KİK Kararı: 2011/UH.III-1042

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2011/024
Gündem No : 17
Karar Tarihi : 21.03.2011
Karar No : 2011/UH.III-1042
BAŞVURU SAHİBİ:
Perpa Koruma ve Güvenlik Hizmetleri Ltd. Şti., Şerifali Mahallesi Söyleşi Sokka Giriş Kat No: 7 Yukarı Dudullu Ümraniye / İstanbul(Ana)

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Dmo İstanbul Bölge Müdürlüğü, D-100 (E-5) Ankara Asfaltı Üzerı Merdıvenköy Mevkıı 34732 Kadıköy / İstanbul(Ana)

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2010/574974 İhale Kayıt Numaralı "1 Güvenlik Amiri 15 Adet Güvenlik Personeli ile Toplam 16 Kişilik Silahlı ve Malzemeli Özel Güvenlik Hizmeti Alımı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

18.03.2011 tarih ve B.07.6.KİK.0.08.00.00-101.04-.H.[06.21].(0257)./2011-27E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

DMO Genel Müdürlüğü İstanbul Bölge Müdürlüğü tarafından 20.01.2011 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “1 Güvenlik Amiri 15 Adet Güvenlik Personeli İle Toplam 16 Kişilik Silahlı ve Malzemeli Özel Güvenlik Hizmeti Alımı” ihalesine ilişkin olarak Perpa Koruma ve Güvenlik Hizmetleri Ltd. Şti.’nin 07.02.2011 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 12.02.2011 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 21.02.2011 tarih ve 9945 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 15.02.2011 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; idarenin kendilerine göndermiş olduğu 21.01.2011 tarihli yazı ile; sunmuş oldukları teklif bedeli aşırı düşük teklif görülerek açıklama istendiği, teklif bileşenlerine ilişkin belgelerin idareye sunulması sonrasında tekliflerinin en avantajlı 2 nci teklif olarak belirlendiği ve ihalenin Efa Özel Güv. Hizm. Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığının 31.01.2011 tarihli yazı ile kendilerine bildirildiği, söz konusu yazıda ihale komisyonu kararının onay tarihinin 20.01.2011 olarak belirtildiği,

Teklif bileşenlerine ilişkin açıklama isteme yazısının tarihinin 21.01.2011 olduğu göz önünde bulundurulduğunda, aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamında herhangi bir belge sunulmadan 20.01.2011 tarihinde karar alınarak ihalenin sonuçlandırılmasının hukuka uygun olmadığı,

Öte yandan, idarece tesis edilen işlem üzerine idareye yapılan şikayet başvurusuna idarenin vermiş olduğu cevap yazısında; giyim malzemesine ilişkin olarak sunulan proforma faturada yer alan 1.278,08 TL tutarına % 3 sözleşme ve genel gider tutarı eklenerek açıklama yapıldığı gerekçesiyle şikayet başvurularının uygun görülmediğinin belirtildiği, giyim giderine mevzuat gereği % 3 sözleşme ve genel gider payının eklenmesi gerektiğinden, yapmış oldukları açıklamanın mevzuata uygun olduğu, idarenin bu yöndeki cevabı dikkate alındığında ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasında % 3 oranındaki sözleşme ve genel gider payını dikkate almadığı, bu nedenle aşırı düşük teklif açıklaması uygun olmayan ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

İddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

İdari şartnamenin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2 nci maddesinde; işin, “ 1 Güvenlik Amiri 15 Adet Güvenlik Personeli İle Toplam 16 Kişilik Silahlı ve Malzemeli Özel Güvenlik Hizmeti Alımı” olduğu belirtilmiş, “Teklif ve sözleşme türü” başlıklı 19 uncu maddesinde; tekliflerin götürü bedel üzerinden verileceği düzenlenmiş, söz konusu ihalenin personel çalıştırılmasına dayalı bir hizmet alımı ihalesi olduğu anlaşılmıştır.

İdari şartnamenin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25 inci maddesinde;

1 adet koruma ve güvenlik amirine brüt asgari ücretin %50’si ve 15 adet koruma ve güvenlik görevlisine brüt asgari ücretin % 20’si oranında fazla ücret ödeneceği,

Ulusal bayram ve genel tatil günleri için 9 personel ile 12,5 gün fazla mesai yapılacağı,

26 gün üzerinden hesaplanacak aylık 8,36 TL yol bedeli ile 5,80 TL yemek bedelinin ödeneceği,

Teknik şartnamenin 16 ncı maddesinde cins ve sayılarına yer verilen ve ayni olarak karşılanacak olan giyim malzemeleri maliyetinin teklif fiyata dahil edileceği,

Kısa vadeli sigorta prim oranının % 1 olarak dikkate alınacağı,

Düzenlenmiştir.

İhale konusu işe ait yaklaşık maliyet bileşenlerinin personel, giyim ve özel güvenlik mali sorumluluk sigortası maliyetleri ile % 10 oranında firma karı kalemlerinden oluştuğu anlaşılmaktadır.

Yol ve yemek bedeli ile % 3 sözleşme ve genel giderler dahil personel giderinin, 2010 yılının 2 inci yarısına ait asgari ücretler dikkate alınmak suretiyle 297.771,78 TL olarak hesaplandığı,

Giyim gideri için 2 farklı yerden fiyat bildirimi alındığı ve bu fiyatların aritmetik ortalaması esas alınarak 2.215,00 TL olarak hesaplandığı, ancak hesaplanan giyim maliyetine % 3 oranında sözleşme ve genel gider maliyetinin eklenmediği,

Özel güvenlik mali sorumluluk sigortası maliyeti için piyasa fiyat araştırması sonucu 320,00 TL olarak belirlendiği,

Anlaşılmış, idarenin hesaplamış olduğu yaklaşık maliyete göre karsız yaklaşık maliyetin 289.748,22 TL olduğu görülmüştür.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Yaklaşık maliyetin hesaplanması ve güncellenmesi” başlıklı 9 uncu maddesinin 5 inci fıkrasında; “Asgari ücret ve diğer işçilik maliyetlerinde ilgili mevzuatından kaynaklanan değişiklikler nedeniyle yaklaşık maliyetin ihale tarihine kadar geçen sürede değişikliğe uğradığının belirlenmesi durumunda, gerekçesi belirtilmek suretiyle ihale komisyonu tarafından, bu maliyetler dikkate alınarak yaklaşık maliyet güncellenir.” hükmü yer almaktadır.

İhale tarihinin 20.01.2011 olduğu göz önüne alındığında brüt asgari ücrette meydana gelen değişiklik nedeniyle 2011 yılının ilk yarısına ait brüt asgari ücret dikkate alınarak yaklaşık maliyetin güncellenmesi gerekirken idarece herhangi bir güncelleme işleminin yapılmadığı anlaşılmıştır.

İşçilik hesaplama modülü üzerinden yapılan hesaplama neticesinde; yol, yemek bedeli ve % 3 sözleşme ve genel giderler dahil toplam personel maliyetinin güncel değerinin 297.771,78 TL,

% 3 sözleşme ve genel giderler dahil giyim giderinin 2.281,45 TL,

Özel güvenlik mali sorumluluk sigortası maliyetinin 320,00 TL,

Olduğu göz önüne alındığında, karsız yaklaşık maliyetin güncel değerinin 300.373,23 TL olduğu tespit edilmiştir.

Şikayete konu ihaleye 5 istekli tarafından teklif sunulduğu, 21.01.2011 tarihli ihale komisyonunun ara kararı ile, yaklaşık maliyete göre teklif bedelleri aşırı düşük bulunan 4 istekliden aşırı düşük teklif açıklaması istenmesine karar verildiği, söz konusu kararda teklif bedelleri aşırı düşük bulunan isteklilerin ticari unvanlarına yer verilmemiş olmakla birlikte, 21.01.2011 tarihli açıklama talep yazılarından teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin Efa Özel Güv. Hizm. Ltd. Şti., başvuru sahibi Perpa Kor. ve Güv. Hizm. Ltd. Şti., Kobra Güv. Kor. ve Güv. Eğt. Him. Ltd. Şti. ve Oran Özel Güv. Eğit. ve Dan. Hizm. A.Ş. olduğu tespit edilmiştir.

İdarenin Kuruma göndermiş olduğu bilgi ve belgelerden, Efa Özel Güv. Hizm. Ltd. Şti. ile başvuru sahibi Perpa Kor. ve Güv. Hizm. Ltd. Şti. tarafından aşırı düşük teklif açıklama talebine cevap verildiği, diğer istekliler tarafından ise teklif bileşenlerine ilişkin açıklamaların sunulmadığı anlaşılmıştır.

İdarenin, teklif bedeli aşırı düşük bulunan isteklilere göndermiş olduğu 21.01.2011 tarihli yazı ekinde, açıklama talep edilen teklif bileşenlerine ilişkin tablo sunulduğu, bu tablonun, ihale konusu işe ait bütün bileşenleri içerdiği görülmüştür.

İhale komisyonu kararı ile ihalenin Efa Özel Güv. Hizm. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı ve başvuru sahibine ait teklifin ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlendiği görülmüş ancak söz konusu komisyon kararının 20.01.2011 tarihinde, yani teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerden açıklama istenmesine ilişkin komisyon kararının tarihi olan 21.01.2011 tarihinden önce alındığı, bu kararın ihale yetkilisince aynı tarihte (20.01.2011) onaylandığı anlaşılmıştır.

İsteklilere gönderilen kesinleşen ihale kararında da, ihale onay tarihinin 20.01.2011 olarak belirtildiği görülmüştür.

Ekonomik açıdan en avantajlı 1 inci ve 2 inci teklif sahiplerinin belirlendiği 20.01.2011 tarihli komisyon kararının, aşırı düşük teklif açıklamalarının sunulması ve sunulan belgelerin değerlendirilmesi sonrasında alınması gerekirken, teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerden açıklama talep edilmesi öncesinde söz konusu kararın alındığı tespit edilmiştir.

Söz konusu komisyon kararında, isteklilerin teklif etmiş oldukları bedellere, isteklilerin tekliflerinin değerlendirilmesine ilişkin herhangi bir ifadeye yer verilmediği ayrıca, ihale komisyonu karar tutanağının düzenlenme tarihi, ihale yetkilisinin onay tarihi ve kesinleşen ihale kararında yer alan ihale onay tarihleri dikkate alındığında, tarihlere ilişkin belirtilen çelişkinin maddi bir hatadan kaynaklanmadığı, dolayısıyla mevzuatta öngörülen işlem silsilesine uygun bir şekilde alınmayan 20.01.2011 tarihli ihale komisyonu kararının mevzuata uygun olmadığı anlaşılmıştır.

İhale komisyonu tarafından alınan 20.01.2011 tarihli kararın mevzuata uygun olmadığı anlaşılmakla beraber, kesinleşen ihale kararı bildirim yazısı tarihinin 31.01.2011 ve söz konusu yazıda yer alan hususların 20.01.2011 tarihli ihale komisyonu kararı ile aynı doğrultuda olduğu göz önüne alındığında, teklifi aşırı düşük bulunan istekliler tarafından sunulan açıklamaların idarece kabul edilerek ihalenin sonuçlandırıldığı anlaşılmaktadır.

İhale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamında sunmuş olduğu bilgi ve belgelere ilişkin yapılan inceleme kapsamında aşağıda yer alan hususlar tespit edilmiştir.

Kamu İhale Genel Tebliğinin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79 uncu maddesinde; “…79.4.1. İsteklilerce yapılacak aşırı düşük teklife ilişkin açıklamalar belgelere dayanmalıdır. Belgelere dayanılmaksızın yapılan açıklamalar kabul edilmeyerek söz konusu teklifler reddedilecektir.

79.4.2. İhale komisyonu tarafından yapılacak aşırı düşük teklif değerlendirmesinde aşağıdaki hususların dikkate alınması gerekmektedir.

79.4.2.3. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamaya dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklilerin açıklamalarına dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

a. Tedarikçi veya üreticilerden alınan proforma faturalar,

b. Fiyat teklifleri,

c. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,

ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mala ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar,

d. Perakende satış yapan zincir mağaza veya marketlerin yayımladıkları fiyat kataloglarında yer alan fiyatlar,

e. Ticaret borsalarına kayıtlı mallara ilişkin olarak 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun 51 inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ilgili malın fiyatını gösteren belgeler,

f. Yaş sebze ve meyve için, Yaş Sebze ve Meyve Ticaretinin Düzenlenmesi ve Toptancı Halleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname uyarınca faaliyet gösteren toptancı hali idaresi tarafından düzenlenen ilgili malın fiyatını gösteren belgeler,

g. İsteklinin ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarıdır.

İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları (79.4.2.4-79.4.2.13) maddelerine göre yapacakları açıklamalar kapsamında sunacaklardır.” açıklaması yer almaktadır.

İdari şartnamenin 25 inci maddesinde teklif fiyata dahil giderler arasında olduğu belirtilen ve teknik şartnamenin 16 ncı maddesinde yer verilen kaban, mont, kazak, kışlık ve yazlık gömlek ile pantolon, kravat, bere, kep, kışlık bot, ayakkabı, kemer ve yün eldiven olmak üzere toplam 272 parça malzeme için 356,00 TL maliyet öngörüldüğü, bu maliyeti tevsik amacıyla ihale üzerinde bırakılan isteklinin alıcı olduğu, 5 adet fatura sunulduğu, sunulan alış faturaları dışında anılan Tebliğ maddesinin öngörmüş olduğu herhangi bir belgenin açıklama kapsamında sunulmadığı, bu itibarla ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen aykırılıklar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır:

1. Başvuru sahibi Perpa Kor. ve Güv. Hizm. Ltd. Şti.’ne gönderilen 31.01.2011 tarih ve 632 sayılı kesinleşen ihale kararı yazısında, başvuru sahibine ait teklifin ekonomik açıdan en avantajlı 2 nci teklif olarak belirlendiği anlaşılmıştır.

Başvuru sahibinin 07.02.2011 tarihli dilekçe ile idareye yapmış olduğu şikayet başvurusunda, ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının uygun olmadığı iddia edilmiş, şikayet başvurusuna karşı idarenin 14.02.2011 tarihli cevap yazısında, ihale üzerinde bırakılan isteklinin açıklamasının uygun olduğu hususu belirtildikten sonra, başvuru sahibinin giyim gideri için öngörmüş olduğu bedele % 3 oranında sözleşme ve genel gider maliyetinin eklenerek açıklama yapıldığı, bu nedenle proforma fatura da yer alan bedel ile açıklamada yer alan maliyet arasında farklılığın ortaya çıktığı, bu durumun da çelişki yarattığı ifade edilmiş, ancak cevap yazısının devamında düzeltici işlem veya ihalenin iptalini gerektirecek bir durumun ortaya çıkmadığı belirtilmiştir.

Kamu İhale Genel Tebliğinin asgari işçilik maliyeti bileşenlerine ilişkin 79.3 üncü maddesinde; ayni giyim bedelinin asgari işçilik maliyetine dahil olduğu belirtilmiş, 79.1. maddesinde de, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, tekliflerin değerlendirilmesinde; giyecek dahil brüt asgari ücret üzerinden % 3 oranında sözleşme giderleri ve genel giderlerin hesaplanacağı açıklanmıştır.

Başvuru sahibinin aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamında sunmuş olduğu belgelerin incelenmesi neticesinde;

Teknik şartnamenin 16 ıncı maddesinde yer verilen giyim malzemelerine ilişkin olarak 17.01.2011 tarihli, 1.278,08 TL tutarlı, anılan Tebliğ maddesinde öngörülen şartları taşıyan 1 adet proforma fatura sunulduğu, teklif bileşenlerin ilişkin maliyet cetvelinde, proforma faturada yer alan toplam tutara, anılan Tebliğ maddesinde açıklandığı şekliyle % 3 oranında sözleşme ve genel gider payı eklenerek 1.316,42 TL maliyet öngörüldüğü, bu itibarla başvuru sahibi tarafından yapılan açıklamanın mevzuata uygun olduğu anlaşılmıştır.

2. Teklif bedeli aşırı düşük bulunarak aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulan ve 21.01.2011 tarih ve 326 sayılı yazı ile kendisinden açıklama istenen Kobra Güv. Kor. ve Güv. Eğt. Him. Ltd. Şti. tarafından idareye herhangi bir belge sunulmadığından, aşırı düşük teklif sorgulamasına cevap vermeyen adı geçen isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve buna yönelik tespit ile karara ihale komisyonu kararında yer verilmesi gerekmektedir.

3. Kamu İhale Genel Tebliğinin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79 uncu maddesinde; “79.4. …Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, kar hariç yaklaşık maliyet tutarının üzerindeki teklifler aşırı düşük teklif olarak kabul edilmeyecektir.” açıklaması yer almaktadır.

İdarece gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesi neticesinde Oran Özel Güv. Eğit. ve Dan. Hizm. A.Ş.’nin teklifinin de aşırı düşük bulunarak açıklama istendiği, adı geçen isteklinin açıklama talebine cevap vermediği, ancak adı geçen isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılıp bırakılmadığına ilişkin herhangi bir ifadenin komisyon kararında yer almadığı anlaşılmıştır.

Oran Özel Güv. Eğit. ve Dan. Hizm. A.Ş.’nin teklif bedelinin kar hariç güncel yaklaşık maliyetin üzerinde olduğu anlaşıldığından, anılan Tebliğ açıklaması uyarınca adı geçen isteklinin teklifinin aşırı düşük olmadığı anlaşılmış olup sorgulamaya tabi tutulmaması gerekmektedir.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihale üzerinde bırakılan istekli Efa Özel Güv. Hizm. Ltd. Şti.’nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması, başvuru sahibi Perpa Kor. ve Güv. Hizm. Ltd. Şti.’nin aşırı düşük teklif açıklamasının uygun görülmesi, Kobra Güv. Kor. ve Güv. Eğt. Him. Ltd. Şti.’nin teklifine ilişkin değerlendirmeye ihale komisyonu kararında yer verilmesi, Oran Özel Güv. Eğit. ve Dan. Hizm. A.Ş.’nin teklifinin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulmadan değerlendirilmesi ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Dr. Hasan GÜL

Başkan****

Ali Kemal AKKOÇ

II. Başkan****

Ali KAYA

Kurul Üyesi****

Bahattin IŞIK

Kurul Üyesi****

Kazım ÖZKAN

Kurul Üyesi****

Adem KAMALI

Kurul Üyesi****

Abdullah DÜNDAR

Kurul Üyesi****