KİK Kararı: 2011/UY.I-2294

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2011/051
Gündem No : 63
Karar Tarihi : 04.07.2011
Karar No : 2011/UY.I-2294
BAŞVURU SAHİBİ:
MS İNŞAAT EMLAK MAKİNE GIDA VE HAYVANCILIK SAN. TİC. LTD. ŞTİ., CEYHUN ATIF KANSU CAD. 1379. SOK. NO:5/2 BALGAT ÇANKAYA/ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Türkiye Yüksek İhtisas Eğitim ve Araştırma Sağlık İşletmesi, Kızılay Sok. No:4 Sıhhıye/ANKARA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2011/43626 İhale Kayıt Numaralı "ANA BİNA, BAŞHEKİMLİK VE POLİKLİNİK BİNASI DIŞ CEPHE ONARIMI" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

24.06.2011tarih ve B.07.6.KİK.0.06.00.00-101.04-.Y.[19.75].(0262)./2011-26Esayılı Esas İnceleme Raporunda;

Türkiye Yüksek İhtisas Eğitim ve Araştırma Sağlık İşletmesitarafından 25.04.2011tarihinde açık ihale usulüile yapılan “Ana Bina, Başhekimlik ve Poliklinik Binası Dış Cephe Onarımı” ihalesine ilişkin olarak MS İnşaat Emlak Makine Gıda ve Hayvancılık San. Tic. Ltd. Şti.’nin 01.06.2011tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 08.06.2011tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 13.06.2011tarih ve 28819sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 13.06.2011tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulan firmaların yapmış olduğu açıklamaların Kamu İhale Genel Tebliğinin 45 inci maddesi açıklamalarına aykırı olduğu, zira ihale konusu işte girdi olarak kullanılacak galvanizli profil özel üretim olduğundan, bu malzeme için alış-satış faturası verilemeyeceği; bir diğer malzeme girdisi olan kompozit panelin şartnamelerde marka olarak belirtilmiş olup, bu markanın piyasa rayicinin oldukça yüksek olduğu, dolayısıyla bu malzemeye ilişkin olarak düşük maliyetli açıklama yapılamayacağı, yapıldığı takdirde metrajının düşük tutulacağı; bahsi geçen firmaların iş kalemleri metrajlarını düşük tutarak teklif fiyatını düşürdükleri iddia edilmektedir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

Yapılan incelemede idare tarafından, 27.04.2011 tarihli yazılar ile aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamında, sınır değerin altında teklif veren isteklilerden, tek başına yaklaşık maliyetin % 90’ ına tekabül eden “Alüminyum kompozit panel cephe kaplaması” iş kalemi üzerinden teklif bileşenlerine ilişkin açıklama istenmiştir. Söz konusu yazıların ekinde, ilgili isteklilere, idare tarafından daha önce oluşturulmuş sıralı analiz girdileri listesinde yer alan ve tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’ ünden fazla olan analiz girdileri belirtilmiştir. Bu analiz girdilerinin bir kısmının malzeme, bir kısmının işçilik, diğer bir kısmının ise alt iş kalemleri oldukları görülmektedir.

Kamu İhale Genel Tebliğinin 45.1.5 inci maddesinde; “ İsteklilerin iş kalemleri/iş grupları için kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış cari yıl birim fiyatları veya bu fiyatlardan daha yüksek fiyatları teklif etmeleri ve söz konusu iş kalemleri/grupları için; hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandıklarını, birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları durumunda analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda; isteklilerin, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış “kar ve genel gider içermeyen birim fiyatların” üzerine, kendi belirledikleri “kar ve genel gideri” ilave ederek birim fiyatlarını oluşturmaları durumunda da; hangi kamu kurum ve kuruluşunun “kar ve genel gider hariç birim fiyatını” kullandıklarını ve kendi belirledikleri “kar ve genel gider” tutarını yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları halinde de, söz konusu iş kalemleri/iş grupları için analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda isteklilerin analiz düzenlemeleri zorunlu olmayan söz konusu iş kalemleri/grupları için (45.1.14) maddesinde belirtildiği şekilde, proforma fatura, teklif alma yazısı, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek: O-5, O-6, O-7) ve stok tespit tutanağı (Ek: O-8) sunmalarına da gerek bulunmamaktadır…”,

Aynı Tebliğin 45.1.13 üncü maddesinin 1 ve 2 nci bölümünde;

“45.1.13.1. Tedarikçi veya imalatçılardan alınan ve birim fiyatları gösteren proforma fatura sunularak açıklama yapılması durumunda proforma faturadaki birim satış tutarı;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim maliyetin,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

45.1.13.2. İsteklilerce yapılan açıklamalarda; teklifin bir bölümünü oluşturan iş kalemlerine/gruplarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması halinde, fiyat teklifinde belirtilen veya fiyat teklifine göre hesaplanan birim fiyat;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.6) yer alan toplam birim maliyet tutarının,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.6) yer alan ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından fiyat teklifinin üzerine; “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından fiyat teklifinin üzerine; “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir…”

Açıklamaları yer almaktadır.

Bahsi geçen isteklilerce yapılan teklif bileşenlerine ilişkin açıklamaların incelenmesi neticesinde;

- Yüksel İnşaat & Şen-Ka Dek. İnş. Ltd. Şti. Ortak Girişimi tarafından, su yalıtımı-ısı yalıtımı iş kısımları ile “Alüminyum kompozit panel cephe kaplaması” iş kısmı için öngörülen birim fiyatların tevsiki için imalat konusu işle ilgili olarak piyasada faaliyet gösteren firmalardan alınan proforma fatura ile ekinde maliyet/satış tutarı tespit tutanağı sunulmuş olup, bahse konu tevsik edici belgelerin yukarıda anılan Tebliğ açıklamalarına uygun olarak düzenlendiği,

- SMG İnşaat tarafından, alt iş kalemleri, işçilik girdileri ve malzeme girdisi için öngörülen fiyatların tamamının Bayındırlık ve İskan Bakanlığınca yayımlanmış 2011 yılı karsız birim fiyatlara eşit veya üzerinde olduğu, “Alüminyum kompozit panel” malzeme girdisi için alınan fiyat teklifinin ise tedarikçi firmanın satışlarına dayalı olarak açıklandığı, bu hususun tevsiki için sunulan maliyet/satış tutarı tespit tutanağının yukarıda anılan Tebliğ açıklamalarına uygun olduğu,

- Mahmut Akaydın Yapı Müteahhitliği’nin, 19.081, 04.292/18, ile 19.055/C1 poz numaralı alt iş kalemleri için Bayındırlık ve İskan Bakanlığınca yayımlanmış 2010 yılı karsız birim fiyatların kullanıldığı ve bu alt imalatlar için başka bir açıklama yapılmadığı, bununla birlikte düz işçiliğin 1 saati için 3,41 TL öngörüldüğü, söz konusu tutarın saatlik asgari ücretin altında olduğu, “Alüminyum kompozit panel” malzeme girdisi için öngörülen birim fiyatın tevsiki için sunulan maliyet/satış tutarı tespit tutanağının, yukarıda anılan Tebliğ açıklamalarına uygun olduğu,

Tespit edilmiştir.

Başvuru sahibi, bu analiz girdilerinden galvanizli dikdörtgen profilin ancak imalatçısından tedarik edilebileceğini dolayısıyla “Ticari mallar” hesabında izlenen alım-satımlara dayalı açıklama yapılmasının mümkün olmadığını iddia etmektedir. İdare tarafından aşırı düşük teklif açıklamasına esas olmak üzere isteklilere sunulan analiz formatında, galvanizli profil girdisini temsilen Bayındırlık ve İskan Bakanlığınca yayımlanmış olan 04.292/18 poz numaralı rayiç kullanılmıştır.Söz konusu rayicin açıklamasında, dikdörtgen kutu profillerin galvanizli olup olmadığı net bir şekilde belirlenmemiştir. Buradaki belirsizlik istekliler lehine yorumlanmalı ve açıklamalarını bu rayice dayandıran isteklilerin açıklamaları kabul edilmelidir. Zira analiz formatında bahsi geçen poz numarasının belirtilmiş olması, istekliler açısından bu rayicin kullanılarak açıklama yapılabilmesi hususunda haklı beklentiler ortaya çıkarmıştır.

Diğer taraftan, anılan isteklilerce sunulan hesap cetvellerindeki metrajlar ile yaklaşık maliyete esas olan metrajların;

İş Kalemi

İdare

Yüksel İnş. & Şen-Ka Dek. Ort. Gir.

SMG İnşaat

Mahmut Akaydın

İş iskelesi kurulması

12.837,80 m2

12.202,00 m2

11.438,00 m2

9.673,68 m2

Ø100 mm yağmur borusu temin ve tesbiti

663,00 mt

600,00 mt

665,00 mt

591,88 mt

Ø150 mm yağmur borusu temin ve tesbiti

631,60 mt

1.400,00 mt

633,60 mt

696,75 mt

250/350 doz harç sıva yapılması

1.302,87 m2

2.420,00 m2

1.300,00 m2

418,08 m2

Mozaik ve fayans sökümü

1.302,87 m2

2.420,00 m2

1.300,00 m2

418,08 m2

Alüminyum panel cephe kaplaması

13.239,03 m2

9.415,00 m2

13.038,00 m2

10.627,58 m2

Alüminyum kompozit ferfore yapılması

287,00 m2

---

291,00 m2

---

Şeklinde olduğu tespit edilmiştir.

Anahtar teslimi götürü bedel teklif alma suretiyle yapılan ihalelerde, istekliler tarafından hesaplanan iş kalemleri/iş gruplarına ilişkin metrajlar ile yaklaşık maliyet hesabında yer alan metrajların birebir örtüşmesi beklenmemelidir, zirasöz konusu miktar farklılıkları olası hesaplama hatalarından kaynaklanabilmektedir. Diğer taraftan, makul hesaplama hataları ile açıklanamayacak farklılıklar söz konusu olduğunda, imalat kalemlerindeki eksik ve fazla miktar farklılıklarının belli bir ölçüde birbirini dengelemesi beklenir, aksi takdirde istekliler arasındaki eşit yarışma koşulları ortadan kalkacaktır, diğer bir ifadeyle, metrajların eksik gösterilmesi suretiyle ihalede avantaj sağlama saiki, haksız rekabete neden olacaktır.

Bahse konu ihalede, Yüksel İnşaat & Şen-Ka Dek. İnş. Ltd. Şti. Ortak Girişimi ile Mahmut Akaydın Yapı Müteahhitliği tarafından hesaplanan ve yukarıdaki tabloya aktarılmış olan “Alüminyum panel cephe kaplaması” imalat miktarlarının, idarenin aynı imalat için hesapladığı miktardan önemli ölçüde düşük olduğu görülmektedir. Bahsi geçen iş kalemi tutarının yaklaşık maliyetin % 90’ına tekabül ettiği göz önünde bulundurulduğunda, tutarı göreceli olarak oldukça küçük olan diğer imalat kalemlerindeki fazla hesaplamaların bu farkı dengelemediği açıktır. Bununla birlikte her iki isteklinin sunmuş olduğu hesap cetvellerinde, “Alüminyum kompozit ferfore yapılması” imalatının ihmal edildiği de tespit edilmiştir.

Yukarıda yapılan tespitler ve alıntısı yapılan Tebliğ açıklamaları çerçevesinde, Yüksel İnşaat & Şen-Ka Dek. İnş. Ltd. Şti. Ortak Girişimince yapılan aşırı düşük teklif açıklamasının, cephe kaplaması imalatı metrajlarının önemli ölçüde düşük hesaplanmış olması ve “Alüminyum kompozit ferfore yapılması” imalatının hesap cetvelinde ihmal edilmiş olması nedeniyle; Mahmut Akaydın Yapı Müteahhitliği’nin açıklamasının ise, 19.081, 04.292/18 ile 19.055/C1 poz numaralı alt iş kalemleri için Bayındırlık ve İskan Bakanlığınca yayımlanmış 2010 yılı karsız birim fiyatların kullanılmış olması ve cephe kaplaması imalatı metrajlarının önemli ölçüde düşük hesaplanmış olması nedeniyle reddedilmesi gerekmektedir.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Yüksel İnşaat & Şen-Ka Dek. İnş. Ltd. Şti. Ortak Girişimi ile Mahmut Akaydın Yapı Müteahhitliği’nin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Kazım ÖZKAN

Başkan V.

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ali KAYA

Kurul Üyesi

Bahattin IŞIK

Kurul Üyesi

Hakan GÜNAL

Kurul Üyesi

Adem KAMALI

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi