KİK Kararı: 2011/UM.III-2257

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2011/051
Gündem No : 27
Karar Tarihi : 04.07.2011
Karar No : 2011/UM.III-2257
BAŞVURU SAHİBİ:
BAYRAM TİCARET ALİ RIZA TOPRAK , 100.Yıl Bulvarı Kat: 3 No:23 Ostim /ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
ÇEVRE VE ORMAN BAKANLIĞI DEVLET SU İŞLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Makina İmalat ve Donatım Dairesi Başkanlığı, Etlik Caddesi No:47 06110 Keçiören/ANKARA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2011/49742 İhale Kayıt Numaralı "VİDALI TİP SEYYAR KOMPRESÖR" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

24.06.2011tarih ve B.07.6.KİK.0.08.00.00-101.04-.M.[20.22].(0226)./2011-37E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Çevre ve Orman Bakanlığı Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü Makina İmalat ve Donatım Dairesi Başkanlığı tarafından 16.05.2011 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Vidalı Tip Seyyar Kompresör Alımı” ihalesine ilişkin olarak Bayram Ticaret/Ali Rıza Toprak’ın 03.06.2011 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 08.06.2011 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 16.06.2011 tarih ve 29417 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 16.06.2011 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (a) bendi gereğince, ihalenin iptaline,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; ihale dokümanında yerli malı teklif eden istekli lehine % 15 oranında fiyat avantajı uygulanacağı öngörülmüş olmasına ve yerli malı teklif etmiş olmalarına rağmen, idarece tekliflerinin yaklaşık maliyetin üzerinde olduğu gerekçe gösterilerek kamu ihale mevzuatına aykırı bir şekilde firmaları lehine fiyat avantajı uygulanmadığı iddia edilmektedir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

İhaleye ait idari şartnamenin “İhalenin yabancı isteklilere açıklığı ve yerli malı teklif edenler lehine fiyat avantajı uygulanması” başlıklı 8 inci maddesinde; “İhale, yeterlik kriterlerini taşıyan yerli ve yabancı tüm isteklilere açıktır. Yerli malı teklif eden istekliye % 15 oranında fiyat avantajı uygulanacaktır. Yerli malı teklif eden isteklilerin fiyat avantajından yararlanabilmesi için teklif ettiği mala/mallara ilişkin yerli malı belgesini/belgelerini sunması zorunludur.” düzenlemesi,

Anılan şartnamenin “Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi” başlıklı 35 inci maddesinde;

“35.1. Bu ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif, teklif edilen fiyatların en düşük olanıdır.

…

35.3 Yerli malı teklif edenler lehine fiyat avantajı uygulanması:

35.3.1. Yerli malı teklif edenler lehine fiyat avantajı, Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 61 inci maddesi esas alınarak hesaplanacaktır.” düzenlemesi,

Yer almıştır.

Başvuru sahibi tarafından teklif dosyası kapsamında, teklif edilen Yiğitsan marka YSD 24400 model ürün için İstanbul Sanayi Odası tarafından düzenlenen yerli malı belgesi sunulduğu görülmüştür.

Başvuru konusu ihaleye iki isteklinin teklif verdiği, 27.05.2011 tarihli ihale komisyon kararında, başvuru sahibi Bayram Ticaret/Ali Rıza Toprak’ın teklifinin yeterli görüldüğü, ancak teklif ettiği bedelin yaklaşık maliyetin çok üzerinde olduğu, dolayısıyla idari şartnamenin 8.1 inci maddesi gereğince yerli malı lehine fiyat avantajının uygulanmadığı hususlarının ifade edildiği, ihalenin 1.186.400,00 TL fiyat teklifi veren Atlas Copco Makinaları İmalat A.Ş.’nin uhdesinde bırakıldığı ve ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibinin belirlenmediği anlaşılmıştır.

