KİK Kararı: 2011/UH.III-486

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2011/009
Gündem No : 31
Karar Tarihi : 31.01.2011
Karar No : 2011/UH.III-486
BAŞVURU SAHİBİ:
İsmail EKİNCİOĞLU, İnönü Mahallesi Behzat Ecemiş Cad. Ekincioğlu Apt. No: 1 NİĞDE

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Bor Şeker Fabrikası Müdürlüğü, Bor Caddesi Bahçeli Kasabası Bor/NİĞDE

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2010/522166 İhale Kayıt Numaralı "Personel Taşıma Hizmet Alımı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

24.01.2011 tarih ve B.07.6.KİK.0.08.00.00-101.04-.H.[38.34].(0222)./2010-68E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Bor Şeker Fabrikası Müdürlüğü tarafından 10.11.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Personel Taşıma Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak İsmail Ekincioğlu’nun 22.11.2010 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 02.12.2010 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 13.12.2010 tarih ve 51866 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 08.12.2010 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle;

1. İhale üzerinde bırakılan Mehmet Ekincioğlu’nun şehirlerarası güzergâhta yolcu taşımacılığı için gerekli D2 yetki belgesine sahip olmadığı, sadece D2 belgesine değil ilgili mevzuatına göre gerekli diğer belgelere de (Y-D-D1) sahip olmadığı, idarece mevzuata aykırı hareket edildiği, bu şartlara haiz olmayan firmaların ihaleye dahi sokulmaması gerektiği, işin ifasında bu belgenin gerekli olduğu,

2. Niğde - Bor Şeker Fabrikası arası mesafenin yaklaşık 25 km olduğu ve bu güzergah için 22,35 TL birim fiyat teklif edildiği, Bor - Bor Şeker Fabrikası arası mesafenin ise 8 km olduğu, aradaki mesafe yaklaşık üçte biri kadar olmasına karşın bu güzergah için de aynı birim fiyatın öngörüldüğü, bu durumun yasaya ve yerleşmiş geleneklere aykırı olduğu, ayrıca Niğde ile Bor Şeker Fabrikası ve Bor ile Bor Şeker Fabrikası arası mesafelerin ihale şartnamesinde belirtilmemesinin mevzuata aykırı olduğu, anılan sebeplerle ihalenin iptal edilmesi gerektiği,

İddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

1. Başvuru sahibinin 1 inci iddiasına ilişkin olarak:

İncelemeye konu ihale, Bor Şeker Fabrikası Müdürlüğü tarafından gerçekleştirilen “Personel Taşıma Hizmet Alımı” işi olup, ihale dokümanında işin süresi 01.01.2011 - 31.12.2011 tarihleri arası 365 gün olarak belirlenmiştir.

Başvuru sahibi İsmail Ekincioğlu’nun şikayete konu ettiği güzergah, teklifinin ikinci en avantajlı teklif olarak belirlendiği Bor Şeker Fabrikası - Niğde güzergâhıdır.

İhale işlem dosyası üzerinde yapılan incelemede, başvuru sahibinin D2 yetki belgesine ilişkin şikayet başvurusu üzerine, idarece 24.11.2010 tarih ve 3671 sayılı yazıyla Niğde Valiliği’nden personel taşıma hizmeti ihalesi ile ilgili olarak Fabrika-Niğde-Fabrika güzergahlarında çalıştırılacak midibüsler için “Otobüslerle Yurtiçi Tarifesiz Yolcu Taşımacılığı” belgesi olan D2 belgesinin gerekli olup olmadığı hususunda görüş talep edildiği anlaşılmıştır.

Niğde Valiliği Emniyet Müdürlüğü’nün 25.11.2010 tarih ve 23547 sayılı cevabi yazısında; “İlgi sayılı, fabrika binası ile Niğde il merkezi arasında çalıştırılan personel servis araçları için D2 yetki belgesinin gerekli olup olmadığı ile ilgili yazınız incelenmiştir. D2 yetki belgesi, 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanunu kapsamında, Ulaştırma Bölge Müdürlükleri tarafından tarifesiz olarak yurtiçi ticari yolcu taşımacılığı yapacak taşımacılar için düzenlenmektedir. Kara Ulaştırması Genel Müdürlüğü’nün 05/07/2010 tarih ve B.11.0.KUG.0.00.1002/242-8661 sayılı genelgelerinin 1. maddesinde; D2 yetki belgesinde kayıtlı taşıtların personel ya da öğrenci servis taşımacılığı hizmetinde kullanılamayacağı belirtildiğinden, fabrika ile Niğde il merkezi arasında çalıştırılan personel servis araçları için D2 yetki belgesine gerek olmadığı değerlendirilmiştir.” hususları belirtilmiştir.

İdarece söz konusu yazı doğrultusunda şikayet başvurusunun reddedildiği anlaşılmıştır.

İhale dokümanı incelendiğinde, idari şartname ve teknik şartnamede, ihaleye katılımda bir yeterlik kriteri olarak D2 veyahut taşımacılığa ilişkin başka bir yetki belgesinin talep edilmediği görülmektedir. Dokümanda, isteklilerin bu belgeleri sözleşme aşamasında ibraz etmeleri veya idareye sunmalarına ilişkin bir düzenleme de bulunmamaktadır. Bu nedenle, ihaleye teklif sunan isteklilerin bu doğrultuda D2 veya diğer belgeleri, bir yeterlik belgesi olarak sunmaları zorunlu değildir. Nitekim ihale işlem dosyası üzerinde yapılan incelemede, başvuru sahibi İsmail Ekincioğlu da dahil olmak üzere hiçbir isteklinin, teklif dosyaları kapsamında D2 yetki belgesini sunmadıkları görülmüştür.

Bu açıdan değerlendirildiğinde, iddianın, bu şartlara haiz olmayan firmaların ihaleye sokulmaması gerektiği yönündeki kısmının, ihale dokümanında bu belgelerin talep edilmediği ve başvuru sahibi tarafından teklifin sunulmasından önce ihale dokümanına yönelik bir şikayet başvurusunun yapılmadığı anlaşıldığından, İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin “Başvuru süreleri” başlıklı 6 ncı, “Başvuru ehliyeti” başlıklı 5 inci ve İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğin “Şikayet başvurusunda bulunabilecekler” başlıklı 3 üncü maddesinin altıncı fıkrası uyarınca reddedilmesi gerekmektedir.

Diğer taraftan, ihale konusu işin ifası bakımından D2 yetki belgesinin ilgili mevzuatı uyarınca zorunlu olup olmadığı yönünden yapılan inceleme kapsamında, Niğde Belediye Başkanlığı’ndan personelin taşınacağı güzergahlardan birisi olan Bor Şeker Fabrikası - Niğde güzergahının hangi belediye/belediyeler mücavir alanlarında bulunduğu hususunda görüş sorulmuş olup, Niğde Belediye Başkanlığı’nın 04.01.2011 sayılı cevabi yazısında, taşıma güzergahındaki durakların üç farklı belediyeye ait mücavir alan içerisine girdiği hususu bildirilmiştir.

Niğde Belediye Başkanlığı’nın cevabi yazısı üzerine Ulaştırma Bakanlığı Kara Ulaştırması Genel Müdürlüğü’nden 14.01.2011 tarih ve 151 sayılı yazı ile görüş talep edilmiştir.

Ulaştırma Bakanlığı Kara Ulaştırması Genel Müdürlüğü’nün 18.01.2011 tarih ve 979 sayılı yazısında; “D2 yetki belgesinde kayıtlı taşıtlarla; yerel makamlar tarafından şehir içi (Belediye Mücavir Alanı İçerisinde) yolcu taşımalarında uygulanan güzergah ve zaman sınırlamaları varsa, bu sınırlamalara uyulması kaydıyla; ilgili valilik veya belediyeden ayrıca izin almaksızın, şehir içinde de arızi ve/veya mekik seferler düzenlemek suretiyle taşıma yapılabilir. Ancak, personel ya da öğrenci servis taşımacılığı hizmetinde kullanılamaz.

__

Bununla birlikte; D2 yetki belgesinde veya tarifesiz taşıma için düzenlenmiş D4 (Y) yetki belgesinde kayıtlı taşıtlarla; mesafesine bakılmaksızın il sınırları içinde ve 100 Km’ye kadar şehirlerarası taşımaların, Karayolu Taşıma Yönetmeliğinin 39 uncu maddesine uygun olarak düzenlenmiş bir sözleşmeye dayalı olması kaydıyla, servis taşımacılığı yapılabilir.” şeklinde görüş verilmiştir.

İhalede isteklilerin, D2 yetki belgesini sunmadıkları görülmekle birlikte, teklif dosyalarında, Niğde Valiliği tarafından Kamu Kurum ve Kuruluşları Personel Servis Hizmet Yönetmeliğine istinaden düzenlenen ve araçların toplu taşımacılığa uygun olduğunu tevsik eden “Özel Servis Aracı Uygunluk Belgeleri”ni sundukları tespit edilmiştir.

4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanununa dayanılarak hazırlanan Karayolu Taşıma Yönetmeliğinin “Kapsam” başlıklı 2 nci maddesinde;

“(1) Bu Yönetmelik, kamuya açık karayolunda motorlu taşıtlarla yapılan yolcu ve eşya taşımalarını, taşımacı, acente, taşıma işleri komisyonculuğu, taşıma işleri organizatörlüğü, nakliyat ambarı işletmeciliği, kargo işletmeciliği, lojistik işletmeciliği, terminal işletmeciliği, dağıtım işletmeciliği ve benzeri taşımacılık faaliyetlerini yapanlar ile taşıma işlerinde çalışanları, taşımacılık faaliyetlerinde yararlanılan her türlü taşıt, araç, gereç, yapı, tesis ve benzerlerini kapsar.

(2) Servis taşımaları hakkındaki usul ve esaslar Bakanlıkça ayrıca düzenlenir…” hükmü,

“Tanımlar” başlıklı 4 üncü maddesinde; “ddd) Yetki belgesi: Bu Yönetmelik kapsamında bir faaliyette bulunacak gerçek ve tüzel kişilere çalışma izni veren ve Bakanlıkça düzenlenen belgeyi, … ifade eder.” hükmü,

“Yetki belgesi alma zorunluluğu” başlıklı 5 inci maddesinde; “(1) Bu Yönetmelik kapsamına giren taşımacılık, acentelik, taşıma işleri komisyonculuğu, taşıma işleri organizatörlüğü, nakliyat ambarı işletmeciliği, kargo işletmeciliği, lojistik işletmeciliği, dağıtım işletmeciliği, terminal işletmeciliği ve benzeri faaliyetlerde bulunacak gerçek ve tüzel kişilerin yapacakları faaliyetlere uygun olan yetki belgesini/belgelerini Bakanlıktan almaları zorunludur.” hükmü,__

__

“Yetki belgesi türleri” başlıklı 6 ncı maddesinde;

“(4) D türü yetki belgesi: Otobüsle yurtiçi yolcu taşımacılığı yapacak gerçek ve tüzel kişilere verilir. Taşımanın şekline göre aşağıdaki türlere ayrılır:

__

a) D1 yetki belgesi: Tarifeli olarak şehirlerarası ticari yolcu taşımacılığı yapacaklara,

__

b) D2 yetki belgesi: Tarifesiz olarak yurtiçi ticari yolcu taşımacılığı yapacaklara,

…

verilir.” hükmü,

“Yetki belgesi almanın veya yenilemenin özel şartları” başlıklı 13 üncü maddesinde; “b) D2 yetki belgesi için başvuranların, ticari olarak kayıt ve tescil edilmiş özmal otobüslerle toplam 75 adet koltuk kapasitesine ve 30.000 Türk Lirası sermaye veya işletme sermayesine sahip olmaları şarttır.” hükmü,__

__

“Taşıma sözleşmesi” başlıklı 39 uncu maddesinde;

“(1) Tarifesiz yolcu taşımalarında taşıma sözleşmesi yapılır.

__

(2) Tarifesiz yolcu taşımalarında taşıma sözleşmesi yapılması zorunludur.

__

(3) Taşıma sözleşmelerinde, akit tarafların adı, soyadı veya unvanları, kalkış ve varış yeri, taşıma güzergahı, taşımanın yapılacağı gün/günler ve saat/saatler, taşınacak yolcu sayısı, taşıma ücretinin belirtilmesi ve her seferde taşınan yolcuların numaralandırılmış oturma yerlerine göre düzenlenmiş yolcu isim listesinin bulunması zorunludur.

__

(4) Yapılan taşıma sözleşmesine uygun fatura düzenlenmesi ve bir nüshasının yapılacak denetimlerde ibraz edilmek üzere seyahat esnasında taşıt üzerinde bulundurulması zorunludur.

__

(5) Yolcular için ayrılmış oturma yerlerinin numaralandırılması zorunludur.

__

(6) Yolcular için ayrılmış ve numaralandırılmış oturma yerlerinin dışında yolcu taşınamaz.” hükmü,__

__

__ Yer almaktadır.

Ulaştırma Bakanlığı’nın talebi üzerine, 06.02.2004 tarih ve 2004/6801 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Kamu Kurum ve Kuruluşları Personel Servis Hizmet Yönetmeliğinin “Kapsam” başlıklı 2 nci maddesinde; “Bu Yönetmelik, kamu kurum ve kuruluşlarını kapsar. Kamu kurum ve kuruluşlarının ekipman ve personelinin devamlılık arz eden otobüsle yapılan mutat servis taşımaları dışındaki işin niteliğine uygun taşıtlarla yapılan taşımaları bu Yönetmeliğin kapsamı dışındadır.” ,

“Tanımlar” başlıklı 4 üncü maddesinde; “Taşımacı: Kamu kurum ve kuruluşları personelinin bir ücret karşılığında taşınmasını üstlenen gerçek ve tüzel kişileri,

__

Taşıma: Kamu kurum ve kuruluşlarına ait öz mal ve/veya kiralanacak taşıtlarla, kamuya açık karayolunda personelin ikamet yerinden işyerine, işyerinden ikamet yerine getirilip götürülmesini,

__

Personel servis aracı: Kamu kurum ve kuruluşlarında çalışan personeli taşıyan; gerçek ve tüzel kişilere ait ticari taşıtları, … ifade eder.”,

__

Hükümleri yer almaktadır.

Aynı Yönetmeliğin “Personel Servis Araçlarında Aranacak Şartlar” başlıklı 12 nci, “Taşımacının Yükümlülüğü” başlıklı 13 üncü ve “Taşıma İşlerinde Çalışanlar” başlıklı 14 üncü maddelerinde, servis araçlarına ve taşıma işlerinde çalışanlara ilişkin düzenlemeler yapılmıştır.

İdari şartnamenin “Diğer Hususlar” bölümündeki düzenlemeler ile teknik şartnamenin 3 üncü maddesinde yer alan düzenlemelerin, Kamu Kurum ve Kuruluşları Personel Servis Hizmet Yönetmeliğinin 12, 13 ve 14 üncü maddeleri esas alınarak oluşturulduğu görülmektedir.

Bu doğrultuda idari şartnamenin “Diğer Hususlar” bölümü ile teknik şartnamenin 3.3.(d) maddesinde; “belediyelerce veya il-ilçe trafik komisyonlarınca verilen güzergah izin belgesini araçta bulundurmak, bu belgede tayin edilen güzergahın dışına servis aracını çıkartmamak ve trafik komisyonlarının diğer kararlarına uymakla” yükümlü oldukları belirtilmiştir.

Yukarıda ilgili kuruluşlardan alınan görüş, bilgi ve belgeler ile aktarılan mevzuat ve ihale dokümanı düzenlemeleri çerçevesinde; ihale dokümanında Karayolu Taşıma Yönetmeliğinde düzenlenen D2 yetki belgesinin bir yeterlik şartı olarak aranmadığı, araçların taşıması gereken vasıflara ilişkin ihale dokümanındaki düzenlemelerin Kamu Kurum ve Kuruluşları Personel Servis Hizmet Yönetmeliği hükümleri esas alınarak oluşturulduğu, Kara Ulaştırması Genel Müdürlüğü’nün görüş yazısında D2 yetki belgesinde kayıtlı taşıtlarla belediye mücavir alan sınırları içinde ilgili valilik veya belediyeden ayrıca izin almaksızın, şehir içinde arızi ve/veya mekik seferler düzenlemek suretiyle taşıma yapılabileceği, ancak bu araçların personel ya da öğrenci servis taşımacılığı hizmetinde kullanılamayacağı; diğer taraftan D2 yetki belgesinde veya tarifesiz taşıma için düzenlenmiş D4 (Y) yetki belgesinde kayıtlı taşıtlarla; mesafesine bakılmaksızın il sınırları içinde ve 100 kilometreye kadar şehirlerarası taşımaların, Karayolu Taşıma Yönetmeliğinin 39 uncu maddesine uygun olarak düzenlenmiş bir sözleşmeye dayalı olması kaydıyla, servis taşımacılığı yapılabileceği anlaşılmaktadır.

Şikayete konu güzergah, aynı il sınırları içinde birden çok belediyenin mücavir alan sınırları içerisinde bulunmaktadır. Dolayısıyla işin yapılacağı güzergah dikkate alındığında, yapılacak taşımaların Kara Ulaştırması Genel Müdürlüğü’nün görüş yazısının ikinci paragrafında belirtilen şartlara haiz olarak gerçekleştirilmesi gerektiği anlaşılmıştır.

Yapılan inceleme sonucunda; ihale dokümanında D2 veya diğer yetki belgelerinin bir yeterlik şartı olarak aranmadığı, dolayısıyla şikayete konu hususun ihale aşamasında esasa etkili olmadığı ve düzeltici işlem tesisini gerektirmediği, bununla birlikte sözleşmenin ifası sırasında yürürlükteki ilgili mevzuat hükümlerine uygun hareket edilmesi gerektiği hususunun da idarenin sorumluluğunda bulunduğu anlaşılmış olup, iddia yerinde görülmemiştir.

2. Başvuru sahibinin 2 nci iddiasına ilişkin olarak:

Başvuru sahibinin itirazen şikayet dilekçesinde yer alan ikinci iddianın, idareye sunulan şikayet dilekçesinde ileri sürülmediği, idarenin şikayete cevap yazısında da bu yönde bir değerlendirme yahut gerekçenin yer almadığı tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanununun “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54 üncü maddesinde; ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabileceklerin, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikayet ve itirazen şikayet başvurusunda bulunabilecekleri, şikayet ve itirazen şikayet başvurularının, dava açılmadan önce tüketilmesi zorunlu idari başvuru yolları olduğu,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin “Başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8 inci maddesinin onuncu fıkrasında; idarenin şikayet üzerine aldığı kararda belirtilen hususlar hariç, şikayet başvurusunda belirtilmeyen hususların itirazen şikayet başvurusuna konu edilemeyeceği,

Aynı Yönetmeliğin “Kurul tarafından alınacak kararlar” başlıklı 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinde ise; başvurunun süre, usul ve şekil kurallarına uygun olmaması, usulüne uygun olarak sözleşme imzalanmış olması veya şikayete konu işlemlerde ihalenin iptalini veya düzeltici işlem belirlenmesini gerektirecek hukuka aykırılığın tespit edilememesi veya itirazen şikayet başvurusuna konu hususun Kurumun görev alanında bulunmaması hallerinde başvurunun reddine karar verileceği,

Hüküm altına alınmıştır.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğin “Kurum tarafından yapılacak işlemler” başlıklı 12 nci maddesinde de; “İdareye başvuru konularının yanı sıra yeni konular da eklenerek Kuruma başvurulması halinde ise, itirazen şikayet başvurusunun incelenmesinde idareye başvurusu konusu edilmeyen hususlar dikkate alınmaz.” açıklaması yer almaktadır.

Yapılan incelemede, başvuru sahibinin ikinci iddiasının şikayet aşamasında idareye karşı ileri sürülmediği ve iddianın idarenin şikayet üzerine aldığı kararda belirtilen hususlar arasında bulunmadığı tespit edildiğinden, yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri uyarınca anılan iddiaya ilişkin başvurunun reddine karar verilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

Dr. Hasan GÜL

Başkan****

Ali Kemal AKKOÇ

II. Başkan****

Bahattin IŞIK

Kurul Üyesi****

Hakan GÜNAL

Kurul Üyesi****

Kazım ÖZKAN

Kurul Üyesi****

Adem KAMALI

Kurul Üyesi****

Abdullah DÜNDAR

Kurul Üyesi****

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi****