KİK Kararı: 2011/UY.I-60

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2011/002
Gündem No : 10
Karar Tarihi : 06.01.2011
Karar No : 2011/UY.I-60
BAŞVURU SAHİBİ:
Tekçeler İnş. Turz. San. ve Tic. Ltd. Şti., Uğur Mumcu Cd. Kırçiçek Sk. No: 4/7 Çankaya/ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Afyonkarahisar İl Sağlık Müdürlüğü, Dervişpaşa Mah. Dr. Mahmut Hoca Cad. AFYONKARAHİSAR

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2010/83551 İhale Kayıt Numaralı "Afyonkarahisar İli Sandıklı İlçesi 25 Yataklı Devlet Hastanesi Yeni Blok Yapım İnşaat İşi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

15.12.2010 tarih ve I.Y.36.37.G031/2010-60E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Afyonkarahisar İl Sağlık Müdürlüğü tarafından 05.08.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Afyonkarahisar İli Sandıklı İlçesi 25 Yataklı Devlet Hastanesi Yeni Blok Yapım İnşaat İşi” ihalesine ilişkin olarak Tekçeler İnş. Turz. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin 02.11.2010 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 11.11.2010 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 25.11.2010 tarih ve 47995 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 25.11.2010 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (a) bendi gereğince, ihalenin iptaline,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; 05.08.2010 tarihinde yapılan ihalede tekliflerin açılması aşamasında yaklaşık maliyetin 14.072.317,62 TL olarak açıklandığı, ihalenin 9.544.000,00 TL teklif veren Tumalar İnş. ve Tic. Ltd. Şti. üzerinde kaldığı, adı geçen firma tarafından aşırı düşük teklif açıklamasında Bayındırlık Bakanlığı birim fiyatlarında % 25’den fazla indirim yapıldığı, bu teklif fiyatı dikkate alındığında Kamu İhale Genel Tebliğine göre sunulması gereken maliyet tespit raporlarının sunulması olağan bir durum olmadığından bu belgelerin sunulmadığı, işçilik ücretlerinin asgari ücretin altında verildiği, adı geçen isteklinin sunduğu faturaların tasdik anlaşması yapılan YMM veya SMMM’ye onaylatılması gerekirken söz konusu firma ile anlaşması olamayan kişilerce imzalandığı hususunda kuşkularının bulunduğu iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

05.08.2010 tarihinde yapılan ihaleye 16 istekli teklif sunmuş olup, Güzay İnş.San.ve Ticaret Ltd. Şti., MD Grup İnş. Mak. Elek. San. Tic. Ltd. Şti. ve Yüzey Yapı Üretim Tic. Ltd. Şti.’nin iş deneyim belgelerinin benzer iş tanımına uygun olmaması nedeniyle teklifleri değerlendirme dışı bırakılmış, diğer teklifler geçerli teklif olarak belirlenmiştir.

İhale komisyonu tarafından, 13 istekliye ait geçerli teklifler esas alınmak suretiyle yapılan sınır değer hesaplaması sonucunda 9.688.470,74 TL sınır değer olarak belirlenmiş, söz konusu sınır değerin altında teklif sunan Tumalar İnşaat ve Tic. Ltd. Şti.’nin Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 60 ıncı maddesi gereği aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulmasına karar verilmiştir.

Teklifi aşırı düşük bulunan Tumalar İnşaat ve Tic. Ltd. Şti.’ne teklifine ilişkin açıklama ve tevsik edici belgelerini 27.09.2010 tarihi mesai bitimine kadar göndermesi için 15.09.2010 tarih ve 1584 sayılı yazı yazılmış, adı geçen istekli de 27.09.2010 tarihli yazı ile açıklamalarını ve tevsik edici belgelerini ihale komisyonuna sunmuştur.

