KİK Kararı: 2011/UY.I-3127

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2011/062
Gündem No : 33
Karar Tarihi : 15.09.2011
Karar No : 2011/UY.I-3127
BAŞVURU SAHİBİ:
UTAY İNŞAAT AŞ. - KUTAY İNŞAAT TAAH. VE TİC. LTD. ŞTİ. - MAKRO YAPI VE TİC. LTD. ŞTİ. - DEPAR İNŞAAT LTD. ŞTİ. -OR-NA İNŞAAT TAAH. VE TİC. LTD. ŞTİ., MAHATMA GANDİ CADDESİ No:43/3 G.O.P. ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
DLH İnşaatı Genel Müdürlüğü, EMEK HAKKI TURAYLIÇ No: 5 06338 ANKARA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2011/74877 İhale Kayıt Numaralı "Tandoğan-Keçiören (M4) Metrosu Kalan İnşaat İşleri" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

12.09.2011tarih ve B.07.6.KİK.0.06.00.00-101.04-.Y.[2830].(0227)./2011-22Esayılı Esas İnceleme Raporunda;

Ulaştırma Bakanlığı Demiryollar, Limanlar ve Hava Meydanları İnşaatı Genel Müdürlüğü tarafından 24.06.2011tarihinde belli istekliler arasında ihale usulüile yapılan “Tandoğan-Keçiören (M4) Metrosu Kalan İnşaat İşleri” ihalesine ilişkin olarak Utay İnşaat A.Ş. - Kutay İnşaat Taah. ve Tic. Ltd. Şti. - Makro Yapı ve Tic. Ltd. Şti. - Depar İnşaat Ltd. Şti. -Or-Na İnşaat Taah. ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişiminin 01.08.2011tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 09.08.2011tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 22.08.2011tarih ve 38940sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 12.08.2011tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,
İzmir Büyükşehir Belediye Başkanlığı tarafından düzenlenen, 25.11.2010 tarih ve 530 sayılı iş denetleme belgesinin Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ekinde yer alan standart forma uygun olarak yeniden düzenlenmesi amacıyla belgeyi düzenleyen idareye bildirimde bulunulmasına,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle;sunulan iş denetleme belgesinin müşavirlik işine ilişkin olduğu gerekçesiyle uygun bulunmadığı, idarenin kararının hatalı olduğu, anılan belgenin Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 47 nci maddesine uygun olduğuiddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

İtirazen şikayete konu husus ile ilgili olarak, 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun “İhalelere katılımda yeterlik kuralları” başlıklı 10 uncu maddesinde;

“İhaleye katılacak isteklilerden, ekonomik ve malî yeterlik ile mesleki ve teknik yeterliklerinin belirlenmesine ilişkin olarak aşağıda belirtilen bilgi ve belgeler istenebilir:

…

b) Mesleki ve teknik yeterliğin belirlenmesi için;

…

_
2 ) _İstekli tarafından kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) Son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan yapım işleri ile kabul işlemleri tamamlanan yapımla ilgili hizmet işleriyle ilgili deneyimi gösteren belgeler,

b) Son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan yapım işleri ile kabul işlemleri tamamlanan yapımla ilgili hizmet işlerinde sözleşme bedelinin en az % 80'i oranında denetlenen ya da yönetilen işlerle ilgili deneyimi gösteren belgeler,

c) Devam eden yapım ve yapımla ilgili hizmet işlerinde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80'ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen, denetlenen veya yönetilen işlerle ilgili deneyimi gösteren belgeler,

…

_Birinci fıkranın (b) bendinin (2) numaralı alt bendinde belirtilen belgelerden, yapım ve yapımla ilgili hizmet işlerinde, denetleme veya yönetme görevi nedeniyle alınanlarda gerçek kişinin mühendis veya mimar olma şartı aranır. İş bitirme, yönetim veya denetim suretiyle elde edilecek belgeler, belge sahibi kişi veya kuruluşların dışındaki istekliler tarafından kullanılamaz, belgeler devredilemez, kiraya verilemez ve satılamaz. Bu belge sahiplerinin kuracakları veya ortak olacakları tüzel kişiliklerin ihaleye girebilmesinde en az bir yıldır tüzel kişiliğin yarısından fazla hissesine sahip olmaları, her ihalede bu oranın aranması ve teminat süresince bu oranın muhafaza edilmesi zorunludur._Denetim faaliyetleri nedeniyle alınacak belgeler ilk beş yıl en fazla beşte bir oranında, daha sonraki yıllarda gerçek kişiler ile tüzel kişilerin en az beş yıldır yarısından fazla hissesine sahip olan mühendis ve mimarların iş denetleme nedeniyle alacakları belgeler tam olarak, yönetim faaliyetleri nedeniyle alınacak belgeler en fazla beşte bir oranında dikkate alınır.

…” hükmü,

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “İş deneyimini gösteren belgeler” başlıklı 39 uncu maddesinde;

“(1) Aday veya isteklilerden, yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt ettikleri, ihale konusu iş veya benzer işlerdeki deneyimlerini tevsik etmeleri için iş deneyim belgesi istenilmesi zorunludur.

(2) Aday veya istekliler tarafından, iş deneyimlerini tevsik için;

a) İlk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,

b) İlk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan işlerde, ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında denetlenen ya da yönetilen,

c) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen,

ç) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen işlerde; ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında denetlenen ya da yönetilen,

d) Devredilen işlerde, devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80’inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,

işlerle ilgili deneyimlerini gösteren belgeler sunulur.

(3) Geçici kabul tarihi veya gerçekleşme oranının toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaştığı tarihin, ilk ilan veya davet tarihi ile ihale veya son başvuru tarihi arasında olduğu işler de ikinci fıkra kapsamında değerlendirilir.

(4) Yapım işlerinde iş deneyiminde değerlendirilecek benzer işlerin belirlendiği tebliğde belirtilen esaslara uygun biçimde, hangi nitelikteki iş ya da işlerin benzer iş kabul edileceği idarece tespit edilir ve ihale veya ön yeterlik dokümanı ile ihale veya ön yeterliğe ilişkin ilanda veya davet mektubunda belirtilir.

(5) İş deneyim belge tutarlarının;

…

b) Kanunun 20 nci maddesi ile 21 inci maddesinin (a), (d) ve (e) bentlerine göre yapılan ve yaklaşık maliyeti eşik değerin;

_
1 ) İki katına kadar olan ihalelerde, yaklaşık maliyetin % 50’sinden az ve % 100’ünden fazla,_

_
2 ) İki katı ile bu değerin üzerinde olan ihalelerde, yaklaşık maliyetin % 50’sinden az ve % 80’inden fazla,_

olmamak üzere idarece belirlenecek tutardan az olmaması yeterlik kriteri olarak aranır.

(6) İş ortaklığında, pilot ortağın istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 80’ini, diğer ortakların her birinin ise, istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 20’sini, konsorsiyumda ise, her bir ortağın kendi kısmı için istenen asgari iş deneyim tutarını sağlaması zorunludur.

(7) İş ortaklığında, pilot ortağın istenen asgari iş deneyim tutarının tamamını sağlaması halinde; diğer ortaklar, istenen asgari iş deneyim tutarının % 40’ından az olmamak üzere, benzer işe ait olmayan bir yapım işine ilişkin belge sunabilirler. Bu durumda; yeterlikleri tespit edilenler arasından belli sayıda adayın davet edilmesinin öngörüldüğü belli istekliler arasında ihale usulüyle yapılan ihalelerde, benzer işe ait olmayan yapım işine ilişkin iş deneyimleri, kısa listenin oluşturulmasında yapılan puanlamada dikkate alınmaz.

…

(9) Tüzel kişi tarafından iş deneyimini göstermek üzere sunulan belgenin, tüzel kişiliğin yarısından fazla hissesine sahip ortağına ait olması halinde; ticaret ve sanayi odası/ticaret odası bünyesinde bulunan ticaret sicil memurlukları veya yeminli mali müşavir ya da serbest muhasebeci mali müşavir tarafından, ilk ilan veya davet tarihinden sonra düzenlenen ve düzenlendiği tarihten geriye doğru son bir yıldır kesintisiz olarak bu şartın korunduğunu gösteren belgenin sunulması zorunludur.

(10) Tüzel kişi tarafından tam olarak değerlendirilmek üzere sunulan iş denetleme belgesinin, tüzel kişiliğin yarısından fazla hissesine sahip ortağına ait olması halinde; ticaret ve sanayi odası/ticaret odası bünyesinde bulunan ticaret sicil memurlukları veya yeminli mali müşavir ya da serbest muhasebeci mali müşavir tarafından, ilk ilan veya davet tarihinden sonra düzenlenen ve düzenlendiği tarihten geriye doğru son beş yıldır kesintisiz olarak bu şartın korunduğunu gösteren belgenin sunulması zorunludur.” hükmü,

Aynı Yönetmeliğin “İş deneyim belgelerinin verilmesi” başlıklı 47 nci maddesinde;

“(1) İş deneyim belgeleri, ilgilinin iş ve/veya mesleki tecrübesini tevsik amacıyla; yüklenicilere, yükleniciye karşı bir sözleşme ile taahhüt ettiği iş bölümünü bitiren alt yüklenicilere, mimar veya mühendis olmak şartıyla denetleme veya yönetme görevlerinde bulunanlara, talepleri halinde, aşağıdaki hükümlere göre talep tarihini izleyen 30 gün içinde belge düzenlemeye yetkili mercilerce düzenlenir ve verilir. Düzenleme koşullarını taşımayan taleplerde, aynı süre içinde başvuru sahibine bu husus gerekçeleriyle yazılı olarak bildirilir.

…

(4) Mühendisler ve mimarlara;

a) İş Denetleme Belgesi;

_
1 ) İş deneyim belgesi düzenlemeye yetkili kurum ve kuruluşlara, mahallinde ilgili mevzuat gereğince denetledikleri işlerde ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında fiilen görev yapmış olmak şartıyla, kontrol mühendisi, şantiye mühendisi ve kontrol şefine, _

_
2 ) İş deneyim belgesi düzenlemeye yetkili kurum ve kuruluşlara taahhüt edilen işlerin kontrollük hizmetini yapan danışmanın bünyesinde, ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında mahallinde fiilen denetleme görevinde bulunan kontrol mühendisi, şantiye mühendisi ve kontrol şefine, _

_
3 ) İş deneyim belgesi düzenlemeye yetkili kurum ve kuruluşlara taahhütte bulunan yüklenici bünyesinde, ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında fiilen görev yapmış olmak şartıyla, şantiye mühendisi ve şantiye şefine, _

_
4 ) Özel sektöre taahhütte bulunulan işlerde, yüklenici bünyesinde ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında fiilen görev yapmış olmak şartıyla, şantiye mühendisi ve şantiye şefine,_

_
5 ) Özel sektöre taahhütte bulunulan işlerde, mahallinde ilgili mevzuat gereğince ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında denetleme görevinde bulunan, fenni mesul veya bu işle ilgili yapı denetim görevlisine,_

tek sözleşme ile ilişkili olarak düzenlenir ve verilir.

…” hükmü,

Bulunmakta ve ihalelerde mesleki deneyimin tespiti amacıyla iş deneyim belgelerinin istenmesi, bu belgelere hak kazanma koşulları ve belgelerin kullanılması gibi hususlar ile ilgili özel düzenlemelere Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 39 ila 49 uncu maddeleri arasında yer verilmektedir.

Anılan düzenlemeler doğrultusunda, ön yeterlik şartnamesinin “Ön yeterlik başvurusu için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7 nci maddesinde;

“ Adayların aşağıda yer alan belgeleri, ön yeterlik başvuruları kapsamında sunmaları gerekir:

…

f) Tüzel kişi tarafından iş deneyimi göstermek üzere sunulan belgenin, tüzel kişiliğin yarısından fazla hissesine sahip ortağına ait olması halinde, ticaret ve sanayi odası/ticaret odası bünyesinde bulunan ticaret sicil memurlukları veya yeminli mali müşavir ya da serbest muhasebeci mali müşavir tarafından ilk ilan tarihinden sonra düzenlenen ve düzenlendiği tarihten geriye doğru son bir yıldır kesintisiz olarak bu şartın korunduğunu gösteren belge.

…

7.5. Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler:

7.5.1. Adayın, yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) İlk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,

b) İlk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan işlerde, ilk sözleşme bedelinin en az % 80'i oranında denetlenen ya da yönetilen,

c) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80'ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen,

ç) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80'ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen işlerde; ilk sözleşme bedelinin en az % 80'i oranında denetlenen ya da yönetilen,

d) Devredilen işlerde, devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80'inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,

işlere ilişkin deneyimini gösteren belgeleri sunması zorunludur. Aday tarafından 85.200.000 TRY (Türk Lirası)'den az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması gerekir.

İş ortaklığında, pilot ortağın istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 80'ini, diğer ortakların her birinin ise, istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 20'sini, konsorsiyumda ise, her bir ortağın kendi kısmı için istenen asgari iş deneyim tutarını sağlaması zorunludur.

…

_7.6._Bu ihalede benzer iş olarak kabul edilecek işler:

(G) Demiryolu, raylı sistemler, havalimanı, deniz yapıları inşaatı

I. Grup: demiryolu, raylı sistemler işleri

_7.7._Mezuniyet belgeleri/diplomalar:

İnşaat

…” düzenlemesine,

Yer verilmek suretiyle, ön yeterlik başvurusunda bulunacak adayların iş deneyimini tevsik etmek amacıyla sunacakları belgeler ile bu belgelere ilişkin kriter, adaylar tarafından sağlanması gereken iş deneyim tutarı, benzer iş olarak kabul edilecek iş gruplarının neler olduğu ve hangi mezuniyet belgelerinin benzer iş tanımına uygun iş deneyim belgesi olarak kabul edileceği ifade edilmiştir.

Anılan düzenlemeler doğrultusunda, incelemeye konu ihalenin ön yeterlik aşamasına katılan adayların en az 85.200.000 TL tutarında benzer iş deneyimine sahip olduklarını tevsik etmelerinin bir yeterlik kriteri olarak öngörüldüğü ve benzer iş olarak kabul edilecek işlerin “ demiryolu, raylı sistem yapımı” işleri olarak belirlendiği görülmektedir.

Bu çerçevede, başvuru sahibi ortak girişim tarafından benzer iş deneyimini tevsik etmek amacıyla sunulan belgeler incelendiğinde;

Ortak girişimin pilot ortağının Utay İnşaat A.Ş. olduğu ve pilot ortak adına iş deneyimini tevsik etmek amacıyla İzmir Büyükşehir Belediye Başkanlığı tarafından düzenlenen 25.11.2010 tarih ve 530 sayılı, “İzmir hafif raylı sistem projesi (1.Aşama)” işine ait “Kabulü Yapılmış Yapımla İlgili Danışmanlık Hizmet İşlerinde İş Denetleme Belgesi” nin sunulduğu, belge sahibinin Mustafa Attaroğlu, görev ve unvanının “Müşavirlik ve kontrol hizmetleri/İnşaat kontrol şefi” , görev yaptığı tarihlerin 1995-2000 yılları arası, işin geçici kabul tarihinin ise 12.04.2000 olarak gösterildiği, ilk sözleşme toplam bedelinin 422.789.766,00 Amerikan Doları, inşaat işlerinin sözleşme içindeki payının ise 208.070.766,00 Amerikan Doları olduğu, belge sahibinin görevi sırasında işin ilk sözleşme bedeline göre nakdi gerçekleşme oranının tüm işler için %136,7, inşaat işleri için %164,5 olduğu ve belge sahibinin mesleği ile ilgili olarak hissesine düşen belge tutarının 342.366.578,62 Amerikan Doları olarak gösterildiği, iş deneyim belgesinin benzer iş tanımına uygun olduğu ve kullanılabilir belge tutarının, incelemeye konu ihalede istenen benzer iş deneyim tutarının tamamını karşıladığı ancak, belgenin Danışmanlık Hizmet İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ekinde yer alan standart iş denetleme belgesi formu esas alınarak düzenlendiği, Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği standart formuna uygun olmadığı,

Anılan iş deneyim belgesi ekinde Utay İnşaat A.Ş.’ye ait 22.06.2011 tarihinde SMMM tarafından düzenlenerek onaylanan ortaklık durum belgesinin sunulduğu ve ortaklık durum belgesinde Mustafa Attaroğlu’nun belge düzenleme tarihinden önceki bir yıl boyunca pilot ortak Utay İnşaat A.Ş.’nin %51 hissesine sahip olduğunun ifade edildiği tespit edilmiştir.

Ortak girişimin özel ortakları tarafından iş deneyimini tevsik etmek amacıyla sunulan belgeler incelendiğinde ise,

Özel ortaklardan Kutay İnş. Taah. Ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan iş denetleme belgesi incelendiğinde, anılan belgenin İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü tarafından düzenlendiği, işin adının “Terkos-Kağıthane III. İletim Hattı İnşaatı” olduğu, belge sahibinin Mahmut Kutluay, görev ve unvanının “Kontrol mühendisi/inşaat mühendisi” , görev yaptığı tarihlerin 15.08.1997-25.06.2001 tarihleri arası, işin geçici kabul tarihinin ise 08.02.2003 olarak gösterildiği, ilk sözleşme bedelinin 57.920.646,00 Amerikan Doları, toplam sözleşme bedelinin 80.000.000,00 Amerikan Doları olduğu, belge sahibinin görevi sırasında işin ilk sözleşme bedeline göre nakdi gerçekleşme oranının %91 ve belge sahibinin mesleği ile ilgili olarak hissesine düşen belge tutarının 49.317.006,38 Amerikan Doları olarak gösterildiği,

Anılan iş deneyim belgesi ekinde Kutay İnşaat Taah. ve Tic. Ltd. Şti.’ye ait 21.06.2011 tarihinde SMMM tarafından düzenlenerek onaylanan ortaklık durum belgesinin sunulduğu ve ortaklık durum belgesinde Mahmut Kutluay’ın belge düzenleme tarihinden önceki beş yıl boyunca özel ortak Kutay İnşaat Taah. ve Tic. Ltd. Şti.’nin %55 hissesine sahip olduğunun ifade edildiği, sunulan iş deneyim belgesinin benzer iş tanımına uygun olmadığı ancak kullanılabilir belge tutarının, incelemeye konu ihalede istenen benzer iş deneyim tutarının %40’ından fazla olduğu tespit edilmiştir.

Özel ortaklardan Or-Na İnşaat Taah. ve Tic. Ltd. Şti. adına DSİ 6. Bölge Müdürlüğü tarafından düzenlenen 07.10.2005 tarih ve 3482 sayılı, “Diyarbakır İçmesuyu Projesi Hamsu İsale Hattı ve Pompa İstasyonu İnşaatı” işine ait “İş Denetleme Belgesi” nin sunulduğu, belge sahibinin Fethi Türkel, görev ve unvanının “Şantiye şefi/İnşaat mühendisi” , görev yaptığı tarihlerin 13.05.1996-29.05.2001 tarihleri arası, işin geçici kabul/tasfiye veya bitiş tarihinin ise 29.05.2001 olarak gösterildiği, ilk sözleşme bedelinin 372.877,00 TL, toplam sözleşme bedelinin 876.250,63 TL olduğu, belge sahibinin görevi sırasında işin ilk sözleşme bedeline göre nakdi gerçekleşme oranının %232 olduğu ve belge sahibinin mesleği ile ilgili olarak hissesine düşen belge tutarının 864.862,93 TL olarak gösterildiği anlaşılmıştır.

Anılan iş deneyim belgesi ekinde Or-Na İnşaat Taah. ve Tic. Ltd. Şti.’ye ait 09.06.2011 tarihinde YMM tarafından düzenlenerek onaylanan ortaklık durum belgesinin sunulduğu ve ortaklık durum belgesinde Fethi Türkel’in belge düzenleme tarihinden önceki beş yıl boyunca özel ortak Or-Na İnşaat Taah. ve Tic. Ltd. Şti.’nin %51 hissesine sahip olduğunun ifade edildiği, sunulan iş deneyim belgesinin benzer iş tanımına uygun olmadığı ancak kullanılabilir güncellenmiş belge tutarının, incelemeye konu ihalede istenen benzer iş deneyim tutarının %40’ından fazla olduğu tespit edilmiştir.

Özel ortaklardan Depar İnşaat Ltd. Şti. adına Çatalköy Belediye Başkanlığı tarafından 15.12.2009 tarihinde düzenlenen, “Beş Yıldızlı Otel Kompleksi ve Kongre Merkezi İnşaatı İşi” işine ait “Alt Yüklenici-İş Bitirme Belgesi” nin sunulduğu, belge sahibinin Depar İnşaat Ltd. Şti. olarak gösterildiği, sözleşme tarihinin 10.04.2003 olduğu, alt yüklenici ile yapılan sözleşme tarihinin 14.04.2003 olduğu, kabul tarihinin 16.05.2008 ve belge tutarının 174.340.000 TL olduğu, sunulan iş deneyim belgesinin benzer iş tanımına uygun olmadığı ancak güncellenmiş belge tutarının, incelemeye konu ihalede istenen benzer iş deneyim tutarının %40’ından fazla olduğu anlaşılmıştır.

Özel ortaklardan Makro Yapı ve Tic. Ltd. Şti. adına Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü tarafından düzenlenen, “Büyük İstanbul İçmesuyu II.Mehmet Projesi Yeşilçay Sistemi Sözleşme No:3 İsaköy-Darlık-Ömerali İsale Hattı, Tünel ve Akedüklerin İnşaatı” işine ait iş denetleme belgesinin sunulduğu, belge sahibinin Bekir Sıtkı Esendir, görev ve unvanının şantiye şefi olduğu, görev yaptığı tarihlerin 29.12.1998-27.02.2002 olduğu, işin kabulünün 28.12.2003 tarihinde yapıldığı, belge tutarının 21.261.128,54 TL olduğu anlaşılmıştır.

Anılan iş deneyim belgesi ekinde Makro Yapı ve Tic. Ltd. Şti.’ne ait 09.06.2011 tarihinde YMM tarafından düzenlenerek onaylanan ortaklık durum belgesinin sunulduğu, anılan belgede Bekir Sıtkı Esendir’in belge düzenleme tarihinden önceki bir yıl boyunca özel ortak Makro Yapı ve Tic. Ltd. Şti.’nin %50 den fazla hissesine sahip olduğunun ifade edildiği, sunulan iş deneyim belgesinin benzer iş tanımına uygun olmadığı, ancak güncellenmiş belge tutarının, incelemeye konu ihalede istenen benzer iş deneyim tutarının %40’ından fazla olduğu tespit edilmiştir.

Tespit edilmiştir. Yapılan tespitler ışığında, yeterlik aşamasında istenen benzer iş deneyim tutarının tamamının ortak girişimin pilot ortağı tarafından karşılandığı ve Yapım İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “İş deneyimini gösteren belgeler” başlıklı 39 uncu maddesinin 7 nci fıkrası çerçevesinde, ortak girişimin özel ortaklarına ait iş deneyiminin incelemeye konu ihalede istenen iş deneyim tutarının %40’ından fazla tutarda ve benzer iş tanımı dışında yer alan işlere ilişkin iş deneyim belgeleri ile tevsik edildiği anlaşılmaktadır.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “İş deneyim belgelerinin verilmesi” başlıklı 47 nci maddesinin 4 üncü fıkrasının a bendinde yer alan;

“ (4) Mühendisler ve mimarlara;

a) İş Denetleme Belgesi;

tek sözleşme ile ilişkili olarak düzenlenir ve verilir.” hükmü,

Doğrultusunda, iş deneyim belgesi düzenlemeye yetkili kurum ve kuruluşlara taahhüt edilen işlerin kontrollük hizmetini yapan danışmanın bünyesinde, ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında mahallinde fiilen denetleme görevinde bulunan kontrol mühendisi, şantiye mühendisi ve kontrol şefi sıfatı ile görev yapan kişilere de Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği çerçevesinde “İş Denetleme Belgesi” nin verilmesi söz konusudur ki bu durumda; danışmanlık hizmet sunucuları tarafından yürütülen yapım işi kontrollüğü ve yapı denetimi hizmetlerinde, ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında görev alan ve danışman bünyesinde denetleme görevinde bulunan mimar veya mühendis kökenli kontrol mühendisi, şantiye mühendisi ve kontrol şefi, Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği kapsamında düzenlenecek olan “İş Denetleme Belgesi” ni almaya hak kazanacaktır.

Bu çerçevede, Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği kapsamında verilecek olan “İş Denetleme Belgesi” nin konusunu ise yapım müteahhidi tarafından gerçekleştirilen işin fen kuralları ile yapım işine ait projelere uygun olarak yapılıp yapılmadığının denetimi oluşturmakta ancak, bu belgenin düzenlenmesine dayanak teşkil eden sözleşmenin yapım müteahhidi ile akdedilen sözleşme olduğunun kabul edilmesi gerekmektedir. Zira, gerek idare bünyesinde çalışan denetim elemanlarının gerek yapım müteahhidi bünyesinde çalışan denetim elemanlarının yaptığı işin aynı nitelikte olması sebebiyle, her iki personel grubu için de aynı işe ilişkin “İş Denetleme Belgesi” nin düzenlenmesine imkan tanınmıştır. İşte bu noktada, Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “İş deneyim belgelerinin verilmesi” başlıklı 47 nci maddesinde yer alan ve iş deneyim belgesi düzenlemeye yetkili kurum ve kuruluşlara taahhüt edilen işlerin kontrollük hizmetini yapan danışmanın bünyesinde, ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında mahallinde fiilen denetleme görevinde bulunan kontrol mühendisi, şantiye mühendisi ve kontrol şefi sıfatı ile görev yapan kişilere de Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği kapsamında; yapım işi ihalelerinde kullanılabilecek nitelikte olan “İş Denetleme Belgesi” verilmesi yönündeki hüküm işlev kazanmaktadır.

Çünkü, idare veya yapım müteahhidi bünyesinde çalışan personelin yaptığı denetim işi ile yapı denetimi hizmetinin bağımsız bir danışmanlık hizmet sunucusu tarafından alınması suretiyle, danışman bünyesinde çalışan denetim elemanlarının yaptığı işin nitelik olarak bir farkı bulunmamakta ve esas itibariyle yapım müteahhidi tarafından yapılan yapının fen kuralları ile proje bütünlüğü çerçevesinde, projesine uygun olarak yapılıp yapılmadığının denetimi, sayılan bu üç farklı personel grubu tarafından yerine getirilen işin tanımını oluşturmaktadır. Bu sebepledir ki, Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin ilgili 47 nci maddesinde, danışman hizmet sunucusu bünyesinde çalışan denetim elemanlarına da yapım işlerinde kullanılabilecek nitelikte olan “İş Denetleme Belgesi” nin verilmesi öngörülmüş ve aynı işi yapan kişilerin farklı işverenler bünyesinde olmaları sebebiyle, yapılan iş sonucunda elde edecekleri haklar eşitlenmek istenerek, “İş Denetleme Belgesi” nin verilmesinde bağlı olunan işveren değil, yapılan işin niteliği esas alınmıştır.

Bu çerçevede şikayete konu uyuşmazlığa yol açan, başvuru sahibi ortak girişimin pilot ortağı Utay İnşaat A.Ş. tarafından sunulan, iş denetleme belgesi incelendiğinde;

Belgenin Danışmanlık Hizmet İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ekinde yer alan standart iş denetleme belgesi formu esas alınarak düzenlendiği ve belge adının “Kabulü Yapılmış Yapımla İlgili Danışmanlık Hizmet İşlerinde İş Denetleme Belgesi” olarak ifade edildiği görülerek, belgeyi düzenleyen İzmir Büyükşehir Belediye Başkanlığına 05.09.2011 tarihli yazımız ile;

Belge sahibi Mustafa Attaroğlu adına düzenlenen söz konusu iş denetleme belgesine konu olan ve belge sahibi tarafından gerçekleştirilen işin hangi usuller çerçevesinde ihale edildiği, söz konusu iş kapsamında ilgili tarafından denetlenen işlerin neler olduğu, ilgilinin hangi sıfat ve unvan ile görev yaptığı bilgileri ile ilgili açıklama istenmiş ve söz konusu iş denetleme belgesine konu işe ilişkin sözleşme örneği istenmiştir.

Anılan yazımıza istinaden İzmir Büyükşehir Belediye Başkanlığı tarafından gönderilen 08.09.2011 tarihli yazıda iş deneyim belgesi sahibi Mustafa Attaroğlu’nun denetim görevinde bulunduğu “İzmir hafif raylı sistem projesi (1. Aşama)” işinin 2886 sayılı Devlet İhale Kanununun 44 üncü maddesi uyarınca belli istekliler arasında kapalı teklif usulüne göre yapıldığı, aynı Kanunun 51 inci maddesi uyarınca söz konusu yapım işinin denetimi amacıyla müşavirlik ve kontrollük hizmetinin alındığı ve belge sahibinin de alınan müşavirlik ve kontrollük işinin yüklenicisi Yüksel Proje-Louis Berger Ortak Girişimi bünyesinde, 1995-2000 yılları arasında inşaat kontrol şefi olarak görev yaptığı belirtilerek, ilgilinin görevi sırasında denetimini yaptığı işlerin neler olduğu sıralanmıştır. Yazıda belge sahibinin görev aldığı işlere ait tüm inşaat ve ince yapı işlerinin denetiminde çalıştığı ifade edilmiş ve yazıda sıralanan iş listesinin incelemeye konu ihalede sunulan söz konusu iş deneyim belgesinde yer alan iş listesi ile aynı olduğu tespit edilmiştir.

Yazı ekinde ise anılan yapım işine ilişkin kısa sözleşme örneği gönderilmiş ve sözleşme örneğinde toplam sözleşme bedelinin, incelemeye konu edilen iş deneyim belgesinde yer alan toplam sözleşme tutarı olarak gösterilen 422.789.766,00 Amerikan Doları olarak ifade edildiği görülmüştür.

Bu bilgiler ışığında sunulan belgede yer alan bilgiler değerlendirildiğinde;

- İşin adının İzmir hafif raylı sistem projesi (1. Aşama),

- İlgilinin Mustafa Attaroğlu,

- İlgilinin lisans eğitimi aldığı meslek unvanının “İnşaat mühendisi”,

- İlgilinin görev unvanının “Müşavirlik ve kontrollük hizmetleri/İnşaat kontrol şefi”,

- İlk sözleşme bedelinin 422.789.766,00 Amerikan Doları,

- Toplam sözleşme bedelinin 578.022.600,55 Amerikan Doları (İnşaat işleri payının 357.504.600,55 Amerikan Doları),

- Gerçekleştirilen iş tutarının 578.022.600,55 Amerikan Doları (İnşaat işleri payının 342.366.578,62 Amerikan Doları),

- Sözleşme tarihinin 15.01.1993, yürürlük tarihinin 22.06.1994,

- İşin geçici kabul tarihinin 12.04.2000,

- İlgilinin görev yaptığı tarihlerin 1995-2000 yılları arası,

- İlgilinin görevi sırasında gerçekleştirilen iş tutarının 578.022.600,55 Amerikan Doları,

- İlgilinin mesleği ile ilgili olarak hissesine düşen belge tutarının 342.366.578,62 Amerikan Doları,

Olarak gösterildiği,

- İşin tanımının _“11.6 km uzunluğunda (2.8 km Viyadük, 3.6 km Hemzemin, 1.0 km Yarma,4.2 km Tünel-1.685 km NATM Tünel, 2xl.400 km EPBM Tünel,U00 km Aç-Kapa Tüneli) 45.000 kişi/saat/yön kapasiteli Hafif Raylı Sisteminin tüm mühendislik yapıları dahil hat alt ve üstyapı yapım işleri; 10 adet yolcu istasyonu (2 viyadük,4 hemzemin, 1 derin tünel,3 aç-lapa), trafo binaları, 10.500 m2 tamir-bakım atölye binası ve 57.000 m2 depo alanına ait tüm inşaat, ince işler, elektrik ve mekanik sistemleri yapım işleri; 27.750 m 750V DC alüminyum kompozit 3.Ray sistemi yapım işleri dahil anahtar teslimi tasarım ve yapım işleri, 45 adet yüksek tabanlı hafif raylı sistem aracının temini, cer gücü temini, scada sistemi, telsiz haberleşme sistemi, yolcu istasyonlarında merkezi saat sistemi, anons, bilgi gösterim, CCTV, ücret toplama ve sinyalizasyon sistemlerinin temini vebu ekipmanların montajı ile belirlenen yedek parçaların temini işi.”_şeklinde yapıldığı ancak işin tanımı bölümünde “Danışmanlık işinin tanımı” ifadesine yer verildiği,

Sunulan belgenin Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ekinde yer alan standart iş denetleme belgesi formuna uygun olmadığı, Danışmanlık Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin ekinde yer alan iş denetleme belgesi esas alınarak hazırlandığı ve belge adının “Kabulü Yapılmış Yapımla İlgili Danışmanlık Hizmet İşlerinde İş Denetleme Belgesi”, belgeye konu işin tanımının ise “Danışmanlık işinin tanımı” olarak ifade edildiği görülmektedir.

Ancak, belgenin içeriğine ilişkin olarak yapılan incelemede; her ne kadar Danışmanlık Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ekinde yer alan standart form kullanılarak anılan belge düzenlenmiş olsa da; belgede yer alan bilgilerin Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği hükümleri doğrultusunda ifade edildiği, işin tanımı yapılırken açıkça yapım işine ilişkin imalatlar ile yapım işlerinin sıralandığı ve inşaat işleri sıralandıktan sonra “… ait tüm inşaat, ince işler, elektrik ve mekanik sistemleri yapım işleri…” ifadesi ile belgeye konu iş olarak danışman hizmeti sunucusu tarafından denetimi gerçekleştirilen ancak yapım işi müteahhidi tarafından yapılan yapım işinin anlatıldığı, sözleşme başlangıç tarihi olarak yapım işine ait sözleşmenin imza tarihi olan 15.01.1993 gününün gösterildiği ve sözleşme tutarı ile belge tutarı bilgilerinin de yine yapım işi sözleşmesi esas alınarak belirlendiği görülmüştür.

Dolayısı ile, niteliği itibariyle Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği çerçevesinde düzenlenmesi öngörülen ve anılan Yönetmeliğin 47 nci maddesi uyarınca, iş deneyim belgesi düzenlemeye yetkili kurum ve kuruluşlara taahhüt edilen işlerin kontrollük hizmetini yapan danışmanın bünyesinde, ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında mahallinde fiilen denetleme görevinde bulunan kontrol mühendisi, şantiye mühendisi ve kontrol şefine de verilebileceği kabul edilen bir “İş Denetleme Belgesi” nin, Danışmanlık Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 46 ncı maddesi uyarınca, lisans eğitimini aldıkları kendi mesleki alanları ile ilgili olarak denetledikleri işlerde; danışmanlık hizmeti kapsamında yürütülen işin ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında fiilen görev yapmış olmak şartıyla, kontrol mühendisi ve aynı teknik seviyede denetleme görevinde bulunanlara verilmesi kabul edilen ve danışmanlık hizmet alımlarında kullanılabilecek olan bir “İş denetleme belgesi” standart formu esas alınarak düzenlenmesi sebebiyle, yapım işleri ihalelerinde kullanılabilecek nitelikte olan bir iş denetleme belgesinin şeklen istenen iş deneyim belgesi formatına uygun olmadığı ancak, söz konusu belgenin yapım işleri ihalelerinde kullanılabilecek bir iş denetleme belgesinin sahip olması gereken unsurları taşıdığı yalnızca “Uygulanan yapı tekniği” bölümünde “Danışmanlık işinin tanımı” ifadesine yer verildiği ancak; bu başlık adı altında yapım işi kapsamında yapılan işlerin ayrıntılı anlatımının yapıldığı ve yapım imalatlarının anlatıldığı; bu çerçevede, belgeye konu işin tanımı yapılırken denetleme faaliyetine konu yapım işinin betimlendiği ve belge tutarının da yine yapım işine ilişkin sözleşme tutarları esas alınarak belirlendiği görülerek, söz konusu aykırılığın anılan iş denetleme belgesini danışmanlık hizmetlerinde kullanılabilecek nitelikte bir belge haline getirmeyeceği zira, belge tutarı ve işin tanımı bilgileri dahil belgeye konu bilgilerin danışmanlık hizmeti sunucusu bünyesinde yürütülen işlere ilişkin değil, danışmanlık hizmeti sunucusu tarafından denetimi yapılan yapım müteahhidinin gerçekleştirdiği yapım işine ait olduğu ve belge adının yanlış yazılmış olmasının belgenin yapım işleri ihalelerine yönelik olarak düzenlenmiş bir iş denetleme belgesi olarak kabul edilmesini engeller nitelikte, belgenin içeriğine etki eder bir aykırılık oluşturmadığı anlaşılmış ve başvuru sahibinin yeterlik başvurusunun yukarıda incelenen gerekçe sebebiyle yeterli görülmemesi işleminin mevzuata uygun olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Bununla birlikte, benzer nitelikte bir uyuşmazlığın yaşanmamasını teminen, bir danışman bünyesinde denetim faaliyetinin yürütülmesi sebebiyle yukarıda açıklandığı üzere hem Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ve hem de Danışmanlık Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği hükümleri çerçevesinde farklı iş alanlarında kullanılmak üzere iki farklı iş denetleme belgesi almaya hak kazanan ilgili adına, yapım işleri ihalelerinde kullanılabilecek nitelikte olan 25.11.2010 tarih ve 530 sayılı iş denetleme belgesinin Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ekinde yer alan standart forma uygun olarak yeniden düzenlenmesi ve ilgilisinin talebi halinde ayrıca danışmanlık hizmetlerinde kullanılabilecek olan, danışmanlık hizmet alımı sözleşmesinin esas alındığı farklı bir iş denetleme belgesinin düzenlenmesi amacıyla, uyuşmazlığa konu belgeyi düzenleyen İzmir Büyükşehir Belediye Başkanlığına bildirimde bulunulması uygun olmakla birlikte, 15.09.2011 tarih ve 2011/UY.I-3125 sayılı Kurul Kararı ile söz konusu hususa ilişkin bildirimde bulunulmasına karar verildiğinden, aynı hususta yeniden bildirim yapılmasına gerek bulunmamıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden Utay İnşaat A.Ş. - Kutay İnşaat Taah. ve Tic. Ltd. Şti. - Makro Yapı ve Tic. Ltd. Şti. - Depar İnşaat Ltd. Şti. -Or-Na İnşaat Taah. ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişiminin ön yeterlik başvurusunun yeterli kabul edilmesi ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Kazım ÖZKAN

Başkan V.

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Bahattin IŞIK

Kurul Üyesi

Hakan GÜNAL

Kurul Üyesi

Adem KAMALI

Kurul Üyesi

Abdullah DÜNDAR

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

KARŞI OY

İncelemeye konu ihalede;

Başvuru sahibinin iddiasına ilişkin olarak;sunulan iş denetleme belgesinin müşavirlik işine ilişkin olduğu gerekçesiyle uygun bulunmadığı, idarenin kararının hatalı olduğu, anılan belgenin Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 47. maddesine uygun olduğu iddia edilmektedir.

İddiaya ilişkin idarenin cevabı:

Sunulan iş deneyim belgesinin Danışmanlık Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği kapsamında düzenlendiği ve bir müşavirlik hizmetine ait olduğu, ihale konusu işin bir yapım işi olması sebebiyle söz konusu belgenin şikâyete konu ihalede kullanılamayacağı ifade edilmektedir.

Yapılan inceleme ve hukuki değerlendirme:

4734 sayılı Kanunun 10. maddesinde;

“İhaleye katılacak isteklilerden, ekonomik ve malî yeterlik ile mesleki ve teknik yeterliklerinin belirlenmesine ilişkin olarak aşağıda belirtilen bilgi ve belgeler istenebilir:

…

b) Mesleki ve teknik yeterliğin belirlenmesi için;

…

2)İstekli tarafından kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) Son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan yapım işleri ile kabul işlemleri tamamlanan yapımla ilgili hizmet işleriyle ilgili deneyimi gösteren belgeler,

…

…” hükmü,

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 47. maddesinde; “…(4) Mühendisler ve mimarlara;

a) İş Denetleme Belgesi;

1) İş deneyim belgesi düzenlemeye yetkili kurum ve kuruluşlara, mahallinde ilgili mevzuat gereğince denetledikleri işlerde ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında fiilen görev yapmış olmak şartıyla, kontrol mühendisi, şantiye mühendisi ve kontrol şefine,

2) İş deneyim belgesi düzenlemeye yetkili kurum ve kuruluşlara taahhüt edilen işlerin kontrollük hizmetini yapan danışmanın bünyesinde, ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında mahallinde fiilen denetleme görevinde bulunan kontrol mühendisi, şantiye mühendisi ve kontrol şefine,

3) İş deneyim belgesi düzenlemeye yetkili kurum ve kuruluşlara taahhütte bulunan yüklenici bünyesinde, ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında fiilen görev yapmış olmak şartıyla, şantiye mühendisi ve şantiye şefine,

4) Özel sektöre taahhütte bulunulan işlerde, yüklenici bünyesinde ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında fiilen görev yapmış olmak şartıyla, şantiye mühendisi ve şantiye şefine,

5) Özel sektöre taahhütte bulunulan işlerde, mahallinde ilgili mevzuat gereğince ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında denetleme görevinde bulunan, fenni mesul veya bu işle ilgili yapı denetim görevlisine,

tek sözleşme ile ilişkili olarak düzenlenir ve verilir.” hükmü,

Yer almaktadır.

Ön yeterlik şartnamesinin 2. maddesinde, ihale konusu işin adı; “ Tandoğan-Keçiören (M4) Metrosu Kalan İnşaat İşleri ” şeklinde ifade edilmiş olup, aynı şartnamenin 7.5.1 maddesinde; “Adayın, yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) İlk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,

b) İlk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan işlerde, ilk sözleşme bedelinin en az % 80'i oranında denetlenen ya da yönetilen,

işlere ilişkin deneyimini gösteren belgeleri sunması zorunludur. Aday tarafından 147500000 TRY (Türk Lirası)'den az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması gerekir.

İhale işlem dosyası içerisinde yer alan 07.07.2011 tarihli tutanağın incelenmesi neticesinde, Utay İnş. A.Ş.’nin sunmuş olduğu iş denetleme belgesinin müşavirlik işine ilişkin olduğu gerekçesiyle idarece uygun görülmediği tespit edilmiştir.

Yukarıda anılan Yönetmeliğin 47. maddesinde, kamu kurum ve kuruluşlarının, bünyesinde yapılan yapım işlerinin kontrol hizmetini danışmanlık ihalesi yapmak suretiyle dışarıdan başka bir şirkete yaptırmaları durumunda, anılan şirketin bünyesinde kontrol mühendisi, şantiye mühendisi ve kontrol şefi olarak çalışan ve %80’i oranında işi denetleyen mimar ve mühendise aynı Yönetmeliğin ekinde yer alan KİK029.1/Y nolu Standart Forma uygun iş denetleme belgesinin düzenlenip verileceği belirtilmektedir.

Bununla birlikte, Danışmanlık Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 43. maddesinde; “(1) İş deneyim belgeleri; yapılan iş karşılığı bedel içeren tek bir sözleşmeye dayalı olarak taahhüt edilen;

….

ç) Yapımla ilgili danışmanlık hizmet işlerinde;

1) Devam eden işlerde; işin ilk sözleşme bedelinin kusursuz olarak tamamlanması ve gerçekleşme oranının toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaşarak kusursuz bir şekilde gerçekleştirilmesi halinde “yüklenici iş durum belgesi”,

2) Kabulü yapılmış işlerde, ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında denetleme ve yönetme görevinde bulunan mimar veya mühendislere “iş denetleme belgesi” veya “iş yönetme belgesi”,

3) Devam eden işlerde, işin ilk sözleşme bedelinin tamamlanması ve gerçekleşme oranının toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaşarak kusursuz bir şekilde gerçekleştirilmesi halinde; ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında denetleme ve yönetme görevinde bulunan mimar veya mühendislere “iş denetleme belgesi” veya “iş yönetme belgesi”,

4) İlk sözleşme bedelinin en az % 80’inin bir kısmında denetleme, diğer kısmında yönetme görevinde bulunan mimar veya mühendislere bu görevlerde bulundukları toplam görev süresi esas alınarak, daha fazla bulunulan göreve göre tek bir “iş denetleme belgesi” veya “iş yönetme belgesi” düzenlenir. ” hükmü,

46. maddesinde ise; “…(4) Belge düzenlemeye yetkili kurum ve kuruluşlara taahhüt edilen yapımla ilgili danışmanlık hizmet işleri için mühendisler veya mimarlara aşağıdaki iş deneyim belgeleri verilir:

a) İş denetleme belgesi;

1) Lisans eğitimini aldıkları kendi mesleki alanları ile ilgili olarak denetledikleri işlerde; ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında fiilen görev yapmış olmak şartıyla, kontrol mühendisi ve aynı teknik seviyede denetleme görevinde bulunanlara,

2) Yüklenici bünyesinde, kendi meslekleri ile ilgili olarak ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında fiilen görev yapanlara olmak şartıyla

tek sözleşme ile ilişkili olarak düzenlenir ve verilir.” hükmü yer almakta olup,

anılan Yönetmelik maddelerinde yapımla ilgili danışmanlık hizmetlerinde, danışman firma bünyesinde kontrol mühendisi ve aynı teknik seviyedeki pozisyonlarda çalışan ve işin en az %80’i oranında fiilen denetleme görevinde bulunan mimar ve mühendislere aynı yönetmeliğin ekinde yer alan KİK031.3/D nolu Standart Forma uygun iş denetleme belgesinin düzenlenmesi gerektiği belirtilmektedir.

Başvuru sahibi Utay İnş. A.Ş. tarafından sunulan belge incelendiğinde, anılan iş denetleme belgesinin Danışmanlık Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin ekinde yer alan KİK031.3/D nolu Standart Forma uygun formatta verildiği tespit edilmiştir.

Söz konusu belgenin 25.11.2010 tarihinde İzmir Büyükşehir Belediye Başkanlığı tarafından düzenlediği, belgeye konu işin adının “ İzmir Hafif Raylı Sistem Projesi (1.Aşama) ” olduğu, ilgilinin adının Mustafa ATTAROĞLU olduğu, ilgilinin görevi ve ünvanı kısmında “ Müşavirlik ve Kontrollük Hizmetleri / İnşaat Kontrol Şefi ” ifadesinin yer aldığı, aynı sıfatla çalışan başka bir mühendisin belgeye konu işte çalıştırılmadığı, ilk sözleşme bedelinin 422.789.766 ABD Doları, toplam sözleşme bedelinin 578.022.600,55 ABD Doları olduğu, sözleşme tarihinin 15.01.1993 olduğu, işin kabulünün 12.04.2000 tarihinde gerçekleştirildiği, belge sahibinin 1995-2000 yılları arasında görev yaptığı, belge sahibinin denetlediği işlere ilişkin belge tutarının 342.366.578,62 ABD Doları olduğu anlaşılmıştır.

Öncelikle sunulan iş denetleme belgesinin başlığı ve standart formunun danışmanlık hizmetlerine ilişkin düzenlenmesi gereken iş denetleme formatına ilişkin olduğu, şekil açısından ön yeterlik şartnamesinin ekinde yer alan iş denetleme belgesi formatına uygun olmadığı görülmüştür.

Ancak, sunulan iş denetleme belgesinin içeriğine bakıldığında, işin tanımının kontrolörlük olmadığı, inşaat işlerinin yapımı olduğu tespit edilmiş olup anılan belge ile ilgili tereddüt oluşmuş olup belgeyi düzenlemiş olan İzmir Büyükşehir Belediye Başkanlığından 05.09.2011 ve 08.09.2011 tarihli yazılar ile iş denetleme belgesine ilişkin olarak bilgi ve belgeler talep edilmiş, idarenin 08.09.2011 ve 13.09.2011 tarihli cevabi yazıları ve ekinde yer alan belgelerden, iş denetleme belgesine konu işin, İzmir Büyükşehir Belediyesi tarafından ihale edildiği, anılan yapım işinin yüklenicisinin Yapı Merkezi İnş. Ve San. A.Ş. – ABB Construction konsorsiyumu olduğu, anılan işin yapı işlerini anılan yüklenicinin yaptığı, taraflar arasındaki sözleşmenin 15.01.1993 tarihinde imzalandığı, sözleşme bedelinin 422.789.766 ABD Doları olduğu tespit edilmiştir.

Ayrıca, idarenin cevabi yazısında, Mustafa Attaroğlu’nun söz konusu işin kontrolörlük işlerinin yüklenicisi olan Yüksel Proje-Louis Berger ortak girişiminde kontrol şefi olarak çalıştığı belirtilmiştir. Anılan kontrolörlük işine ilişkin olarak sunulan sözleşme incelendiğinde, danışmanlık hizmeti işinin yüklenicisinin yazıda belirtildiği gibi Yüksel Proje A.Ş. ve Louis Berger ortak girişimi olduğu, sözleşme bedelinin 4.990.000 ABD Doları olduğu, 25.05.1994 tarihinde sözleşmenin imzalandığı anlaşılmıştır.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinindayanağı olan 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 53. maddesinde, Kamu İhale Kurumunun, bu Kanunda belirtilen esas, usul ve işlemlerin doğru olarak uygulanması konusunda görevli ve yetkili olduğu, ihalenin başlangıcından sözleşmenin imzalanmasına kadar olan süre içersisinde idarece yapılan işlemlerde bu Kanun ve ilgili mevzuat hükümlerine uygun olmadığına ilişkin şikâyetleri inceleyerek sonuçlandırmaya ve Kanunun ve Kamu İhale Sözleşmeleri Kanununun uygulanmasına ilişkin standart ihale dokümanı, tip sözleşme, yönetmelik ve tebliğler çıkarmaya yetkili olduğu belirtilmiştir.

4734 sayılı Kanunda öngörülen idari denetim mekanizmasının süratli, etkin ve verimli karar alınmasını sağlayacak şekilde düzenlemeler içermesi gerektiği doğaldır.

4734 sayılı Kanun’un 10. maddesinde, mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin olarak;“** İstekli tarafından** _kamu veya özel sektöre bedel içeren** bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen** ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak”_isteklilerden iş deneyim belgesi istenebileceği düzenlenmiş, anılan Kanun’un 53. maddesinde de, idarelerin uygulamalarına ilişkin düzenleyici Kurul kararları almak, Yönetmelik ve Tebliğ çıkarmak ve bu yolla idarelerce uyulması gereken kurallara ilişkin esas ve usulleri belirleme görevi Kurumumuza verilmiştir. Anılan Kanun’un 10. maddesinde ekonomik- mali ve mesleki-teknik yeterliğe ilişkin olarak idarelerce istenebileceği belirtilen belgelerden, hangisinin istenileceği ve istenilmesi durumunda uyulması gereken esas ve usullerin Yönetmelikle düzenlendiği, dolayısıyla idarelerce yapılacak ihalelerde Yönetmelik başta olmak üzere Kurumumuzca çıkarılan ve yürürlüğe konulan ikincil mevzuata uymak zorunda oldukları açıktır.

Ancak, Yasanın genel olarak Yönetmelikle düzenleme yapma yetkisi verdiği alanda, yönetmelikten sonra gelen bir düzenleyici işlemle düzenlenme yapılamayacağı gibi, düzenlenme yapılacak alanda da her unsurun Yönetmelikle düzenlenemeyeceği, esas ve usulleri açıkça Yasada yer alan konuların Yönetmelikle ayrıntılandırılabileceği, Yasada açık olarak yer alan bir hususun Yönetmelikle genişletilemeyeceği, kural inşâ edilemeyeceği açıktır.

4734 sayılı Kanunun 10. maddesindeki düzenleme uyarınca, istekli tarafından kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen işlere ilişkin olarak iş deneyimine ilişkin belge sunulması gerekmekte olup, Danışmanlık işinin yüklenicisi; danışmanlık şirketi, sözleşme kapsamında yapılan iş; danışmanlık işi olduğundan ve bu hizmet ancak danışmanlık şirketi bünyesinde çalışan mimar ve mühendislerin gözetimi ve denetimiyle yapılabileceğinden, bu denetim faaliyetinin yapım işlerindeki denetim faaliyeti ile örtüşmesi mümkün değildir. Kaldı ki bu faaliyet, bu hizmetin yürütümünün asli unsurudur.

4734 sayılı Yasanın 10. maddesindeki istekli ile sözleşme kapsamında taahhüt ettiği iş arasındaki bağın aranması nedeniyle, kamu görevlilerinin denetleme faaliyeti nedeniyle adlarına belge düzenlenmesine gelince, kamu görevlileri idari denetim ve gözetim yetkileri ve kamu hukukundan kaynaklanan diğer yetkiler ile hizmetin yürütümünde görev aldıklarından, iş deneyim belgesi düzenlendiği açıktır.

Bu kapsamda, danışmanlık hizmeti kapsamında yürütülen denetim faaliyetinin kapsam ve içeriği ile görevlilerinin yetki sınırının, idarenin görevlilerininki ile aynı olması söz konusu değildir.

Bu itibarla, Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 47. maddesinin 4. fıkrasının (a) bendinin (2) numaralı alt bendinde; “ İş deneyim belgesi düzenlemeye yetkili kurum ve kuruluşlara taahhüt edilen işlerin kontrollük hizmetini yapan danışmanın bünyesinde, ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında mahallinde fiilen denetleme görevinde bulunan kontrol mühendisi, şantiye mühendisi ve kontrol şefine,” iş denetleme belgesi verileceği yönünde yapılan düzenlemenin, anılan Kanunun 10. maddesini aşan bir düzenleme olduğu, dolayısıyla Yönetmelikle Kanuna aykırı düzenleme yapılamayacağı açık olduğundan, anılan Yönetmeliğin 47. maddesi uyarınca verilen belgelerin, ancak Danışmanlık hizmetleri ihalelerinde kullanılmak üzere düzenleneceği şeklinde yorumlamak gerekmektedir.

Bu çerçevede, başvuru sahibi Utay İnş. A.Ş. tarafından sunulan belge incelendiğinde; anılan iş denetleme belgesinin Danışmanlık Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin ekinde yer alan KİK031.3/D nolu Standart Forma uygun formatta verildiği, belge sahibi olan Mustafa Attaroğlu’nun söz konusu işin kontrolörlük işlerinin yüklenicisi olan Yüksel Proje-Louis Berger ortak girişiminde kontrol şefi olarak çalıştığı anlaşılmıştır. Anılan kontrolörlük işine ilişkin olarak sunulan sözleşme incelendiğinde, danışmanlık hizmeti işinin yüklenicisinin yazıda belirtildiği gibi Yüksel Proje A.Ş. ve Louis Berger ortak girişimi olduğu, sözleşme bedelinin 4.990.000 ABD Doları olduğu, 25.05.1994 tarihinde sözleşmenin imzalandığı tespit edilmiştir.

Anılan bilgiler ve Utay İnş. A.Ş. tarafından sunulan iş denetleme belgesindeki veriler karşılaştırıldığında, iş denetleme belgesinin formatından da anlaşılacağı üzere, iş denetleme belgesinin yapımla ilgili danışmanlık hizmetlerine ilişkin olduğu sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, idarece başvuru sahibinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması anılan Kanun hükmüne uygun bulunmuştur.

Açıklanan nedenlerle; incelemeye konu ihalede başvuru sahibi Utay İnş. A.Ş. tarafından sunulan iş deneyim belgesinin uygun olmadığı gerekçesiyle, idarece tesis edilen işlemin anılan Kanun hükmüne uygun olduğu anlaşıldığından, başvuru sahibinin iddiasına yönelik olarak, “ itirazen şikâyet başvurusunun reddine ” karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncemizle, “düzeltici işlem belirlenmesine” ilişkin karara katılmıyoruz.

Kazım ÖZKAN Erkan DEMİRTAŞ

Başkan V. Kurul Üyesi

II. Başkan

KİK Kararı: 2011/UY.I-3127

Hukuk Asistanı ile Kararları Analiz Edin

Karar Bilgileri

10 Milyon+ Karar Arasında Arayın

Profesyonel Hukuk AraçlarınaHemen Erişin