KİK Kararı: 2011/UH.III-3649

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2011/070
Gündem No : 79
Karar Tarihi : 31.10.2011
Karar No : 2011/UH.III-3649
BAŞVURU SAHİBİ:
Gaziantep 27 Turizm Taş. Oto Gıda Teks. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti., İNCİLİPINAR MAHALLESİ 11 NOLU SOKAK AYINTAP İŞ MERKEZİ KAT.3 NO:301 GAZİANTEP

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Elektrik Üretim A.Ş Genel Müdürlüğü(Eüaş) Malzeme Yönetimi Ve Ticaret Dairesi Başkanlığı İç Ticaret Müdürlüğü, Inönü Bulvarı 27 06490 ANKARA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2011/65712 İhale Kayıt Numaralı "Afşin-Elbistan Linyitleri İşletme Müdürlüğünde 136 Adet Çeşitli Marka Binek Araçları İle Kamyonları 2 Yıl Süreyle Kullanacak 48 Kişilik Şoför Hizmet Alımı İşi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

27.10.2011tarih ve B.07.6.KİK.0.08.00.00-101.04-.H.[3390].(0259)./2011-53E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Elektrik Üretim A.Ş. Genel Müdürlüğü Malzeme Yönetimi ve Ticaret Dairesi Başkanlığı İç Ticaret Müdürlüğü tarafından 14.06.2011 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Afşin-Elbistan Linyitleri İşletme Müdürlüğünde 136 Adet Çeşitli Marka Binek Araçları İle Kamyonları 2 Yıl Süreyle Kullanacak 48 Kişilik Şoför Hizmet Alımı İşi” ihalesine ilişkin olarak Gaziantep 27 Turizm Taş. Oto Gıda Teks. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin 03.10.2011 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 11.10.2011 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 14.10.2011 tarih ve 45269 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 12.10.2011 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; firmaları tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarında yer alan giyim giderlerine ilişkin sunulan belge üzerinde Tebliğde öngörülen meslek mensubu beyanının bulunmadığı gerekçesi ile açıklamalarının yeterli bulunmadığı, ancak söz konusu değişikliğin bilgi eksikliği kapsamında değerlendirilmesi ve tamamlatılması gerektiği, öte yandan itiraz aşaması sonuçlanmadan idarece geçici teminat mektuplarının bankaya gönderilmek suretiyle iade edildiği iddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

İncelemeye konu ihalenin Elektrik Üretim A.Ş. Genel Müdürlüğü Malzeme Yönetimi ve Ticaret Dairesi Başkanlığı İç Ticaret Müdürlüğü tarafından 14.06.2011 tarihinde açık ihale usulüyle yapılan “Afşin-Elbistan Linyitleri İşletme Müdürlüğünde 136 Adet Çeşitli Marka Binek Araçları İle Kamyonları 2 Yıl Süreyle Kullanacak 48 Kişilik Şoför Hizmet Alımı İşi” olduğu anlaşılmıştır.

İdari şartnamenin “Teklif fiyata dahil olan diğer giderler” başlıklı 25 inci maddesinde;

25.3.1. İşin süresi ve personel sayısı dikkate alınarak ilgili mevzuatına göre hesaplanacak işçilik ücreti:

18 Kişi B Sınıfı Ehliyetli ve 26 Kişi E Sınıfı Ehliyetli Şoför. (Öngörülen ücret; asgari ücretin % 40 fazlası)

4 Kişi E Sınıfı Ehliyetli ve SRC4 Belgeli Şoför. (Öngörülen ücret; asgari ücretin % 50 fazlası)

Ulusal Bayram, Resmi ve Dini Bayram Günleri İle 1 Mayıs Emek ve Dayanışma Günü ve Yılbaşı Günü Yapılacak Çalışma

18 Kişi B Sınıfı Ehliyetli ve 26 Kişi E Sınıfı Ehliyetli olmak üzere toplam 44 Kişinin 24,5 Gün Ulusal Bayram, Resmi Dini Bayram Günleri ile 1 Mayıs Emek ve Dayanışma Günü İle Yılbaşı Günü (1078 gün) çalışması (Öngörülen ücret; asgari ücretin % 40 fazlası)

E Sınıfı Ehliyetli ve SRC4 Belgeli 4 Kişinin 24,5 Gün Ulusal Bayram, Resmi Dini Bayram Günleri ile 1 Mayıs Emek ve Dayanışma Günü İle Yılbaşı Günü (98 gün) Çalışması (Öngörülen ücret; asgari ücretin % 50 fazlası)

25.3.2. Yemek, yol ve giyecek giderleri:

Yemek Gideri, sözleşme kapsamında çalıştırılacak her bir personele her ay 26 gün üzerinden günlük brüt 4.49.-TL üzerinden hesaplanacak ve nakdi olarak ödenerek ücret bordrosunda gösterilecektir.

Yol Gideri, sözleşme kapsamında çalıştırılacak her bir personele her ay 26 gün üzerinden hesaplanacak ve ayni olarak yüklenici tarafından karşılanacaktır.

Giyim gideri, teknik Şartnamede (Madde 6.3) cins, nitelik ve miktarları belirtilen giyim malzemeleri yüklenici tarafından ayni olarak karşılanacaktır…

25.5. ...Kısa Vadeli Sigorta Prim Oranı % 1,5'dir.” düzenlemesi,

Teknik şartnamenin “Kullanılacak olan giyim malzemelerinin nitelik ve miktarları” başlıklı 6.3 üncü maddesinde;

“Yazlık iş elbisesi kot kumaştan (ceket ve pantolondan oluşacak) olacak 96 takım işe başlamadan önce ayni olarak yüklenici tarafından karşılanacaktır.

Kışlık iş elbisesi kadife kumaş (ceket ve pantolondan oluşacak) olacak 96 takım işe başlamadan önce ayni olarak yüklenici tarafından karşılanacaktır.

Yazlık emniyetli (çelik burunlu) ayakkabı: 96 çift işe başlamadan önce ayni olarak yüklenici tarafından karşılanacaktır.

Kışlık emniyetli (çelik burunlu) bot: 96 çift işe başlamadan önce ayni olarak yüklenici tarafından karşılanacaktır.

İş emniyeti ve iş güvenliği koruyucu malzemeleri giymeyen veya kullanmayan elemanları yüklenici işe tertip edemez.” düzenlemesi yer almaktadır.

Başvuru sahibi Gaziantep 27 Turizm Taş. Oto Gıda Teks. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin aşırı düşük teklif açıklamaları incelendiğinde, isteklinin idari şartnamede yer alan düzenlemeler doğrultusunda işçilik giderlerini (giyim ve yol giderleri hariç) KİK işçilik hesaplama modülü aracılığı ile hesapladığı ve teklif fiyatına dahil ettiği tespit edilmiştir. Öte yandan istekli aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında giyim giderlerini (yazlık iş elbisesi, kışlık iş elbisesi, çelik burunlu ayakkabı ve çelik burunlu bot) tevsik etmek için birim maliyet cetvelleri sunmuştur. Söz konusu maliyet cetvellerinde malzeme ve işçilik bileşenlerinden yola çıkılarak birim maliyetlere ulaşılmıştır. Bu şekilde hesaplanan birim maliyetler giyim malzemelerinin sayısı ile çarpılarak teklif fiyatına dahil edilmiştir.

Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.4.2.3 üncü maddesinde; “Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamaya dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklilerin açıklamalarına dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

a. Tedarikçi veya üreticilerden alınan proforma faturalar,

b. Fiyat teklifleri,

c. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,

ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mala ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar,

d. Perakende satış yapan zincir mağaza veya marketlerin yayımladıkları fiyat kataloglarında yer alan fiyatlar,

e. Ticaret borsalarına kayıtlı mallara ilişkin olarak 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun 51 inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ilgili malın fiyatını gösteren belgeler,

f. Yaş sebze ve meyve için, Yaş Sebze ve Meyve Ticaretinin Düzenlenmesi ve Toptancı Halleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname uyarınca faaliyet gösteren toptancı hali idaresi tarafından düzenlenen ilgili malın fiyatını gösteren belgeler,

g. İsteklinin ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarıdır.

İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları (79.4.2.4-79.4.2.13) maddelerine göre yapacakları açıklamalar kapsamında sunacaklardır.

Yukarıda sayılan belge ve bilgilerden hiçbiri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda istekli tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle ilgili mevzuatına göre son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer belge ve bilgiler kullanılarak da açıklama yapılabilir. (Örnek: Yurt dışından ithal edilen mallara ilişkin olarak gümrük giriş beyannamesi kullanılarak açıklama yapılabilir.)” açıklaması bulunmaktadır.

Anılan Tebliğ açıklamasında hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük teklif sorgulamasında isteklilerce sunulacak belgelendirme araçları sıralanmıştır. Ancak söz konusu belgeler içerisinde başvuru sahibi isteklinin giyim giderlerini tevsik etmek için sunduğu birim maliyet cetveli yer almamaktadır. Bu nedenle başvuru sahibi isteklinin giyim giderlerini tevsik etmek için sunduğu belgenin, giyim giderlerini tevsik etmede yeterli bir belge olmadığı anlaşılmıştır.

Diğer taraftan başvuru sahibi istekli yol giderlerini tevsik etmek için üzerlerinde “Taahhütname” ibaresi bulunan, ancak fiyat teklifi mahiyetinde olan 2 adet belge sunmuştur.

Kamu İhale Genel Tebliğinin fiyat teklifi ile açıklama yapılmasına ilişkin 79.4.2.5 inci maddesinde; “İsteklilerce yapılan açıklamalarda; teklifin bir bölümünü oluşturan iş kalemlerine/gruplarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması halinde, fiyat teklifinde belirtilen veya fiyat teklifine göre hesaplanan birim fiyat;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.6) yer alan toplam birim maliyet tutarının,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.6) yer alan ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından fiyat teklifinin üzerine; “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından fiyat teklifinin üzerine; “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.” açıklaması bulunmaktadır.

Ancak başvuru sahibi istekli tarafından sunulan belgelerde, Tebliğin anılan maddesinde öngörülen meslek mensubu beyanının ve onayının bulunmadığı anlaşıldığından, başvuru sahibi isteklinin yol giderlerini tevsik etmek için sunduğu belgelerin yol giderlerini tevsik etmede yeterli olmadığı anlaşılmıştır.

Öte yandan Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.1 inci maddesinde; “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, tekliflerin değerlendirilmesinde; İhale ve sözleşmeye ilişkin damga vergileri, Kamu İhale Kurumu payı ve noter masrafları gibi sözleşme giderleri ile amortisman, kıdem tazminatı, işyeri hekimliği ücreti, oryantasyon eğitimi gideri, yaka kartı ve bu mahiyetteki genel giderleri karşılamak üzere birim fiyat teklif cetvelinde yer alan her bir işçilik kalemindeki (yol, yemek ve giyecek dahil brüt asgari ücret veya brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası üzerinden ücret hesaplanan işçilik kalemi ile ulusal bayram ve genel tatil günleri ve fazla çalışma saatlerine ilişkin işçilik kalemleri) birim fiyatlar ile işçi sayısı üzerinden teklif alınması idarece uygun görülmeyen iş kalemi/kalemleri kapsamında çalıştırılacak olan her bir personelin işçilik maliyeti üzerinden % 3 oranında sözleşme giderleri ve genel giderler hesaplanacaktır.” açıklaması bulunmaktadır.

Başvuru sahibi istekli tarafından sunulan fiyat bileşeni tabloları incelendiğinde personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında hesaplanarak teklif fiyatına dahil edilmesi gereken % 3 sözleşme giderleri ve genel giderlerin sadece işçilik giderleri üzerinden hesaplandığı, giyecek ve yol giderleri için yapılan hesaplamaya ise dahil edilmediği tespit edilmiştir. Diğer taraftan başvuru sahibi istekli, aşırı düşük teklif açıklamalarında yer alan giyim giderlerine ilişkin sunulan belge üzerindeki eksikliğin, bilgi eksikliği kapsamında değerlendirilmesi ve tamamlatılması gerektiğini iddia etmektedir.

Kamu İhale Kanununun “Tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 37 nci maddesinde; “Tekliflerin değerlendirilmesinde, öncelikle belgeleri eksik olduğu veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmadığı 36 ncı maddeye göre ilk oturumda tespit edilen isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasına karar verilir. Ancak, teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmaması kaydıyla, belgelerde bilgi eksikliği bulunması halinde idarece belirlenen sürede isteklilerden bu eksik bilgilerin tamamlanması yazılı olarak istenir. Belirlenen sürede bilgileri tamamlamayan istekliler değerlendirme dışı bırakılır ve geçici teminatları gelir kaydedilir. Bu ilk değerlendirme ve işlemler sonucunda belgeleri eksiksiz ve teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olan isteklilerin tekliflerinin ayrıntılı değerlendirilmesine geçilir. Bu aşamada, isteklilerin ihale konusu işi yapabilme kapasitelerini belirleyen yeterlik kriterlerine ve tekliflerin ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olup olmadığı ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunup bulunmadığı incelenir. Uygun olmadığı belirlenen isteklilerin teklifleri ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunan teklifler değerlendirme dışı bırakılır.” hükmü ve,

Kamu İhale Genel Tebliğinin “İdarelerce belgelerdeki eksik bilgilerin tamamlatılması” başlıklı 16.6.1 inci maddesinde; “İhale dokümanında başvuru veya teklif zarfı içinde sunulması istenilen belgeler ve bu belgelere ilgili mevzuat gereğince eklenmesi zorunlu olan eklerinden herhangi birinin, aday veya isteklilerce sunulmaması halinde, bu eksik belgeler ve ekleri idarelerce tamamlatılmayacaktır. Ancak,

a) Geçici teminat ve teklif mektuplarının Kanunen taşıması zorunlu hususlar hariç olmak üzere, sunulan belgelerde ihale sonucu açısından teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmayan bilgi eksikliklerinin bulunması halinde, bu tür bilgi eksikliklerinin giderilmesine ilişkin belgeler,

b) Aday ve isteklilerce sunulan ve başka kurum, kuruluş ve kişilerce düzenlenen belgelerde, belgenin taşıması zorunlu asli unsurlar dışında, belgenin içeriğine ilişkin tereddüt yaratacak nitelikte olan ve belgeyi düzenleyen kurum, kuruluş veya kişilerden kaynaklanan bilgi eksikliklerinin giderilmesine ilişkin belgeler,

İdarelerce tamamlatılacaktır…” açıklaması bulunmaktadır.

Anılan Kanun hükmünden ve Tebliğ açıklamasından da anlaşılacağı üzere, teklif zarfı içinde sunulması istenilen belgelerde ve bu belgelere ilgili mevzuat gereğince eklenmesi zorunlu olan eklerinde yer alan ve teklifin esasını değiştirmeyecek nitelikte olan bilgi eksikliklerinin tamamlanmasına imkan tanınmıştır. Ancak itirazen şikayete konu husus, aşırı düşük teklif sorgulamasına ilişkin olup, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulan belgeler üzerinde yer alan eksikliklerin tamamlatılmasına imkan bulunmamaktadır.

Dolayısıyla yukarıda anılan nedenlerle başvuru sahibi istekli tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklamalarının yeterli olmadığı ve aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulan belgelerdeki eksikliğin bilgi eksikliği kapsamında tamamlatılamayacağı anlaşıldığından, başvuru sahibi isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve geçici teminatının iade edilmesi yönünde alınan ihale komisyonunu kararının mevzuata aykırı olmadığı sonucuna varılmıştır.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen aykırılıklar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır:

İhale üzerinde bırakılan Yeni Bölükbaşı İnş. Tem. Gıd. Pet. Ür. San. Tic. Ltd. Şti.’nin aşırı düşük teklif açıklamaları üzerinde yapılan inceleme sonucunda;

İsteklinin, idari şartnamede yer alan düzenlemeler doğrultusunda işçilik giderlerini (giyim ve yol giderleri hariç) KİK işçilik hesaplama modülü aracılığı ile hesapladığı ve teklif fiyatına dahil ettiği tespit edilmiştir. Öte yandan isteklinin giyim giderlerini (yazlık iş elbisesi, kışlık iş elbisesi, çelik burunlu ayakkabı ve çelik burunlu bot) tevsik etmek için üzerinde “teklif mektubu” ibaresi bulunan, ancak proforma fatura mahiyetinde olan bir belge sunduğu tespit edilmiştir. Söz konusu belgede ihale konusu iş kapsamında kullanılacak olan giyim malzemelerinin birim fiyatları yer almakta olup, belgenin altında “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ifadesinin ve meslek mensubu onayının yer aldığı tespit edilmiştir. Dolayısıyla istekli tarafından yapılan açıklamalar, proforma faturayı düzenleyen firmanın satışları üzerinden çıkartılmıştır.

İhale üzerinde bırakılan istekli, proforma fatura niteliğindeki belgeye ek olarak maliyet/satış tutarı tespit tutanağını da açıklamaları kapsamında idareye sunmuştur. Maliyet/satış tutarı tespit tutanağında, proforma fatura niteliğindeki belgede yer alan malzemeler ayrıntılı olarak belirtilmemiş, tutanağın ağırlıklı ortalama birim satış tutarı başlıklı kısmında 4 adet yevmiye kaydına yer verilmiştir. Bu yevmiye kayıtlarındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarları ile proforma fatura niteliğindeki belgede yer alan malzemelere ilişkin birim satış tutarlarının birbiriyle aynı olması, her iki belgenin de aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında sunulmuş olması, maliyet/satış tutarı tespit tutanağının proforma fatura niteliğindeki belgeyi düzenleyen firmanın muhasebe kayıtları üzerinden çıkartılmış olması ve her iki belgenin altında da aynı SMMM’nin onayının bulunması, söz konusu tutanağın, proforma fatura niteliğindeki belgeye dayanak olarak hazırlanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağı olduğuna işaret etmektedir. Öte yandan her ne kadar maliyet/satış tutarı tespit tutanağında malzemelerin isimleri ayrı ayrı belirtilmese de, proforma fatura niteliğindeki belgede yer alan malzemelerin birim satış tutarları ile tutanaktaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarlarının aynı olması, tutanakta belirtilen yevmiye kayıtlarından çıkartılan ağırlıklı ortalama birim satış tutarlarının, proforma fatura niteliğindeki belgeye aynen yansıtıldığı kanaatini güçlendirmektedir.

Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.4.2.16 ncı maddesinde; “…Yukarıda belirtilen maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının son geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesi esastır. Ancak son geçici vergi beyanname döneminde, yasal defter ve belgelerde açıklama konusu mal veya hizmetlerle ilgili işlem bulunmaması durumunda, isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin ağırlıklı ortalama birim maliyetin veya ağırlıklı ortalama birim satış tutarının belirtildiği “maliyet/satış tutarı tespit tutanağı” (Ek-O.7) hariç, söz konusu tutanaklar bir önceki geçici vergi beyanname dönemi esas alınarak düzenlenebilir. Son geçici vergi beyanname döneminin tespitinde; 4734 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin (a), (d) ve (e) bentlerine göre pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde ilk yazılı fiyat tekliflerinin alındığı tarih, diğer ihale usulleri ile yapılan ihalelerde ise ihale tarihi esas alınır.

Örneğin; 11.1.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Ekim-Kasım-Aralık 2009”, 15.7.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Nisan-Mayıs-Haziran 2010” dur.” açıklaması yer almaktadır.

Anılan Tebliğ açıklamasına göre maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının son geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesinin esas olduğu, ancak son geçici vergi beyanname döneminde, yasal defter ve belgelerde açıklama konusu mal veya hizmetlerle ilgili işlem bulunmaması durumunda bir önceki geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenen tutanakların da kabul edilebileceği belirtilmiş ve son geçici vergi beyanname döneminin tespitinde 4734 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin (a), (d) ve (e) bentlerine göre pazarlık usulü ile yapılan ihaleler dışında kalan ihaleler için ihale tarihinin esas alınacağı ifade edilmiştir.

İtirazen şikayete konu ihale, açık ihale usulü ile gerçekleştirilmiş olup, ihale tarihi 14.06.2011’dir. Dolayısıyla yapılan aşırı düşük teklif açıklamalarının 2011 yılının ilk üç ayına veya bu dönem içerisinde kayıt yoksa 2010 yılının son üç ayına ilişkin muhasebe kayıtlarına dayandırılması gerekmektedir. Ancak ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından giyim giderlerine ilişkin olarak sunulan proforma fatura niteliğindeki belgeye dayanak olan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki kayıtların iş elbisesine ilişkin olanlarının 29.04.2011 tarihli yevmiye kayıtlarına göre çıkartıldığı tespit edildiğinden, yapılan belgelendirmenin son geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olmaması nedeniyle Tebliğde belirtilen esaslara uygun olmadığı anlaşılmıştır.

Öte yandan Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.4.2.15 inci maddesinde; “Maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının; 3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanununa göre çalışan meslek mensuplarından, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olanlar tarafından düzenlenmesi, bütün belge ve tutanakların her sayfasının taraflar tarafından imzalanarak kaşelenmesi gerekmektedir.” açıklaması bulunmaktadır.

İhale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında giyim giderlerine ilişkin olarak sunduğu proforma fatura niteliğindeki belgeye dayanak olan maliyet/satış tutarı tespit tutanağının üç sayfadan oluştuğu, ancak belgenin sadece son sayfasında mükellef ve meslek mensubu beyanının bulunduğu anlaşılmıştır. Anılan Tebliğ açıklamasına göre tutanağın her sayfasının taraflar tarafından imzalanarak kaşelenmesi gerektiğinden yapılan belgelendirmenin Tebliğin anılan maddesinde belirtilen esaslara uygun olmadığı anlaşılmıştır.

Dolayısıyla ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından giyim giderlerine ilişkin olarak sunulan proforma fatura niteliğindeki belgeye dayanak olan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki kayıtların son geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olmadığı ve tutanağın her sayfasının taraflar tarafından imzalanıp kaşelenmediği anlaşıldığından, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklamalarının Tebliğde belirtilen esaslara uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihale üzerinde bırakılan Yeni Bölükbaşı İnş. Tem. Gıd. Pet. Ür. San. Tic. Ltd. Şti.’nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Kazım ÖZKAN

Başkan V.

II. Başkan

Ali KAYA

Kurul Üyesi

Bahattin IŞIK

Kurul Üyesi

Hakan GÜNAL

Kurul Üyesi

Adem KAMALI

Kurul Üyesi

Abdullah DÜNDAR

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi