KİK Kararı: 2011/UH.III-1961

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2011/045
Gündem No : 42
Karar Tarihi : 13.06.2011
Karar No : 2011/UH.III-1961
BAŞVURU SAHİBİ:
DR. ADNAN ALPTEKİN / RÖNTGEN - GÖRÜNTÜLEME -ULTRASONOGRAFİ - KEMİK DANSİTOMETRİSİ - MAMOGRAFİ - BİLGİSAYARLI TOMOGRAFİ GÖRÜNTÜLEME, Cemalpaşa Mahallesi Karabucak İş Merkezi Valiyolu 3 Sk. 58 Kat.1 Seyhan/ADANA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Adana Devlet Hastanesi Başhekimliği, Seyhan Mah. Hasan Şaş Bul. 70 01330 Yüreğir/ADANA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2011/65817 İhale Kayıt Numaralı "BİLGİSAYARLI SPİRAL TOMOGRAFİ-KEMİK DANSİTOMETRE-MAMMOGRAFİ ÇEKİM HİZMET ALIMI" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

07.06.2011tarih ve B.07.6.KİK.0.08.00.00-101.04-.H.[17.67].(0226)./2011-31E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Adana Devlet Hastanesi Başhekimliği tarafından 17.05.2011 tarihinde pazarlık usulü ile yapılan “Bilgisayarlı Spiral Tomografi-Kemik Dansitometre-Mammografi Çekim Hizmeti Alımı” ihalesine ilişkin olarak Dr. Adnan Alptekin / Röntgen - Görüntüleme -Ultrasonografi - Kemik Dansitometrisi - Mamografi - Bilgisayarlı Tomografi Görüntüleme’nin 20.05.2011 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 26.05.2011 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 30.05.2011 tarih ve 26560 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 30.05.2011 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; pazarlık usulü ile gerçekleştirilen ihalede, ihale komisyonunca isteklilerden son yazılı tekliflerin talep edilmesi sonucunda, firmalarının 323.251,00 TL, ihale üzerinde bırakılan isteklinin 174.345,00 TL teklif sunduğu, yaklaşık maliyetin ise 445.779,20 TL olarak açıklandığı, idarenin almış olduğu kararın Kamu İhale Kanununun 38 inci maddesine aykırı olduğu, ihale üzerinde bırakılan isteklinin verdiği son teklife ilişkin aşırı düşük teklif açıklamalarında idari ve teknik şartnamede yer alan maliyet unsurlarını Kamu İhale Genel Tebliğinin 45 inci ve 79 uncu maddelerine göre belgelendirmesinin ve açıklamasının mümkün olmadığı, ihalede fiyat farkı hesaplamasında Sağlık Bakanlığı SUT fiyatlarının dikkate alınacak olmasının bu tür hizmetlerin resmi bir fiyatı olduğu anlamına geldiği dolayısıyla idari ve teknik şartnamede yer alan gider kalemleri, yaklaşık maliyet ve kendi tekliflerine göre ihale üzerinde bırakılan teklifin hayatın olağan şartlarına aykırı olduğu iddia edilmektedir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

İncelemeye konu ihale Adana Devlet Hastanesi Başhekimliği tarafından gerçekleştirilen “Bilgisayarlı Spiral Tomografi-Kemik Dansitometre-Mammografi Çekim Hizmeti Alımı” işi olup, 4734 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin (b) bendi hükmüne göre Pazarlık Usulü ile ihaleye çıkarılan işin süresi 210 (ikiyüzon) takvim günü olarak belirlenmiştir.

İhale işlem dosyası üzerinde yapılan incelemede, pazarlık usulü ile 17.05.2011 tarihinde yapılan ihaleye iki isteklinin katıldığı, her iki istekliye ait teklifin idarece geçerli teklif olarak kabul edildiği, bu aşamanın ardından isteklilerden yazılı son fiyat tekliflerinin alınması suretiyle ihalenin, 174.345,00 TL bedelle en düşük teklifi sunan MGM Saat Elek. Nak. ve Sağ. Hiz. San. Tic. A.Ş. üzerinde bırakıldığı anlaşılmış, idarece bu aşamada aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmadığı tespit edilmiştir.