4734 sayılı Kamu İhale Kanununun “ Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38 inci maddesinde;****

“İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.****

İhale komisyonu;

a)**** İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,__

b)**** Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,__

c)**** Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,__

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

_(Ek fıkra: 20/11/2008-5812/12 md.)****_İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir.” hükmüne,

Kamu İhale Genel Tebliğinin “Aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde ve sözleşmenin uygulanması aşamasında kullanılmak üzere tekliflerin ekinde analizlerin istenilmesi” __ başlıklı 38 inci maddesinde;

“ _38._2 . Uygulama Yönetmeliğinin “İstenecek belgeler” başlıklı 30 uncu maddesinin birinci fıkrasının (ç) bendi hükmü uyarınca,

a) Teklif birim fiyatlı işlerde; teklif edilecek birim fiyatlara ilişkin olarak idare tarafından, tanımladığı her bir iş kaleminin yapım şartlarına, tarif ve içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

b) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde; idare tarafından teklif bedelini oluşturacak iş kalemleri ve/veya iş gruplarının yapım şartlarına bağlı kalınarak, her iş kalemi/iş grubunun içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

(Ek-Y.2)’de yer alan örneğe uygun analiz formatının düzenlenerek ihale dokümanı kapsamında isteklilere verilmesi gerekmektedir.__

38.2. İdare tarafından bütün iş kalemleri/iş grupları için tek bir analiz formatı düzenlenebileceği gibi, iş kalemleri/iş gruplarının yapım şartlarına göre birden fazla analiz formatı da düzenlenebilir. Ancak bu durumda, idare ihale dokümanında hangi analiz formatının hangi iş kalemleri/iş grupları için kullanılacağını belirtmek zorundadır.

38.3. İsteklilerin iş kalemleri/iş grupları için kamu kurum ve kuruluşlarınca belirlenerek yayımlanmış birim fiyatları teklif etmeleri ve söz konusu iş kalemleri/grupları için; hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandıklarını, birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek teklifleri kapsamında sunmaları durumunda, analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda; isteklilerin, kamu kurum ve kuruluşlarınca belirlenmiş “kar ve genel gider içermeyen birim fiyatların” üzerine, kendi belirledikleri “kar ve genel gideri” ilave ederek, yayımlanmış birim fiyatın üzerinde olmamak kaydıyla, birim fiyatlarını oluşturmaları durumunda da; hangi kamu kurum ve kuruluşunun “kar ve genel gider hariç birim fiyatını” kullandıklarını ve kendi belirledikleri “kar ve genel gider” tutarını yazmak suretiyle liste halinde belirterek teklifleri kapsamında sunmaları halinde, söz konusu iş kalemleri/iş grupları için analiz düzenlemeleri zorunlu değildir.

Örneğin; isteklinin, “basınç dayanımı C 8/10 (200 dozlu) olan demirsiz beton” iş kalemi için Bayındırlık ve İskan Bakanlığının 16.002 poz numaralı birim fiyatını (2009 B.F: 101,34 TL) teklif etmesi, “basınç dayanımı C 12/15 (250 dozlu) olan demirsiz beton” iş kalemi için ise, Bayındırlık ve İskan Bakanlığının 16.003 poz numaralı birim fiyatının (2009 B.F: 107,50 TL), kar ve genel gider hariç tutarına, (107,5/1,25=86,00 TL) kendi belirlediği % 18 kar ve genel gider karşılığı eklemek suretiyle 101,48 TL (86,00 x 1,18) teklif etmesi ve teklif ettiği söz konusu birim fiyatları aşağıdaki örnek listede gösterildiği şekilde belirtmesi durumunda; bu iki iş kalemi için analiz düzenlemesi zorunlu değildir. Ancak aynı örneğe göre, basınç dayanımı C 12/15 (250 dozlu) olan demirsiz beton iş kalemi için 86,00 TL’nin altında veya 107,50 TL’nin üzerinde teklif verilmesi durumunda söz konusu iş kalemi için idarece istenen formata uygun analizin sunulması gereklidir.

Kamu kurum ve kuruluşlarının yayımlanmış birim fiyatları kullanılarak oluşturulan teklif birim fiyat listesi (Örnek)

Sıra No

Poz No

İş kaleminin adı

Kamu kurum ve kuruluş birim fiyatları

Teklif

Birim fiyatı alınan kurum/kuruluş

Kar ve genel gider dahil birim fiyat

Kar ve genel gider hariç birim fiyat

Teklif edilen kar ve genel gider

Teklif edilen birim fiyat

(TL)

…

16.002

Basınç dayanımı C 8/10 (200 dozlu) olan demirsiz beton

Bayındırlık ve İskan Bakanlığı

101,34

…

16.003

Basınç dayanımı C 12/15 (250 dozlu) olan demirsiz beton

Bayındırlık ve İskan Bakanlığı

107,50

86,00

15,48

101,48

…

İş kalemleri/grupları için, kamu kurum ve kuruluşlarınca belirlenerek yayımlanmış birim fiyatlar teklif edilmekle birlikte, yukarıda belirtildiği şekliyle listede belirtilmemesi durumunda, söz konusu iş kalemleri/grupları için analiz sunulması zorunludur.