Şikayet başvurusu üzerine idarece alınan kararda; idari şartnamenin 35.1 inci maddesine göre öncelikle teklifleri yeterli görülen her iki isteklinin teklif fiyatlarının yaklaşık maliyete göre mukayese edildiği, yapılan mukayese sonucunda, teklif fiyatı yaklaşık maliyetin çok üzerinde olduğu tespit edilen başvuru sahibinin teklifinin değerlendirmeye alınmadığı, ihalede yerli malı teklif eden başvuru sahibi lehine fiyat avantajı uygulansa ve başvuru sahibi diğer isteklinin önüne geçse dahi, teklif bedelinin yaklaşık maliyetin çok üzerinde olması sebebiyle, kamu yararı dikkate alındığında yerli malı teklif eden istekli lehine fiyat avantajı uygulanmasına olanak bulunmadığı ifade edilmiştir.

Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Yerli malını teklif eden istekliler lehine fiyat avantajı uygulanması” başlıklı 61 inci maddesinde;

“(1) Yaklaşık maliyeti eşik değerin altında kalan mal alımı ihalelerine sadece yerli isteklilerin katılabileceğine ilişkin düzenleme yapılabilir. Ayrıca sadece yerli isteklilerin katılımına açık ihalelerde, yerli malı teklif eden yerli istekliler lehine % 15 oranına kadar fiyat avantajı sağlanabilir.

(2) Mal alımı ihalelerinde yaklaşık maliyetine bakılmaksızın, tüm isteklilerin katılabileceğine ilişkin düzenleme yapılabilir ve bu ihalelerde yerli malı teklif eden istekliler lehine % 15 oranına kadar fiyat avantajı sağlanabilir.

(3) İhale veya ön yeterlik ilanı ve idari şartnamede, yerli malı teklif edenler lehine tanınan fiyat avantajı oranı belirtilir.

(4) Yerli malını teklif edenler lehine fiyat avantajı, bu istekliler dışındaki isteklilerin teklif ettikleri bedellere, kendi teklif bedelleri üzerinden ihale dokümanında belirlenen fiyat avantajı oranı esas alınarak hesaplanan tutarın eklenmesi suretiyle uygulanır.” hükmü yer almaktadır.

İhale ilan tarihinde yürürlükte bulunan Kamu İhale Genel Tebliğinin “Yerli malı belgesi” başlıklı 6.2.2.1 inci maddesinde; “Kurum tarafından 4734 sayılı Kanunun 63 üncü maddesi gereğince ilgili kurum ve kuruluşların görüşleri alınarak yerli malı olarak kabul edilecek mallar ve yerli malı belgesi düzenlenmesine ilişkin esaslar, 12/12/2002 tarihli ve 2002/DK.D-8 sayılı Kamu İhale Kurulu Kararı ile 14/1/2008 tarihli ve 2008/DK.D-13 sayılı Kamu İhale Kurulu Kararıyla düzenlenmiştir. Yerli malı teklif eden yerli istekliler lehine fiyat avantajı tanınan ihalelerde, bu avantajdan yararlanmak isteyen yerli istekliler tarafından teklif ettikleri malın yerli malı olduğu, Türkiye Odalar ve Borsalar Birliğine bağlı ilgili Oda veya Türkiye Esnaf ve Sanatkârları Konfederasyonuna bağlı ilgili Esnaf veya Sanatkârlar Odası tarafından düzenlenen “Yerli Malı Belgesi” ile belgelendirilir. Ayrıca tekliflerin eşitliği durumda ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi için idari şartnamede değerlendirme kriterleri içinde “yerli istekli tarafından yerli malı teklif edilmesi” hususuna yönelik bir düzenleme yapılması durumunda bu husus da “Yerli Malı Belgesi” ile belgelendirilir.” açıklaması,

Anılan Tebliğin “Yaklaşık maliyetin üzerindeki teklifler” başlıklı 16.3 üncü maddesinde;

“16.3.1. Yaklaşık maliyetin üzerindeki tekliflerin kabul edilip edilemeyeceği hususunda tereddütler olduğu anlaşılmaktadır. İhale komisyonu;

a) Yaklaşık maliyet hesaplanırken değerlendirilmeyen her hangi bir husus olup olmadığını,

b) Yaklaşık maliyet güncellenerek tespit edilmişse, güncellemenin doğru yapılıp yapılmadığını,

c) Verilen teklif fiyatlarının piyasa rayiç fiyatlarını yansıtıp yansıtmadığını,

Sorgulayarak verilen teklifleri yaklaşık maliyete göre mukayese eder ve bütçe ödeneklerini de göz önünde bulundurarak, teklif fiyatlarını uygun bulması halinde ekonomik açıdan en avantajlı teklifi ve varsa ikinci teklifi belirlemek veya verilen teklif fiyatlarını uygun bulmaması halinde ihalenin iptaline karar vermek hususunda takdir yetkisine sahiptir.

16.3.2. Yaklaşık maliyetin üzerinde olmakla birlikte teklifin kabul edilebilir nitelikte görülmesi halinde idarenin ek ödeneğinin bulunması veya ilgili mali mevzuatı gereği ödenek aktarımının mümkün olması durumlarında teklifler kamu yararı ve hizmet gerekleri de dikkate alınarak kabul edilebilir. Bu durumda sorumluluk idareye aittir.” açıklamaları,

Yer almıştır.

Yukarıda aktarılan Tebliğ açıklamaları uyarınca, idarenin yaklaşık maliyetin üzerindeki teklif fiyatlarını uygun bulmaması halinde, ihalenin iptaline karar vermek hususunda takdir yetkisine sahip olduğu anlaşılmaktadır.

Başvuru konusu ihaleye ait ihale dokümanında yerli malı teklif eden istekli lehine fiyat avantajının uygulanacağına yönelik düzenleme bulunmasına karşın, idare tarafından bu düzenlemenin uygulanmadığı görülmüştür.

Söz konusu ihalede, başvuru sahibi tarafından yerli malı teklif edildiği ve yerli malı belgesi sunulduğu, başvuru sahibi dışındaki diğer istekli olan Atlas Copco Makinaları İmalat A.Ş.’nin ise yerli malı teklif etmediği, dolayısıyla öncelikle Atlas Copco Makinaları İmalat A.Ş.’nin teklif ettiği bedele, bu bedel üzerinden ihale dokümanında belirlenen % 15 oranı esas alınarak hesaplanan tutarın eklenmesi suretiyle, başvuru sahibi lehine fiyat avantajı sağlanması ve mevcut duruma göre teklif bedelleri yaklaşık maliyete göre değerlendirilerek, yukarıda aktarılan Tebliğ açıklamaları çerçevesinde işlem tesis edilmesi gerektiği anlaşılmıştır.

Yukarıda yer alan bilgi ve tespitler çerçevesinde, yerli malı teklif etmeyen Atlas Copco Makinaları İmalat A.Ş.’nin 1.186.400,00 TL’lik teklif bedeline % 15 oranında ekleme yapılarak ulaşılan ve değerlendirmeye tabi tutulması gereken tutarın 1.364.360,00 TL olduğu, bu tutarın ve başvuru sahibi tarafından teklif edilen 1.321.000,00 TL’nin, yaklaşık maliyetin üzerinde olduğu görülmüş olup, ihale yetkilisince onaylanan ihale komisyon kararı ile başvuru sahibinin teklif fiyatının uygun bulunmayarak teklifinin ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlenmediği göz önünde bulundurulduğunda, ihalenin iptal edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin iptali gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (a) bendi gereğince, ihalenin iptaline,

Oybirliği ile karar verildi.

Kazım ÖZKAN

Başkan V.

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ali KAYA

Kurul Üyesi

Bahattin IŞIK

Kurul Üyesi

Hakan GÜNAL

Kurul Üyesi

Adem KAMALI

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi