KİK Kararı: 2011/UY.II-2539

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2011/054
Gündem No : 45
Karar Tarihi : 25.07.2011
Karar No : 2011/UY.II-2539
BAŞVURU SAHİBİ:
İŞÇİOĞLU MÜHENDİSLİK İNŞ. TAAH. BİLGİSAYAR TURİZM MADENCİLİK TİC. VE SAN. LTD. ŞTİ., KURTULUŞ MAH. BAHÇIVAN SOK. NO:2/1 ADAPAZARI /SAKARYA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
ARİFİYE BELEDİYE BAŞKANLIĞI, Arifbey Mah. Atatürk Cad. No:247 54580 ARİFİYE/SAKARYA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2011/74559 İhale Kayıt Numaralı "Arifiye İlçe Belediyesi Gölbaşı Çevre Düzenleme Anahtar Teslim Götürü Bedel Yapım İşi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

15.07.2011tarih ve B.07.6.KİK.0.07.00.00-101.04-.Y.[22.67].(0264)./2011-32Esayılı Esas İnceleme Raporunda;

Arifiye Belediye Başkanlığıtarafından 07.06.2011tarihinde açık ihale usulüile yapılan “Arifiye İlçe Belediyesi Gölbaşı Çevre Düzenleme Anahtar Teslim Götürü Bedel Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak İşçioğlu Mühendislik İnş. Taah. Bilgisayar Turizm Madencilik Tic. ve San. Ltd. Şti.’nin 04.07.2011tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 05.07.2011tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 07.07.2011tarih ve 32571sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 07.07.2011tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle;ihale üzerinde bırakılan isteklice aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulan proforma faturaların ve fiyat tekliflerinin Kamu İhale Genel Tebliğinde belirtilen koşulları taşımadığı, analizlerin gerçekçi olmadığı, analizlerde yer alan malzeme ve işçilik miktarlarının haksız avantaj sağlamak amacıyla düşürüldüğü, işçilik ücretlerinin saatlik asgari işçilik ücretinin altında olduğu, nakliye kalemlerine ilişkin açıklama yapılmadığıiddiasına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

Başvuruya konu ihaleye ait idari şartnamenin 2.1.(a) maddesinde; ihale konusu işin adı; “Arifiye İlçe Belediyesi Gölbaşı Çevre Düzenleme Anahtar Teslim Götürü Bedel Yapım işi” olarak belirlenmiştir.

Başvuruya konu ihaleye 6 isteklinin teklif verdiği, ihale komisyonunca bütün isteklilerin tekliflerinin yeterlik kriterlini sağlaması nedeniyle geçerli kabul edilerek bu teklifler üzerinden aşırı düşük teklif sorgulamasına esas sınır değerin 843.769,21 TL olarak hesaplandığı ve sınır değerin altında teklif verdiği anlaşılan Akkaya İnş. Gıda Nak. San. Tic. Ltd. Şti.’nin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulduğu, adı geçen isteklice yapılan sorgulamaya verilen cevap uygun görülerek ihalenin bu istekli üzerinde bırakıldığı anlaşılmıştır.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 60 ncı maddesinde;“(1) İhale komisyonu verilen tekliflerden teklif fiyatı, Kurum tarafından belirlenen hesaplama yöntemine göre yapılan hesaplama sonucunda ortaya çıkan aşırı düşük teklif sınır değerinin altında olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenlere ilişkin;

a) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde, toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetveli ile açıklama istenen iş kalemleri ve/veya iş gruplarının birim fiyatlarına ilişkin ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,

b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,

c) (a) ve (b) bentlerinde belirtilen analizlerin girdi maliyetlerine ilişkin bilgi ve belgeleri,

yazılı olarak ister.

(2) İhale komisyonu;

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen işin özgünlüğü,

hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları, isteklinin teklifinin hesaplanmasına dayanak teşkil eden bütün bilgi ve belgeleri de dikkate almak suretiyle değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen aşırı düşük teklifler, geçerli teklif olarak dikkate alınır.” hükmü,

Başvuruya konu ihalenin ilan tarihi olan 18.05.2011 tarihi itibariyla yürürlükte bulunan Kamu İhale Genel Tebliğinin“Yaklaşık maliyetin hesaplanması sırasında aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere İdarece yapılacak işlemler” başlıklı 38 inci maddesinde;

“38.1. İdare, yaklaşık maliyetin hesaplanması sırasında her bir iş kalemi/grubunun yaklaşık maliyete oranını tespit edecektir. Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemleri/grupları tutarlarının büyükten küçüğe sıralandığı ve oranların kümülatif toplamının da gösterildiği “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” ile iş kalemleri/gruplarına ait ayrıntılı analizler ve analiz girdilerinin tutarları itibarıyla küçükten büyüğe sıralanmış halini gösteren “sıralı analiz girdileri tablosu” hazırlanarak yaklaşık maliyet hesap cetveli kapsamında ihale onay belgesine eklenecektir. Sıralı iş kalemleri/grupları listesi oluşturulurken, iş kalemleri/grupları tutarlarının yaklaşık maliyete oranları, en yakın dört ondalık basamaklı sayıya getirilecek biçimde yuvarlanacak ve bu oranların toplamının, yuvarlama nedeni ile 1 den farklı olması dikkate alınmayacaktır.” açıklaması,

Anılan Tebliğin “Aşırı düşük teklif değerlendirmesi” başlıklı 45 inci maddesinde ise;

_“45.1._4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesinde; ihale komisyonunun verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit edeceği, bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak isteyeceği, ihale komisyonunun, yapım yönteminin ekonomik olması, seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar, yapım işinin özgünlüğü hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendireceği, bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin tekliflerinin reddedileceği, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterlerin esas alınacağı, Kurumun, aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkili olduğu hüküm altına alınmıştır. 4734 sayılı Kanunun aktarılan hükümleri çerçevesinde, yapım işlerinde aşırı düşük tekliflerin tespit edilmesi ve sorgulanmasına ilişkin olarak aşağıdaki esaslara uyulması gerekmektedir:

… 45.1.2.1. İhale komisyonunca, (38.1) maddesi kapsamında idarece hazırlanan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş kalemleri/grupları belirlenir.

Sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubu, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenecektir. Bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmayacaktır.

45.1.2.2.İhale komisyonu tarafından, açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ait idarece (38.1) maddesine göre oluşturulan “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdileri tespit edilecektir.

Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üneeşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılması istenilmeyecektir.

Tutarı, kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kar ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda % 15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisi belirlenecek, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmeyecektir.

Aynı girdinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kalemi/grubunun analizinde yer alması halinde bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek analiz toplamının % 3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılır. Herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilecektir.

_Analizlerdeki işçilik girdisi**,** tutarları analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olsa dahi, açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamaz. _

45.1.2.3. İhale komisyonu teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden (45.1.2.1) maddesinde belirlediği iş kalemleri/grupları için isteyeceği açıklama ile ilgili yazıda, (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerini de belirtecektir.

İstekliler, teklifi kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlayacakları analizlerde (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dahil analizlerini oluşturan tüm girdileri göstereceklerdir.” açıklamaları,

Bulunmaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliğinin yukarıda aktarılan 38 inci maddesi uyarınca, aşırı düşük teklif sorgulamasında kullanılmak üzere, yaklaşık maliyetin hesaplanması sırasında idarece “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” ve “sıralı analiz girdileri tablosu”nun oluşturulması, aşırı düşük teklif sorgulaması aşamasında da hazırlanan sıralı iş kalemleri/grupları listesi çerçevesinde yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/gruplarının sorgulamaya tabi tutulacak kalemler/gruplar olarak belirlenmesi gerekmektedir.

İncelemeye konu ihaleye ait ihale işlem dosyasının incelenmesi sonucunda; ihale onay belgesi ekine inşaat, elektrik tesisatı, makine tesisatı işlerine ilişkin yaklaşık maliyet tablolarının eklendiği görülmüş, bununla birlikte, Kamu İhale Genel Tebliğinin 38. 1 inci maddesi uyarınca, düzenlenmesi gereken “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” ile “sıralı analiz girdileri tablosu”nun oluşturulmadığı tespit edilmiştir.

Öte taraftan; idarece, aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulan istekliye gönderilen 08.06.2011 tarihli aşırı düşük teklif açıklamasına ilişkin talep yazısında; “…tekliflerinin aşırı düşük teklif sorgulamasına esas sınır değerin altında kaldığı bu sebeple verilen kalemlerin birim fiyatlarının analizlerini ve gerekçelerini içeren savunmalarınızı beş (5) iş günü içinde ihale komisyon başkanlığına bildirilmesi…” ifadesine yer verilmesine karşın, söz konusu yazının ekinde “açıklama istenilecek iş kalemleri/grupları listesi” ile “açıklama istenilmeyecek analiz girdilerinin listesi”nin gönderilmediği belirlenmiştir.

Bu itibarla, başvuruya konu ihalede idarece aşırı düşük teklif açıklaması istenilen isteklinin hangi iş kalemleri/grupları ile hangi girdiler esasında sorgulamaya tabi tutulacağının belirlenmediği anlaşılmakta olup, bu nedenle sorgulamaya tabi tutulan isteklice ihale konusu işi oluşturan bütün iş kalemlerine ilişkin açıklama yapılmıştır.

Yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler çerçevesinde, idarenin yaklaşık maliyetin oluşturulması ve aşırı düşük teklif sorgulamasına ilişkin işlemlerinin Kamu İhale Genel Tebliğinin 38, 45.1.2.1, 45.1.2.2 ve 45.1.2.3 üncü maddelerine uygun olarak gerçekleştirmediği sonucuna ulaşılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, idarece Kamu İhale Genel Tebliğinin 45.1.2.1 ve 45.1.2.2 nci maddesi çerçevesinde açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/ grupları ile analiz girdilerinin belirlenmesi ve elde edilen verilere göre aşırı düşük teklif sahibi istekliden yeniden açıklama istenilmesi ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Kazım ÖZKAN

Başkan V.

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ali KAYA

Kurul Üyesi

Hakan GÜNAL

Kurul Üyesi

Adem KAMALI

Kurul Üyesi

Abdullah DÜNDAR

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

KARŞI OY

İnceleme konusu ihalede başvuru sahibinin dilekçesinde belirtilen iddialara yönelik olarak Kurul çoğunluğunca alınan Kararda belirtilen;

“…..

_İncelemeye konu ihaleye ait ihale işlem dosyasının incelenmesi sonucunda; ihale onay belgesi ekine inşaat, elektrik tesisatı, makine tesisatı işlerine ilişkin yaklaşık maliyet tablolarının eklendiği görülmüş; bununla birlikte, Kamu İhale Genel Tebliğinin 38. 1 inci maddesi uyarınca, düzenlenmesi gereken “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” ile “sıralı analiz girdileri tablosu”nun oluşturulmadığı tespit edilmiştir. _

Öte taraftan; idarece, aşırı düşük teklif sorgulaması tabi tutulan istekliye gönderilen 08.06.2011 tarihli aşırı düşük teklif açıklamasına ilişkin talep yazısında; “…tekliflerinin aşırı düşük teklif sorgulamasına esas sınır değerin altında kaldığı bu sebeple verilen kalemlerin birim fiyatlarının analizlerini ve gerekçelerini içeren savunmalarınızı beş (5) iş günü içinde ihale komisyon başkanlığına bildirilmesi…” ifadesine yer verilmesine karşın, söz konusu yazının ekinde “açıklama istenilecek iş kalemleri/grupları listesi” ile “açıklama istenilmeyecek analiz girdilerinin listesi”nin gönderilmediği belirlenmiştir.

Bu itibarla, başvuruya konu ihalede idarece aşırı düşük teklif açıklaması istenilen isteklinin hangi iş kalemleri/grupları ile hangi girdiler esasında sorgulamaya tabi tutulacağının belirlenmediği anlaşılmakta olup, bu nedenle sorgulamaya tabi tutulan isteklice ihale konusu işi oluşturan bütün iş kalemlerine ilişkin açıklama yapılmıştır.

Yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler çerçevesinde, idarenin yaklaşık maliyetin oluşturulması ve aşırı düşük teklif sorgulamasına ilişkin işlemlerinin Kamu İhale Genel Tebliğinin 38, 45.1.2.1, 45.1.2.2 ve 45.1.2.3 üncü maddelerine uygun olarak gerçekleştirmediği sonucuna ulaşılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, idarece Kamu İhale Genel Tebliğinin 45.1.2.1 ve 45.1.2.2 nci maddesi çerçevesinde açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/ grupları ile analiz girdilerinin belirlenmesi ve elde edilen verilere göre aşırı düşük teklif sahibi istekliden yeniden açıklama istenilmesi ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir. “ gerekçeler üzerinden idarece tesis edilen işlemlerin Kamu İhale Genel Tebliğine uygun olmaması nedeniyle aşırı düşük teklif sorgulamasının yeniden yapılması gerektiği hususunda “ düzeltici işlem belirlenmesine ” kararı verilmiştir.

Kamu İhale Kanununun 38 inci ve Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 60 ıncı maddesinde, ihale komisyonunun diğer teklifleri veya yaklaşık maliyeti baz alarak aşırı düşük teklifleri tespit edeceği ve aşırı düşük olduğunu belirlediği teklifleri hemen reddetmek yerine bu teklif sahiplerinden tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili yazılı açıklama istenmesi ve bu açıklamalar çerçevesinde nihai değerlendirmesini yapması gerektiği hükme bağlanmıştır.

Bu hususa ilişkin uygulamayı somutlaştırmak amacıyla, Kamu İhale Genel Tebliğinin “ Yaklaşık maliyetin hesaplanması sırasında aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere İdarece yapılacak işlemler” başlıklı38 inci maddesi ile aynı Tebliğin “ Aşırı Düşük Teklif Değerlendirmesi ” başlıklı 45 inci maddelerinde yer verilen söz konusu açıklamalarda, yapım işi ihalelerinde bir teklifin aşırı düşük olup olmadığını ortaya koyan sınır değerin nasıl tespit edileceği ve teklifleri söz konusu sınır değerin altında kalan isteklilerce yapılan belgelere dayalı açıklamaların da hangi kıstaslar esas alınarak değerlendirilmesi gerektiğine ilişkin detaylara yer verilmiştir.

Bu çerçevede, yukarıda değinilen Tebliğ maddelerinde belirtilen açıklamalar uyarınca; idarelerin, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere yaklaşık maliyet hesabı sırasında “ sıralı iş kalemleri/grupları” listesi ve “ sıralı analiz girdileri” tablosu oluşturularak ihale onay belgesinin ekinde sunulmasının zorunlu kılındığı; ayrıca, aşırı düşük teklif açıklamalarında, idarelerce hangi iş kalemleri ve hangi analiz girdileri esasında sorgulamaya tabi tutulması gerektiğine (sınır değerin altında kalan teklif sahiplerinden idarece belirlenen sıralı iş kalemleri/grupları listesinden hareketle yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren kalem/gruplar, yine idarece oluşturulan “ sıralı analiz girdileri” tablosu kullanılarak bu iş kalemi/gruplarına ait analizlerde yer alan ve tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’ünün üzerinde olan girdiler gibi) yönelik birtakım yeni kriterlerin getirildiği görülmektedir.

Anılan Kurul Kararında, aşırı düşük aşamasında Kamu İhale Genel Tebliğine aykırı olarak idarece gerçekleştirilen işlemler ile ihalenin üzerinde bırakıldığı isteklinin yaptığı aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olduğu yönündeki değerlendirmenin iptal edilerek, yaklaşık maliyet hesabı sırasında anılan Tebliğin ilgili hükümleri uyarınca oluşturulmasının zorunlu olduğu “ sıralı iş kalemleri/grupları” listesiile “sıralı analiz girdileri” tablosu işlemlerinin yeniden oluşturularak, mevcut yapılmış açıklamalar ile idarece yapılan değerlendirmeler dikkate alınmaksızın yeniden aşırı düşük teklif sorgulaması yapılması gerektiği ve sorgulamaların, Kamu İhale Genel Tebliğinde belirtilen açıklamalara uygun bir şekilde gerçekleştirilmesi gerektiği vurgulanmıştır.

Kamu İhale Genel Tebliğinin 45.1.2. maddesinde;

“ Sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntılar yazılı olarak istenir. Bu çerçevede; istenen açıklamanın niteliği dikkate alınarak, isteklilere beş (5) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilir.

45.1.2.1**.** İhale komisyonunca, (38.1) maddesi kapsamında idarece hazırlanan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş kalemleri/grupları belirlenir.

Sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubu, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenecektir. Bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmayacaktır.

45.1.2.2.İhale komisyonu tarafından, açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ait idarece (38.1) maddesine göre oluşturulan “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdileri tespit edilecektir.

Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üneeşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılması istenilmeyecektir.

Tutarı, kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kar ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda % 15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisi belirlenecek, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmeyecektir.

Aynı girdinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kalemi/grubunun analizinde yer alması halinde bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek analiz toplamının % 3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılır. Herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilecektir.

_Analizlerdeki işçilik girdisi**,** tutarları analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olsa dahi, açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamaz. _

45.1.2.3. İhale komisyonu teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden (45.1.2.1) maddesinde belirlediği iş kalemleri/grupları için isteyeceği açıklama ile ilgili yazıda, (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerini de belirtecektir.

İstekliler, teklifi kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlayacakları analizlerde (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dahil analizlerini oluşturan tüm girdileri göstereceklerdir.” açıklamaları yer almaktadır.

Başvuruya konu ihalede idarece aşırı düşük teklif açıklaması istenilen isteklinin hangi iş kalemleri/grupları ile hangi girdiler esasında sorgulamaya tabi tutulacağının belirlenmediği anlaşıldığından sorgulamaya tabi tutulan isteklice ihale konusu işi oluşturan bütün iş kalemlerine ilişkin açıklama verildiği, sorgulamaya cevap veren anılan isteklininaşırı düşük açıklamalarının idarece uygun bulunarak ihalenin bu istekli üzerinde bırakıldığı hususları göz önüne alındığında;

Aktarılan Tebliğ açıklamaları uyarınca, aşırı düşük teklif sorgulaması yapılırken yaklaşık maliyetinin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemlerinin her birinin ayrı ayrı aşırı düşük sorgulamaya konu edilebileceği, ayrıca, bu iş kalemlerinin her birine ilişkin olarak , tutarı kar ve genel gider hariç iş kalemi analiz toplamının % 3’üneeşit ve altında olan girdiler için isteklilerden açıklama yapılması istenilmeyecek olduğundan,

İdarece, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere yaklaşık maliyet hesabı sırasında “ sıralı iş kalemleri/grupları ” listesi oluşturulması, bu listedeki iş kalemlerinin her birine ilişkin olarak “ sıralı analiz girdileri” tablosununoluşturması, oluşturulan “ sıralı analiz girdileri” tablosunun idarece kullanılarak, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdileri tespit edilmesi ve bu analiz girdileri için açıklama yapılmasının istenilmemesi gerekmektedir.

Aşırı düşük açıklamada bulunan istekliden “ sıralı analiz girdileri” listesine göre, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdilerine ilişkin belgelendirme yapmayarak veya belgelendirmesi uygun bulunmayan isteklilerin varlığı durumunda, isteklilerin bu nedenlerle açıklamaların uygun bulunmaması işlemlerinin göz ardı edilerek ihale işlemlerine devam edilmesi gerekmektedir.

Diğer yandan, istekliler ihale tarihinde verdikleri tekliflerinin tüm unsurları için irade beyanında bulunmuş olduklarından, tekliflerinin bütün evrakı ile unsurlarının aksi bir karar olmadıkça değiştirilemeyeceği aşikardır.

Yukarıda açıklanan nedenlerle, aşırı düşük teklif sorgulamasına cevap veren ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifini oluşturan tüm iş kalemi unsurlarına ilişkin açıklamaları ve bunları tevsik amacıyla sunduğu bilgi ve belgelerin tekrar istenilmesine gerek bulunmamaktadır. Nitekim, bu görüşe örnek olarak verilebilecek 13.06.2011 tarih ve 2011/UY.III-1964 sayılı Kurul Kararında da; aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere yaklaşık maliyet hesabı sırasında “ sıralı iş kalemleri/grupları listesi ” ve “ sıralı analiz girdileri tablosu ” listelerini oluşturmayan idareden, bu listelerin oluşturularak Kuruma gönderilmesi istenilmiştir. Kurum idare tarafından gönderilen “ sıralı iş kalemleri/grupları listesi ” ve “ sıralı analiz girdileri ” tablosunu dikkate alarak isteklinin aşırı düşük kapsamında sunmuş olduğu analizleri inceleyip değerlendirerek ihaleyi sonuçlandırmıştır.

İhalenin üzerinde bırakıldığı isteklinin aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında teklifinin tüm unsurları üzerinden yapmış olduğu açıklamaların tevsiki amacıyla sunduğu belge ve bilgilerin mevcudiyeti karşısında Kurul Kararı uyarınca aşırı düşük teklif açıklaması sunan istekliden bu belgelerin tekrar istenmesinin hukuka, mevzuata ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 5 inci maddesindeki temel ilkelerine aykırı olduğu aşikardır.

İdarece, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere yaklaşık maliyet hesabı sırasında “ sıralı iş kalemleri/grupları” listesinin oluşturulması, bu listenin dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmaması, “ sıralı iş kalemleri/grupları ” listesindeki her bir iş kalemine ilişkinolarak “ sıralı analiz girdileri” tablosunun oluşturulması, sorgulama yapılması gereken sıralı iş kalemleri/grupları üzerinde daha önce sorgulama yapılan analiz ve analiz girdileri için sorgulamanın tekrar yapılmayarak idarece bu kalemler için yapılan değerlendirmelerin aynen muhafaza edilmesi, sıralı iş kalemleri/grupları ” listesindeki her bir iş kalemine ilişkinolarak, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdilerine ilişkin belgelendirme yapmayan veya belgelendirmesi uygun bulunmayan isteklilerin varlığı durumunda, isteklinin bu nedenlerle açıklamaların uygun bulunmaması işlemlerinin göz ardı edilerek ihale işlemlerine devam edilerek ihalenin sonuçlandırılması gerekmektedir.

Yukarıda belirtilen gerekçeler doğrultusunda “ düzeltici işlem belirlenmesi ” gerektiği yönündeki düşüncemle, Kurul çoğunluğunca alınan karara katılmıyorum.

Abdullah DÜNDAR

Kurul Üyesi