38.4. İsteklilerin, inşaat iş kalemleri/iş grupları dışında yer alan sıhhi tesisat, kalorifer tesisatı, müşterek tesisat, havalandırma, brülör, asansör, elektrik tesisatı vb. iş kalemleri/iş grupları için bu iş kalemi/iş gruplarına ait malzeme ve montaj bedelini gösterecek şekilde analiz sunmaları yeterli kabul edilecektir.

38.5. 4734 sayılı Kanunun 36 ncı maddesi uyarınca tekliflerin incelenmesinde; isteklilerin analizleri sunup sunmadıkları kontrol edilerek zarf açma ve belge kontrol tutanağının analizlere ilişkin hücresinde, analizlerin sunulup sunulmadığı, sunulmuş ise kaç adet analiz sayfası sunulduğu belirtilir.

38.6. 4734 sayılı Kanunun 37 nci maddesi uyarınca tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında isteklilerin iş kalemleri/grupları için teklif ettikleri birim fiyatların her biri için analiz sunup sunmadıkları kontrol edilir. Analizleri sunmayan ya da eksik sunan istekliler değerlendirme dışı bırakılır. Bu aşamada sunulan analizlerin içeriğine ilişkin ayrıntılı inceleme yapılmaz.

38.7. Teklifi aşırı düşük bulunarak sorgulamaya tabi tutulan ve teklifine ilişkin açıklamada bulunan isteklilerin analizleri ayrıntılı olarak incelenecek olup; sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmayan, analiz girdilerindeki miktarlar ile fiyatların çarpımı sonucunda bulunan tutarları teklif birim fiyatlarla veya teklif fiyatlarla uyumlu olmayan isteklilere ait teklifler değerlendirme dışı bırakılacaktır. Aşırı düşük sınır değerin altında kalan isteklilerin analizleri üzerinde yapılan ayrıntılı incelemede; çarpım ve toplamlarda aritmetik hata bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatlar esas alınarak, aritmetik hatalar ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Bu şekilde düzeltilmiş analiz fiyatı, teklif fiyatı ile uyumlu olmayan istekliler değerlendirme dışı bırakılır.” açıklamalarına,

Anılan Tebliğin**“** Aşırı düşük teklif değerlendirmesi” başlıklı 45 inci maddesinde ise;

“45.1.5. Teklifi aşırı düşük bulunan istekliler Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada, analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri (proforma faturalar, teklif alma yazıları, idarece istenmesi durumunda yardımcı analizler ve buna benzer) sunacaklardır.

45.1.6. İsteklilerin aşırı düşük sorgulamasına ilişkin açıklamaları belgelere dayanmalıdır. Belgelere dayanılmaksızın yapılan açıklamalar kabul edilmeyecektir. Bu çerçevede;

a) İstekliler tarafından proforma faturalarla açıklama yapılması durumunda; proforma faturada proforma fatura içeriği mala ilişkin olarak mükellefin son geçici vergi beyanname döneminde tespit edilen birim ortalama maliyet belirtilecek ve proforma faturaya, ilgili malın son geçici vergi beyanname dönemine ait bir alış ve bir satış faturası örneği eklenerek tasdik anlaşması yapılan YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM’e onaylatılacaktır. Proforma fatura veren imalatçı ise; proforma fatura ekinde, ilgili mala ilişkin imalatçının son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan birim maliyet cetveli verilecektir. Sunulan birim maliyet cetveli, mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı olmalıdır.

b) İsteklilerce yapılan açıklamalarda teklifin bir bölümünü oluşturan iş kısımlarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması halinde; söz konusu fiyat tekliflerinin ekinde, Vergi Usul Kanununa göre tutulması zorunlu olan yasal defter ve belgelere uygunluğu YMM veya SMMM tarafından onaylanmış maliyet tespit raporunun sunulması zorunludur. Söz konusu maliyet tespit raporunda, fiyat teklifi verilen işle ilgili varsa malların birim ortalama maliyetleri ile işçilik maliyetleri belirtilmelidir. Fiyat teklifinin kapsamında sadece mal bulunuyor ise; maliyet tespit raporu yerine, piyasadan alınan mallara ilişkin olarak yukarıda belirtildiği şekilde proforma faturaların, fiyat teklifi veren kişinin üretici olması durumunda ise, son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan ilgili malın birim maliyet cetvelinin sunulması zorunludur.

c) İsteklinin ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda; söz konusu malın emsal bedeli ile değerlenmesi gereklidir. Emsal bedelinin tespitinde Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri esas alınır.

ç) İsteklinin açıklamalarını kendi ürettiği mallara dayandırması durumunda; mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı, son geçici vergi beyanname dönemine ait üretim konusu mala ilişkin maliyet tespit raporunun sunulması zorunludur. Maliyet tespit raporunda üretilen mala ilişkin birim maliyetlerin gösterilmesi gerekmektedir.

d) İstekliler tarafından yapılan açıklamada, malın stoklarda bulunduğunun belirtilmesi durumunda; Vergi Usul Kanununun 182 nci maddesi gereğince tutulması gereken envanter defterinin ilgili malzeme veya mala ilişkin kısmının mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı örneğinin veya mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından hazırlanan ve onaylanan ilgili malzeme veya mala ilişkin stok tespit raporunun sunulması zorunludur. Stok tespit raporunda mükellefin yasal defter ve belgelerine uygun ilgili malzeme veya mala ilişkin birim maliyetlerin gösterilmesi zorunludur.” açıklamalarına,

Yer verilmiştir.

İhalede 9.544.000,00 TL teklif veren Tumalar İnş. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından, aşırı düşük teklif sorgulamasına ilişkin verilen 27.09.2010 tarihli açıklama ve tevsik edici belgelerde, ihale konusu yapım işine ilişkin olarak çoğu iş kalemleri için başta Bayındırlık ve İskan Bakanlığı olmak üzere diğer kamu kurum ve kuruluşlarının 2010 yılı birim fiyatlarının öngörüldüğü, özel pozlarla ilgili olarak elektrik ve mekanik tesisatı kısmı için malzeme ve montaj tutarlarını gösteren analizlerin sunulduğu, inşaat işleri kısmında yer alan özel pozlar için analizlerin verildiği, bu analizlerin bir kısmında kamu kurum ve kuruluşlarına ait rayiçlerin öngörüldüğü, diğer analizlerin ise piyasa fiyatlarına göre oluşturulduğu, ayrıca işçilik gerektiren iş kalemlerinde işçilik saat ücretlerinin 2010 yılı ikinci altı ayı için belirlenen 3,38 TL/saat ‘in üzerinde olduğu anlaşılmıştır.

Aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulan Tumalar İnş. ve Tic. Ltd. Şti.’nin aşırı düşük teklif kapsamında sunduğu açıklama ve tevsik edici belgeler üzerinde, yukarıda yer verilen ihale mevzuatı dikkate alınarak yapılan inceleme sonucunda;

İnşaat işleri ile ilgili olmak üzere;

- 21.057/1A poz nolu “En yüksek noktası 4.01-6 m’ye kadar olan yapı ve sınai imalatta (köprüler hariç) ait ahşap kalıp iskelesi (6.00 m dahil)” iş kalemine ilişkin sunulan analizde, 04.152 (Çam kereste II. Sınıf), 04.275/1 (Bulon) ve 08.010 (Demirden basit imalat yapılması Lama-Kanca) nolu pozların tamamına “Teleskopik Demir İskele olduğundan” şeklinde yazıldığı, ancak birim fiyat ve tutar kısmına herhangi bir fiyat öngörülmeyerek 0,00 şeklinde yazıldığı, bununla birlikte Teleskopik Demir İskele için SMMM onaylı stok tespit raporunun sunulduğu,

- Özel Kapı pozlu “Yangın çıkış kapısı” iş kalemi için Beta firması tarafından proforma fatura verildiği, ancak proforma fatura ile birlikte verilen maliyet analiz raporunda söz konusu iş kaleminin maliyetine ilişkin tespitin yer almadığı, dolayısıyla bu iş kalemi için birim maliyet cetvelinin verilmediği,

- Özel pozlu “Alüminyum boru kapı kolu 1,50 m” iş kalemi için Civan firması tarafından proforma fatura verildiği, proforma fatura ekinde verilen alış faturasının 01.07.2010 tarihli ve ihalenin yapıldığı vergilendirme dönemine ait olduğu, ayrıca söz konusu malzeme için SMMM veya YMM onaylı ortalama birim maliyeti gösterir cetvelin sunulmadığı,

- Özel 21 poz nolu “Polietilen drenaj levhası” iş kalemi için Turkal İnşaat firması tarafından proforma fatura verildiği, proforma fatura ekinde verilen satış faturasının 31.08.2010 tarihli ve ihalenin yapıldığı vergilendirme dönemine ait olduğu, ayrıca söz konusu malzeme için SMMM veya YMM onaylı ortalama birim maliyeti gösterir cetvelin sunulmadığı,

- Özel Süp6 poz nolu “Alüminyum süpürgelik” iş kalemi için Turkal İnşaat firması tarafından proforma fatura verildiği, proforma fatura ekinde verilen satış faturasının 02.09.2010 tarihli ve ihalenin yapıldığı vergilendirme dönemine ait olduğu, ayrıca söz konusu malzeme için SMMM veya YMM onaylı ortalama birim maliyeti gösterir cetvelin sunulmadığı,

- Özel Dök8 poz nolu “Antitastik yükseltilmiş döşeme” iş kalemi için Bilmet İnşaat firması tarafından proforma fatura verildiği, proforma fatura ekinde verilen alış faturasının 27.07.2010, satış faturasının ise 02.07.2010 tarihli ve ihalenin yapıldığı vergilendirme dönemine ait oldukları, ayrıca söz konusu malzeme için SMMM veya YMM onaylı ortalama birim maliyeti gösterir cetvelin sunulmadığı,

- Özel 29 poz nolu “5+5 Lamine camlı Korkuluk yapılması H=40) cm” iş kalemi için Civan firması tarafından proforma fatura verildiği, proforma fatura ekinde alış satış faturalarının sunulduğu, ancak söz konusu malzeme için SMMM veya YMM onaylı ortalama birim maliyeti gösterir cetvelin sunulmadığı,

- Özel pozlu “Pivot kilit takımı” iş kalemi için Civan firması tarafından proforma fatura verildiği, proforma fatura ekinde alış satış faturalarının sunulduğu, ancak satış faturası olarak 30.10.2009 tarihli, alış faturaları olarak 29.05.2009 ve 15.05.2009 tarihli faturaların sunulduğu, söz konusu malzeme için SMMM veya YMM onaylı ortalama birim maliyeti gösterir cetvelin sunulmadığı,

- Özel Pen3 poz nolu “Işın geçirmez (ışın geçirmez camlı) pencere” iş kalemi için Civan firması tarafından proforma fatura verildiği, proforma fatura ekinde verilen satış faturasının 01.07.2010 tarihli ve ihalenin yapıldığı vergilendirme dönemine ait olduğu, ayrıca söz konusu malzeme için SMMM veya YMM onaylı ortalama birim maliyeti gösterir cetvelin sunulmadığı,

- Özel 11c poz nolu “4+4 16 HB 4+4 Temperli reflekte cam takılması” iş kalemi için Civan firması tarafından proforma fatura verildiği, proforma fatura ekinde verilen alış faturasının 09.02.2009 tarihli olduğu, ayrıca söz konusu malzeme için SMMM veya YMM onaylı ortalama birim maliyeti gösterir cetvelin sunulmadığı,

Çevre düzenleme ve peyzaj işleri ile ilgili olmak üzere;

- 12.2191/4, 12.2192/1, 12.2195/2-1 ve 23.255/İB-1 pozlarla ilgili olarak isteklinin verdiği cetvelde Bayındırlık ve İskan Bakanlığı 2010 yılı birim fiyatlarının kullanıldığı kaydedilmiş olmakla birlikte, söz konusu pozların İller Bankası pozları olduğu, ancak bu pozlar için İller Bankası 2010 yılı birim fiyatlarının da kullanılmadığı, dolayısıyla bu pozlar için özel birim fiyat öngörülmüş olmasına karşın herhangi bir analizin de sunulmadığı,

- Çevre düzenleme ve peyzaj işlerine ait hesap cetvelinde yer verilen özel pozlarla ilgili analizler, proforma fatura ve alış satış faturalarının sunulduğu, ancak bu pozlarla ilgili olarak ortalama birim maliyet cetvellerinin sunulmadığı,

Anlaşılmıştır.

Bu durumda, aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulan Tumalar İnş. ve Tic. Ltd. Şti.’nin yukarıda açıklanan mevzuata uygun açıklama yapmadığı anlaşıldığından, adı geçen isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerekmektedir.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Tumalar İnş. ve Tic. Ltd. Şti.’nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılarak, bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Dr. Hasan GÜL

Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

II. Başkan

Hicabi ECE

Kurul Üyesi

Ali KAYA

Kurul Üyesi

Bahattin IŞIK

Kurul Üyesi

Kazım ÖZKAN

Kurul Üyesi

Abdullah DÜNDAR

Kurul Üyesi

KARŞI OY

4734 sayılı Kanuna göre ihale edilen yapım işlerinde, anılan Kanunun 38 inci maddesine göre aşırı düşük tekliler, idarece belirlenen yaklaşık maliyet ve geçerli tekliflere göre belirlenmektedir. Bu nedenle, aşırı düşük teklif sorgulamasının sağlıklı yapılabilmesi için ihale öncesinde yaklaşık maliyetin gerçekçi yöntemlerle belirlenmesi gerekmektedir.

**** Anılan Kanunun 9 uncu maddesinde “Mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin ihalesi yapılmadan önce idarece,her türlü fiyat araştırması yapılarak katma değer vergisi hariç olmak üzere yaklaşık maliyet belirlenir ve dayanaklarıyla birlikte bir hesap cetvelinde gösterilir… ” hükmü yer almaktadır.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 8 ve devamı maddelerinde idare tarafından, ihale onay belgesi düzenlenmeden önce, anılan Yönetmelikte belirlenen esas ve usullere göre miktar tespiti ve fiyat araştırması yapılmak suretiyle ihale konusu işin KDV hariç yaklaşık maliyeti hesaplanacağı ve dayanakları ile birlikte bir hesap cetvelinde gösterileceği düzenlemesine yer verilmiştir.

İhale işlem dosyasının incelenmesi sonucunda, ihalenin 28.06.2010 tarih ve 898 sayılı ihale onay belgesi ile ihaleye çıkılmasının onaylandığı, söz konusu ihaleye ilişkin ilanın 12.07.2010 tarihinde yayımlandığı, buna karşın idarenin yaklaşık maliyetin hesaplanmasında kamu kurum ve kuruluşlarının birim fiyatları için 2010 yılı birim fiyatlarını kullanması gerekirken, başta Bayındırlık ve İskan Bakanlığı olmak üzere diğer kamu kurum ve kuruluşlarının 2009 yılı birim fiyatlarını kullanmak suretiyle yaklaşık maliyeti belirlediği, hatta bir kısım iş kalemlerine ait pozlarda 2008 yılı birim fiyatlarının esas alınarak yaklaşık maliyetin 14.072.317,62 Tl. olarak hesaplandığı anlaşılmıştır.

İdarenin yaklaşık maliyetin hesaplanmasında kamu kurum ve kuruluşlarının 2010 yılı birim fiyatları yerine 2009 yılı ve kısmen 2008 yılı birim fiyatlarını kullanması sonucunda yaklaşık maliyetin düşük belirlendiği, aşırı düşük sınır değerin idarece belirlenen yaklaşık maliyet esas alınarak hesaplandığı, dolayısıyla hesaplanan sınır değerin doğru hesaplanması gereken yaklaşık maliyete ilişkin sınır değerini yansıtmadığı anlaşılmış olup, bu durumun tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşırı düşük teklif sayısını değiştireceği,görğlmektedir.

Yaklaşık maliyet hesaplamasında iş kalemlerine ilişkin pozlarda sadece Kamu kurum ve kuruluşlarının 2009 yılı birim fiyatlarının esas alındığı kabul edilse dahi, Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Yaklaşık maliyetin hesaplanması ve güncellenmesi” başlıklı 11 inci maddesinin 3 üncü fıkrasında yer alan, “ Yaklaşık maliyetin, hesaplandığı tarihten ihalenin ilk ilan veya davet tarihine kadar güncelliğini kaybettiği durumlarda yaklaşık maliyeti oluşturan unsurlar, Türkiye İstatistik Kurumu tarafından aylık yayımlanan ilgili endeksler üzerinden güncellenir.” hükmü dikkate alınarak, ilanın yayımlandığı 12.07.2010 tarihi itibariyle yapılacak bir güncelleme sonucunda Ocak 2009-Temmuz 2010 dönemlerine göre ÜFE endeksindeki değişim % 16,81 olup, idarece belirlenen 14.072.317,62 TL’lik yaklaşık maliyet ÜFE endeksindeki % 16,81 oranındaki değişikliğe göre güncellendiğinde, yaklaşık maliyetin 16.437.874,21 TL’ye tekabül ettiği görülecektir. Buna göre 14.072.317,62 TL’lik yaklaşık maliyete göre idarece belirlenen 9.688.470,74 Tl.lik sınır değer, güncellenmiş yaklaşık maliyet tutarına göre 10.080.565, 27 TL’ye ulaşmakta güncellenmemiş yaklaşık maliyete göre sınır değerin altında kalan bir firmaya aşırı düşük sorgulaması yapılırken, güncellenmiş yaklaşık maliyete göre aşırı düşük sınır değerin altında kalan toplam 7 isteklinin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulması gerektiği, ortaya çıkmaktadır

Bu nedenle; ihalede, yaklaşık maliyetin objektif kriterlere göre belirlenmediği tespit edildiğinden, aşırı düşük sınırın dolayısıyla da tekliflerin, sağlıklı olarak belirlenemeyeceği ve ihalenin sağlıklı bir şekilde sonuçlandırılamayacağı sonucuna varılmıştır. Yukarıda açıklanan nedenden dolayı incelemeye konu ihalenin iptal edilmesi gerektiği yönündeki düşüncemle Kurul çoğunluk kararına katılmıyorum.

Abdullah DÜNDAR

** Kurul Üyesi**

FARKLI GEREKÇE

Yaklaşık maliyetin hesaplanmasında kamu kurum ve kuruluşlarının birim fiyatları için 2010 yılı birim fiyatlarını kullanması gerekirken, başta Bayındırlık ve İskan Bakanlığı olmak üzere diğer kamu kurum ve kuruluşlarının 2009 yılı birim fiyatlarını kullanmak suretiyle yaklaşık maliyeti belirlediği, hatta bir kısım iş kalemlerine ait pozlarda 2008 yılı birim fiyatlarının esas alınarak yaklaşık maliyetin hesaplandığı anlaşılmıştır.

Şöyle ki; Ocak 2009-Temmuz 2010 dönemlerine göre ÜFE endeksindeki değişim (173,46 – 156,65=) 16,81 olup, idarece belirlenen 14.072.317,62 TL’lik yaklaşık maliyet ÜFE endeksindeki % 16,81 oranındaki değişikliğe göre güncellendiğinde yaklaşık maliyetin (14.072.317,62 x 1,1681=) 16.437.874,21 TL ve güncellenmiş yaklaşık maliyet tutarına göre sınır değerinin ise 10.080.565, 27 TL’ye ulaşacağı, bu durumda toplam 7 isteklinin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulması gerektiği anlaşılmıştır. (EK:45-46)

İdarece hesaplanan sınır değerin güncel yaklaşık maliyet tutarı esas alınarak hesaplanan sınır değerini yansıtmadığı, yaklaşık maliyeti düşük belirlenen ihalede idarece yapılan sınır değer hesabı sonucunda bir isteklinin sınır değerin altında kaldığı, halbuki hesaplanacak gerçek sınır değerin uygulanması durumunda daha fazla isteklinin sınır değerin altında kalacağı, dolayısıyla bir istekliye aşırı düşük teklif sorgulaması yapılarak ihalenin sağlıklı sonuçlandırılmadığı ve yaklaşık maliyetin güncellenerek aşırı düşük teklif sınır değerinin hesaplanması gerektiği anlaşılmaktadır.

Yukarıda açıklanan şekilde aşırı düşük sorgulaması yapılması gerektiğinden bu gerekçe ile Kurul’un düzeltici işlem kararına katılıyorum.

Bahattin IŞIK

** Kurul Üyesi **

KİK Kararı: 2011/UY.I-60

Hukuk Asistanı ile Kararları Analiz Edin

Karar Bilgileri

10 Milyon+ Karar Arasında Arayın

Profesyonel Hukuk AraçlarınaHemen Erişin