KİK Kararı: 2011/UH.III-970

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2011/022
Gündem No : 9
Karar Tarihi : 14.03.2011
Karar No : 2011/UH.III-970
BAŞVURU SAHİBİ:
Avira Gıda İnş. Araç Kiralama Taah. A.Ş. Vekili Av. Faruk Küçük, Muhsin Yazıcıoğlu Cad. Asmalı Bahçe Sitesi No:7/2 06520 Çukurambar Çankaya/Ankara

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Gaziantep 75. Yıl Kadın Hastalıkları ve Doğum Hastanesi Başhekimliği, Batalhöyük Mevkii Polis Evi Yanı Şehitkamil/Gaziantep

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2010/523928 İhale Kayıt Numaralı "Yemek Pişirme Dağıtım ve Sonrası Hizmet Alımı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

11.03.2011 tarih ve B.07.6.KİK.0.08.00.00-101.04-.H.[05.77].(0222)./2011-11E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Gaziantep 75. Yıl Kadın Hastalıkları ve Doğum Hastanesi Başhekimliği tarafından 26.11.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Yemek Pişirme Dağıtım ve Sonrası Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak Avira Gıda İnş. Araç Kiralama Taah. A.Ş. vekili Av. Faruk Küçük’ün 04.02.2011 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 09.02.2011 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 16.02.2011 tarih ve 9085 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 16.02.2011 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; ihalede Kamu İhale Kurulu’nun 13.01.2011 tarih ve 2011/UH.III-182 sayılı kararı ile düzeltici işlem tesis edilmesi üzerine, idarece Çelikkan Yemek Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve Avira Gıda İnş. Araç Kir. Taah. A.Ş.’nden aşırı düşük teklif açıklaması talep edildiği, ancak sunulan açıklamaların hiçbir şekilde ihale mevzuatına uygun incelenmeyerek yerinde bulunduğu ve Çelikkan Yemek Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin ekonomik açıdan en avantajlı teklif, kendilerinin ise en avantajlı ikinci teklif olarak belirlendiği, ihale üzerinde bırakılan isteklinin açıklamalarının bilgi ve belgelere dayanmadığı, Tebliğe aykırı olduğu, bu husustaki şikayet başvuruları üzerine idare tarafından sunulan gerekçelerin ve yapılan işlemlerin mevzuat ile ilgisi olmadığı, ihale üzerinde bırakılan isteklinin açıklama dosyasının Tebliğe aykırı, kendi açıklamalarının ise Tebliğe uygun, bilgi ve belgelere dayalı olduğu, düzeltici işlem tesis edilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

A- Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

İhale işlem dosyası üzerinde yapılan incelemede, 26.11.2010 tarihinde yapılan ihaleye 5 isteklinin katıldığı, tüm tekliflerin geçerli teklif olarak kabul edildiği ve ihalenin aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmadan, en düşük fiyat teklif veren Çelikkan Yemek Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakılarak sonuçlandırıldığı,

İhale kararına karşı başvuru sahibi Avira Gıda İnş. Araç Kir. Taah. A.Ş.’nin itirazen şikayet başvurusunda bulunması üzerine, Kamu İhale Kurulu’nun 13.01.2011 tarih ve 2011/UH.III-182 sayılı kararı ile “Çelikkan Yemek Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve Avira Gıda İnş. Araç Kir. Taah. A.Ş.’nin tekliflerinin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi” yönünde düzeltici işlem tesisine karar verildiği,

İdarece Kurul kararının gereklerinin yerine getirilerek, 24.01.2011 tarihli yazılarla her iki istekliden aşırı düşük teklif açıklaması talep edildiği, isteklilerin açıklamalarını idareye sunduğu, sunulan açıklamaların idarece yeterli/uygun kabul edilerek, 31.01.2011 tarihinde onaylanan ihale komisyonu kararı ile ihalenin yeniden Çelikkan Yemek Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı, başvuru sahibinin ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği,

Anlaşılmıştır.

İdari şartnamenin 2.1.(b) maddesinde işin niteliği türü ve miktarı: “Normal Yemek: 150.000 öğün, Normal kahvaltı : 70.000 öğün, Diyet yemek : 20.000 öğün, Diyet kahvaltı : 20.000 öğün, Ara öğün : 1.500 öğün” olarak belirlenmiş,

Aynı şartnamenin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25 inci maddesinde;

“25.1. İstekliler tekliflerine vergi (KDV Hariç) resim, harç ve benzeri,ulaşım giderlerini dahil edeceklerdir.

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1.

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Bu madde boş bırakılmıştır.” düzenlemesine yer verilmiştir.

Teknik şartnamenin “İşin yapılma yeri” bölümünde; _“Normal ve diyet yemekleri ile sabah ve gece kahvaltısı firma mutfağında yapılacaktır. Servis ve bulaşık hizmetleri hastanemiz mutfağı ve yemekhanesinde yapılacaktır.”; _“Yemek hazırlığının yapılması” bölümünde; “Yemek hazırlığı ile ilgili tüm araç gereç ve sarf malzemeleri müteahhit firma tarafından temin edilecektir. Sadece hastanede kullanılan elektrik ve soğuk su giderleri hastane idaresince karşılanacaktır.”; “Yemek yapımında kullanılan maddeler” bölümünde; _“Yemek yapımında kullanılan her türlü gıda ve katkı maddeleri müteahhit firma tarafından karşılanacaktır.” _düzenlemelerine yer verilmiş ve örnek yemek menüleri belirtilmiştir.

Kamu İhale Kanunun “Aşırı Düşük Teklifler” başlıklı 38 inci maddesinde; “İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

__

İhale komisyonu;

__

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,__

__

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

__

İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir.” hükmü yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliğinin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79 uncu maddesinde;

__

_ 79.4.2.1. İhale komisyonu, teklifin önemli bileşenlerine ilişkin olarak; _

_ a) Verilecek hizmetin ekonomik olması,_

_ b) _ Seçilen teknik çözümler ve hizmetlerin temininde kullanılacak avantajlı koşullar,

_ c) _ Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

hususlarında istekliler tarafından belgelere dayalı olarak yapılan yazılı açıklamaları da dikkate almak suretiyle aşırı düşük teklifleri değerlendirerek ihaleyi sonuçlandıracaktır.

__

_ 79.4.2.2. Verilecek hizmetin ekonomik olması, seçilen teknik çözümler, hizmetin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar veya hizmetin özgünlüğü hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; sadece bu hususların neler olduğu değil, belirtilen çözüm, avantajlı koşul, özgünlük ya da hizmetin ekonomik olması sayesinde elde edilen maliyet avantajının da bilgi ve belgelere dayalı olarak açıklanması gerekmektedir._

__

_ 79.4.2.3. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamaya dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir._

__

_ İsteklilerin açıklamalarına dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;_

_ a. Tedarikçi veya üreticilerden alınan proforma faturalar, _

_ b. Fiyat teklifleri, _

_ c. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,_

_ ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mala ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar, _

_ d. Perakende satış yapan zincir mağaza veya marketlerin yayımladıkları fiyat kataloglarında yer alan fiyatlar,_

_ e. Ticaret borsalarına kayıtlı mallara ilişkin olarak 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun 51 inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ilgili malın fiyatını gösteren belgeler,_

_ f. Yaş sebze ve meyve için, Yaş Sebze ve Meyve Ticaretinin Düzenlenmesi ve Toptancı Halleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname uyarınca faaliyet gösteren toptancı hali idaresi tarafından düzenlenen ilgili malın fiyatını gösteren belgeler,_

_ g. İsteklinin ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarıdır._

__

_ İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları (79.4.2.4-79.4.2.13) maddelerine göre yapacakları açıklamalar kapsamında sunacaklardır. _

__

_ Yukarıda sayılan belge ve bilgilerden hiçbiri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda istekli tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle ilgili mevzuatına göre son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer belge ve bilgiler kullanılarak da açıklama yapılabilir. (Örnek: Yurt dışından ithal edilen mallara ilişkin olarak gümrük giriş beyannamesi kullanılarak açıklama yapılabilir.)_

__

_ 79.4.2.4. Tedarikçi veya üreticilerden alınan birim fiyatları gösteren proforma fatura sunularak açıklama yapılması durumunda proforma faturadaki birim satış tutarı;_

__

_ a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim maliyetin, _

__

_ b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,_

altında olamaz.

__

_ Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir._

__

_ Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir._

__

_ Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir._

__

_ 79.4.2.5. İsteklilerce yapılan açıklamalarda; teklifin bir bölümünü oluşturan iş kalemlerine/gruplarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması halinde, fiyat teklifinde belirtilen veya fiyat teklifine göre hesaplanan birim fiyat;_

__

_ a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.6) yer alan toplam birim maliyet tutarının, _

__

_ b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.6) yer alan ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,_

altında olamaz.

__

_ Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından fiyat teklifinin üzerine; “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir._

__

_ Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından fiyat teklifinin üzerine; “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir._

__

_ Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir._

…

79.4.2.14. Proforma fatura ve fiyat tekliflerinin, proforma fatura veya fiyat teklifine konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

…

79.4.2.16. İstekliler tarafından aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamındaki mallara ilişkin olarak proforma fatura yerine sadece alış faturası ile açıklamada bulunulması geçerli bir açıklama olarak kabul edilmeyecektir…”

__

Açıklamaları yer almaktadır.

İhale üzerinde bırakılan Çelikkan Yemek Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin aşırı düşük teklif açıklamaları ve ekleri incelendiğinde;

Açıklamalarında, firmalarının bölgenin en büyük firmalarından olduğu, kalite standartlarının belirtildiği, kamu ve özel sektör alanında faaliyetlerde bulunduğu, bünyelerinde 10.000 kişiye yemek üretecek ve servis yapacak kapasitede atıl durumda demirbaş bulunduğu ve yeni eleman, araç ve ekipman için yatırım yapılmayacağının bir avantajlı koşul olarak belirtildiği, yemek üretiminde kullanılacak hammaddelerin bir kısmının toplu alındığı, bir kısmının da peşin alımlar suretiyle yıllık bağlantılar yapıldığı, bu sebeple piyasada oluşabilecek fiyat artışlarında etkilenmedikleri ve alım konusu malzemelerin üretimin yapılacağı yere tedarikçiler tarafından getirilmesinden dolayı nakliye masraflarının maliyete yansıtılmadığı hususları belirtilmiş, referans olarak diğer idarelere yapmış oldukları işlerle ilgili bilgiler ve fiyatlar sunulmuştur.

İstekli tarafından açıklama ekinde, normal menü, diyet menü, normal kahvaltı ve diyet kahvaltı örnekleri verilerek yemek türlerinin içeriğinde bulunan malzeme miktarları ve birim fiyatları izah edilmiş; devamında işçilik maliyetini açıklayıcı bir tablo ile diğer giderler adı altında mazot, su, elektrik ve LPG’nin aylık maliyetleri açıklanmış; son olarak yıllık maliyet bileşenleri tablosunda, tüm kalemler belirtilerek, firma karı 63.962,74 TL olarak gösterilmiştir.

Açıklama ekinde, çeşitli gıda maddelerine ilişkin fiyatları tevsik amacıyla, farklı tacirlerden alınan (Taner İsaoğlu/İsaoğlu Center, Doğuşpa Ltd. Şti., Sur Tavukçuluk, Çilek End. Tarım Ürn. Ltd. Şti., Özgür Ayran/Ertan Mecit Gözükara, Keskinler Gıda Ltd. Şti., M. Rasim Saruhan Ticarethanesi, İlkbahar Unlu Mamulleri) 19 adet alış faturası sunulduğu, bunlar dışında proforma fatura, satış faturaları veya fiyat tespit tutanakları sunulmadığı anlaşılmıştır.

Kamu İhale Genel Tebliğine göre, isteklilerin aşırı düşük teklif açıklamalarına dayanak teşkil edecek belgeler, Tedarikçi veya üreticilerden alınan proforma faturalar, fiyat teklifleri, Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri, Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mala ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar, Perakende satış yapan zincir mağaza veya marketlerin yayımladıkları fiyat kataloglarında yer alan fiyatlar, Ticaret borsalarına kayıtlı mallara ilişkin olarak 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun 51 inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ilgili malın fiyatını gösteren belgeler, Yaş sebze ve meyve için, Yaş Sebze ve Meyve Ticaretinin Düzenlenmesi ve Toptancı Halleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname uyarınca faaliyet gösteren toptancı hali idaresi tarafından düzenlenen ilgili malın fiyatını gösteren belgeler ve İsteklinin ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarıdır.

Bu belgeler dışında Tebliğin 79.4.2.16 ncı maddesinde de açıkça belirtildiği üzere, aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamındaki mallara ilişkin olarak proforma fatura yerine sadece alış faturası ile açıklamada bulunulması geçerli bir açıklama olarak kabul edilmeyecektir.

Yapılan inceleme sonucunda; ihale üzerinde bırakılan Çelikkan Yemek Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin gıda maddelerine ilişkin yalnızca kendisine kesilen alış faturaları sunmak suretiyle yaptığı açıklamanın, Kamu İhale Genel Tebliğinin yukarıda aktarılan düzenlemelerine uygun olmadığı anlaşıldığından, teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna varılmıştır.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen aykırılıklar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır:

Eşit muamele ilkesi yönünden başvuru sahibi Avira Gıda İnş. Araç Kiralama Taah. A.Ş.’nin aşırı düşük teklif açıklamaları ve ekleri incelendiğinde;

Başvuru sahibinin 27.01.2011 tarih ve 041 sayılı açıklamaları kapsamında; Genel Gelir-Gider Tablosu, ay bazında giderlerini gösteren Bütçe Tablosu, Personel Giderleri ve Toplam Erzak Giderleri Tablosunu sunduğu, sunulan tabloların SMMM Mehmet Ercan tarafından onaylı olduğu görülmüştür. Devamında, normal ve diyet öğlen akşam-yemeği, normal ve diyet kahvaltı ile ara öğün haftalık örnek menülerine ait çiğ girdi maliyet analizlerini, normal ve diyet yemek menüsü reçete maliyetleri ve kahvaltı-ara öğünlere ilişkin birim erzak maliyetlerini tablolar halinde açıkladığı tespit edilmiştir.

İstekli tarafından fiyat tevsiki amacıyla sunulan faturalara ait bir listenin sunulduğu, liste ekinde, listede belirtilen çeşitli gıda malzemeleri, baharat, sarf malzemeleri, tüp, kıyafet, çatal, kase, yemek tabağı vb. malzemeler ile portör-akciğer muayenesi ve ilaçlama hizmetine ilişkin piyasadan temin ettiği faturaların verildiği anlaşılmıştır.

Teklife konu gıda ürünleri ve diğer sarf malzemelerine ilişkin sunulan faturaların tamamının, başvuru sahibi Avira Gıda İnş. Araç Kiralama Taah. A.Ş.’ne hitaben düzenlenen alış faturaları olduğu anlaşılmıştır.

Kamu İhale Genel Tebliğine göre, isteklilerin aşırı düşük teklif açıklamalarına dayanak teşkil edecek belgeler, Tedarikçi veya üreticilerden alınan proforma faturalar, Fiyat teklifleri, Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri, Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mala ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar, Perakende satış yapan zincir mağaza veya marketlerin yayımladıkları fiyat kataloglarında yer alan fiyatlar, Ticaret borsalarına kayıtlı mallara ilişkin olarak 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun 51 inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ilgili malın fiyatını gösteren belgeler, Yaş sebze ve meyve için, Yaş Sebze ve Meyve Ticaretinin Düzenlenmesi ve Toptancı Halleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname uyarınca faaliyet gösteren toptancı hali idaresi tarafından düzenlenen ilgili malın fiyatını gösteren belgeler ve İsteklinin ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarıdır.

Bu belgeler dışında Tebliğin 79.4.2.16 ncı maddesinde de açıkça belirtildiği üzere, aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamındaki mallara ilişkin olarak proforma fatura yerine sadece alış faturası ile açıklamada bulunulması geçerli bir açıklama olarak kabul edilmeyecektir.

Yapılan inceleme sonucunda; başvuru sahibi Avira Gıda İnş. Araç Kiralama Taah. A.Ş.’nin gıda maddeleri ve benzeri malzemelere ilişkin yalnızca kendisine kesilen alış faturaları sunmak suretiyle yaptığı açıklamanın, Kamu İhale Genel Tebliğinin yukarıda aktarılan düzenlemelerine uygun olmadığı anlaşıldığından, teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, aşırı düşük teklif açıklamaları Kamu İhale Genel Tebliğine uygun olmadığı anlaşılan Çelikkan Yemek Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve Avira Gıda İnş. Araç Kiralama Taah. A.Ş.’nin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması suretiyle ihale işlemlerine devam edilmesi ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Ali Kemal AKKOÇ

II. Başkan****

Ali KAYA

Kurul Üyesi****

Bahattin IŞIK

Kurul Üyesi****

Hakan GÜNAL

Kurul Üyesi****

Kazım ÖZKAN

Kurul Üyesi****

Adem KAMALI

Kurul Üyesi****

Abdullah DÜNDAR

Kurul Üyesi****

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi****

** KARŞI OY**

**** İncelenen ihaleyle ilgili itirazen şikayet dilekçesinde özetle; ihalede Kamu İhale Kurulu’nun 13.01.2011 tarih ve 2011/UH.III-182 sayılı kararı ile düzeltici işlem tesis edilmesi üzerine, idarece Çelikkan Yemek Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve Avira Gıda İnş. Araç Kir. Taah. A.Ş.’nden aşırı düşük teklif açıklaması talep edildiği, ancak sunulan açıklamaların hiçbir şekilde ihale mevzuatına uygun incelenmeyerek yerinde bulunduğu ve Çelikkan Yemek Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin ekonomik açıdan en avantajlı teklif, kendilerinin ise en avantajlı ikinci teklif olarak belirlendiği, ihale üzerinde bırakılan isteklinin açıklamalarının bilgi ve belgelere dayanmadığı, Tebliğe aykırı olduğu, bu husustaki şikayet başvuruları üzerine idare tarafından sunulan gerekçelerin ve yapılan işlemlerin mevzuat ile ilgisi olmadığı, ihale üzerinde bırakılan isteklinin açıklama dosyasının Tebliğe aykırı, kendi açıklamalarının ise Tebliğe uygun, bilgi ve belgelere dayalı olduğu, düzeltici işlem tesis edilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Yaklaşık maliyetin 765.233,33 TL. olarak belirlendiği, 6 adet ihale dokümanı satınalındığı 5 isteklinin katıldığı, idarenin kamu İhale Kurulu kararı doğrultusunda yaptığı aşırı düşük sorgualamasında ihale üzerinde bırakılan Çelikkan Yemek ile Avira Gıda firmalarının açıklamaların uygun görüldüğü, ihale üzerinde bırakılan Çelikkan Yemek firmasının 585.850-TL. ve şikayet sahibi Avira gıdanın olan ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak 585.800-TL: önerdiği, anlaşılmaktadır.

4734 sayılı Kanunun “ Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38 inci maddesinde; _“ İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. _

__

İhale komisyonu;

__

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,__

__

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,__

__

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,__

__

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

__

İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir.” hükmü yer almaktadır.

Bahse konu madde hükmünden, ihale komisyonunun, yaptığı değerlendirme neticesinde geçerli olduğunu tespit ettiği tekliflerden, ihalede verilen diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olan isteklileri tespit edeceği ve tespit edilen bu teklifleri reddetmeden önce yine madde metninde belirtilen usul doğrultusunda sorgulamaya tabi tutacağı anlaşılmaktadır.

Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük teklif sorgulamasının Kamu İhale Genel Tebliğinin “teklif fiyata dahil masraflar” ve “aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesini” düzenleyen maddeleri ile idari şartnamenin “teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı maddesindeki düzenlemelerin esas alınarak yapılması gerekmektedir. Bu ihalelerde, aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda belgelere dayalı yazılı açıklama yapmayan veya ihale komisyonunca açıklamaları yetersiz bulunan isteklilerin teklifleri ile teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetini karşılamayan teklifler gerekçesi belirtilmek suretiyle reddedilecektir. Ancak şikayet başvuruna konu hizmetin personel çalıştırılmasına dayalı bir hizmet alım ihalesi olmaması nedeniyle aşırı düşük değer tespitine yönelik bir modül bulunmamakta olup, ihale konusu hizmetin maliyet unsurlarının, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında olduğu gibi önceden belirlenen nitelikte olmadığı görülmektedir. Bu durumda, ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olarak hizmetin ifası için her isteklinin basiretli tacir olma yükümlülüğü gereğince kendi organizasyon yapısı, kullanacağı makine ekipmanın özellikleri, malzeme teminindeki kendine özgü koşulları vb. unsurları dikkate alarak teklif fiyatını belirlemesi gerekmektedir.

İhale konusu işin personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı işi olmadığı, geçerli tekliflerin tamamının yaklaşık maliyetin altında olmakla birlikte yaklaşık maliyete ve birbirlerine göre aşırı düşük olmadığı, en düşük teklifin bile diğer tekliflere göre aşırı düşük olarak değerlendirilemeyeceği anlaşıldığından, idarece hiçbir isteklinin teklifine ilişkin olarak aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmaksızın ihalenin karara bağlanması gerekmektedir.

Ayrıca, malzeme dahil yemek alım hizmetlerinde yemek bileşenlerini oluşturan girdilerin önemli bir kısmı yerel, mevsimsel ve iklim özelliklerine göre farklılıklar göstermekte, bir çok girdi müstahsilden doğrudan temin edilebilmektedir. Özellikle sebze meyve gibi girdilerin piyasa koşulları sebebiyle muhasebeleştirilmesinde karşılaşılan güçlüklerin aşırı düşük teklif sorgulamasında ispat için aranılan belgelere yansıtılmasında isteklilerin önünde önemli bir engel teşkil edeceği düşünülmektedir. Kamu İhale Kurumu tarafından personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımları için aşırı düşük sınır değerin tespiti ve sorgulanması konusunda bir kriter belirlenmediği hususu göz önüne alındığında, şikayete konu ihalede aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmasının objektif kriterlerinin var olmadığı düşünülmektedir.

Yukarıda açıklandığı üzere inceleme konusu ihalede “itirazen şikayet başvurusunun reddine” karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncemle “düzeltici işlem belirlenmesi” ne ilişkin karara katılmıyorum.

** ****Ali Kemal AKKOÇ **

** II. Başkan **