KİK Kararı: 2011/UH.II-4405 (26 Aralık 2011)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2011/082
Gündem No : 117
Karar Tarihi : 26.12.2011
Karar No : 2011/UH.II-4405
BAŞVURU SAHİBİ:
Sedan Taşımacılık Tem. Ve Turz. San. Tic. A.Ş., MUSALLA BAĞLARI MAHALLESİ DÜZYAZI SOKAK SERGÜL APT. NO:7/C KONYA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Karatay Belediyesi Destek Hizmetleri Müdürlüğü, Akçesme Mah. Garaj Cad. 5 42020 KONYA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2011/169442 İhale Kayıt Numaralı "Muhtelif Araç Kiralama" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

20.12.2011tarih ve B.07.6.KİK.0.07.00.00-101.04-.H.[4174].(0224)./2011-86Esayılı Esas İnceleme Raporunda;

Karatay Belediye Başkanlığı Destek Hizmetleri Müdürlüğütarafından 22.11.2011tarihinde açık ihale usulüile yapılan “Muhtelif Araç Kiralama” ihalesine ilişkin olarak Sedan Taşımacılık Tem. ve Turz. San. Tic. A.Ş.’nin 30.11.2011tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 01.12.2011tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 09.12.2011tarih ve 52144sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 09.12.2011tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; başvuruya konu ihalenin yaklaşık maliyetin % 33,5 altında teklif veren Akgül Özel Güv. Hizm. Müt. Tur. ve Tic. Ltd. Şti.’nin üzerinde bırakıldığı, yaklaşık maliyet tutarından % 20 oranında kar düşüldüğünde, anılan isteklinin teklifinin karsız yaklaşık maliyetin altında kaldığı, bu nedenle ihalenin aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmadan sonuçlandırılmasının mevzuata uygun olmadığı iddia edilmektedir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

Başvuruya konu ihaleye ait idari şartnamenin 2.1.(a) maddesinde, ihale konusu işin adı; “Muhtelif Araç Kiralama” olarak belirtilmiş, işin miktarı ve türü 2.1.(b) maddesinde;

Sıra No

Açıklama

Birimi

Miktarı

1

Açık Kasa Çift Kabinli Pikap (2 Adet- 365 Gün)

Gün

730

2

Açık Kasa Çift Kabinli Pikap (9 Adet- 313 Gün)

Gün

2817

3

Açık Kasa Tek Kabinli Kamyonet (1 Adet- 313 Gün)

Gün

313

4

Binek Otomobil (8 Adet- 313 Gün)

Gün

2504

5

Panelvan Tipi Minibüs (1 Adet- 313 Gün)

Gün

313

6

Minibüs (5 Adet- 313 Gün)

Gün

1565

Şeklinde belirlenmiştir.

Anılan şartnamenin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25 inci maddesinde;

“… 25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1.Araç görev organizasyonunda görevlendirilecek 1 kişi için tüm giderler ilgili mevzuatı gereği yüklenici tarafından karşılanacak olup teklif fiyata dahildir.” düzenlemesi,

Söz konusu ihaleye ilişkin teknik şartnamenin “İşin Süresi” başlıklı 6 ncı maddesinde ise;

“Sözleşme imzalandıktan sonra 02.01.2012 tarihinde işe başlanacak ve 31.12.2012 tarihinde iş tamamlanacaktır.” düzenlemesi,

Yer almaktadır.

Teknik şartnamenin “Teknik özellikler” bölümünün “İhalenin Konusu” başlıklı 1 inci maddesinde; “Karatay Belediyesinin hizmet alımı alanı içerisi ile işin niteliğine göre idarenin şehir dışında görevlendireceği yerlerde çalıştırılmak üzere yaklaşık 313 günlüğüne, 11 adet açık kasa çift kabinli pikap (2 adet çift kabinli pikabı 365 günlüğüne), 1 adet açık kasa tek kabinli kamyonet kasa ebadı min.278x163x35 cm max.340x185x50 cm ebadında, 8 adet 4 kişilik binek otomobil, 1 adet 4 kişilik panelvan tipi minibüs ve 5 adet en az 8 en fazla 14 kişilik minibüs kiralanması işi” düzenlemesine,

“Araçların Çalışması İle İlgili Hususlar” başlıklı 7 nci maddesinde;

“7.8.Aracın şehirlerarası görevlendirilme yapılması halinde her 150 km’ye bir yevmiye ödenir.

7.9.Çift kabinli pikap ve tek kabinli kamyonet araçların çalışması gereken şehir için günlük 100 km.dir (365 gün çalışacak olan 2 adet çift kabinli pikap 120 km). Minibüs ve taksilerin çalışması gereken şehir içinde günlük 75 km.dir. Günlük ortalaması minibüs ve otomobillerde 75 km.den, çift kabinli pikaplar ve kamyonette 100 km.den (365 gün çalışacak olan 2 adet çift kabinli pikap 120 km) fazla kilometre yapan araçlar için kilometre ücreti şartname ekinde belirlenen formüle göre ödenir. Günlük ortalaması belirtilen kilometreyi geçmeyen araçlar için herhangi bir kesinti yapılmaz.” düzenlemesine,

“Yüklenicinin Sorumlulukları İle İlgili Hususlar” başlıklı 8 inci maddesinde;

“8.4.Kira sözleşmesinin devamı müddetince aracın şoför temini ve ücreti her türlü sigorta bakım, onarım, akaryakıt, vergi gibi araca ait giderler ile trafik cezaları, her türlü kazalar ve kazalardan oluşacak tüm giderler yükleniciye aittir.

8.5.Yüklenici, Belediyemiz hizmet binası içindeki müdürler tarafından kullanılacak araçların görev organizasyonunu yapmak üzere 1 kişi görevlendirecektir ve görevlendirilen bu kişiye ait tüm giderler (maaş+SSK) yüklenici tarafından karşılanacaktır.

Çalışacak eleman idarenin çalışma saatlerine ve kurallarına uyacaktır.” düzenlemesine,

Yer verilmiştir.

İdarece gönderilen ihale işlem dosyasının incelenmesi neticesinde; başvuruya konu ihaleye 7 teklif verildiği, 28.11.2011 tarihli ihale komisyonu kararında “Hizmet Alımı Uygulama Yönetmeliğinin 59 uncu maddesinin “İhale komisyonu verilen tekliflerden, diğer tekliflere veya yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder” hükmü gereğince ihaleye verilen tekliflerden aşırı düşük sınır hesabı yapılırken ihaleye teklif sunan isteklilerden Çiçek Turz. İnş. ve Taş. San. Tic. Ltd. Şti.’nin teklifi diğer tekliflere göre çok yüksek olduğundan anılan isteklinin aşırı düşük sınır değer tespiti için yapılacak değerlendirmeye alınmayacak olup, diğer tekliflerin aritmetik ortalamasının 596.470,43 TL olduğu, bu tutarın % 20’si müteahhitlik karı olarak düşüldüğünde kalan tutar olan 477.176,34 TL’nin aşırı düşük sınır değeri olduğu, ihaleye sunulan en düşük teklifin 493.264,00 TL ile aşırı düşük sınır değerinin üzerinde kaldığı” değerlendirmesinde bulunularak, ihalenin endüşük teklifi sunan Akgül Özel Güv. Hizm. Müt. Tur. ve Tic. Ltd. Şti.’nin üzerinde bırakıldığı, Yasemen Tur. İnş. Nak. Müh. Hizm. Taah. San. Tic. A.Ş.’nin ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği anlaşılmıştır.

Bahse konu ihaleye ilişkin ihale onay belgesi ve eki yaklaşık maliyet cetveli incelendiğinde, yaklaşık maliyetin piyasa araştırması sonucunda üç firmadan alınan fiyat tekliflerinin ortalaması esas alınarak toplam 658.841,26 TL olarak hesaplandığı görülmüş olup, yaklaşık maliyet cetvelinde kar oranının belirtilmediği tespit edilmiştir.

İhaleye teklif sunan isteklilerinin teklif bedellerinin ise; 493.264,00 TL, 569.176,80 TL, 605.629,00 TL, 611.470,00 TL, 612.483,80 TL, 686.799,00 TL ve 879.495,00 TL olduğu görülmüştür.

Yaklaşık maliyetin altında teklif veren isteklilerin teklif bedelleri karşılaştırıldığında; ihale üzerinde bırakılan istekli olan Akgül Özel Güv. Hizm. Müt. Tur. ve Tic. Ltd. Şti.’nin teklif bedelinin yaklaşık maliyetin % 74,86’sına, Yasemen Tur. İnş. Nak. Müh. Hizm. Taah. San. Tic. A.Ş.’nin teklif bedelinin yaklaşık maliyetin % 86,39’una, Hayati Dündar İnş. Müh. Nak. ve Harf. Orm. Ürn. Ltd. Şti.’nin teklif bedelinin yaklaşık maliyetin % 91,92’sine, Ekstra Oto. Nak. Tar. Ürn. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin teklif bedelinin yaklaşık maliyetin % 92,80’ine, başvuru sahibi Sedan Taşımacılık Tem. ve Turz. San. Tic. A.Ş.’nin teklif bedelinin yaklaşık maliyetin % 92,96’sına tekabül ettiği belirlenmiştir.

İhaleye teklif sunan isteklilerin birim fiyat teklif cetveli standart formunda yer alan iş kalemlerine ilişkin teklifleri ile idarece hesaplanan yaklaşık maliyet tutarı aşağıda yer verilen tabloda karşılaştırılmıştır:

Yaklaşık maliyet

Akgül Ltd.Şti’nin

teklif bedeli

Yasemen Tic.A.Ş’nin teklif bedeli

Hayati Ltd.Şti’nin teklif bedeli

Ekstra Ltd.Şti.’nin teklif bedeli

Sedan Tic.A.Ş.’nin teklif bedeli

Tekinler Ltd.Şti.’nin teklif bedeli

Çiçek Ltd.Şti.’nin teklif bedeli

Açık kasa çift kabin pikap (2 adet,365 gün)

90,00 TL

72,00 TL

72,40 TL

78,00 TL

83,00 TL

77,70 TL

82,00 TL

105,00 TL

Açık kasa çift kabin pikap (9 adet,313 gün)

81,67 TL

62,00 TL

72,40 TL

78,00 TL

78,00 TL

77,70 TL

82,00 TL

105,00 TL

Açık kasa tek kabin kamyonet (1 adet-313 gün)

83,33 TL

62,00 TL

72,40 TL

78,00 TL

76,00

TL

83,90 TL

82,00 TL

190,00 TL

Binek otomobil (8 adet-313 gün)

63,33 TL

52,00 TL

61,40 TL

65,00 TL

64,50 TL

64,80 TL

82,00 TL

85,00 TL

Panelvan tipi minibüs (1 adet-313 gün)

86,67 TL

62,00 TL

72,40 TL

78,00 TL

76,00 TL

79,00 TL

82,00 TL

125.00 TL

Minibüs (5 adet-313 gün)

96,67 TL

62,TL

72,40 TL

75,00 TL

78,00 TL

79,00 TL

89,00 TL

125,00 TL

4734 sayılı Kanunun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38 inci maddesinde;

“ İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a)İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c)Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir.” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Aşırı Düşük Teklifler” başlıklı 59 uncu maddesinde;

“(1) İhale komisyonu verilen tekliflerden, diğer tekliflere veya yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

(2) İhale komisyonu;

a) Verilen hizmet ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen işin özgünlüğü,

hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen aşırı düşük teklifler, geçerli teklif olarak dikkate alınır.

(3) Aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde; Kamu İhale Kurumu tarafından aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlenmiş ise ihale komisyonu bu düzenlemeyi esas alır.

(4) Aşırı düşük teklif değerlendirmesinde tekliflerin, asgari maliyet yanında sözleşme giderlerini karşılayıp karşılamadığı da dikkate alınır.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliğinin “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dahil olacak giderler” başlıklı 78 inci maddesinde;

“ 78.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımları; ağırlıklı olarak personel çalıştırılmasına dayanan, çalıştırılacak personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı hizmetlerdir.

_78.2**.** Malzemeli veya malzemesiz temizlik, malzemesiz yemek, özel güvenlik, sayaç okuma ve kesme-açma, hasta ve ziyaretçi yönlendirme, tıbbi sekreterlik, veri işleme ve otomasyon sisteminin işletimi hizmetleri gibi hizmetler personel çalıştırılmasına dayalı olup, bu tebliğde personel çalıştırılmasına dayalı olan/olmayan hizmetler arasında sayılmayan işlerin personel çalıştırılmasına dayalı olup olmadığı yukarıda yer verilen tanıma göre idarelerce değerlendirilecektir. _

78.3. Malzeme dahil yemek hazırlama hizmeti veya malzeme dahil yemek hazırlama ve dağıtım hizmeti ya da makine ve ekipman ile araçlar ve/veya akaryakıtın yüklenici tarafından sağlanacağı çöp toplama ve nakline ilişkin hizmetler ile personel taşıma gibi hizmetler personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı olarak değerlendirilmeyecektir. Ancak, personel çalıştırılmasına dayalı olmayan bir hizmet alımına ilişkin ihale dokümanında haftalık çalışma saatlerinin tamamını idarede geçirecek personel sayısının belirlenmesi hallerde teklif fiyata dahil giderler arasında işçilik giderine yer verilmesi gerekmektedir.” açıklaması,

Anılan Tebliğin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79 uncu maddesinde ise;

“79.4. İhale komisyonu tarafından, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri ile personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti, sözleşme giderleri ve genel giderler ile varsa malzeme ve diğer maliyet kalemleri, bunlar dışında kalan hizmet alımı ihalelerinde ise ihale dokümanında belirtilen teklif fiyata dahil giderler dikkate alınmak suretiyle tekliflerin değerlendirilmesi yapılarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre ihale komisyonunca belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama istenecektir. İdarelerce aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerin belirtilmesi ve açıklama için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilmesi gerekmektedir.

Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, kar hariç yaklaşık maliyet tutarının üzerindeki teklifler aşırı düşük teklif olarak kabul edilmeyecektir.” açıklaması,

Yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan ihale dokümanı düzenlemeleri bir arada değerlendirildiğinde; ihale konusu hizmetin, nitelikleri teknik şartnamede belirtilen 24 aracın 313 gün, 2 aracın ise 365 gün için kiralanması işi olduğu, kiralanacak araçların personel ve malzeme nakil işlerinde çalıştırılacağı, aracın şoför temini ve ücreti, her türlü sigorta, bakım, onarım, akaryakıt, vergi, gibi araca ait giderler ile trafik cezaları, her türlü kazalar ve kazalardan oluşacak tüm giderlerin yükleniciye ait olduğu, araçların görev organizasyonunu yapmak üzere 1 kişinin görevlendirileceği anlaşılmıştır.

Kamu İhale Genel Tebliğinin 78.1 inci maddesinde personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımları; “Ağırlıklı olarak personel çalıştırılmasına dayanan, çalıştırılacak personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı hizmetlerdir.” şeklinde tanımlanmıştır.

İhale konusu işin kapsamında personel gideri dışında araç ve aracın yakıt giderinin, aracın sigorta, kasko, bakım onarım gibi giderlerinin de yer aldığı, bununla birlikte ihale dokümanında çalıştırılacak personel sayısına ilişkin net bir belirlemenin yer almadığı, idari şartnamenin 25 inci maddesinde de teklif fiyata dahil unsurlar arasında yalnızca araçların görev organizasyonunu yapmak üzere görevlendirilecek 1 kişinin maliyetine yer verildiği, sürücü giderine ilişkin ayrıntılı bir düzenlemenin yer almadığı hususları göz önünde bulundurulduğunda, ihale konusu işin niteliği gereği personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı kapsamında değerlendirilemeyeceği anlaşılmıştır.

Kamu İhale Genel Tebliğinin 79 uncu maddesinde personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında “karsız yaklaşık maliyetin altında teklif sunan isteklilerden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi gerektiği” yönünde sorgulama kriteri getirilmiş, buna karşın personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin tespitine yönelik bir düzenleme yapılmamıştır.

Diğer yandan; 4734 sayılı Kanunun yukarıda anılan 38 inci maddesinde, “ihalenin yaklaşık maliyeti” ve “ihaleye katılan isteklilerin teklif bedelleri” aşırı düşük tekliflerin tespiti konusunda iki ölçüt olarak belirtilmiştir.

Bu çerçevede, ihale komisyonu tarafından yaklaşık maliyet veya diğer tekliflerle kıyaslandığında aşırı düşük olarak belirlenen tekliflerin reddedilmeden önce, isteklilerden teklif bileşenlerine ilişkin açıklama isteneceği ve isteklilerce yapılan açıklamaların ihale komisyonunca değerlendirilmesi sonucunda, açıklamaları yeterli görülen isteklilerin tekliflerinin kabul edileceği dikkate alındığında, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi konusunda idarelere kamu hizmetinin idari ve mali gereklerine aykırı olmamak koşuluyla takdir yetkisi verildiği, ancak bu yetkinin mutlak ve sınırsız olmadığı anlaşılmaktadır.

İncelemeye konu ihalede, ihale üzerinde bırakılan isteklinin 493.264,00 TL tutarındaki teklif bedelinin yaklaşık maliyet ve diğer tekliflerle kıyaslandığında, aşırı düşük olduğu görülmüş olup, idarece söz konusu istekliden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmeden ihalenin sonuçlandırılması mevzuata uygun bulunmamıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihale üzerinde bırakılan istekli olan Akgül Özel Güv. Hizm. Müt. Tur. ve Tic. Ltd. Şti.’ne aşırı düşük teklif sorgulaması yapılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Kazım ÖZKAN

Başkan V.

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ali KAYA

Kurul Üyesi

Adem KAMALI

Kurul Üyesi

Abdullah DÜNDAR

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi