KİK Kararı: 2011/UH.III-1690

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2011/041
Gündem No : 45
Karar Tarihi : 23.05.2011
Karar No : 2011/UH.III-1690
BAŞVURU SAHİBİ:
MİKYAS GRUP MÜHENDİSLİK İNŞ.MET.TURZ.GD.İTH.VE İHR.SAN. VE TİC.LTD.ŞTİ., KORKUTREİS MAH. HANIMELİ SOK. NO:34/6 06430 SIHHİYE-ÇANKAYA/ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Afyonkarahisar Ağız ve Diş Sağlığı Merkezi, SİNANPAŞA MAH. TUZ PAZARI CAD. NO:43 03800 AFYONKARAHİSAR

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2011/18747 İhale Kayıt Numaralı "Afyonkarahisar Devlet Hastanesi A Blok İçin Bina Deprem Tahkiki, Zemin Etüdü, Tadilat ve Gerekiyorsa Güçlendirme Proj. Hazırlanması Hizmet Alımı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

18.05.2011tarih ve B.07.6.KİK.0.08.00.00-101.04-.H.[13.31].(0260)./2011-22E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Afyonkarahisar Ağız ve Diş Sağlığı Merkezi tarafından 15.03.2011 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Afyonkarahisar Devlet Hastanesi A Blok İçin Bina Deprem Tahkiki, Zemin Etüdü, Tadilat ve Gerekiyorsa Güçlendirme Projesi Hazırlanması Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak Mikyas Grup Mühendislik İnş. Met. Turz. Gd. İth.ve İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin 07.04.2011 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 15.04.2011 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 25.04.2011 tarih ve 21301 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 25.04.2011 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; kesinleşen ihale kararında tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılma gerekçesi olarak aşırı düşük teklif açıklaması dosyalarında bulunan proforma fatura ve fiyat teklifleri için Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.4.2.5 maddesi gereği sunulması gereken Maliyet/Satış Tutarı Tespit Tutanağı’nın sunulmaması ve ayrıca bu belgeleri tasdikleyen meslek mensubuna ait faaliyet belgelerinin sunulmamasının gösterildiği, halbuki Kamu İhale Genel Tebliği uyarınca bu belgelerin sunulmasının zorunlu olmadığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

İdare tarafından gönderilen ihale işlem dosyası kapsamında yer alan belgelerden ihale konusu işin “Bina Deprem Tahkiki, Zemin Etüdü, Tadilat ve Gerekiyorsa Güçlendirme Projesi Hazırlanması Hizmet Alımı” olduğu, götürü bedel üzerinden ihaleye çıkıldığı, yaklaşık maliyetin piyasada faaliyet gösteren firmalardan fiyat teklifi alınması suretiyle 46.000 TL olarak hesaplandığı, Kamu İhale Genel Tebliğinde yapım işi ihalelerinde kullanılması öngörülen sınır değer hesaplama aracı kullanılarak sınır değerin 28.486,94 TL olarak hesaplandığı, teklif fiyatı bu rakamın altında kalan Mikyas Grup Müh. İnş. Tic. Ltd. Şti.’den aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği ve açıklamaları uygun görülmeyerek değerlendirme dışı bırakıldığı anlaşılmaktadır.

İhale konusu işe ait idari şartnamenin “Teklif fiyata dahil giderler” başlıklı 25 inci maddesinde; “ 25.1. İstekliklerin sözleşmenin uygulanması sırasında ilgili mevzuat gereğince ödeyeceği her türlü vergi, resim, harç ve benzeri giderler ile ulaşım, nakliye her türlü sigorta giderleri teklif edilecek fiyata dahildir.

_25.2._25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

_25.3._Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. .

_25.4._Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir. ” düzenlemeleri,

“Diğer hususlar” başlıklı VI. maddesinde; “ Hizmet alım işinde yaptırılacak hizmetler karşılığı olarak ödemeye esas pursantaj listesi aşağıda verilmiştir.(Hizmet alım işi bitmeden ödeme yapılmaz)Ödemeler Aşağıdaki İşlemlerin Yapılıp Yapılmamasına Göre İlgili Kalemlerin Oranına göre Hakedişlerine Yansıtılacaktır.

%5 Mimari röleve (hazırlama ve mimari proje kontrolü) hizmetleri karşılığı

_%5 Yapısal röleve (Taşıyıcı sistem elemanları boyutları rölevesi) hizmetleri karşılığı %5 Sondajlı zemin etüt raporu hazırlanması karşılığı
%10 Söz konusu yapının malzemelerinin incelenmesi (karot alımı, çekiç deneyi…vb)_ve tespit, değerlendirme raporlarının düzenlenmesi karşılığı
% 28 Hesap-Tahkik ve karar raporu hazırlama hizmetleri karşılığı
% 25 Güçlendirme projesi hazırlama hizmetleri karşılığı
% 5 Makine tesisatı projelerinin hazırlanması karşılığı
%5 Elektrik tesisatı projelerinin hazırlanması karşılığı
% 10 Keşif ve metrajların hazırlanması karşılığı
%2 Güçlendirme projesi uygulama şartnamesinin hazırlanması karşılığı” düzenlemeleriyer almaktadır.

İdarenin 15.03.2011 tarih ve 472 sayılı aşırı düşük teklif açıklama isteme yazısında, başvuru sahibinden “ ihale uygulama yönetmeliğinin 59. maddesi uyarınca ” detaylı teklif açıklamalarını sunmasını istediği anlaşılmaktadır.

Kamu ihale mevzuatı, hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi, dolayısıyla sınır değer tespiti konusunda, kamu hizmetinin idari ve mali gereklerine aykırı kullanılmamak koşulu ile idareye takdir yetkisi vermiş olmakla birlikte, bu yetkinin mutlak ve sınırsız olmadığı aşikardır. İnceleme konusu ihalede ise, ihale konusu işin bir hizmet alımı olmasına rağmen Kamu İhale Genel Tebliğinde yapım işlerinde kullanılmak üzere düzenlenen sınır değer hesaplama yöntemi kullanılarak bir sınır değer hesaplandığı ve teklif fiyatı bu değerin altında kalan başvuru sahibinden aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği anlaşılmaktadır.

İhale konusu işe ait idari ve teknik şartnamenin incelenmesinden ihale konusu işin önemli bir kısmının proje ve rapor hazırlanması gibi danışmanlık hizmeti niteliğinde işler olduğu anlaşılmaktadır. Bu tip işlerin niteliği gereği sermaye birikiminden daha çok mesleki tecrübeye ve bilgi birikimine dayalı işler olduğu açıktır.

Başvuru sahibi tarafından da aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında yapılan açıklamaların da büyük oranda proje ve raporların hazırlanması sırasında çalıştırılması öngörülen mühendis, mimar, tekniker gibi elemanların ne kadar süre ile çalıştırılacağı ve ne kadar ücret ödeneceği baz alınarak hazırlanan analizlere dayandığı görülmektedir.

Bunların dışında kalan, sondaj yapılması ve sonuçların onaylatılması, karot numuneleri alınması, donatı tespitlerinin gerçekleştirilmesi gibi işler için ise SMMM onaylı proforma faturalar ile açıklama yapıldığı görülmektedir.

Yapım işi ihalelerinde aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında, istekliler tarafından idare tarafından verilen analiz formatına uygun hazırlanan analizler ile açıklama yapıldığı görülmektedir, ancak söz konusu analizlerin kamu kurum ve kuruluşlarınca düzenlenen analizler de yer alan rayiç miktar ve fiyatlarla karşılaştırılama olanağı bulunulmaktadır. Şikayet konusu ihale kapsamında gerçekleştirilecek aşırı düşük teklif açıklamasına konu işler için yer alan işçilik miktarlarının karşılaştırılacağı herhangi bir rayiç miktar ya da başka herhangi bir objektif veri bulunmaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliğinin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 7 uncu maddesinde; “ 79.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, tekliflerin değerlendirilmesinde;

İhale ve sözleşmeye ilişkin damga vergileri, Kamu İhale Kurumu payı ve noter masrafları gibi sözleşme giderleri ile amortisman, kıdem tazminatı, işyeri hekimliği ücreti, oryantasyon (ihale konusu işe uyum) eğitimi gideri, yaka kartı ve bu mahiyetteki genel giderleri karşılamak üzere birim fiyat teklif cetvelinde yer alan her bir işçilik kalemindeki (yol, yemek ve giyecek dahil brüt asgari ücret veya brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası üzerinden ücret hesaplanan işçilik kalemi ile ulusal bayram ve genel tatil günleri ve fazla çalışma saatlerine ilişkin işçilik kalemleri) birim fiyatlar ile işçi sayısı üzerinden teklif alınması idarece uygun görülmeyen iş kalemi/kalemleri kapsamında çalıştırılacak olan her bir personelin işçilik maliyeti üzerinden işçilik hesaplama modülü kullanılarak % 3 oranında sözleşme giderleri ve genel giderler hesaplanacaktır.

79.2. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde; amortisman, kıdem tazminatı, iş yeri hekimliği ücreti, oryantasyon eğitimi gideri, yaka kartı ve bu mahiyetteki giderlerin genel giderler içinde yer alacağı kabul edileceği için aşırı düşük teklif sorgulamasında bu giderler, önemli teklif bileşeni olarak belirtilmeyecek ve isteklilerden aşırı düşük teklif sorgulamasına verdikleri cevaplarda bu giderler için bir bedel öngörmeleri istenmeyecektir. Sözleşme giderleri ve genel giderler içinde değerlendirilmesi öngörülen giderler idari şartnamelerde “teklif fiyata dahil olan diğer giderler” kısmında belirtilmeyecektir.

79.3. Asgari işçilik maliyeti;

i- İhale tarihinde yürürlükte bulunan brüt asgari ücret veya idari şartnamede brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası olarak belirlenen ücret (ulusal bayram ve genel tatil günleri ile fazla çalışma saatlerine ilişkin ücretler dahil),

ii- İdari şartnamede öngörülen nakdi veya ayni yemek ve yol bedeli ile ayni giyim bedeli,

iii- İşveren sigorta primi tutarından oluşmaktadır.

79.4. İhale komisyonu tarafından, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri ile personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti, sözleşme giderleri ve genel giderler ile varsa malzeme ve diğer maliyet kalemleri, bunlar dışında kalan hizmet alımı ihalelerinde ise ihale dokümanında belirtilen teklif fiyata dahil giderler dikkate alınmak suretiyle tekliflerin değerlendirilmesi yapılarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre ihale komisyonunca belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama istenecektir. İdarelerce aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerin belirtilmesi ve açıklama için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilmesi gerekmektedir.

Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, kar hariç yaklaşık maliyet tutarının üzerindeki teklifler aşırı düşük teklif olarak kabul edilmeyecektir.

79.4.1. İsteklilerce yapılacak aşırı düşük teklife ilişkin açıklamalar belgelere dayanmalıdır. Belgelere dayanılmaksızın yapılan açıklamalar kabul edilmeyerek söz konusu teklifler reddedilecektir.

79.4.2. İhale komisyonu tarafından yapılacak aşırı düşük teklif değerlendirmesinde aşağıdaki hususların dikkate alınması gerekmektedir.

79.4.2.1. İhale komisyonu, teklifin önemli bileşenlerine ilişkin olarak;

a) Verilecek hizmetin ekonomik olması,

_b)_Seçilen teknik çözümler ve hizmetlerin temininde kullanılacak avantajlı koşullar,

_c)_Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

hususlarında istekliler tarafından belgelere dayalı olarak yapılan yazılı açıklamaları da dikkate almak suretiyle aşırı düşük teklifleri değerlendirerek ihaleyi sonuçlandıracaktır.

79.4.2.2. Verilecek hizmetin ekonomik olması, seçilen teknik çözümler, hizmetin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar veya hizmetin özgünlüğü hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; sadece bu hususların neler olduğu değil, belirtilen çözüm, avantajlı koşul, özgünlük ya da hizmetin ekonomik olması sayesinde elde edilen maliyet avantajının da bilgi ve belgelere dayalı olarak açıklanması gerekmektedir.

79.4.2.3. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamaya dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklilerin açıklamalarına dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

a. Tedarikçi veya üreticilerden alınan proforma faturalar,

b. Fiyat teklifleri,

c. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,

ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mala ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar,

d. Perakende satış yapan zincir mağaza veya marketlerin yayımladıkları fiyat kataloglarında yer alan fiyatlar,

e. Ticaret borsalarına kayıtlı mallara ilişkin olarak 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun 51 inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ilgili malın fiyatını gösteren belgeler,

f. Yaş sebze ve meyve için, Yaş Sebze ve Meyve Ticaretinin Düzenlenmesi ve Toptancı Halleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname uyarınca faaliyet gösteren toptancı hali idaresi tarafından düzenlenen ilgili malın fiyatını gösteren belgeler,

g. İsteklinin ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarıdır.

İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları (79.4.2.4-79.4.2.13) maddelerine göre yapacakları açıklamalar kapsamında sunacaklardır.

Yukarıda sayılan belge ve bilgilerden hiçbiri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda istekli tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle ilgili mevzuatına göre son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer belge ve bilgiler kullanılarak da açıklama yapılabilir. (Örnek: Yurt dışından ithal edilen mallara ilişkin olarak gümrük giriş beyannamesi kullanılarak açıklama yapılabilir.)

79.4.2.4. Tedarikçi veya üreticilerden alınan birim fiyatları gösteren proforma fatura sunularak açıklama yapılması durumunda proforma faturadaki birim satış tutarı;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim maliyetin,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.4.2.5. İsteklilerce yapılan açıklamalarda; teklifin bir bölümünü oluşturan iş kalemlerine/gruplarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması halinde, fiyat teklifinde belirtilen veya fiyat teklifine göre hesaplanan birim fiyat;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.6) yer alan toplam birim maliyet tutarının,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.6) yer alan ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından fiyat teklifinin üzerine; “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından fiyat teklifinin üzerine; “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.4.2.15. Maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının; 3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanununa göre çalışan meslek mensuplarından, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olanlar tarafından düzenlenmesi, bütün belge ve tutanakların her sayfasının taraflar tarafından imzalanarak kaşelenmesi gerekmektedir.

(79.4.2.4.) maddesine göre düzenlenen tutanak meslek mensubu ve proforma fatura veren tedarikçi veya imalatçı tarafından, (79.4.2.5.) maddesine göre düzenlenen tutanak meslek mensubu ile istekliye fiyat teklifini veren kişi tarafından imzalanarak kaşelenecek ancak bu tutanaklar proforma fatura veya fiyat teklifi ekinde idareye verilmeyecek ve düzenleyen meslek mensubu tarafından muhafaza edilecektir.

(79.4.2.12.) maddesine göre düzenlenen tutanaklar ise meslek mensubu ile ihaleye katılan istekli tarafından imzalanarak kaşelenecek ve açıklama ekinde idareye sunulacaktır.

Meslek mensubu, proforma fatura veya fiyat teklifi üzerindeki beyanı ile O-5, O-6, O-7 nolu tutanaklardaki beyanların doğruluğundan sorumludur.

Gerekli görülmesi durumunda ihaleyi yapan idare, proforma fatura ve fiyat tekliflerine ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarını, incelemek üzere muhafaza eden meslek mensubundan isteyebilir.

İhale komisyonunun, gerek meslek mensubundan istenen tutanaklar gerekse istekliler tarafından açıklama kapsamında ihale komisyonuna sunulan tutanaklar üzerinde yaptığı inceleme sonucunda sunulan proforma fatura / fiyat teklifi ile bu belgeler arasında uyumsuzluk olduğunu tespit etmesi durumunda teklif reddedilerek uyumsuzluğun niteliğine göre söz konusu belgeler mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilir ve gerekli olması halinde Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılır.

İhale komisyonunca yapılan inceleme sonucunda, yukarıda belirtildiği şekilde bir uyumsuzluk olduğu tespit edilmemekle birlikte, belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda isteklinin teklifi reddedilmeyecek ancak proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilecektir.

79.4.2.16. İstekliler tarafından aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamındaki mallara ilişkin olarak proforma fatura yerine sadece alış faturası ile açıklamada bulunulması geçerli bir açıklama olarak kabul edilmeyecektir.

Yukarıda belirtilen maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının son geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesi esastır. Ancak son geçici vergi beyanname döneminde, yasal defter ve belgelerde açıklama konusu mal veya hizmetlerle ilgili işlem bulunmaması durumunda, isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin ağırlıklı ortalama birim maliyetin veya ağırlıklı ortalama birim satış tutarının belirtildiği “maliyet/satış tutarı tespit tutanağı” (Ek-O.7) hariç, söz konusu tutanaklar bir önceki geçici vergi beyanname dönemi esas alınarak düzenlenebilir. Son geçici vergi beyanname döneminin tespitinde; 4734 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin (a), (d) ve (e) bentlerine göre pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde ilk yazılı fiyat tekliflerinin alındığı tarih, diğer ihale usulleri ile yapılan ihalelerde ise ihale tarihi esas alınır.

Örneğin; 11.1.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Ekim-Kasım-Aralık 2009”, 15.7.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Nisan-Mayıs-Haziran 2010” dur.

…

79.4.2.18. İtirazen şikayet başvurularına ilişkin olarak Kurum tarafından yapılan incelemede gerekli görülmesi durumunda, proforma fatura ve fiyat tekliflerine ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları, bunları muhafaza eden meslek mensubundan istenebilir. Gerek meslek mensubundan istenen tutanaklar gerekse ihaleyi yapan idare tarafından Kuruma gönderilen belgeler arasında yer alan proforma fatura ve fiyat teklif tutarları ile maliyet/satış tutarı tespit tutanağında belirtilen maliyet ve satış tutarlarının arasında uyumsuzluk olduğunun veya bu belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda; proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilir ve gerekli olması halinde Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılır.

… ”

açıklamaları yer almaktadır.

Yukarıda yer verilen Tebliğ açıklamalarında personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde kar hariç yaklaşık maliyet tutarının üzerindeki tekliflerin aşırı düşük teklif olarak kabul edilmeyeceği belirtilmiş, ancak personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde kar hariç yaklaşık maliyetin altındaki tekliflerin aşırı düşük teklif olarak kabul edileceğine ilişkin herhangi bir açıklamaya yer verilmediği anlaşılmıştır.

Bu durumda, Kamu İhale Genel Tebliğinde personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin belirlenmesine yönelik olarak objektif bir kriter bulunmadığı ve bu hususun yaklaşık maliyet ve diğer tekliflerle karşılaştırma yapmak suretiyle idarenin takdirine bırakıldığı, idarenin yapım işleri ihalelerinde kullanılan sınır değer hesaplama aracını bir hizmet alımı olan inceleme konusu ihalede kullanarak aşırı düşük teklif istenilecek isteklileri belirlemesinin yerinde olmadığı, ayrıca ihale konusu işin niteliği itibariyle sağlıklı bir şekilde aşırı düşük teklif açıklaması yapılması ve değerlendirmesinin mümkün olamayacağı da dikkate alındığında, inceleme konusu ihalenin aşırı düşük teklif sorgulaması gerçekleştirilmeden sonuçlandırılmasının yerinde olacağı anlaşılmıştır.

Kaldı ki Kamu İhale Genel Tebliğinin yukarıda yer verilen açıklamalarından proforma fatura ya da fiyat teklifine konu mal ya da hizmetin ağırlıklı ortalama birim maliyetini gösterir maliyet/satış tutarı tespit tutanağının, meslek mensubu ile istekliye fiyat teklifini veren kişi tarafından imzalanarak kaşeleneceği ancak bu tutanaklar proforma fatura veya fiyat teklifi ekinde idareye verilmeyeceği ve düzenleyen meslek mensubu tarafından muhafaza edileceği, ayrıca bu belgeleri tasdikleyen meslek mensubuna ait faaliyet belgesinin sunulması yönünde bir zorunluluk bulunmadığı dolayısıyla başvuru sahibinin bu gerekçelerle değerlendirme dışı bırakılmasının da yerinde olmadığı anlaşılmaktadır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Mikyas Grup Mühendislik İnş. Met. Turz. Gıd. İth. ve İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin teklifinin değerlendirmeye alınmak suretiyle tekliflerin değerlendirilmesi ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Kazım ÖZKAN

Başkan V.

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ali KAYA

Kurul Üyesi

Bahattin IŞIK

Kurul Üyesi

Hakan GÜNAL

Kurul Üyesi

Abdullah DÜNDAR

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi