklanmıştır.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “İş Deneyim Belgelerinin Değerlendirilmesi” başlıklı Altıncı Bölümü kapsamında yer alan “Değerlendirmeye ilişkin esaslar” başlıklı 48 inci maddesinde;“(1) Aday ve isteklilerin ihale konusu iş veya benzer işlerle ilgili iş deneyimlerinin değerlendirilmesinde; tek sözleşmeye dayalı olarak alınmış iş deneyim belgeleri dikkate alınır. Birden fazla iş deneyimi toplanarak değerlendirilemez.

(2) İş deneyimini gösteren belgelerde yer alan ancak, ihale konusu iş veya benzer iş kapsamında bulunmayan işlerin tutarları iş deneyiminde değerlendirmeye alınmaz.

(3) İş ortaklığı tarafından gerçekleştirilen işlerde, ortakların iş deneyim tutarı, iş ortaklığındaki hisse oranı esas alınarak dikkate alınır.

(4) Konsorsiyum tarafından gerçekleştirilen işlerde, ortakların iş deneyim tutarı, gerçekleştirdikleri iş kısmına ilişkin tutar esas alınarak dikkate alınır.

(5) İş deneyim belgelerinin değerlendirilmesinde;

a) İş bitirme belgelerinde, belgeye konu işin geçici kabul tarihinin ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde olması,

b) İş durum belgelerinde, belgeye konu işin gerçekleşme oranının toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaştığı tarihin, ihalenin ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde olması ve ilk sözleşme bedelinin tamamlanması,

c) İş denetleme ve iş yönetme belgelerinde,

1) Belgeye konu işin geçici kabul tarihinin ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son on beş yılda içinde olması kaydıyla, ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında fiilen denetleme veya yönetme faaliyetinde bulunulmuş olması,

2) Gerçekleşme oranının toplam sözleşme bedelinin en az % 80'ine ulaştığı tarihin, ihalenin ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde olduğu ve ilk sözleşme bedelinin tamamlandığı işlerde; ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında fiilen denetleme veya yönetme faaliyetinde bulunulmuş olması,

şartı aranır ve geçici kabul tarihi veya gerçekleşme oranının toplam sözleşme bedelinin en az % 80'ine ulaştığı tarihin, ihale ilk ilan veya davet tarihi ile ihale veya son başvuru tarihi arasında olduğu işler de bu kapsamda değerlendirilir.

(6) İş deneyim belge tutarlarının değerlendirilmesinde;

a) İş bitirme ve iş durum belge tutarları tam olarak,

b) Gerçek kişilerce denetim faaliyetleri nedeniyle alınan iş denetleme belgesi tutarları; gerçek kişinin ilgisine göre ticaret ve/veya sanayi odasına veya esnaf ve sânatkar odasına kaydolduğu tarihten itibaren ilk beş yıl beşte bir oranında, daha sonraki yıllarda tam olarak,

c) Gerçek kişilerce yönetim faaliyetleri nedeniyle alınan belge tutarları; beşte bir oranında,

ç) Tüzel kişiliğin, en az bir yıldır yarısından fazla hissesine sahip gerçek kişi ortağının iş denetleme belgesi ile ihaleye katılmasında; belge sahibinin yarıdan fazla hisseye sahip olduğu tarihten itibaren ilk beş yıl beşte bir oranında, daha sonraki yıllarda tam olarak,

d) Tüzel kişiliğin, en az bir yıldır yarısından fazla hissesine sahip gerçek kişi ortağının iş yönetme belgesi ile ihaleye katılmasında; beşte bir oranında,

e) İlk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranındaki işin bir kısmında denetleme, diğer kısmında yönetme görevinde bulunanların belge tutarları, denetledikleri ve yönettikleri iş tutarlarının üzerinden yukarıda belirtilen esaslar uyarınca,

dikkate alınır.

(7) Mühendis veya mimarların, aldıkları lisans eğitimine uygun yapım işleri ihalelerinde, iş deneyimi olarak mezuniyet belgelerini sunmaları durumunda;

a) İş deneyimi bulunmayan mühendis veya mimarların; toplam süresi onbeş yılı geçmemek kaydıyla mezuniyetlerinden sonra geçen her yıl, Kanunun 62 nci maddesinin birinci fıkrasının (h) bendinde belirtilen tutar kadar,

b) İş deneyimi bulunan mühendis veya mimarların; onbeş yıllık sınırlamaya tabi tutulmaksızın, mezuniyetlerinden sonra geçen her yıl Kanunun 62 nci maddesinin birinci fıkrasının (h) bendinde belirtilen tutar kadar,

benzer iş deneyimi olarak dikkate alınır.” hükmü yer almaktadır.

1. Pınar Müh. İnş. Taah. A. Ş. tarafından sunulan iş deneyim belgesi incelendiğinde aşağıdaki hususular tespit edilmiştir:

Söz konusu istekli tarafından, Karayolları 17. Bölge Müdürlüğü’nce yapılan “2005/181989 İKN’li O-4 Otoyolu İzmit Kent Geçişi Korutepe ve Gültepe Tünelleri Tünel Denetim Sistemi Yenilenmesi” işinin “O-4 Otoyolu İzmit Kent Geçişi Korutepe Tünelleri Sistem Yenilenmesi” kısmına ilişkin düzenlenen “alt yüklenici iş bitirme belgesi”nin sunulduğu,

Söz konusu belgeye esas işin sözleşmesinin 20.01.2006 tarihinde adı geçen idare ile Sensormatic Güv. Sis. Tic. A. Ş. arasında imzalandığı, esas işin ilk sözleşme bedelinin 4.990.000,00 TL, toplam sözleşme bedelinin 5.987.999,79 TL olduğu,

Alt yüklenici Pınar Müh. İnş. Taah. A. Ş. ile ana yüklenici Sensormatic Güv. Sis. Tic. A. Ş. arasında imzalanan sözleşmenin bedelinin 4.500.000,00 TL olduğu, 26.04.2006 tarihinde imzalanan bu sözleşmeye esas işin 01.12.2007 tarihinde bitirildiği,

Anlaşılmıştır.

Pınar Müh. İnş. Taah. A. Ş. tarafından sunulan iş deneyim belgesinin ihale konusu iş veya benzer iş kapsamında değerlendirilip değerlendirilemeyeceğinin tespiti amacıyla, 12.07.2011 tarih ve 2226 sayılı yazı ile söz konusu belgeyi düzenleyen idareden bu belgeye dayanak teşkil eden belge ve bilgiler istenilmiş ve bahse konu idarece gerekli bilgi ve belgeler 13.07.2011 tarih ve 17767 sayılı yazı ekinde gönderilmiştir.

Karayolları 17. Bölge Müdürlüğü ile ana yüklenici Sensormatic Güv. Sis. Tic. A. Ş. arasında imzalanan sözleşmenin 3.3 üncü maddesinde “İşin niteliği, türü ve miktarı”; “Scada (Supervisory Control And Data Acqusition), Wıncc (Wındows Control Center) veya başka isimli bir izleme kumanda sistemi altında çalışan PLC (Programmable Logic Controller) ile tünellerde bulunan alçak gerilim sistemi, aydınlatma sistemi, havalandırma sistemi, trafik kontrol sistemi, kapalı devre televizyon sistemi (cctv), hırsızlık ihbar sistemi ve yangın algılama sisteminin verilen projeler ışığında 236 iş kaleminin yapılması” şeklinde düzenlenmiştir:

Ana yüklenici “Sensormatic Güv. Sis. Tic. A. Ş.” ile alt yüklenici “Pınar Müh. İnş. Taah. A. Ş.” arasında imzalanan sözleşmenin konusu ise bu sözleşmenin 3 üncü maddesinde “tarafların yükümlülükleri” başlığı altında; “İşbu sözleşme ile Pınar Müh. İnş. Taah. A. Ş., ışık şiddeti ölçümü, tünel havalandırma cihazları, trafik kontrolü, tünel denetleme PLC’leri, hırsızlık ihbar sistemi, acil durum ve yangın ihbar sistemi, telefon sistemi, bilgi aktarımı ve telekontrol birimleri, kontrol merkezi ve işletim binaları tertibatı, merkezi kumanda tertibatı, kapalı devre televizyon sistemi (cctv), elektromekanik imalatlar ve tünel aydınlatmasının yapım iş ve işlemleri ile yükümlüdür.” şeklinde düzenlenmiştir.

Yukarıda yer verilen bilgiler çerçevesinde, Pınar Müh. İnş. Taah. A. Ş. tarafından sunulan iş deneyim belgesine esas işin ana yüklenici Sensormatic Güv. Sis. Tic. A. Ş. ile idare arasında imzalanan sözleşme kapsamında yapılan iş’te “scada vb.” izleme, kontrol ve veri toplama sistemi bulunmakta ise de, ana yüklenici ile Sensormatic Güv. Sis. Tic. A. Ş. ile alt yüklenici Pınar Müh. İnş. Taah. A. Ş. arasında imzalanan sözleşmeye göre, alt yüklenici tarafından yapılacağı belirtilen işler arasında “scada vb.” sistemi bulunmamaktadır.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 3 üncü maddesinde, ihale konusu iş veya işin bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik gösteren, aynı veya benzer inşaat tekniği gerektiren, tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman ile mali güç, ihtisas ve organizasyon gerekleri itibariyle benzer özellikteki işler şeklinde tanımlanan “benzer iş”, esas olarak ihalelerde katılımı ve rekabeti arttırmak, aynı işlerin hep aynı firmalar tarafından yapılmasını engelleyerek tekelleşmenin önüne geçmek amacıyla, geliştirilmiş bir sistemdir. İdarelerce, söz konusu Yönetmelik maddesinde belirtilen parametreler çerçevesinde, ihale konusu işe benzeyen işlerin belirlenmesi, bu belirlemeler yapılırken ihale konusu işin karakteristik özelliklerinin dikkate alınması gerekmektedir.

Başvuruya konu ihalede, idarece benzer iş olarak sayılan işler arasında bulunan “scada sistemi”ne ilişkin iş kalemlerinin toplam tutarı, yaklaşık maliyeti 17.291.288,61 TL olarak hesaplanan bu işte 845.392,00 TL olup, bu tutar toplam yaklaşık maliyetin % 4,89’una karşılık gelmektedir. Esasen, yaklaşık maliyetteki oranı bu denli düşük olan bir iş grubunun benzer iş olarak sayılmaması gerekmekte ise de, somut olayda, idarece söz konusu iş grubunun benzer iş olarak düzenlenmesi, bu iş grubunun, işin önemli bir parçası ve ihale konusu işteki önemini vurgulamaya yönelik olduğu sonucuna götürmektedir.

Bu bağlamda, gerek ihale konusu iş kapsamında “scada sistemi” bulunması gerekse benzer iş olarak belirlenen ve tek bir sözleşme kapsamında yapılmış olması aranılan gruplar arasında yer alan F/V grubunda salt “scada sistemi” bulunması nedeniyle, söz konusu isteklice sunulan iş deneyim belgesinin benzer iş kapsamında değerlendirilmesinin söz konusu olmadığı sonucuna varılmıştır.

Bu itibarla, isteklilerce sunulmuş olan teklifleri, daha önce idarece belirlenen ihale dokümanına göre yürütüp sonuçlandırmakla görevli ihale komisyonunca, bu isteklinin teklifinin, tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında değerlendirme dışı bırakılmaması işleminin mevzuata aykırı olduğu anlaşılmıştır.

Açıklanan nedenle, başvuru sahibinin iddiasının söz konusu istekliye yönelik kısmı yerinde bulunmuştur.

2. Kırtur Turz. İnş. Taah. Elek. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan iş deneyim belgesi incelendiğinde**;**

Söz konusu belgenin “Karayolları 17. Bölge Müdürlüğü” tarafından, “Kavacık-Beykoz Yolu Km: 2+223-9+338 arası İnşaatı İşi”nin “Kavacık-Beykoz Yolu Km:7+120-7+822 Arasında Bulunan Halit Ulukurt Tüneli (2*702 m) Genel Aydınlatma ve Otomasyon, OG-AG Sistemi, Havalandırma Jet Fan Sistemi, Sinyalizasyon Otomasyon Sistemi, Yangın Alarm, Söndürme ve Otomasyon” kısmına ilişkin “alt yüklenici iş bitirme belgesi” olarak düzenlendiği,

Söz konusu belgede, uygulanan yapı tekniğinin, “Genel Aydınlatma Ve Otomasyon, Og-Ag Sistemi, Havalandırma Jet Fan Sistemi, Sinyalizasyon Otomasyon Sistemi, Yangın Alarm, Söndürme Ve Otomasyon Sistemi” olarak belirtildiği,

Belge tutarının 19.520,87 TL (1993 yılı birim fiyatları ile) olduğu, güncellenmiş tutarının 6.413.527,94 TL olduğu,

Tespit edilmiştir.

Söz konusu tespitler çerçevesinde, bahse konu istekli tarafından sunulan iş deneyim belgesine esas işler kapsamında, başvuruya konu ihalede benzer iş olarak aranılan “scada sistemi” bulunmadığı anlaşılmakta olup, bu itibarla, yukarıda yer alan değerlendirmeler çerçevesinde, söz konusu isteklice sunulan iş deneyim belgesinin benzer iş kapsamında değerlendirilmesinin mümkün olmadığı sonucuna varılmıştır.

Bu nedenle, söz konusu isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerekmekte olup, başvuru sahibinin iddiasının bu kısmı yerinde bulunmuştur.

3. E+M Elek. Sis. Hiz. Ltd. Şti. tarafından sunulan iş deneyimini tevsiken sunulan belge incelendiğinde;

Söz konusu belgenin, “Gaziantep Büyükşehir Belediye Başkanlığı” tarafından “2008/150107 İKN’li Hafif Raylı 1. Etap Eletrifikasyon Enerji Besleme ve Cer Gücü Sistemi Yapım İşi” kapsamında düzenlendiği,

Belgeye esas işin 08.10.2008 tarihinde imzalandığı, kabulünün 01.07.2011 tarihinde yapıldığı, belge tutarının 18.802.769,17 TL olduğu,

Bahse konu belgede, uygulanan yapı tekniğinin, “Enerji Temini ve Cer Gücü Besleme Sistemi, İnşaat İşleri, 750 Vdc Dağıtım Sistemi, Sinyalizasyon Sistemi, Haberleşme Altyapısı Sistemi,Scada Sistemi**,** Yangın Algılama ve Gazlı Söndürme Sistemi, Kapalı Devre Televizyon Sistemi, Seslendirme Sistemi, Güvenlik Sistemi, Havalandırma Sistemi, Telsiz Sistemi, Güzergah Aydınlatma Sistemi Ve Trafo Binası Aydınlatma Sistemi” olarak belirtildiği,

Tespit edilmiştir.

Bahse konu iş deneyim belgesine esas iş kapsamında yapılan ve yukarıda yer verilen işler incelendiğinde; söz konusu belgenin benzer iş olarak belirlenen ve tek bir sözleşme kapsamında yapılması istenilen her bir iş grubuna giren işlerden müteşekkil bir iş kapsamında düzenlendiği anlaşılmaktadır. Bu itibarla, başvuru sahibinin E+M Elek. Sis. Hiz. Ltd. Şti. tarafından sunulan iş deneyiminin benzer işe uygun olmadığı yönündeki iddiasının bu kısmının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Netice itibariyle; Pınar Müh. İnş. Taah. A. Ş. ile Kırtur Turz. İnş. Taah. Elek. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan iş deneyim belgesine esas işler kapsamında, benzer iş olarak sayılan işler arasında yer alan “scada sistemi” bulunmadığı anlaşıldığından, söz konusu isteklilerin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır. E+M Elek. Sis. Hiz. Ltd. Şti. tarafından sunulan iş deneyim belgesinin benzer işe uygun olduğu anlaşılmış olup, idarece bu isteklinin teklifinin geçerli sayılması işleminde mevzuata aykırılık bulunmamaktadır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Pınar Müh. İnş. Taah. A. Ş. ile Kırtur Turz. İnş. Taah. Elek. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Kazım ÖZKAN

Başkan V.

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ali KAYA

Kurul Üyesi

Bahattin IŞIK

Kurul Üyesi

Hakan GÜNAL

Kurul Üyesi

Abdullah DÜNDAR

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi