KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2011/064
Gündem No : 16
Karar Tarihi : 26.09.2011
Karar No : 2011/UH.III-3173
BAŞVURU SAHİBİ:
DİCLE TEMİZLİK SOSYAL HİZMETLER İNŞAAT TURİZM YEMEK SAN. VE TİC. LTD. ŞTİ., CEVİZLİDERE MAH. CEVİZLİDERE CAD. NO:50/5 BALGAT ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
MAMAK BELEDİYESİ TEMİZLİK İŞLERİ MÜDÜRLÜĞÜ, Hüseyin Gazi Mah. Kat:5 Mamak Cad. No:213 ANKARA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2011/119957 İhale Kayıt Numaralı "Katı Atık Toplama,Nakli,Yıkama,El ve Makine İle Süpürme İşi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

22.09.2011tarih ve B.07.6.KİK.0.08.00.00-101.04-.H.[3006].(G025)./2011-59 EEK sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Mamak Belediyesi Temizlik İşleri Müdürlüğü tarafından 05.09.2011 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Katı Atık Toplama, Nakli, Yıkama, El ve Makine İle Süpürme İşi”ihalesine ilişkin olarak Dicle Temizlik Sosyal Hizmetler İnşaat Turizm Yemek San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin 23.08.2011 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 29.08.2011 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 08.09.2011 tarih ve 40434 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 08.09.2011 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

Karar verilmesine yer olmadığına,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle;

1 ) İhale dokümanında belirtilen araçlarla ilgili olarak kat edeceği mesafelerin belirtilmemesinin teklif fiyatını etkileyeceği,

2 ) Kendi malı araç istenmesinin mevzuata aykırı olduğu,

3 ) Teknik şartnamenin “Hakedişlerin düzenlenmesi ve ödenmesi” başlıklı 40 ncı maddesindeki düzenlemenin mevzuata aykırı olduğu,

4 ) Teknik şartnamede yer alan 4, 10, 32 ve 34 üncü maddelerindeki düzenlemelerden dolayı teklif fiyatın sağlıklı oluşturulamayacağı,

5 ) Teknik şartnamenin “Diğer Hususlar” başlıklı 5 inci maddesinde " Yüklenici bu iş için çalıştırdığı tüm personelin ilgili idarenin denetiminde sözleşmenin imzalanmasından itibaren 15 gün içerisinde işleri ile ilgili eğitim vermek zorundadır. Tüm masraflar yüklenici tarafından karşılanacaktır." yer alan düzenlemenin mevzuata aykırı olduğu,

İddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

1. Başvuru sahibinin 1 inci iddiasına ilişkin olarak;

İhaleye ait idari şartnamenin “ihale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2 nci maddesinde;

“2.1. İhale konusu hizmetin;

a) Adı: Katı Atık Toplama, Nakli,Yıkama, El ve Makine İle Süpürme İşi

…

_c) Yapılacağı yer: Mamak Belediyesi İlçe sınırları dahilinde**.** .…” _düzenlemesi yer almaktadır.

İdari şartnamenin “İşin yapılacağı yerin görülmesi” başlıklı 12 nci maddesinde; “ 12.1. İşin yapılacağı yeri ve çevresini gezmek, inceleme yapmak, teklifini hazırlamak ve taahhüde girmek için gerekli olabilecek tüm bilgileri temin etmek isteklinin sorumluluğundadır. İşyeri ve çevresinin görülmesiyle ilgili bütün masraflar istekliye aittir.

12.2. İstekli, işin yapılacağı yeri ve çevresini gezmekle; işyerinin şekline ve mahiyetine, iklim şartlarına, işinin gerçekleştirilebilmesi için yapılması gerekli çalışmaların ve kullanılacak malzemelerin miktar ve türü ile işyerine ulaşım ve şantiye kurmak için gerekli hususlarda maliyet ve zaman bakımından bilgi edinmiş; teklifini etkileyebilecek riskler, olağanüstü durumlar ve benzeri diğer unsurlara ilişkin gerekli her türlü bilgiyi almış sayılır.

12.3. İstekli veya temsilcilerinin işin yapılacağı yeri görmek istemesi halinde, işin
gerçekleştirileceği binaya ve/veya araziye girilmesi için gerekli izinler İdare tarafından verilecektir.

12.4.Tekliflerin değerlendirilmesinde, isteklinin işin yapılacağı yeri incelediği ve teklifini buna göre hazırladığı kabul edilir.”düzenlemesi,

Teknik şartnamenin “Araçlar ile ilgili hükümler” başlıklı 21 inci maddesinde;“ Bu şartnamenin 15 inci maddesinde belirtilen ve ihale konusu işte çalıştırılacak olan araçlardan 15 + 1,5 m3 Kapasiteli Hidrolik Sıkıştırmalı Çöp Kamyonu, 10 m3 Kapasiteli Hidrolik Sıkıştırmak Çöp Kamyonu. 7 m3 Kapasiteli Hidrolik Sıkıştırmak Çöp Kamyonu, 6 m3 Kapasiteli Vakumlu Süpürge Aracı, 4 m3 Kapasiteli Hidrostatik Vakumlu Monoblok Süpürge Aracı ihale süresince her gün 8 saat, Konteyner Yıkama Aracı ve 10 ton Kapasiteli Arazöz Kamyonu ise ihale süresince her gün 4 saat çalışma yapacaktır.” düzenlemesi,

Teknik şartnamenin “A–Yapılacak işin kapsam ve mahiyeti” başlıklı 1 inci maddesinde;

“ Mamak Belediyesi hudutları dahilinde ve sorumluluğu olan,

A-Ana arter, cadde, sokak ve pazar yerlerinin ayrıca idarece belirlenecek alanların çöp ve artıklarının alınması, yerlerin temiz bırakılması,

B-Eğitim ve Öğretim faaliyeti yapan yerlerden çıkan çöp ve atıkların alınması, yerlerin temiz bırakılması,

C-Sözleşmenin yürürlüğe girdiği tarihten sonra açılan özel veya devlet kuruluşlarına ait atıklar ile ayrıca belediyece açılan sokaklar veya caddelerle, bunların çevresindeki konut ve işyerlerinin atıklarının toplanması,

D-Cadde ve sokakların kaldırım , tretuarlar ve sanat yapısı imar yolu merdivenleri dahil süpürme makinesi ve elle süpürülmesi, cadde ve sokaklarda kışın buz kırma ve kar temizleme işi.” düzenlemesi yer almaktadır.

İhale dokümanında işin yapılacağı yerin açıkça belirtildiği göz önüne alındığında ihaleye teklif sunacak isteklilerin basiretli tacir gibi davranarak tekliflerini oluşturması gerektiği ve iş yerinin görülmesi için idarenin her türlü kolaylığı sağlayacağı göz önüne alındığında başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2 nci iddiasına ilişkin olarak;

4734 sayılı Kanunun "İhalelere Yönelik Başvurular" başlıklı 54 üncü maddesinde, "İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilirler. " hükmü,

Anılan Kanunun "İdareye şikayet başvurusu" başlıklı 55 inci maddesinde,"Şikayet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır. İlanda yer alan hususlara yönelik başvuruların süresi ilk ilan tarihinden, ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan diğer hükümlerine yönelik başvuruların süresi ise dokümanın satın alındığı tarihte başlar. " hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğin"Şikayet başvuru süresi" başlıklı 4 üncü maddesinde ise,"Kanunun 55 inci maddesi uyarınca şikayet başvurusu usulüne uygun olarak sözleşme imzalanmadan önce aday veya istekliler ile istekli olabileceklerin şikayete yol açan durumların farkına vardığı veya farkına varmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanunun 21 inci maddesinin (b)ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gün içinde ihaleyi yapan idareye yapılır.

Süreler;

İlana yönelik başvurularda ilk ilan tarihini, düzeltme ilanı yapılan hallerde düzeltme ilanının yayımlandığı tarihi, gazetelerde veya bültende birden fazla yayımlanan ilanlar arasında çelişki olması halinde son ilan tarihini,

a)Ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan hükümleri için dokümanın satın alındığı tarihi, belli istekliler arasında ihale usulü ile yapılan danışmanlık hizmet alımı ihalelerinde ihale dokümanının teslim alındığı tarihi, zeyilnameye yönelik başvurularda ise zeyilnamenin bildirildiği tarihi

b)İdarenin işlem veya eylemlerine karşı yapılacak başvurularda şikayete yol açan durumun farkına varıldığı yahut farkına varılmış olması gerektiği tarihi,

c) Şikayet üzerine idare tarafından verilen kararın bildirildiği veya bildirilmiş sayıldığı tarihi, on gün içerisinde karar alınmaması halinde ise bu sürenin bitimini

d)İhalenin iptali kararına karşı yapılan itirazen şikayet başvurularında ise iptal kararının bildirildiği veya bildirilmiş sayıldığı tarihi, izleyen günden itibaren başlar." açıklaması yer almaktadır.

Başvuru sahibinin ikinci iddiasının idari şartnamenin "Makine, teçhizat ve diğer ekipmana ilişkin belgeler" başlıklı 7.5.2 nci maddesinde yer alan; "kendi malı araç istenilmesi" düzenlemesine ilişkin olduğu, aynı düzenlemenin ihale ilanının "'Makine, teçhizat ve diğer ekipmana ait belgeler ve kapasite raporu" başlıklı 4.3.2 üncü maddesinde de aynı şekilde yer aldığı görülmüştür. Söz konusu iddia idari şartnamenin ilana yansıyan bir hükmüne ilişkindir. Bu nedenle iddia konusu düzenlemeye ilişkin olarak idareye şikayet başvuru süresinin ihale ilanının Kamu İhale Bülteninde yayınlandığı tarih olan 08.08.2011 tarihini izleyen günden itibaren başladığı ancak başvuru sahibi tarafından iddia konusu düzenlemeye ilişkin şikayet başvurusunu şikayet süresinin bitim tarihi olan 18.08.2011 tarihinden sonra 23.08.2011 tarihinde idareye yaptığı anlaşılmıştır.

Yukarıdaki yer alan mevzuat hükümleri göz önüne alındığında, ihale ilanının 4.3.2 ve idari şartnamenin 7.5.2 nci maddelerinde yer alan düzenlemeye ilişkin şikâyet başvurusunun süresinde yapılmadığı anlaşılmıştır.

İdari şartnamenin ilana yansıyan hükme ilişkin başvurunun ilanın yayımlandığı günü takip eden 10 gün içerisinde yapılması gerekirken bu süre geçtikten sonra idareye şikayet başvurusu yapıldığı, bu nedenle başvuru sahibinin bu konuya ilişkin iddiasının süre yönünden reddi gerekmektedir.

3. Başvuru sahibinin 3 üncü iddiasına ilişkin olarak;

Teknik şartnamenin “Hakedişlerin düzenlenmesi ve ödenmesi” başlıklı 40 ıncı maddesinde; “… Bu iş kapsamında çalışan 400 çalışanın aylıkları her ayın 5 inde kadar ödenecektir. İdare tarafından yükleniciye yapılacak ödemelerdeki gecikmeler işçi ücretlerini zamanda ödenmemesi yönünden bir neden olarak gösterilemez. Kabul edilemez ve dikkate alınmaz.” düzenlemesine yer verilmiştir.

Söz konusu ihaleye ait idari şartnamenin "Teklif ve Sözleşme Türü " başlıklı 19 uncu maddesinde isteklilerin tekliflerini birim fiyat üzerinden verecekleri belirtilmiştir.

Hizmet İşleri Genel Şartnamesinin "Hakediş ödemeleri" başlıklı 42 nci maddesinde; "...Hakediş raporlarının düzenlenmesi aşağıdaki esaslara göre yapılır.

1- Toplam Bedel Üzerinden Birim Fiyat Sözleşmelerde;

Geçici hakediş raporları yüklenicinin başvurusu üzerine, sözleşme veya eklerinde aksine bir hüküm bulunmadıkça ayda bir defa düzenlenir. Gelecek yıl/ara sari olmayan sözleşmelerde yaptırılan işler için, son hakediş raporu bütçe yılının sonuna rastlayan ayın yirminci (20.) günü düzenlenir.

İşe başladığından beri meydana getirilen işler, kontrol teşkilatı tarafından yüklenici veya vekili ile birlikte hesaplanır ve bulunan miktarlar, teklif edilen birim fiyatlarla çarpılmak suretiyle sözleşmedeki esaslara uygun olarak hakediş raporuna geçirilir.

Düzenlenen hakediş raporunun işleme konulabilmesi için, yüklenici veya işbaşında bulunan vekili tarafından imzalanmış olması gereklidir.

...

Hakediş raporu, yüklenici veya vekili tarafından imzalandığı tarihten başlamak üzere en geç sözleşmesinde yazılı sürenin sonunda, eğer sözleşmede bu hususta bir kayıt yoksa otuz gün içinde tahakkuka bağlanır. Bu tarihten başlamak üzere otuz gün içinde de ödeme yapılır." hükmüne yer verilmiştir.

İhale dokümanı içerisinde yer alan Sözleşme tasarısının “Ödeme yeri ve şartları” başlıklı 12 inci maddesinde;

"12.1. Sözleşme bedeli Mamak Belediyesi Mali Hizmetler Müdürlüğü'nce (ilave işler nedeniyle meydana gelebilecek artışlara ilişkin bedel dahil) ve Genel Şartnamenin hatalı, kusurlu ve eksik işlere ilişkin hükümleri saklı kalmak kaydıyla aşağıda öngörülen plan ve şartlar çerçevesinde ödenecektir:

Geçici hakediş raporları yüklenicinin başvurusu üzerine, sözleşme veya eklerinde aksine bir hüküm bulunmadıkça ayda bir defa düzenlenir.

İşe başladığından beri meydana getirilen işler, kontrol teşkilatı tarafından yüklenici veya vekili ile birlikte hesaplanır ve bulunan miktarlar, teklif edilen birim fiyatlarla çarpılmak suretiyle sözleşmedeki esaslara uygun olarak hakediş raporuna geçirilir.

Düzenlenen hakediş raporunun işleme konulabilmesi için, yüklenici veya işbaşında bulunan vekili tarafından imzalanmış olması gereklidir.

Yüklenici veya vekili, bildirilen günde, hakedişe esas hesaplamaların yapılmasında hazır bulunmazsa kontrol teşkilatı hesaplamaları tek başına yaparak hakediş raporunu düzenler ve yüklenicinin bu husustaki itirazları kabul edilmez.

Hakediş raporu düzenlendikten sonra bir hafta içinde yüklenici raporu imzalamazsa kontrol teşkilatı, hakediş raporunu idareye gönderir ve rapor yüklenici tarafından imzalanıncaya kadar idarede hiçbir işlem yapılmaksızın bekletilir. Yüklenici hakediş raporlarını zamanında imzalamazsa, ödemede meydana gelecek gecikmeden dolayı hiçbir şikayet ve istekte bulunamaz.

Hazırlanan ve iki tarafça imzalanmış bulunan geçici hakediş raporu, tahakkuk işlemi yapılıncaya kadar, yetkili makamlar tarafından düzeltilebilir. Ancak bu düzeltme sırasında eski rakam ve yazıların okunabilir şekilde çizilmiş olarak hakediş raporunda bulunması ve düzeltme yapan yetkililerin imzasını taşıması gereklidir. Ancak bu düzeltmeler yeniden sayfa düzenlemeyi gerektirecek ölçüde fazla ise, esas sayfa üzerinde düzeltmenin yapıldığına ilişkin açıklama bulunmak şartı ile, yeniden ayrı bir sayfa düzenlenip hakediş raporuna eklenir.

Yüklenicinin geçici hakedişleri, itirazı olduğu takdirde, karşı görüşlerinin neler olduğunu ve dayandığı gerçekleri, idareye vereceği ve bir örneğini de Hakediş Raporuna ekleyeceği dilekçesinde açıklaması ve hakediş raporunun "İdareye verilen tarihli dilekçemde yazılı ihtirazı kayıtla cümlesini yazarak ya da hu anlama gelecek bir itiraz şerhi ile imzalaması gereklidir. Eğer yüklenicinin, hakediş raporunun imzalanmasından sonra tahakkuk işlemi yapılıncaya kadar, yetkililer tarafından hakediş raporunda yapılabilecek düzeltmelere bir itirazı olursa hakedişin kendisine ödendiği tarihten başlamak üzere en çok on gün içinde bu itirazını dilekçe ile idareye bildirmek zorundadır. Yüklenici itirazlarını bu şekilde bildirmediği takdirde hakedişi olduğu gibi kabul etmiş sayılır.

Her hakediş tutarına, eğer sözleşmede öngörülmüşse eklenecek miktar dahil edilir. Bulunan miktardan, bir önceki hakediş tutarı çıkarılarak bulunan miktara, ilgili mevzuata göre hesaplanacak Katma Değer Vergisi(KDV) eklenir. Bu miktardan sözleşmede yazılı kesintiler, varsa yüklenicinin idareye olan borçları ve cezalar ile kanunen alınması gereken vergiler kesilir. Hakediş raporu, yüklenici veya vekili tarafından imzalandığı tarihten başlamak üzere en geç sözleşmesinde yazılı sürenin sonunda, eğer sözleşmede bu hususta bir kayıt yoksa otuz gün içinde tahakkuka bağlanır. Bu tarihten başlamak üzere otuz gün içinde de ödeme yapılır.

12.2. Yüklenici iş programına göre daha fazla iş yaparsa, İdare bu fazla işin bedelini imkan bulduğu takdirde öder.

12.3. Yüklenici yapılan işe ilişkin hakediş ve alacaklarını idarenin yazılı izni olmaksızın başkalarına devir veya temlik edemez. Temliknamelerin noterlikçe düzenlenmesi ve idare tarafından istenilen kayıt ve şartları taşıması zorunludur." düzenlemesi bulunmaktadır.

Bu düzenlemeden de anlaşılacağı üzere yükleniciye yapılacak ödemelerin Hizmet İşleri Genel Şartnamesinin 42 inci maddesi hükümlerine uygun olarak yapıldığı ve yükleniciye düzenlenecek hakediş raporları veödemeler ile ilgili gerekli düzenlemelerinde bu madde hükmünde açık olarak yer aldığı anlaşılmıştır.

Ayrıca diğer taraftan Hizmet İşleri Genel Şartnamesinin “Çalışanların özlük hakları” başlıklı 38 inci maddesinde;"Yüklenici çalıştırdığı işçilerin, işin yapılmakta olduğu bir işkolu veya meslekte aynı tipteki bu iş için mevzuatla kabul edilenlerden daha az elverişli olmayan şartlarda çalışmalarını veücret almalarını sağlayacaktır. Ücret, yan ödeme ve çalışma şartlarının toplu sözleşme veya mevzuatla tespit edilmemiş olması halinde yüklenici, en yakın ve uygun bir bölgedeki işkolu veya meslekteki aynı tip bir iş için mevzuatla tespit edilenlerden daha az elverişli olmayan ücret, yan ödeme veçalışma şartlarını sağlayacaktır. Yüklenici, varsa alt yüklenicilerinin bu çalışma şartlarına uymalarını sağlamak için gerekli tedbirleri alacaktır.

Kontrol teşkilatı işyerinde çalışanlar arasında yüklenici veya alt yüklenicilerce ücretleri ödenmeyenlerin bulunup bulunmadığını, vasıflı personel çalıştırılması ihale dokümanında öngörülen işlerde bu personele asgari ücretin üzerinde bir ödeme yapılması istenmişse, belirlenen asgari ödeme tutarının ilgili personele ödenip ödenmediğini kontrol ederek veya bu konuda kendisine gelen talep ve ihbarları değerlendirerek, yükleniciden ve alt yüklenicilerden istenecek bordrolara göre bu ücretlerin yüklenicinin hakedişinden ödenmesini sağlar.

Bu amaçla yüklenicinin hakediş istemesi üzerine, bu istek ve hakedişin ödeneceği tarih (yaklaşık olarak), şantiye şefliği, işyeri ilan tahtası veya işçilerin toplu bulunduğu yerler gibi işçilerin görebileceği yerlere yazılı ilan asılmak suretiyle duyurulur. İlanın yapıldığı, kontrol teşkilatının ve yüklenici veya vekili ile işçi temsilcisinin imzaladıkları bir tutanakla tespit edilerek bu tutanağın bir kopyası hakedişin ödeme yerine gönderilir.

Personel alacakları, hakediş raporunun düzenlendiği tarihten önceki (işçi ücretleri ödeme günü öncesindeki) günler için belirlenmiş sayılır. Bu tür alacakların üç (3) aylık tutarından fazlası hakkında idareye herhangi bir sorumluluk düşmez.

Bildirilen alacak iddiaları, yüklenici veya alt yüklenicinin kayıtları ile varsa puantaj ve daha önceki hesap pusulalarından incelenip anlaşmaya varılan miktarların (üç aylık ücret tutarını geçmemek üzere) yüklenici tarafından bordroya bağlanması sağlanır ve bu bordrolar hakediş raporu ile birlikte ödeme yerine gönderilir.

Yüklenicinin hakedişinin ödenmesi gereken kısmından indirilen bu bordro tutarı ayrı bir çekle ödeme biriminin ilgili mutemedine verilir ve bordroda gösterilen alacaklar ilgililere kontrol teşkilatı, yüklenici veya vekili ile işçi temsilcisinin önünde ödenir. Bu husus ayrıca bir tutanakla tespit olunur. Yapılacak tebligata rağmen yüklenici veya vekili ödemede hazır bulunmazsa bu husus tutanakta belirtilir.

Yüklenicinin iş verdiği alt yüklenicilerin gündelikçi, haftalıkçı veya aylıkçı olarak işyerinde çalıştırdığı işçi, personel ve teknik elemanların tamamı da yüklenicinin elemanları hükmünde olup, bunların ücretlerinin ödenmesinden de doğrudan doğruya yüklenici sorumludur. Yüklenici, bunların ücretleri hakkında da aynen kendi elemanları gibi ve yukarıda belirti kliği şekilde işlem yapmak zorundadır.

Personel alacaklarının kontrol edilebilmesi için yüklenici, teknik ve yönetici personeli ile işçilerine yaptığı ödemelerin bordrolarından birer kopyasını, bordroların düzenlenmesi tarihinden başlayarak en çok bir ay içinde, kontrol teşkilatına verecek ve bu bordrolarda teknik ve yönetici personel ile işçilerin sanatları ve çalıştıkları yerler, ad ve soyadları ile doğum yerleri ve tarihleri belirtilecektir.

Bordrolarda yüklenicinin veya vekilinin imzası bulunacaktır." hükmüne yer verilerek idarelere işçi ücretlerinin ödenmesini takip, temin ve ödenmeyen işçi aylıklarının hak edişten kesilerek işçilere ödeme yapılması yetkisi verilmiştir.

İhale dokümanında yer verilen düzenlemelerde isteklilerin tekliflerini hazırlamalarında tereddüt oluşturacak bir düzenleme bulunmadığı, bu nedenle, başvuru sahibinin bu iddiası yerinde bulunmamıştır.

4. Başvuru sahibinin 4 üncü iddiasına ilişkin olarak;

İhaleye ait Teknik şartnamenin 4 üncü maddesinde;"Yükleniciye ait malzeme depoları ve araç tamir bakım yerleri ile idari işler bölümü gibi kendi ihtiyacı olan tesisler için kullanacağı yerler idare tarafından yükleniciye ücretsiz olarak verilecektir. Bu durumda bu tesislerin bakım , onarımı ve diğer giderleri yüklenici tarafından yapılacaktır. Bununla birlikte idare gerekli gördüğü takdirde yüklenicinin kullanacağı en uygun yeri kendisi seçerek firmaya gösterebilir. Bu durumda yüklenici idarenin gösterdiğinden başka yerleri ancak sahipleri ile anlaşmak ve idareden bu kullanım karşılığı olarak bir bedel talep etmemek şartıyla kullanabilir. Araçların tamir, bakım ve onarımını yüklenicinin kendi kuracağı atölyede yapacaktır. Araçlar İş saatleri dışında yıkanmış olarak Temizlik İşleri Müdürlüğü Garajı'nda bulunduracaktır. Araçların giriş ve çıkışları bu şantiyeden yapacaktır." düzenlemesi,

Teknik şartnamenin 10 uncu maddesinde; "Yüklenici idare elemanları ile koordinasyonu sağlamak amacıyla sorumlu teşkilat elemanların tümüne 15 adet GSM hatlı cep telefonu temin edecek ve giderlerini karşılayacaktır." düzenlemesi,

Teknik şartnamenin 32 inci maddesinde;"Yüklenici kazaların zarar ve kayıpların meydana gelmesini önlemek amacıyla gereken bütün önlemleri almak ve idare tarafından kaza, zarar ve kayıp ihtimallerini azaltmak için verilecek talimatların hepsine uymak zorundadır. Yüklenici işin devamı süresince çalışma bölgesinde yapılacak çalışmalarda her türlü güvenlik önlemini almak zorundadır. Bölgede yeterli güvenlik önleminin alınmaması nedeniyle doğabilecek hasar ve zararın ödenmesinden yüklenici sorumludur. Bu konularda gerek idare gerekse yüklenicinin kendi arzusu ile uyguladığı güvenlik ve koruma önlemlerine ilişkin giderlerin tümü yükleniciye aittir. Yüklenici zararları karşılamamakta direnirse, İdare zararları karşılar ve %20 fazlası ile Yüklenicinin hakedişinden kesilir." düzenlemesi,

Teknik şartnamenin 34 üncü maddesinde;"Yüklenicinin önlemler almasına rağmen olabilecek kazalarda çalışan işçi ve personelinden kazaya uğrayanların tedavilerine ilişkin giderlerle, kendilerine ödenecek tazminat yükleniciye aittir. Ayrıca işçi ve personelden iş başında veya işe bağlı nedenlerle ölenlerin defin giderleri ve ailelerine ödenecek tazminatın tümü de yüklenici tarafından karşılanır. Yüklenici bu hususta yürürlükte bulunan genel hükümlere uyacaktır." düzenlemesi,

Yer almaktadır .

Hizmet İşleri Genel Şartnamesinin "İşyerinin yükleniciye teslimi” başlıklı 7 inci maddesinde;“İş yerinin yükleniciye teslimi, sözleşme veya eklerinde belirtilen esaslara göre yapılır. İşyeri, işin özelliğine göre yükleniciye kısımlar halinde de teslim edilebilir.

İşin yapılacağı yerin yükleniciye tesliminde gecikme olması halinde bu gecikme işin bir kısmının veya tamamının zamanında bitirilmesini etkilerse işin süresi, gecikmeyi karşılayacak şekilde işin ilgili kısmı veya tamamı için uzatılır. Yüklenici bu nedenle sözleşme bedelinin artırılmasını veya sözleşmede öngörülenler dışında kendisine bir ödemede bulunulmasını isteyemez.

Zorunluluk halinde yükleniciye teslim edilmiş işyerlerinde değişiklik yapılması gerektiğinde, yüklenici iş yerine getirilmiş olan malzeme, araç ve makineleri yeni işyerine nakleder ve eski işyerindeki (kurulmuş ise) şantiye, bina ve tesislerin yeni işyerine taşır ve kurar. Yüklenici taşınma ve yeniden kurulma işlerini bizzat yürütmek veya bu işlere nezaret etmekle yükümlüdür. Taşınma ve yeniden kurulma sırasında meydana gelecek her türlü hasar yüklenicinin sorumluluğunda olup, bunun için ayrıca bedel ödenmez." düzenlemesi,

Anılan şartnamenin “Yüklenicinin kendi ihtiyacı için kullanacağı yerler” başlıklı 8 inci maddesinde;"Yükleniciye ait malzeme ve araç ambarları ile işçi barakaları gibi kendi ihtiyacı olan tesisler için kullanacağı yerlerin idare tarafından yükleniciye bedelsiz olarak verileceği sözleşme veya eklerinde yazılı olduğu takdirde, yüklenici ihtiyaç duyduğu bu yerlere ait harita, plan ve cetvelleri zamanında idareye vermek ve bu yerlerin sahipleri ile komşu yerler sahiplerine en az zarar verecek şekilde yer seçimi yapmak zorundadır. Bununla birlikte idare, gerekli gördüğü takdirde, yüklenicinin kullanacağı en uygun yeri kendisi seçerek yükleniciye gösterebilir. Bu durumda yüklenici, idarenin gösterdiğinden başka yerleri ancak sahipleri ile anlaşmak ve idareden bu kullanım karşılığı olarak bir bedel talep etmemek şartı ile kullanabilir.

Yüklenicinin kendi ihtiyacı için kullanacağı yerlerin bedelsiz olarak verilmesi sözleşme veya eklerinde yazılı değil ise, yer teinini için gereken bütün giderler yükleniciye ait olacaktır. Ancak bu yerlerin geçici işgali, resmi işlemleri gerektirdiği takdirde bu işlemler geçici işgale ilişkin harita, plan ve cetveller yüklenici tarafından hazırlanmak şartı ile idare tarafından yapılır." düzenlemesi,

Mezkur şartnamenin “Çalışanların sağlık işleri” başlıklı 39 uncu maddesinde;"Yüklenici bütün giderleri kendisine ait olmak üzere hizmetinde çalışanlar için, gerek teker teker ve gerekse topluca yaşadıkları ve çalıştıkları yerler bakımından, yürürlükte olan sağlık ve güvenlik mevzuatı hükümlerine uygun olarak her türlü sağlık önlemlerini almak ve çalışanların yerel şartlara göre sağlıklı bir şekilde yiyip içmeleri, yatıp kalkmaları ve yıkanmaları, hastalıklardan korunmaları, hastalık veya bir kaza halinde tedavileri konularında ilgili mevzuat hükümlerine ve idare veya kontrol teşkilatının kendisine vereceği talimata uymak zorundadır." düzenlemesi,

Anılan şartnamenin “Çalışanların kazaya uğramaları” başlıklı 40 ıncı maddesinde;"Yüklenicinin önlemler almasına rağmen olabilecek kazalarda, yüklenicinin işçi ve personelinden kazaya uğrayanların tedavilerine ilişkin giderlerle kendilerine ödenecek tazminat yükleniciye aittir. Ayrıca işçi ve personelden iş başında veya işe bağlı nedenlerle ölenlerin defin giderleri ile ailelerine ödenecek tazminatın tümü de yüklenici tarafından karşılanır. Yüklenici bu hususta, yürürlükte bulunan genel hükümlere uyacaktır." düzenlemesi,

Yer almaktadır.

İdari şartnamenin 12 inci maddesinde; "12.1. İşin yapılacağı yeri ve çevresini gezmek, inceleme yapmak, teklifini hazırlamak ve taahhüde girmek için gerekli olabilecek tüm bilgileri temin etmek istek/inin sorumluluğundadır. İşyeri ve çevresinin görülmesiyle ilgili bütün masraflar istekliye aittir.

12.2.istekli, işin yapılacağı yeri ve çevresini gezmekle; işyerinin şekline ve mahiyetine, iklim şartlarına, işinin gerçekleştirilebilmesi için yapılması gerekli çalışmaların ve kullanılacak malzemelerin miktar ve türü ile işyerine ulaşım ve şantiye kurmak için gerekli hususlarda maliyet ve zaman bakımından bilgi edinmiş; teklifini etkileyebilecek risk/er, olağanüstü durumlar ve benzeri diğer unsurlara ilişkin gerekli her türlü bilgiyi almış sayılır.

12.3. istekli veya temsilci/erinin işin yapılacağı yeri görmek istemesi halinde, işin
gerçekleştirileceği binaya ve/veya araziye girilmesi için gerekli izinler İdare tarafından verilecektir.

12.4.Tekliflerin değerlendirilmesinde, isteklinin işin yapılacağı yeri incelediği ve teklifini buna göre hazırladığı kabul edilir " düzenlemesi yer almaktadır.

İhale dokümanındaki düzenlemeler ile Hizmet İşleri Genel Şartnamesi hükümleri birlikte değerlendirildiğinde yapılan düzenlemelerin Hizmet İşleri Genel Şartnamesi hükümleri doğrultusunda olduğu açık olarak görüldüğünden, başvuru sahibinin dokümandaki düzenlemelerin mevzuata aykırı olduğu yönündeki iddiasının yerinde olmadığı anlaşılmıştır.

5. Başvuru sahibinin 5 inci iddiasına ilişkin olarak;

Teknik Şartnamenin “Diğer hususlar” başlıklı 5 inci maddesinde, “ Yüklenici bu iş için çalıştırdığı tüm personelin ilgili idarenin denetiminde sözleşmenin imzalanmasından itibaren 15 gün içerisinde işleri ile ilgili eğitim vermek zorundadır. Tüm masraflar yüklenici tarafından karşılanacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliğinin “Hizmet Alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79 uncu maddesinde; “79.1.Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, tekliflerin değerlendirilmesinde;

İhale ve sözleşmeye ilişkin damga vergileri, Kamu İhale Kurumu payı ve noter masrafları gibi sözleşme giderleri ile amortisman, kıdem tazminatı, işyeri hekimliği ücreti, oryantasyon (ihale konusu işe uyum) eğitimi gideri, yaka kartı ve bu mahiyetteki genel giderleri karşılamak üzere birim fiyat teklif cetvelinde yer alan her bir işçilik kalemindeki (yol, yemek ve giyecek dahil brüt asgari ücret veya brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası üzerinden ücret hesaplanan işçilik kalemi ile ulusal bayram ve genel tatil günleri ve fazla çalışma saatlerine ilişkin işçilik kalemleri) birim fiyatlar ile işçi sayısı üzerinden teklif alınması idarece uygun görülmeyen iş kalemi/kalemleri kapsamında çalıştırılacak olan her bir personelin işçilik maliyeti üzerinden işçilik hesaplama modülü kullanılarak % 3 oranında sözleşme giderleri ve genel giderler hesaplanacaktır.

…

79.4.2.25. Personele, çalışma saatleri dışında ihale konusu işle ilgili eğitim verilmesi, işçiler açısından 4857 sayılı Kanunun 66 ncı maddesinin (d) bendine göre fazla çalışmaya yol açacağından, bunun teklif fiyata dahil olacağının ve mesai dışında işçinin kaç saat işle ilgili meşgul edileceğinin idari şartnamede belirtilmesi ve aşırı düşük teklif sorgulamasında dikkate alınması gerekmektedir. Ayrıca, oryantasyon eğitimi dışında, silahlı atış eğitimi, uçuş eğitimi gibi önemli maliyet gerektiren eğitim giderlerinin, teklif fiyata dahil giderler içinde değerlendirilmesi ve bu giderlerin idari şartnamede açıkça belirtilmesi, birim fiyat teklif alınmak suretiyle gerçekleştirilecek ihalelerde ise birim fiyat teklif cetvelinde ayrı bir iş kalemi olarak öngörülmesi gerekmektedir. Dolayısıyla bu tür eğitim giderleri % 3 oranının içerisinde bulunan bir genel gider olarak kabul edilmeyecek ve teklifin önemli bir bileşeni sayılarak aşırı düşük teklif sorgulamasında dikkate alınacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Hizmet İşleri Genel Şartnamesinin 10 uncu maddesinde; "Sözleşmenin imzalanmasından sonra yüklenici, üstlenmiş olduğu işin önemine ve iş programına uygun olarak, işlerin yapılması için gerekli her türlü yardımcı tesisleri hazırlamak, her türlü malzemeyi ekipmanı ve personeli sağlamak ve ihzaratla ilgili önlemleri almak zorundadır.

Yüklenici, işin sözleşme süresi içinde bitirilmesi için, gerekli miktarda malzeme ve ekipman ile yeterli sayıda personeli her an iş başında bulunduracaktır. Aksi halde yüklenici, bu hususta kendisine yapılacak tebligat tarihinden başlamak üzere on (10) gün içinde bunları istenen sayı ve miktara çıkarmak zorundadır.

Sözleşmede, işyerinde çalıştırılması gereken personel sayısının belirtildiği hallerde, yükle belirtilen sayıda personeli işyerinde bulundurmak zorundadır.

Yüklenici işlerin yürütülmesinde, gerektiği şekilde eğitim ve öğretim görmüş, diplomalı, sertifikalı vb. personeli çalıştıracak ve bunları her zaman diğerlerine tercih edecektir.

Yüklenici, iş yerinde çalıştırılan eleman ve çeşitli sınıftan işgücü sayıları ile yüklenici ekipmanına ilişkin olarak kontrol teşkilatının isteyeceği bilgileri, sözleşme ve eklerinde öngörülen şekilde ve sıklıkta vermekle yükümlüdür." hükmü bulunmaktadır.

Bu hükümler doğrultusunda personelin eğitimli olmasının ve personele verilecek olan eğitimin yüklenicinin sorumluluğunda olduğu açıktır.

Yukarıda yer verilen mevzuat uyarınca hangi eğitimlerin teklif fiyata dahil edileceği hangi eğitimlerin genel giderler içersinde yer alacağı belirlenmiştir. İdarece yapılan düzenleme uyarınca personele verilecek eğitim için öngörülecek giderlerin genel giderler içersinde yer aldığı sonucuna varılmıştır.

İhale konusu hizmet sektöründe faaliyet gösteren isteklilerin basiretli tacir gibi davranarak personele verilecek eğitim giderlerini öngörebileceği, ihale dokümanında yer alan düzenlemenin isteklilerin teklif hazırlamalarına engel olmayacağı ve tereddüde düşürmeyeceği bu nedenle, başvuru sahibinin bu iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, itirazen şikayet başvurunun reddine karar verilmesi gerekmekle birlikte, başvuruya konu ihalenin 4734 sayılı Kanunun 39 uncu maddesi uyarınca ihale komisyonu kararı üzerine idarece 09.09.2011 tarihinde;“ 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 5/1 maddesinde; “ İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarda ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.” kuralı getirilmiştir. İş bu ihalede yaklaşık maliyet % 20 kar dahil 61.030.352,81 TL olarak hesaplanmış, istekliler sırasıyla, 60.898.950,00 TL, 62.455.795,50 TL, 60.244.727,00 ve 55.936.650,00 TL tutarında teklif vermişlerdir. İhale konusu işin yaklaşık maliyeti ve teklifler dikkate alındığında, yasada öngörülen “ihtiyaçların uygun şartlarda ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılması” kuralı ile “ ekonomik açıdan en avantajlı teklif ilkesinin gerçekleştirilemediği, üstün kamu yararının tam olarak sağlanmadığı sonucuna varılmıştır. Söz konusu sorunları aşmak için, işin süresi de göz önünde bulundurularak ihale dokümanının yeniden hazırlanması, ihaleye yeterli katılımı ve rekabet ortamını sağlayacak düzenlemelerin yapılması gerekmektedir. Buna göre, 4734 sayılı Yasanın 39/1 maddesine uygun olarak bütün tekliflerin reddedilmesi ve ihalenin iptali için iş bu kararımızın ihale yetkilisine sunulmasına 09.09.2011 tarihinde
Oybirliği ile karar verilmiştir” şeklinde belirtilen gerekçe ile iptal edildiği anlaşıldığından, bu aşamada bir ihale ve ihaleye ilişkin bir süreç kalmamıştır.

Bu nedenle başvuru hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Başvuruya ilişkin ihale idarece iptal edildiğinden karar verilmesine yer olmadığına,

Oybirliği ile karar verildi.

Kazım ÖZKAN

Başkan V.

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ali KAYA

Kurul Üyesi

Hakan GÜNAL

Kurul Üyesi

Adem KAMALI

Kurul Üyesi

Abdullah DÜNDAR

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi