KİK Kararı: 2011/UH.III-81

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2011/002
Gündem No : 31
Karar Tarihi : 06.01.2011
Karar No : 2011/UH.III-81
BAŞVURU SAHİBİ:
İstanbul Müzayede Org. Sos. Hiz. Gıda Nakl. Teks. Enerji İnş. San. Taah. ve Tic. Ltd., Orta Camii Mah. Orta Camii Sk. No:3 TEKİRDAĞ

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumu Genel Müdürlüğü Hamiyet- Feridun Sözen Sevgi Evleri Çocuk Yuvası ve Huzurevi Müdürlüğü, Mıhlı Mah. Süleyman Demirel Cad. No:77 Küçükkuyu Ayvacık/ÇANAKKALE

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2010/515365 İhale Kayıt Numaralı "Temizlik Hizmet Alımı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

04.01.2011 tarih ve III.H.39.68.0226/2010-67E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumu Genel Müdürlüğü Hamiyet- Feridun Sözen Sevgi Evleri Çocuk Yuvası ve Huzurevi Müdürlüğü tarafından 02.12.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Temizlik Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak İstanbul Müzayede Org. Sos. Hiz. Gıda Nakl. Teks. Enerji İnş. San. Taah. ve Tic. Ltd.’nin 13.12.2010 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 13.12.2010 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 17.12.2010 tarih ve 53243 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 16.12.2010 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; ihale üzerinde bırakılan istekli ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibinin teklifinin hayatın olağan akışına aykırı olduğu, aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmaksızın ihalenin sonuçlandırılmasının kamu ihale mevzuatına aykırı olduğu iddia edilmektedir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

Başvuruya konu temizlik hizmet alımı işine ait idari şartnamenin ekinde;

Sıra No __

Açıklama __

Birimi __

İşçi Sayısı __

Ay/gün/saat __

1

Temizlik personeli

ay x kişi

10,00

12,00

2

Ulusal bayram ve genel tatil günleri

gün

__

117,00

3

Ziyaretçi danışma ve yönlendirme

ay x kişi

4,00

12,00

4

Ulusal bayram ve genel tatil günleri

gün

__

47,00

5

Kaloriferci

ay x kişi

2,00

12,00

6

Ulusal bayram ve genel tatil günleri

gün

__

24,00

7

Teknisyen yardımcısı

ay x kişi

1,00

12,00

8

Ulusal bayram ve genel tatil günleri

gün

__

11,00

Düzenlemesi,

Anılan şartnamenin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25 inci maddesinde;

****

_“25.3._Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

__

25.3.1. İşin süresi ve personel sayısı dikkate alınarak ilgili mevzuatına göre hesaplanacak işçilik ücreti:

****

a) - Hizmet alımı yoluyla temizlik işinde çalışan 10 (on) kişiye brüt asgari ücretin % 30 yüzde otuz) fazlası ödenecektir.

_
- Hizmet alımı yoluyla ziyaretçi danışma ve yönlendirme işinde çalışan ortaöğretim ve lise mezunu 4 (dört) kişiye brüt asgari ücretin %30 (yüzde otuz) fazlası ödenecektir._

_
- Hizmet alımı yoluyla kalorifer tesisatının işletilmesi ve kalorifer yakma işinde çalışan 2 (iki) kişiye brüt asgari ücretin % 30 (yüzde otuz) fazlası ödenecektir._

_
- Hizmet alımı yoluyla teknik hizmetler işinde çalışan ustalık belgeli ilkokul, ilköğretim, ortaokul, ortaöğretim, lise ve meslek lisesi mezunu 1 (bir) kişiye brüt asgari ücretin % 40 (yüzde kırk) fazlası ücret ödenecektir._

_
b) - Ulusal bayram ve genel tatil günlerinde temizlik işinde çalışılacak 117 (yüzonyedi) gün için, kişilere çalışılan her gün için günlük ücretine ilaveten ayrıca bir günlük ücret ödenir. _

_
- Ulusal bayram ve genel tatil günlerinde ziyaretçi danışma ve yönlendirme işinde çalışılacak 47 (kırkyedi) gün için, kişilere çalışılan her gün için günlük ücretine ilaveten ayrıca bir günlük ücret ödenir._

_
- Ulusal bayram ve genel tatil günlerinde kalorifer tesisatının işletilmesi ve kalorifer yakma işinde çalışılacak 24 (yirmidört) gün için, kişilere çalışılan her gün için günlük ücretine ilaveten ayrıca bir günlük ücret ödenir._

_
- Ulusal bayram ve genel tatil günlerinde teknik hizmetler işinde çalışılacak 11 (onbir) gün için, kişilere çalışılan her gün için günlük ücretine ilaveten ayrıca bir günlük ücret ödenir. _

__

25.3.2. Yemek, yol ve giyecek giderleri:

****

- Hizmet alımı personeline aylık (26 gün) üzerinden bir gün için brüt 4,00.-TL (Dört Türk Lirası) yol ücreti ödenecek olup, bordroda gösterilecektir.

_
- Hizmet alımı personelin yemeği, mesaisine denk gelen öğünlerde idarece ayni olarak verilecek olup, bu gider için yüklenici tarafından ayrıca maliyet hesabı yapılmayacaktır. _

_
- Hizmet alımı personeline aşağıda cinsi ve miktarı yazılı olan giyecek ayni olarak verilecektir._

_
*Temizlik personeli için :_

1 - İş önlüğü (yazlık ve kışlık olmak üzere 2 şer adet)

2 - Pantolon (yazlık ve kışlık olmak üzere 2 şer adet)

3 - Terlik (yazlık ve kışlık olmak üzere 2 şer çift)

*Ziyaretçi Danışma ve Yönlendirme personeli için :

1 - Gömlek (yazlık ve kışlık olmak üzere 2 şer adet)

2 - Pantolon (yazlık ve kışlık olmak üzere 2 şer adet)

3 - Ayakkabı (yazlık ve kışlık olmak üzere 2 şer çift)

4 - Süveter (2 şer adet)

*Kaloriferci için :

1 - Tulum (yazlık ve kışlık olmak üzere 2 şer adet)

2 - Ayakkabı (1 er çift)

3 - Çizme (1 er çift)

*Teknisyen yardımcısı için :

1 - Tulum (yazlık ve kışlık olmak üzere 2 adet)

2 - Ayakkabı (1 çift)

3 - Çizme (1 çift)

…

25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir.

Bu iş için; kısa vadeli sigorta prim oranı 2’dir.”düzenlemesi,

Anılan şartnamenin “İşe başlama ve iş bitirme tarihi” başlıklı 48 inci maddesinde; _“48.3.__İşin süresi365 (üçyüzaltmışbeş) gündür.” _düzenlemesi,

Yer almıştır.

Anılan düzenlemelere göre, asgari maliyetin, asgari işçilik maliyeti (çalıştırılacak 17 personele ilişkin asgari ücret, yol, resmi ve dini bayramlarda çalışma ve sözleşme giderleri dahil) ile giyim giderinin toplanması suretiyle bulunacağı anlaşılmıştır.

Teklif fiyata dahil olan masraflar esas alınarak Kamu İhale Kurumunun işçilik hesaplama modülü kullanılarak yapılan hesaplamada;

Temizlik hizmetinde çalışacak 10 adet personel için brüt asgari ücretin % 30 fazlası (988,65 TL) üzerinden hesaplanan (giyim bedeli hariç, yol gideri ve 117 gün üzerinden resmi ve dini bayram günlerine ilişkin işçilik maliyeti ile % 3 sözleşme giderleri dahil olmak üzere) teklif edilmesi gereken asgari maliyet toplamının 170.304,06 TL’ye karşılık geldiği,

Ziyaretçi danışma ve yönlendirme işinde çalışacak 4 adet personel için brüt asgari ücretin % 30 fazlası (988,65 TL) üzerinden hesaplanan (giyim bedeli hariç, yol gideri ve 47 gün üzerinden resmi ve dini bayram günlerine ilişkin işçilik maliyeti ile % 3 sözleşme giderleri dahil olmak üzere) teklif edilmesi gereken asgari maliyet toplamının 68.129,94 TL’ye karşılık geldiği,

Kalorifer tesisatının işletilmesi ve kalorifer yakma işinde çalışacak 2 adet personel için brüt asgari ücretin % 30 fazlası (988,65 TL) üzerinden hesaplanan (giyim bedeli hariç, yol gideri ve 24 gün üzerinden resmi ve dini bayram günlerine ilişkin işçilik maliyeti ile % 3 sözleşme giderleri dahil olmak üzere) teklif edilmesi gereken asgari maliyet toplamının 34.085,76 TL’ye karşılık geldiği,

Teknik hizmetler işinde çalışacak 1 adet personel için brüt asgari ücretin % 40 fazlası (1.064,70 TL) üzerinden hesaplanan (giyim bedeli hariç, yol gideri ve 47 gün üzerinden resmi ve dini bayram günlerine ilişkin işçilik maliyeti ile % 3 sözleşme giderleri dahil olmak üzere) teklif edilmesi gereken asgari maliyet toplamının 18.187,80 TL’ye karşılık geldiği,

Buna göre teklif edilmesi gereken asgari maliyet toplamının ise bu tutarların toplamı olan 290.707,66 TL olduğu,

Tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kanunun “Aşırı Düşük Teklifler” başlıklı 38 inci maddesinde; “İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

****

_a)_İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

_b)_Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

_c)_Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

__

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.****

İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir.” hükmü,

Yer almaktadır.

4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesinde tekliflerin Kanunun 37 inci maddesine göre değerlendirilmesinin ardından, diğer tekliflere veya tespit edilen yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olduğu belirlenen teklifler reddedilmeden önce, idarece belirlenen süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntıların yazılı olarak istenileceği ve istekliler tarafından yapılan yazılı açıklamalar dikkate alınarak aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi sonucunda ihalenin karara bağlanacağı, ayrıca Kurumun aşırı düşük tekliflerin tespitinde sınır değer ve sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkili olduğu ve ihale komisyonunun, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alacağı hükme bağlanmıştır. Diğer taraftan, Kamu İhale Genel Tebliğinin 78 inci maddesinde personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dahil olacak giderlere ilişkin açıklamalara ve 79 uncu maddesinde de aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde izlenecek yönteme ve esaslara ilişkin bilgilere yer verilmiştir.

4734 sayılı Kanun ile Kuruma verilen yetki doğrultusunda, idare tarafından hazırlanan yaklaşık maliyetin karsız bedelinin altında kalan tüm teklif sahiplerinden açıklama istenilmesi gerektiği yönünde istikrar kazanmış Kurul kararları bulunmaktadır. Ayrıca Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.4 üncü maddesinde yapılan açıklamalara göre personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, kar hariç yaklaşık maliyet tutarının üzerindeki tekliflerin aşırı düşük teklif olarak kabul edilmeyeceği kabul edilmiştir. Görüldüğü üzere, kamu ihale mevzuatında aşırı düşük tekliflerin belirlenmesinde yaklaşık maliyet belirleyici rol oynamaktadır.

İncelenen ihalede, idarece hazırlanan yaklaşık maliyet hesabı incelendiğinde; temizlik hizmetinde çalışacak 10 kişinin işçilik maliyetinin 170.304,06 TL, danışma-yönlendirme hizmetinde çalışacak 4 kişinin işçilik maliyetinin 68.129,94 TL, kalorifer yakma hizmetinde çalışacak 2 kişinin işçilik maliyetinin 34.085,76 TL, teknik hizmetlerde çalışacak 1 kişinin işçilik maliyetinin 18.187,90 TL olarak hesaplandığı, firma karının 56.448,09 TL olmak üzere yaklaşık maliyetin 347.155,75 TL olarak belirlendiği görülmüştür.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin;

“Yaklaşık maliyetin hesaplanmasına esas miktar ve fiyatların tespiti” başlıklı 8 inci maddesinde;

__

_ “İdareler, yaklaşık maliyetin hesaplanabilmesi için öncelikle ihale konusu hizmeti oluşturan iş kalemlerini veya gruplarını ve bunlara ilişkin miktarları tespit ederler. Bu amaçla, idare tarafından gerek duyulduğunda, aşağıda belirtilen esas ve usuller çerçevesinde miktar araştırması da yapılabilir._

****

_ Yaklaşık maliyete ilişkin fiyatların tespitinde;_

_ a) Kamu kurum ve kuruluşlarınca işin niteliğine göre belirlenmiş fiyatlar,_

_ b) İhaleyi yapan idare veya diğer idarelerce gerçekleştirilmiş aynı veya benzer işlerdeki fiyatlar, _

_ c) İlgili odalarca belirlenmiş fiyatlar,_

_ ç) İhale konusu işi oluşturan iş kalemlerine veya gruplarına ilişkin olarak piyasadan yapılacak fiyat araştırması kapsamında elde edilecek fiyat tekliflerinin aritmetik ortalaması alınmak suretiyle ya da konusunda uzman bilirkişi ve ekspertizlerden soruşturularak oluşturulan fiyatlar,_

_ d) İhale konusu işe ilişkin olarak Bütçe Uygulama Talimatlarında ve/veya Sağlık Uygulama Tebliğinde yer alan fiyatlardan KDV veya farklı nitelikteki diğer giderler indirilmek suretiyle bulunan fiyatlar,_

__

_ Esas alınır._

__

(3) İdareler yaklaşık maliyete ilişkin fiyatların tespitinde, (a), (b), (c), (ç) ve (d) bentlerinde belirtilen fiyatların birini, birkaçını veya tamamını herhangi bir öncelik sırası olmaksızın kullanabilirler.” hükmü,

**** “Yaklaşık maliyetin hesaplanması ve güncellenmesi” başlıklı 9 uncu maddesinde;

“Birim fiyat üzerinden teklif alınan ihalelerde;

__

_ a) Her bir iş kaleminin miktarını ve gerçekleştirilmesine ilişkin şartları gösteren bir cetvel hazırlanır. Bu cetvelde her bir iş kaleminin adı, birimi, birim fiyatı ve bu fiyata dahil olan maliyetler ile varsa diğer unsurlar gösterilir. _

__

_ b) Birim fiyata dahil olan maliyetler, iş kalemi ile ilgili bütün unsurları içerecek şekilde düzenlenir ve bu iş kalemine dahil olmayan başka giderler öngörülmez._

__

_ Hizmetin gerçekleştirilmesi için gerekli olan iş kalemlerine veya iş gruplarına ilişkin miktarların tespit edilen fiyatlarla çarpımı sonucu bulunan tutarların toplanması ile elde edilen genel toplam tutar, sözleşme giderleri ve genel giderler ile KDV hariç olarak belirlenir. Bulunan bu tutara işin niteliği dikkate alınarak % 20 oranını geçmemek üzere yüklenici kârı eklenir. Bu tutar, kâr hariç belirlenen genel toplam tutar üzerinden hesaplanan sözleşme giderleri ve genel giderler ile toplanarak yaklaşık maliyet hesaplanır. Buna ilişkin hesap cetveli hazırlayanlarca imzalandıktan sonra, ihale onay belgesinin ekine konularak ihale yetkilisine sunulur.” _hükmü,

Yer almaktadır.

Söz konusu ihalede, giyim giderinin idari şartnamenin 25 inci maddesinde teklif fiyata dahil olacak giderler arasında belirlendiği, ancak idarece yaklaşık maliyet hesabında dikkate alınmadığı, yaklaşık maliyet hesaplanırken, sadece çalıştırılacak 17 personele ilişkin asgari ücret, yol, resmi ve dini bayramlarda çalışma ve sözleşme giderleri dahil asgari maliyetin esas alındığı ve bu tutara yaklaşık %19,4174 oranında yüklenici karı eklendiği görülmektedir. Yaklaşık maliyetin bu şekilde eksik hesaplanması neticesinde ise 290.707,66 TL olarak tespit edilen karsız yaklaşık maliyetin, ihalede teklif edilmesi gereken asgari maliyet tutarı ile aynı olması sonucu doğmuştur.

İncelenen ihalede, teklif edilen fiyatların 292.875,00 TL, 294.857,62 TL, 294.869,62 TL, 326.410,00 TL ve 330.062,00 TL olduğu ve idarece hesaplanan karsız yaklaşık maliyet tutarının altında fiyat teklifi veren istekli olmadığı görülmektedir. Ancak yaklaşık maliyet hesabında giyim giderinin dahil edilmesi durumunda, karsız yaklaşık maliyetin altında teklif olmasının gündeme gelebileceği de göz ardı edilmemelidir.

Bu durumda, başvuru konusu ihalede aşırı düşük tekliflerin tespit edilmesinde karsız yaklaşık maliyetin bir ölçüt olarak kullanılamayacağı anlaşılmaktadır. 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesinde belirtildiği üzere yaklaşık maliyet veya istekliler tarafından teklif edilen fiyatların kıyaslanması aşırı düşük tekliflerin belirlenmesinde ölçüt olarak kullanılabilecektir. Buna göre Öz-Kandemir Tem. İlaç. Yem. Gıda Özel Sağ. Hizm. İnş. Tic. Ltd. Şti., Haskale Tem. Gıda Tur. İnş. Nak. Tic. San. Ltd. Şti. ve İzko İlet. İnş. İth. İhr. Tic. Ltd. Şti. tarafından verilen tekliflerin idarece belirlenen yaklaşık maliyete ve diğer tekliflere göre aşırı düşük olduğu, bu nedenle anılan isteklilere aşırı düşük teklif sorgulaması yapılması gerektiği sonucuna varılmaktadır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Öz-Kandemir Tem. İlaç. Yem. Gıda Özel Sağ. Hizm. İnş. Tic. Ltd. Şti., Haskale Tem. Gıda Tur. İnş. Nak. Tic. San. Ltd. Şti. ve İzko İlet. İnş. İth. İhr. Tic. Ltd. Şti.’ne aşırı düşük teklif sorgulaması yapılması suretiyle tekliflerin değerlendirilmesi ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Dr. Hasan GÜL

Başkan****

Ali Kemal AKKOÇ

II. Başkan****

Hicabi ECE

Kurul Üyesi****

Ali KAYA

Kurul Üyesi****

Bahattin IŞIK

Kurul Üyesi****

Kazım ÖZKAN

Kurul Üyesi****

Abdullah DÜNDAR

Kurul Üyesi****