Başvuru sahibinin, ihalenin aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmadan sonuçlandırılmasının mevzuata aykırı olduğu iddiasıyla 20.05.2011 tarihinde idareye şikayet başvurusunda bulunması üzerine idarece, 24.05.2011 tarih ve 4272 sayılı yazıyla MGM Saat Elek. Nak. ve Sağ. Hiz. San. Tic. A.Ş.’den aşırı düşük teklif açıklaması talep edildiği anlaşılmıştır. Sorgulama yazısında; “174.345,00 TL ile idari ve teknik şartnamede tanımlanan kriterleri yerine getirerek, cihazların maliyeti, taşınması ve kurulması, çalışacak 4 personelin maaş ve özlük haklarının karşılanması, film maliyeti v.b. gibi hususları göz önünde bulundurarak bu işin nasıl yapılacağını ayrıntılı bir şekilde açıklamanızı rica ederim.” hususları ifade edilmiştir.

Bunun üzerine, MGM Saat Elek. Nak. ve Sağ. Hiz. San. Tic. A.Ş.’nin 25.05.2011 tarihli açıklamasını idareye sunduğu, idarece açıklamaların yeterli kabul edilerek, başvuru sahibinin şikayet başvurusunun reddedildiği anlaşılmıştır.

İhaleye ilişkin idari şartnamenin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25.3.1 inci maddesinde;

“a. İşin gereği olarak SSK, İş Hukuku ve diğer ilgili mevzuatlara uygun makinaların bakım ve temizliğini yaparak 24 saat çekime hazır halde bulundurarak çekim, banyo vs. hizmetlerini organize etmek üzere en az 3 röntgen teknisyeni, Hastaları yönlendirme, sıraya koyma, çekime hazırlama işlerini yapacak en az 1 görevli çalıştırılacaktır.

b. Ayrıca, çalışanların Özlük ve Kıdem tazminatları da dahil tüm Sosyal hakları Yüklenici Firmaya aittir.

c. Çalışanların Yol, Yemek, ve Kıyafetleri Yüklenici Firma Tarafından karşılanacaktır. Çalışan Personelin İş Kıyafetleri Hastane Personeli ile Diğer Hizmet Yüklenicilerinin Personel Kıyafetlerinden ayrılacak Renk ve şekilde İdarenin uygun görüşü alınarak belirlenecektir. Hizmet üretiminde kullandıkları her türlü (Kırtasiye, film, dosya ve klasörler, yazıcı ve kartuşu, CD, DVD, bilgisayar, monitör vs.) malzemeleri ile haberleşme (Telefon, faks) giderleri isteklilerce teklif edilecek fiyata dahil olup bunlar için ayrıca ücret talep edilmeyecek, biten sarf malzemeleri ile arızalanan alet ve cihazlar firma tarafından tamirleri yapılacak veya yenisiyle değiştirilecektir. Cihazların kesintisiz hizmet verebilmesi, elektrik kesintilerinden etkilenmemesi için yeterli güç ve kapasitede güç kaynağı (UPS) yüklenici firma tarafından sağlanacaktır.

d. Atom enerjisi Kurumu Lisans Belgeleri giderleri teklif fiyata dahil edilecektir.”,

Teknik şartnamenin “Bilgisayarlı Spiral Tomografi, Dexa Kemik Dansitometresi ve Mamografi Cihazları İçin Ortak Hususlar” başlıklı bölümünde ise;

“1- Hastane idaresi hizmetin verileceği mekânı donanımsız yer olarak hizmeti verecek olan yüklenici firmaya sağlayacaktır. Hizmetin verileceği mahallin su ve elektrik giderleri ile iç hat telefon tesisat giderleri hastane tarafından karşılanacaktır. Cihazın işletimi için gerekli olan film, banyo solüsyonu ve kırtasiye v.b. giderleri yüklenici firma tarafından karşılanacaktır,

2- Cihazların, yerinin hazırlaması ve montajı yüklenici tarafından yapılacak, bununla ilgili tüm giderler yüklenici tarafından karşılanacaktır.

…

8- İşin gereği olarak SSK, İş Hukuku ve diğer ilgili mevzuatlara uygun makinelerin bakım ve temizliğini yaparak 24 saat çekime hazır halde bulundurarak çekim, banyo vs. hizmetlerini organize etmek üzere en az 3 teknik eleman, Hastaları yönlendirme, sıraya koyma, çekime hazırlama işlerini yapacak en az 1 görevli çalıştıracaktır.

9- Çekilen filmlerin kalite kontrolü neticesinde tekrarına karar verilenlerin tekrar çekimi ücretsiz yapılacaktır.

10-Sağlık Bakanlığının protokol yaptığı kurumlara protokol çerçevesinde Bütçe Uygulama Talimatında belirtilen fiyatlar üzerinden indirim yapılması durumunda yapılan indirimler yüklenicin alacağına da aynen yansıtılacaktır. Yüklenici faturasını protokol uyarınca yapılan indirim oranını düşürerek kesecektir.

…

13- Firmaca kurulacak olan cihazlar sözleşme bitiminde en fazla 10 yaşında olmalıdır. Bu husus (cihazın imalat tarihi, seri nosu) üretici firmadan alınacak belge ile sağlanacaktır. Sözleşme süresince cihaz değişimi olmayacaktır.

14- İkinci el cihaz teklif edilmesi durumunda kurulum aşamasından sonra kalite kontrol testi yaptırılıp belgelendirilecektir. Kalite kontrol testi tercihen Türk Akreditasyon Kurumu tarafından akredite olmuş, uluslararası standart protokollere göre hizmet veren, satıcı ve alıcıdan bağımsız (3. kişi) özel veya kamu kuruluşları tarafından yapılacaktır. Kalite kontrol testinde yeterli kalite değerlerini sağlamayan cihazların bütün tamir, bakım ve ayar işlemleri yüklenici firma tarafından karşılanacak, tüm düzeltici işlemlere rağmen kalite kontrol testinde istenen değerleri karşıladığı belgelendirilemeyen söz konusu cihazların muayene kabulü yapılmayacaktır.

15- Cihazlar kurulduktan sonra teknik parametrelerin optimizasyonu, standart ölçüde imajlar ve veriler elde edebilmek İçin cihaz başında Tomografi İçin 3 günlük, mamografi İçin 2 günlük ve dansitometre için 1 günlük kullanıcı eğitimi yüklenici firmaca sağlanacaktır.

16- Cihazların periyodik bakımları, bakım ve onarımı yüklenici firma tarafından yaptırılacak ve yedek parça dahil tüm giderler yüklenici tarafından karşılanacaktır.

17- Cihazların bulunduğu odaların yaz-kış sabit ısı kontrolü için split klima takılacaktır.

18- Güç kaynağı: Cihazlar ve eklerini, şebeke voltaj değişiklik ve ani elektrik kesilmelerden korumak için yeterli güçte (KWA) Kesintisiz Güç Kaynağı (UPS) ile birlikte verilecektir...”

Düzenlemelerine yer verilmiştir.

4734 sayılı Kanunun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38 inci maddesinde;

“İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliğinin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79 uncu maddesinde;

“79.4. İhale komisyonu tarafından, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri ile personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti, sözleşme giderleri ve genel giderler ile varsa malzeme ve diğer maliyet kalemleri, bunlar dışında kalan hizmet alımı ihalelerinde ise ihale dokümanında belirtilen teklif fiyata dahil giderler dikkate alınmak suretiyle tekliflerin değerlendirilmesi yapılarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre ihale komisyonunca belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama istenecektir. İdarelerce aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerin belirtilmesi ve açıklama için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilmesi gerekmektedir.

…

79.4.1. İsteklilerce yapılacak aşırı düşük teklife ilişkin açıklamalar belgelere dayanmalıdır. Belgelere dayanılmaksızın yapılan açıklamalar kabul edilmeyerek söz konusu teklifler reddedilecektir.

79.4.2. İhale komisyonu tarafından yapılacak aşırı düşük teklif değerlendirmesinde aşağıdaki hususların dikkate alınması gerekmektedir.

79.4.2.1. İhale komisyonu, teklifin önemli bileşenlerine ilişkin olarak;

a) Verilecek hizmetin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve hizmetlerin temininde kullanılacak avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

hususlarında istekliler tarafından belgelere dayalı olarak yapılan yazılı açıklamaları da dikkate almak suretiyle aşırı düşük teklifleri değerlendirerek ihaleyi sonuçlandıracaktır.

79.4.2.2. Verilecek hizmetin ekonomik olması, seçilen teknik çözümler, hizmetin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar veya hizmetin özgünlüğü hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; sadece bu hususların neler olduğu değil, belirtilen çözüm, avantajlı koşul, özgünlük ya da hizmetin ekonomik olması sayesinde elde edilen maliyet avantajının da bilgi ve belgelere dayalı olarak açıklanması gerekmektedir.

79.4.2.3. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamaya dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklilerin açıklamalarına dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

a. Tedarikçi veya üreticilerden alınan proforma faturalar,

b. Fiyat teklifleri,

c. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,

ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mala ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar,

d. Perakende satış yapan zincir mağaza veya marketlerin yayımladıkları fiyat kataloglarında yer alan fiyatlar,

e. Ticaret borsalarına kayıtlı mallara ilişkin olarak 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun 51 inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ilgili malın fiyatını gösteren belgeler,

f. Yaş sebze ve meyve için, Yaş Sebze ve Meyve Ticaretinin Düzenlenmesi ve Toptancı Halleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname uyarınca faaliyet gösteren toptancı hali idaresi tarafından düzenlenen ilgili malın fiyatını gösteren belgeler,

g. İsteklinin ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarıdır.

İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları (79.4.2.4-79.4.2.13) maddelerine göre yapacakları açıklamalar kapsamında sunacaklardır.

Yukarıda sayılan belge ve bilgilerden hiçbiri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda istekli tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle ilgili mevzuatına göre son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer belge ve bilgiler kullanılarak da açıklama yapılabilir. (Örnek: Yurt dışından ithal edilen mallara ilişkin olarak gümrük giriş beyannamesi kullanılarak açıklama yapılabilir.)

79.4.2.4. Tedarikçi veya üreticilerden alınan birim fiyatları gösteren proforma fatura sunularak açıklama yapılması durumunda proforma faturadaki birim satış tutarı;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim maliyetin,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.4.2.5. İsteklilerce yapılan açıklamalarda; teklifin bir bölümünü oluşturan iş kalemlerine/gruplarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması halinde, fiyat teklifinde belirtilen veya fiyat teklifine göre hesaplanan birim fiyat;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.6) yer alan toplam birim maliyet tutarının,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.6) yer alan ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından fiyat teklifinin üzerine; “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından fiyat teklifinin üzerine; “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.4.2.6. İsteklinin, kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin fiyat tekliflerini kullanması halinde sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) düzenlenmiş fiyat teklifini sunması yeterlidir.

79.4.2.7. İsteklinin, kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilen fiyat tarifelerinde belirtilen fiyatları kullanması halinde sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan bir tarifeyi gösterir belgeyi sunması yeterlidir. (Örnek: Orman Genel Müdürlüğüne bağlı işletmeler tarafından satılan ürünlere ilişkin ilan edilmiş fiyatlar vb.)

79.4.2.8. İstekli tarafından açıklaması yapılacak girdinin fiyatının, kamu kurum ve kuruluşlarınca ilan edilen ilgili mala ilişkin asgari fiyatlara uygun olması halinde sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan asgari fiyatın belgelendirilmesi suretiyle açıklama yapılması yeterlidir.(Örnek: EPDK tarafından il bazında günlük olarak yayımlanan akaryakıt fiyatları vb.)

79.4.2.9. İstekli tarafından perakende satış yapan zincir mağaza veya marketlerin yayımladıkları fiyat kataloglarının kullanılması halinde, ilgili mala ait sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan bir fiyatı gösteren mağaza veya market yönetimince onaylanmış kataloğu sunması yeterlidir.

79.4.2.10. İstekli tarafından ticaret borsalarında oluşan fiyatların kullanılması halinde, 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun 51 inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son işlem tarihinde gerçekleşen asgari fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılması yeterlidir.

79.4.2.11. İstekli tarafından yaş sebze ve meyve için, toptancı halinde oluşan fiyatların kullanılması halinde, Yaş Sebze ve Meyve Ticaretinin Düzenlenmesi ve Toptancı Halleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname uyarınca faaliyet gösteren toptancı hali idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın, ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününe ait asgari fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılması yeterlidir.

79.4.2.12. İsteklinin açıklamalarını kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara dayandırması durumunda ihale konusu işte kullanılması öngörülen mala ilişkin ağırlıklı ortalama birim maliyetin veya ağırlıklı ortalama birim satış tutarının belirtildiği “maliyet/satış tutarı tespit tutanağı” (Ek-O.7) sunulacaktır. İsteklilerce teklif edilen tutara ilişkin birim fiyatlar,

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, ağırlıklı ortalama birim maliyetin,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

İsteklinin satışlar üzerinden açıklama yapabilmesi için malın ticareti ile iştigal ediyor olması; maliyete dayalı açıklama yapabilmesi için ise, son geçici vergi beyanname döneminde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az yarısı kadar alış yapmış olması gerekmektedir.

İsteklinin son geçici vergi beyanname döneminde 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelere açıklama konusu mala ilişkin satış yapmış ve satılan malın idarece kabul edilmiş olması durumunda “maliyet/satış tutarı tespit tutanağı” (Ek-O.7) sunmasına gerek bulunmayıp sadece söz konusu satışa ilişkin fatura suretleri ile de belgelendirme yapılabilecektir.

79.4.2.13. İsteklinin ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda söz konusu malın emsal bedeli ile değerlenmesi gereklidir. Emsal bedelinin tespitinde Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri esas alınır. Bu durumda, Vergi Usul Kanununa göre hesaplanan emsal bedeli gösteren ve istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından hazırlanarak imzalanan ve kaşelenen beyanın verilmesi yeterlidir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.4.2.14. Proforma fatura ve fiyat tekliflerinin, proforma fatura veya fiyat teklifine konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

79.4.2.15. Maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının; 3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanununa göre çalışan meslek mensuplarından, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olanlar tarafından düzenlenmesi, bütün belge ve tutanakların her sayfasının taraflar tarafından imzalanarak kaşelenmesi gerekmektedir.

(79.4.2.4.) maddesine göre düzenlenen tutanak meslek mensubu ve proforma fatura veren tedarikçi veya imalatçı tarafından, (79.4.2.5.) maddesine göre düzenlenen tutanak meslek mensubu ile istekliye fiyat teklifini veren kişi tarafından imzalanarak kaşelenecek ancak bu tutanaklar proforma fatura veya fiyat teklifi ekinde idareye verilmeyecek ve düzenleyen meslek mensubu tarafından muhafaza edilecektir.

(79.4.2.12.) maddesine göre düzenlenen tutanaklar ise meslek mensubu ile ihaleye katılan istekli tarafından imzalanarak kaşelenecek ve açıklama ekinde idareye sunulacaktır.

Meslek mensubu, proforma fatura veya fiyat teklifi üzerindeki beyanı ile O-5, O-6, O-7 nolu tutanaklardaki beyanların doğruluğundan sorumludur.

Gerekli görülmesi durumunda ihaleyi yapan idare, proforma fatura ve fiyat tekliflerine ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarını, incelemek üzere muhafaza eden meslek mensubundan isteyebilir.

İhale komisyonunun, gerek meslek mensubundan istenen tutanaklar gerekse istekliler tarafından açıklama kapsamında ihale komisyonuna sunulan tutanaklar üzerinde yaptığı inceleme sonucunda sunulan proforma fatura / fiyat teklifi ile bu belgeler arasında uyumsuzluk olduğunu tespit etmesi durumunda teklif reddedilerek uyumsuzluğun niteliğine göre söz konusu belgeler mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilir ve gerekli olması halinde Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılır.

İhale komisyonunca yapılan inceleme sonucunda, yukarıda belirtildiği şekilde bir uyumsuzluk olduğu tespit edilmemekle birlikte, belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda isteklinin teklifi reddedilmeyecek ancak proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilecektir.

79.4.2.16. İstekliler tarafından aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamındaki mallara ilişkin olarak proforma fatura yerine sadece alış faturası ile açıklamada bulunulması geçerli bir açıklama olarak kabul edilmeyecektir.

…

79.4.2.19. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımlarına ilişkin aşırı düşük teklif sorgulamasında, sözleşme giderleri ve genel giderlerin % 3 oranında hesaplanması söz konusu olmayacak, sözleşme giderleri ilgili mevzuatına göre hesaplanmak suretiyle aşırı düşük teklif sorgulamasına cevap verilecek ve teklifler değerlendirilecektir.

…

79.4.2.25. Personele, çalışma saatleri dışında ihale konusu işle ilgili eğitim verilmesi, işçiler açısından 4857 sayılı Kanunun 66 ncı maddesinin (d) bendine göre fazla çalışmaya yol açacağından, bunun teklif fiyata dahil olacağının ve mesai dışında işçinin kaç saat işle ilgili meşgul edileceğinin idari şartnamede belirtilmesi ve aşırı düşük teklif sorgulamasında dikkate alınması gerekmektedir. Ayrıca, oryantasyon eğitimi dışında, silahlı atış eğitimi, uçuş eğitimi gibi önemli maliyet gerektiren eğitim giderlerinin, teklif fiyata dahil giderler içinde değerlendirilmesi ve bu giderlerin idari şartnamede açıkça belirtilmesi, birim fiyat teklif alınmak suretiyle gerçekleştirilecek ihalelerde ise birim fiyat teklif cetvelinde ayrı bir iş kalemi olarak öngörülmesi gerekmektedir. Dolayısıyla bu tür eğitim giderleri % 3 oranının içerisinde bulunan bir genel gider olarak kabul edilmeyecek ve teklifin önemli bir bileşeni sayılarak aşırı düşük teklif sorgulamasında dikkate alınacaktır.

79.5. Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda; (79.4.2.) maddesine uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları teknik şartnameye aykırı hususlar içeren veya teklif tutarı, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti ve % 3 oranındaki sözleşme giderleri ile genel giderleri, personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde ise asgari işçilik maliyeti ve ilgili mevzuatı uyarınca hesaplanacak sözleşme giderlerini karşılamayan isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir…” açıklamaları,

Yer almaktadır.

Pazarlık usulü ile gerçekleştirilen başvuru konusu ihalede MGM Saat Elek. Nak. ve Sağ. Hiz. San. Tic. A.Ş. tarafından teklif edilen ilk teklifin 327.615,00 TL ve son teklifin 174.345,00 TL olduğu, anılan isteklinin son teklifinin, ilk teklif bedeli de dikkate alındığında, diğer istekli olan başvuru sahibinin teklifine ve yaklaşık maliyete göre aşırı düşük teklif olduğu görülmekte olup, idarece anılan isteklinin teklifinin 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesine göre aşırı düşük teklif olarak belirlenerek aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulduğu anlaşılmıştır.

MGM Saat Elek. Nak. ve Sağ. Hiz. San. Tic. A.Ş.’nin 25.05.2011 tarihli açıklaması incelendiğinde, açıklama ve eklerinin toplam 3 (üç) sayfadan ibaret olduğu görülmüştür. Açıklamada, firmalarının 2005 yılında idare tarafından yapılan ihaleyi almış olması ve pazarlık usulüyle çıkılan bu ihalenin önceki ihalenin birebir aynısı olması sebebiyle cihazlarla ilgili yatırım maliyetini karşıladıklarını, günümüzde amortisman maliyetlerinin de muhasebe kayıtlarına düşülmüş olması sebebiyle cihaz maliyetlerinin bulunmadığı, bu hususun önemli bir avantaj olduğu, birden fazla hastaneye hizmet vermeleri sebebiyle bakım-onarım, kalibrasyon, montaj, film gibi gider kalemlerinde avantajlı ve kendilerine özel ödeme koşulları temin imkanlarının bulunduğu belirtilerek, on iki gider kalemi için (personel, cihaz bakım, montaj, kalibrasyon, film, TAEK lisans gideri, kırtasiye, toner, nakliye vb.) bir fiyat tablosuna yer verildiği görülmüş, tabloda tekliflerinin 28.452,00 TL’sinin kar olarak gösterildiği anlaşılmıştır.

Açıklama yazısının faks olduğu ve yazı ekinde yalnızca 4 adet işçinin yemek ve yol dahil 6 aylık giderinin hesaplandığı bir “İşçilik Hesaplama Modülü” çıktısı sunulduğu, başkaca hiçbir belgenin bulunmadığı anlaşılmıştır.

Tebliğin yukarıda aktarılan düzenlemelerinde, teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamaya dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerektiği, verilecek hizmetin ekonomik olması, seçilen teknik çözümler, hizmetin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar veya hizmetin özgünlüğü hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda da; sadece bu hususların neler olduğunun değil, belirtilen çözüm, avantajlı koşul, özgünlük ya da hizmetin ekonomik olması sayesinde elde edilen maliyet avantajının da bilgi ve belgelere dayalı olarak açıklanması gerektiği belirtilmiş, 79.4.2.3 üncü maddesi altında açıklamalara dayanak teşkil edecek belgelerin neler olduğu sayılarak devamında her bir açıklama yöntemi için sunulacak belge ve ekleri ile bunların taşıması gereken esas ve usullere ilişkin ayrıntılı düzenlemeler yapılmıştır.

İhale üzerinde bırakılan isteklinin, aşırı düşük teklif açıklamalarına ve açıklamada gösterdiği maliyet kalemlerine dayanak teşkil edecek bilgi ve belgeleri sunmadığı, belgelere dayalı olmayan aşırı düşük teklif açıklamasının bu haliyle Kamu İhale Genel Tebliğinin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79 uncu maddesine aykırı olduğu, bu nedenle geçerli ve yeterli bir açıklama olarak kabul edilemeyeceği anlaşılmaktadır.

Yapılan inceleme sonucunda; ihale üzerinde bırakılan MGM Saat Elek. Nak. ve Sağ. Hiz. San. Tic. A.Ş.’nin aşırı düşük teklif açıklamalarının, Kamu İhale Kanununun 38 inci maddesi hükmü ile Kamu İhale Genel Tebliğinin 79 uncu maddesi açıklamalarına uygun olarak gerçekleştirilmediği anlaşıldığından, isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, MGM Saat Elek. Nak. ve Sağ. Hiz. San. Tic. A.Ş.’nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Kazım ÖZKAN

Başkan V.

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ali KAYA

Kurul Üyesi

Bahattin IŞIK

Kurul Üyesi

Hakan GÜNAL

Kurul Üyesi

Adem KAMALI

Kurul Üyesi

Abdullah DÜNDAR

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi