KİK Kararı: 2011/UM.I-723

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2011/014
Gündem No : 42
Karar Tarihi : 14.02.2011
Karar No : 2011/UM.I-723
BAŞVURU SAHİBİ:
Nemkar Plastik Temizlik İnş. Teks. San. Tic. Ltd. Şti., Sanayi Mahallesi Sancaklı Cad. Güvenç Sokak No:1 Güngören/İSTANBUL

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Kocaeli İl Sosyal Hizmetler Müdürlüğü, Kozluk Mahallesi Ruşen Hakkı Cadddesi Dur Sokak 1 41100 İzmit/KOCAELİ

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2010/538002 İhale Kayıt Numaralı "Kocaeli İl Sosyal Hizmetler Müdürlüğü ve Bağlı Çocuk Yuvaları, Yetiştirme Yurdu, Çocuk Sos. Reh Mrkz, Reh Merkezleri, Huzurevleri, Adm'leri, Kadın Konukevleri, Çogemler, Toplum Merkezlerinin 97 Kalem Genel Temizlik Malzemesi Alımı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

10.02.2011 tarih ve B.07.6.KİK.0.06.00.00-101.04-.M.[02.72].(0085)./2011-6E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Kocaeli İl Sosyal Hizmetler Müdürlüğü tarafından 03.12.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Kocaeli İl Sosyal Hizmetler Müdürlüğü ve Bağlı Çocuk Yuvaları, Yetiştirme Yurdu, Çocuk Sos. Reh Mrkz., Reh. Merkezleri, Huzurevleri, ADM'leri, Kadın Konukevleri, Çogemler, Toplum Merkezlerinin 97 Kalem Genel Temizlik Malzemesi Alımı” İhalesine ilişkin olarak Nemkar Plastik Temizlik İnş. Teks. San. Tic. Ltd. Şti.’nin 10.01.2011 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 14.01.2011 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 18.01.2011 tarih ve 3261 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 17.01.2011 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (a) bendi gereğince, ihalenin iptaline,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; Kocaeli İl Sosyal Hizmetler Müdürlüğü ve Bağlı Kuruluşlarının 97 Kalem Genel Temizlik Malzemesi Alımı ihalesine katılan üç isteklinin bazı numunelerinin teknik şartnameye uygun olmadığının tespit edildiği ve bu isteklilerden teknik şartnameye uygun olmadığı belirlenen malzemelerin numunelerin tamamlanmasının istenildiği, firmaları tarafından da idarenin tamamlanmasını istediği numunelerin, üç adet TSE belgesinin ve aşırı düşük fiyat açıklamalarının 13.12.2010 tarihinde idareye sunulduğu, ancak idarece yapılan değerlendirme sonucunda, aşırı düşük fiyat açıklamalarının Kamu İhale Genel Tebliğinin 45 inci maddesine göre yapılmadığı ve tekliflerinin aynı Tebliğin 45.2 nci maddesine göre tespit edilen sınır değer olan 667.782,00 TL’nin altında olduğu için tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı ve ihalenin Martı Kağıt Gıda Tem. İnş. Teks. San. Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığının bildirildiği, idarenin Kamu İhale Genel Tebliğinin 45 inci maddesine göre yapım ihaleleri için kullanılacak formülü kullanarak aşırı düşük sınır değeri 667.782,00 TL belirlemesinin mevzuata uygun olmadığı, şikayet konusu ihalenin yapım ihalesi değil, mal alımı ihalesi olduğu, ayrıca ihale üzerinde bırakılan isteklinin numune olarak teslim ettiği oksijen bazlı ağartıcının içeriğinde aktif klor ve NaOH olmadığı, bu ürünün teknik şartnameye aykırı olduğu halde idare tarafından kabul edildiği, yine aynı isteklinin numune olarak teslim ettiği bebek şampuanı da teknik şartnameye uygun olmamasına rağmen şartnamede yazan 200 ml’lik pompalı bebek şampuanının piyasada bulunmadığı idare tarafından tespit edildiği için, ürünün kabul edildiğinin ifade edildiği, kesinleşen ihale kararında belge sunulmadığı belirtilen ürünler için yaklaşık maliyetteki birim fiyatları veya ihale üzerinde bırakılan isteklinin birim fiyatları maliyet kabul edilse bile belge sunulmayan ürünlerin parasal değerinin düşük olması sebebiyle, maliyetlerinin teklif edilen fiyatın üstünde olamayacağı ve fiyat tekliflerinin aşırı düşük olmadığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

İdari şartname ve teknik şartnamede yer alan düzenlemelerden, şikayet konusu ihalenin Kocaeli İl sağlık Müdürlüğü ve bağlı kuruluşlarının 97 kalem genel temizlik malzemesi alımı işi olduğu, malların tesliminin 01.01.2011-31.12.2011 tarihleri arasında 12 ay süreli olarak, her ayın 1’i ile 5’i arasında, idarenin ihale dokümanında belirttiği adreslere yapılacağı, isteklilerin işin tamamı için teklif vereceği anlaşılmıştır.

Şikayet konusu husus ile ilgili olarak idareye yapılan şikayet başvurusu üzerine idarenin cevap yazısında; Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45 inci maddesinde belirtilen aşırı düşük teklif sınır değeri formülünün yapım işleri ihaleleri için düzenlendiği, ancak bu formülün mal alımı ihaleleri için kullanılmayacağının belirtilmediği, dolayısıyla bu formülün esas alınarak sınır değerin belirlendiği ve başvuru sahibinin bu sınır değerin altında teklif verdiğinin anlaşıldığı, bunun üzerine başvuru sahibinin teklifinin bileşenlerine ilişkin belgelerin Kamu İhale Genel Tebliğinin 45 inci maddesine uygun şekilde sunulmasının istenildiği, başvuru sahibinin sunduğu açıklamaların incelendiği, anılan isteklinin 26, 27, 28, 42 ve 54 sıra nolu kalemler için proforma fatura sunduğu, 75, 78 ve 81 nolu kalemlerin kendi imalatı olduğunun belirtildiği, ancak bu malzemelerin imalatıyla birlikte herhangi bir belge sunulmadığı, yalnızca firmaları adına düzenlenmiş Sanayi Sicil belgesinin sunulduğu, 21, 39, 43, 55, 56, 62, 63, 65, 66, 69, 73, 74, 85, 86, 87, 88, 92, 94, 96 ve 97 nolu kalemlerle ilgili hiçbir belge sunulmadığı, ayrıca başvuru sahibinin çift katlı kağıt havlu ve çift katlı tuvalet kağıdı için ilk aşamada sunulan Yummy marka yerine, ikinci aşamada Non stop marka ürünü getirdiği, kağıt havlunun teknik şartnamede belirtilen ebatlarda olmadığının da tespit edildiği, bu kaleme ilişkin numunenin uygun bulunmadığı, bu ürünlere ilişkin sunulan kalite belgelerinin de fotokopi olduğu ifade edilerek başvuru reddedilmiştir. Ayrıca, ihale üzerinde bırakılan isteklinin bebek şampuanı ile ilgili sunduğu numunenin teknik şartnameye uygun olmadığı iddiasına ilişkin olarak, isteklilerce bu kalem için sunulan numunelerin incelendiği, yapılan inceleme neticesinde teknik şartnamede istenilen 200 ml’lik kutularda pompalı ambalajda piyasada bir bebek şampuanının olmadığının belirlendiği, bu nedenle sunulan numunelerin kabul edildiği belirtilmiştir.

Söz konusu ihalede 3 isteklinin ihale dokümanını satın aldığı, 03.12.2010 tarihinde yapılan ihaleye 3 isteklinin teklif verdiği görülmüştür. Kesinleşen ihale kararından 3 isteklinin de belgelerini eksiksiz olarak sunduğunun belirlendiği, daha sonra isteklilerce sunulan numunelerin değerlendirmesine geçildiği, ancak 3 isteklinin de bazı numunelerinin teknik şartnameye uygun olmadığının tespit edildiği, uygun olmadığı belirlenen numunelerin tamamlanması hususunda isteklilere 09.12.2010 tarihli yazı yazıldığı, EDK Kim. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin yeni numune sunmadığı ve teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı, başvuru sahibinin teklifinin aşırı düşük teklif olarak belirlendiği ve numune tamamlama isteme yazısında aynı zamanda tekliflerinin detayına ilişkin aşırı düşük teklif açıklamalarının da mevzuata uygun şekilde sunulmasının istenildiği belirlenmiştir.

Daha sonraki aşamada başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamalarının değerlendirildiği ve açıklamalarının mevzuata uygun olmadığı gerekçesi ile teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı, 04.01.2011 tarihli kesinleşen ihale kararı ile Martı Kağ. Gıd. Tem. Teks. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak belirlendiği anlaşılmıştır.

Kesinleşen ihale kararında; başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata hangi açılardan uygun olmadığı belirtilmiş, aynı zamanda anılan isteklinin teknik şartnamenin 3.28 inci maddesinde istenilen çift katlı kağıt havlu için ilk aşamada Yummy marka ürün teklif ettiği ve numunesini sunduğu, ancak daha sonra non-stop markalı ürüne ilişkin numune sunduğu, sunulan numunenin de teknik şartnamede belirtilen ebatlarda olmadığının belirlendiği, dolayısıyla sunulan numunenin de uygun olmadığı, ayrıca tuvalet kağıdı ve peçete için getirilen TSE belgelerinin de fotokopi olarak sunulması nedenleriyle, teklifinin bu açılardan da değerlendirme dışı bırakıldığı belirtilmiştir.****

__

4734 sayılı Kamu İhale Kanununun “Tekliflerin alınması ve açılması” __ başlıklı 36 ncı maddesinde; “ Teklifler ihale dokümanında belirtilen ihale saatine kadar idareye verilir. İhale komisyonunca ihale dokümanında belirtilen saatte kaç teklif verilmiş olduğu bir tutanakla tespit edilerek, hazır bulunanlara duyurulur ve hemen ihaleye başlanır. İhale komisyonu teklif zarflarını alınış sırasına göre inceler. 30 uncu maddenin birinci fıkrasına uygun olmayan zarflar bir tutanak ile belirlenerek değerlendirmeye alınmaz. Zarflar isteklilerle birlikte hazır bulunanlar önünde alınış sırasına göre açılır.

__

İsteklilerin belgelerinin eksik olup olmadığı ve teklif mektubu ile geçici teminatlarının usulüne uygun olup olmadığı kontrol edilir. Belgeleri eksik veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmayan istekliler tutanakla tespit edilir. İstekliler ile _teklif fiyatları ve yaklaşık maliyet tutarı açıklanır. Bu işlemlere ilişkin hazırlanan tutanak ihale komisyonunca imzalanır. Bu aşamada; hiçbir teklifin reddine veya kabulüne karar verilmez, teklifi oluşturan belgeler düzeltilemez ve tamamlanamaz. Teklifler ihale komisyonunca hemen değerlendirilmek üzere oturum kapatılır.” _hükmü,

Anılan Kanunun “ Tekliflerin değerlendirilmesi”**** başlıklı 37 nci maddesinde ise ; “ İhale komisyonunun talebi üzerine idare tekliflerin incelenmesi, karşılaştırılması ve değerlendirilmesinde yararlanmak üzere net olmayan hususlarla ilgili isteklilerden yazılı olarak tekliflerini açıklamalarını isteyebilir. Ancak bu açıklama, hiçbir şekilde teklif fiyatında değişiklik yapılması veya ihale dokümanında yer alan şartlara uygun olmayan tekliflerin uygun hale getirilmesi amacıyla istenilmez ve yapılmaz.__

Tekliflerin değerlendirilmesinde, öncelikle belgeleri eksik olduğu veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmadığı 36 ncı maddeye göre ilk oturumda tespit edilen isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasına karar verilir. Ancak, teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmaması kaydıyla, belgelerde bilgi eksikliği bulunması halinde idarece belirlenen sürede isteklilerden bu eksik bilgilerin tamamlanması yazılı olarak istenir. Belirlenen sürede bilgileri tamamlamayan istekliler değerlendirme dışı bırakılır ve geçici teminatları gelir kaydedilir. Bu ilk değerlendirme ve işlemler sonucunda belgeleri eksiksiz ve teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olan isteklilerin tekliflerinin ayrıntılı değerlendirilmesine geçilir. Bu aşamada, isteklilerin ihale konusu işi yapabilme kapasitelerini belirleyen yeterlik kriterlerine ve tekliflerin ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olup olmadığı ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunup bulunmadığı incelenir. Uygun olmadığı belirlenen isteklilerin teklifleri ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunan teklifler değerlendirme dışı bırakılır.” hükmü,

Bulunmaktadır.__

Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Tedarik edilecek malların numuneleri, katalogları, fotoğrafları ile teknik şartnameye cevapları ve açıklamaları içeren doküman ” başlıklı 43 üncü maddesinde; “ (1) Teklif edilen malın teknik şartnamede yer alan teknik kriterlere uygunluğunu belirlemek amacıyla numune, teknik bilgilerin yer aldığı katalog, teknik şartnameye cevapları ve açıklamaları içeren doküman ile fotoğraf ayrı ayrı veya birlikte istenebilir.

__

_(2) Numunenin sunulma yöntemi ile ihale komisyonunca numunenin değerlendirilmesine yönelik düzenleme, ayrıntılı bir şekilde ön yeterlik şartnamesinde veya idari şartnamede yapılır. İdare tarafından numune bir tutanak ile teslim alınır. Bu tutanağın bir sureti de aday veya istekliye verilir.” _hükmü bulunmaktadır.

Şikayet konusu ihaleye ilişkin idari şartnamenin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7 nci maddesinde; _“7.5.6.
1 ) Teklif edilen malların teknik şartnamede yer alan teknik kriterlere uygun numuneleri getireceklerdir.
2 ) Getirilen numuneler idare tarafından kabul edilirken bir tutanak ile teslim alınıp, karşılıklı imzalanmadan sonra bir nüshası istekliye verilir. İhale komisyonu teklifleri değerlendirirken numuneler üzerinde de gerekli incelemeyi yaparak karar verecektir.” _düzenlemesi bulunmaktadır.

Yine aynı şartnamenin 7 nci maddesinde isteklilerin herhangi bir ürüne ilişkin kalite ve standarda ilişkin belge sunmaları gerektiğine ilişkin düzenleme bulunmadığı anlaşılmıştır.

Yukarıda belirtilen tespitler mevzuat hükümleri çerçevesinde değerlendirildiğinde; söz konusu ihalede teklif edilen malların teknik şartnamede belirtilen teknik kriterlere uygun olan numunelerinin isteklilerce teklifleri ile birlikte sunulacağı idari şartnamenin yeterlik kriterlerinin belirtildiği bölümünde açıklanmıştır. Dolayısıyla mallara ilişkin numuneler yeterlik kriteri olarak istenmiştir. Ancak hiçbir isteklinin 97 kalem mala ilişkin numunelerinin teknik şartnameye uygun olmadığı, her isteklinin üç, dört kalem için sunduğu numunelerin teknik şartnameye uygun olmadığının tespit edildiği belirlenmiştir. Bu aşamada 4734 sayılı Kanunun 37 nci maddesi uyarınca yeterli olmadığı tespit edilen 3 isteklinin de tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması ve daha sonra ihalede geçerli teklif kalmaması nedeniyle ihalenin iptal edilmesi gerekirken, 3 istekliden de uygun olmadığı tespit edilen kalemlere ilişkin sunulan numunelerin tamamlanması konusunda isteklilere yazı yazıldığı ve daha sonra isteklilerce sunulan ikinci numunelerin değerlendirildiği tespit edilmiştir. 4734 sayılı Kanunun 37 nci maddesinde teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmaması kaydıyla, belgelerde bilgi eksikliği bulunması halinde idarece belirlenen sürede isteklilerden bu eksik bilgilerin tamamlanmasının yazılı olarak isteneceği belirtilmiş olup, bu hükümden hareketle ihalede yeterlik kriteri olarak belirtilen numunelerin tamamlattırılması ya da uygun olmadığı belirlenen numunelerin, ikinci defada teknik şartnameye uygun olanlarıyla değiştirilmesine imkan sunulmasında mevzuata uyarlık bulunmamıştır. Zira bu uygulama, ihale tarihinde yeterli olmayan, teknik şartnameye uygun olmayan bir malı teklif etmiş olan ve teklif ettiği ürün esas alınarak teklif fiyatı oluşturan isteklinin, daha sonraki aşamada yeterli olmasına imkan sağlanması anlamına geleceğinden, ihale mevzuatına tamamen aykırı bir uygulama olarak değerlendirilmiştir. Nitekim ilk aşamada 3 kalem için teknik şartnameye uygun numune sunmadığı belirlenen Martı Kağ. Gıd. Tem. Teks. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin teklifi daha sonra getirilen numunelerle uygun bulunmuş ve ihale söz konusu istekli üzerinde bırakılmıştır.

Yukarıda yer alan tespitler sonucunda, ihalede geçerli teklif kalmaması nedeniyle ihalenin iptali gerekmekte ise de, başvuru dilekçesinde yer alan iddialara ilişkin olarak yapılan inceleme neticesinde;

Şikayet konusu ihalede aşırı düşük teklif sınır değeri belirlenirken Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45 inci maddesinde yapım işleri ihaleleri için belirlenen aşırı düşük teklif sınır değer formülünün esas alınarak sınır değerin belirlendiği, teklifi hesaplanan bu sınır değerin altında bulunan başvuru sahibinin teklifinin aşırı düşük teklif olarak tespit edildiği ve anılan isteklinin teklifine ilişkin açıklamaları mevzuata uygun şekilde sunmasının idarenin 09.12.2010 tarihli yazısı ile istenildiği belirlenmiştir. Şikayet konusu ihalenin yapım işi değil, mal alımı işi olduğu dikkate alındığında, idarenin mevzuatta yapım işleri için kullanılacağı belirtilen aşırı düşük teklif sınır değer formülünü kullanarak işlem yapması mevzuata uygun olmamakla birlikte, mal alımları için mevzuatta sınır değer tespiti konusunda bir belirleme yapılmamış olduğu dikkate alındığında bu konuda idarenin uygulamasının esası etkilemediği değerlendirilmiştir. Ayrıca, 4734 sayılı Kanunun __ “Aşırı düşük teklifler” __ başlıklı 38 inci maddesinde i hale komisyonunun verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit edeceği, bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak isteyeceği belirtildiğinden, başvuru sahibinin de teklifinin yaklaşık maliyetin % 51’i mertebesinde olduğu ve diğer tekliflere göre oldukça düşük olduğu dikkate alındığında, anılan isteklinin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulmasında bir aykırılık bulunmamıştır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Aşırı düşük teklif değerlendirmesi” __ başlıklı 45 inci maddesinde; “ 45.1.13. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada; sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklinin analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

a. Tedarikçi veya üreticilerden alınan proforma faturalar,

b. Fiyat teklifleri,

c. Çimento ve demir ürünleri için üreticinin ilan edilmiş fiyat tarifeleri

ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,

d. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mala ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar,

e. Ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları,

f. Stoğunda bulunan mallara ilişkin stok tespit tutanakları,

g. İdarece istenmesi durumunda yardımcı analizler v.b. dir.

İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları (45.1.13.1 – 45.1.13.8) maddelerine göre yapacakları açıklamalar kapsamında sunacaklardır.

Yukarıda sayılan belge ve bilgilerden hiçbiri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda istekli tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle ilgili mevzuatına göre son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer belge ve bilgiler kullanılarak da açıklama yapılabilir. (Örnek: Yurt dışından ithal edilen mallara ilişkin olarak gümrük giriş beyannamesi kullanılarak açıklama yapılabilir.)

45.1.13.1. Tedarikçi veya imalatçılardan alınan ve birim fiyatları gösteren proforma fatura sunularak açıklama yapılması durumunda proforma faturadaki birim satış tutarı;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim maliyetin,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

45.1.13.2. İsteklilerce yapılan açıklamalarda; teklifin bir bölümünü oluşturan iş kalemlerine/gruplarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması halinde, fiyat teklifinde belirtilen veya fiyat teklifine göre hesaplanan birim fiyat;

_a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.6) yer alan toplam birim maliyet tutarının, _

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.6) yer alan ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından fiyat teklifinin üzerine; “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından fiyat teklifinin üzerine; “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

İstekli tarafından teklif kapsamındaki harita, kadastro ve proje işlerine ilişkin olarak yapılacak açıklamalarda sadece bu işlere ilişkin fiyat tekliflerinin sunulması yeterlidir.

45.1.13.3.**** İsteklinin teklifine konu çimento veya demir ürünlerine ilişkin açıklamalarında çimento veya demir ürünleri üreticisinin ilan edilmiş fiyat tarifelerini kullanması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan bir tarifeyi gösterir belgeyi sunması yeterlidir.****

45.1.13.4.**** İsteklinin, kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan**** mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilen fiyat tarifelerinde belirtilen fiyatları kullanması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan bir tarifeyi gösterir belgeyi sunması yeterlidir. (Örnek: Orman Genel Müdürlüğüne bağlı işletmeler tarafından satılan ürünlere ilişkin ilan edilmiş fiyatlar vb.)

45.1.13.4.1. İsteklinin, kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan**** mal ve hizmetlere ilişkin fiyat tekliflerini kullanması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) düzenlenmiş fiyat teklifini sunması yeterlidir. (Örnek: Karayolları Genel Müdürlüğü, İl Özel İdareleri, Belediyeler vb.nin sattıkları kum, çakıl, kırmataş vb. mallara ilişkin verdikleri fiyat teklifleri.)

45.1.13.5 İstekli tarafından açıklaması yapılacak girdinin fiyatı, kamu kurum ve kuruluşlarınca ilan edilen ilgili mala ilişkin asgari fiyatlara uygun olması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan asgari fiyatın belgelendirilmesi suretiyle açıklama yapılması yeterlidir. (Örnek: EPDK tarafından il bazında günlük yayımlanan akaryakıt fiyatları vb.)****

45.1.13.6.**** İsteklinin açıklamalarını kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara dayandırması durumunda ihale konusu işte kullanılması öngörülen mala ilişkin ağırlıklı ortalama birim maliyetin veya ağırlıklı ortalama birim satış tutarının belirtildiği “maliyet/satış tutarı tespit tutanağı” (Ek-O.7) sunulacaktır. İsteklilerce teklif edilen tutara ilişkin birim fiyatlar,

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, ağırlıklı ortalama birim maliyetin,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

İsteklinin satışlar üzerinden açıklama yapabilmesi için malın ticareti ile iştigal ediyor olması; maliyete dayalı açıklama yapabilmesi için ise, son geçici vergi beyanname döneminde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az yarısı kadar alış yapmış olması gerekmektedir.

İsteklinin son geçici vergi beyanname döneminde 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelere açıklama konusu mala ilişkin satış yapmış olması ve satılan malın idarece kabul edilmiş olması durumunda “maliyet/satış tutarı tespit tutanağı” (Ek-O.7) sunmasına gerek bulunmayıp sadece söz konusu satışa ilişkin fatura suretleri ile de belgelendirme yapılabilecektir.

45.1.13.7.**** İstekliler tarafından yapılan açıklamada; malın ihale tarihi itibariyle stoklarda bulunduğunun belirtilmesi durumunda, stokta bulunan mala ilişkin “stok tespit tutanağı”nın (Ek-O.8) sunulması zorunludur. Stok tespit tutanağında ilgili malın ağırlıklı ortalama birim maliyeti gösterilecektir. İsteklilerce teklif edilen tutara ilişkin birim fiyatlar, stok tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olamaz. Ayrıca stoklarda olduğu belirtilen söz konusu malın miktarının, ihale konusu işte kullanılacağı belirtilen miktardan az olması halinde eksik kalan miktar için bu Tebliğdeki diğer açıklama yöntemlerine uygun olarak açıklama yapılması gereklidir.

45.1.13.8. İsteklinin ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda söz konusu malın emsal bedeli ile değerlenmesi gereklidir. Emsal bedelinin tespitinde Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri esas alınır. Bu durumda, Vergi Usul Kanununa göre hesaplanan emsal bedeli gösteren ve istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından hazırlanarak imzalanan ve kaşelenen beyanın verilmesi yeterlidir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

45.1.13.9.**** İstekliler tarafından aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamındaki mallara ilişkin olarak stok tespit tutanağı veya proforma fatura ya da fiyat teklifi yerine sadece alış faturası ile açıklamada bulunulması geçerli bir açıklama olarak kabul edilmeyecektir.

45.1.13.10.**** Proforma fatura ve fiyat tekliflerinin, proforma fatura veya fiyat teklifine konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

_45.1.13.11.**** Maliyet/satış tutarı tespit tutanakları ve stok tespit tutanaklarının; 3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanununa göre çalışan meslek mensuplarından, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olanlar tarafından düzenlenmesi, bütün belge ve tutanakların her sayfasının taraflar tarafından imzalanarak kaşelenmesi gerekmektedir. _

(45.1.13.1) maddesine göre düzenlenen tutanak meslek mensubu ve proforma fatura veren tedarikçi veya imalatçı tarafından, (45.1.13.2) maddesine göre düzenlenen tutanak meslek mensubu ile istekliye fiyat teklifini veren kişi tarafından imzalanarak kaşelenecek ancak bu tutanaklar proforma fatura veya fiyat teklifi ekinde idareye verilmeyecek ve düzenleyen meslek mensubu tarafından muhafaza edilecektir.

(45.1.13.6) maddesine ve (45.1.13.7) maddesine göre düzenlenen tutanaklar ise meslek mensubu ile ihaleye katılan istekli tarafından imzalanarak kaşelenecek ve açıklama ekinde idareye sunulacaktır.

Meslek mensubu proforma fatura veya fiyat teklifi üzerindeki beyanı ile O-5, O-6, O-7 ve O-8 nolu tutanaklardaki beyanlarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine uygunluğundan sorumludur.

Gerekli görülmesi durumunda ihaleyi yapan idare, proforma fatura ve fiyat tekliflerine ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarını, incelemek üzere muhafaza eden meslek mensubundan isteyebilir.

İhale komisyonunun, gerek meslek mensubundan istenen tutanaklar gerekse istekliler tarafından açıklama kapsamında ihale komisyonuna sunulan tutanaklar üzerinde yaptığı inceleme sonucunda sunulan proforma fatura / fiyat teklifi ile bu belgeler arasında uyumsuzluk olduğunu tespit etmesi durumunda teklif reddedilerek uyumsuzluğun niteliğine göre söz konusu belgeler mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilir ve gerekli olması halinde Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılır.

İhale komisyonunca yapılan inceleme sonucunda, yukarıda belirtildiği şekilde bir uyumsuzluk olduğu tespit edilmemekle birlikte, belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumuna ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda isteklinin teklifi reddedilmeyecek ancak proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları ve stok tespit tutanağı mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilecektir.

45.1.13.12. Maliyet/satış tutarı tespit ve stok tespit tutanaklarının son geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesi esastır. Ancak son geçici vergi beyanname döneminde, yasal defter ve belgelerde açıklama konusu mal veya hizmetlerle ilgili işlem bulunmaması durumunda, isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin ağırlıklı ortalama birim maliyetin veya ağırlıklı ortalama birim satış tutarının belirtildiği “maliyet/satış tutarı tespit tutanağı” (Ek-O.7) hariç, söz konusu tutanaklar bir önceki geçici vergi beyanname dönemi esas alınarak düzenlenebilir. Son geçici vergi beyanname döneminin tespitinde; 4734 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin (a), (d) ve (e) bentlerine göre pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde ilk yazılı fiyat tekliflerinin alındığı tarih, diğer ihale usulleri ile yapılan ihalelerde ise ihale tarihi esas alınır.

Örneğin; 11.1.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Ekim-Kasım-Aralık 2009”, 15.7.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Nisan-Mayıs-Haziran 2010” dur.****

_45.1.13.13.**** İşletme hesabına göre defter tutuluyor olması durumunda; yukarıda belirtilen tutanaklar, işletme hesabı defteri ve işletme hesap özeti kayıtlarına göre düzenlenecektir. _

45.1.14. Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda; (45.1.3 - 45.1.13) maddelerine uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları idarece tanımlanan yapım şartlarına uymayan veya teknik şartnameye aykırı hususlar içeren isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir.” açıklamaları bulunmaktadır.

İdare tarafından 09.12.2010 tarihli yazı ile başvuru sahibinden aşırı düşük teklif açıklamalarının sunulmasının istenildiği belirlenmiştir. Söz konusu yazıda teklifin önemli bileşenleri belirtilmemiş, teklifin tümü ile ilgili açıklama istenilmiştir.

Başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamalarını 13.12.2010 tarihli yazı ekinde sunduğu belirlenmiştir. Sunulan belge ve bilgilerin incelenmesi sonucunda; başvuru sahibinin teknik şartnamenin 26, 27, 28, 42 ve 54 üncü maddelerinde belirtilen (rulo havlu, peçete, hasta bezleri ve yatak koruyucu) için proforma fatura sunduğu, ancak söz konusu proforma faturaların Kamu İhale Genel Tebliğinin 45.1.13.1 inci maddesine uygun olmadığı, proforma faturanın YMMM ya da SMMM tarafından onaylı olmadığı, proforma üzerinde bulunması gereken ifadenin bulunmadığı anlaşıldığından, bu kalemlere ilişkin belgelendirmenin mevzuata uygun olmadığı belirlenmiştir.

Ayrıca, teknik şartnamenin 75, 78 ve 81 inci maddelerinde belirtilen malzemelerin kendi imalatı olduğunun belirtildiği, bu durumunda Kamu İhale Genel Tebliğinin 45.1.13.6 ncı maddesinde belirtildiği şekilde belgelendirme yapılması gerekirken, bu kalemlere belgelendirme yapılmadığı tespit edilmiştir.

Anılan istekli tarafından teknik şartnamenin 21, 39, 43, 55, 56, 62, 63, 65, 66, 69, 73, 74, 85, 86, 87, 88, 92, 94, 96 ve 97 nolu kalemleri için hiçbir belgelendirme yapılmadığı belirlenmiştir.

Teknik şartnamenin diğer kalemlerinde belirtilen malzemeler için ise geçmiş tarihli alış faturalarının sunulduğu tespit edilmiştir. Kamu İhale Genel Tebliğinin 45.1.13.9 uncu maddesinde sadece alış faturası üzerinden açıklama yapılmasının uygun olmadığı belirtildiğinden, bu kalemlere ilişkin belgelendirmenin de mevzuata uygun şekilde yapılmadığı anlaşılmıştır.

Yukarıda yapılan tespitler neticesinde, başvuru sahibinin dilekçesinde belirttiği iddiaların yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden ve ihalede geçerli teklif kalmadığından ihalenin iptali gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (a) bendi gereğince, ihalenin iptaline,

Oybirliği ile karar verildi.

Dr. Hasan GÜL

Başkan****

Ali Kemal AKKOÇ

II. Başkan****

Hicabi ECE

Kurul Üyesi****

Ali KAYA

Kurul Üyesi****

Bahattin IŞIK

Kurul Üyesi****

Hakan GÜNAL

Kurul Üyesi****

Kazım ÖZKAN

Kurul Üyesi****

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi****