KİK Kararı: 2011/UH.II-4393 (26 Aralık 2011)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2011/082
Gündem No : 99
Karar Tarihi : 26.12.2011
Karar No : 2011/UH.II-4393
BAŞVURU SAHİBİ:
HSM Sağlık Hizmetleri San. Ve Tic. Ltd. Şti. , Yakacık Cad. Şanlı Sok. CMF Ap. No : 4/4 İSTANBUL

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Sağlık Bakanlığı Müsteşarlık Eyüp Devlet Hastanesi, Eyüp Merkez Mahallesı Sılahtaraga Caddesı 53 34050 İSTANBUL

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2011/140984 İhale Kayıt Numaralı "Görüntüleme" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

21.12.2011tarih ve B.07.6.KİK.0.07.00.00-101.04-.H.[4108].(0176)./2011-2Esayılı Esas İnceleme Raporunda;

Eyüp Devlet HastanesiBaşhekimliği tarafından 27.10.2011tarihinde açık ihale usulüile yapılan “Görüntüleme Hizmeti Alımı” ihalesine ilişkin olarak HSM Sağlık Hizmetleri San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin 15.11.2011tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 25.11.2011tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 05.12.2011tarih ve 51497sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 05.12.2011tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle;

1. İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklifine ilişkin aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmaksızın ihalenin sonuçlandırıldığı, ayrıca idarenin şikayet üzerine şifahen ihale üzerinde bırakılan istekliden önemli teklif bileşenlerine ilişkin açıklama istenildiği, bu uygulamanın tamamen mevzuata aykırı olduğu, idarenin ihale kararını almadan önce aşırı düşük teklif sorgulaması yapması gerektiği, diğer taraftan idareye verilen şikayet dilekçesinin ihale yetkilisince incelenerek karara bağlanması gerekirken, şikayeti iki kişinin raportör sıfatı ile incelediği,

2. İhale mevzuatı gereği şartnamede istenilen tüm belge ve dokümanların teklif zarfında hazır olması gerekirken, ihale üzerinde bırakılan isteklinin, yabancı dilde düzenlenen belgelerin yeminli tercümanlar tarafından yapılan ve noterce onaylanması gereken tercümelerini teklifi ekinde sunmadığı, teklif edilen cihazın yaşının imalat tarihi ve seri numaraları ile belgelendirilmesi gereken tıbbi cihazların yaşlarına ilişkin belgelerin teklif ekinde sunulmadığı, ayrıca ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından teklif edilen cihazın teknik şartnamenin “Kumanda Ünitesi ve Bilgisayar” başlıklı 4.6 ıncı maddesine aykırı olduğu,

3. 13.10.2011 tarihli zeyilname ile MR cihazı şartnamesinin tamamen değiştirildiği, ihale tarihinin ise 10 gün ertelendiği, şartname hükümlerine ilişkin olarak ihale tarihinden 20 gün öncesine kadar yazılı açıklama talep edilebileceğinden, isteklilere teklif hazırlığı, değişiklik veya açıklama talep etme için yeterli süre tanınmadığı, diğer taraftan zeyilname ile teknik şartnamedeki madde numaralarında hata yapılarak, istekliler açısından belirsizlik oluşturulduğu, personel ve ekipman sayıları ile fiyat teklifi parametrelerinin teknik şartnamede net olarak belirlenmediği, hastanenin PACS sistemine geçmesi halinde oluşacak maliyetin yükleniciye ait olmasının, maliyet hesabında belirsizliğe neden olduğu, tüm bu nedenlerle ihaleye yalnızca bir isteklinin teklif verebildiği, ihalenin MR görüntüleme hizmeti satın alınması kısmında rekabetin sağlanmadığı,

İddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

1. Başvuru sahibinin 1 inci iddiasına ilişkin olarak:

İdari şartname ile teknik şartnamenin incelenmesi neticesinde;

Şikayete konu işin, bilgisayarlı tomografi ve MR görüntüleme hizmeti alımına yönelik bir ihale olduğu, hizmet kapsamında hastane ve bağlı polikliniklerinden sağlık hizmeti almakta olan hastalardan radyolojik görüntüleme tetkiki istenmiş olanların tetkiklerinin yapılması, bu tetkiklerin raporlanması ve bunlarla ilgili kayıtların tutulması işlerinin yer aldığı, hizmetin idare tarafından hastanenin uygun görülen bir yerinde yürütüleceği, işin süresinin 24 ay olarak öngörüldüğü, teknik şartnamede hasta sayısını karşılayacak şekilde cihaz, ekipman ve personel bulundurulması gerektiği, sistemin hastane otomasyonuna entegrasyonu için gerekli bilgisayar ve donanımın yüklenici tarafından karşılanacağı, radyasyona karşı alınması gereken tedbirlerin yüklenici sorumluluğunda olduğu, kurulumu sağlanan cihazın montaj yerinin hazırlanması, tefrişi, gerekiyorsa havalandırma ve cihazın hizmet sunabilir duruma getirilmesi için gerekli olan diğer düzenlemelerin yüklenici firma tarafından yapılacağı, tıbbi cihazın/cihazların işletilmesi için gerekli olan her türlü dâhili veya harici teknik parçalar ve kesintisiz güç kaynağının, yüklenici firma tarafından sağlanacağı, tıbbi cihazın/cihazların işletilmesi için gerekli olan elektrik ve suyun hastane tarafından karşılanacağının düzenlendiği, teknik şartnamenin 4.39 uncu maddesinde yüklenicinin radyoloji uzmanı ve yardımcı sağlık hizmetleri personeli çalıştıracağı şeklinde bir ifadeye yer verilmiş olmasına rağmen, gerek teknik şartnamede, gerekse teklif fiyata dahil olan unsurların düzenlenmesi gereken idari şartnamede, hangi nitelikte kaç personel çalıştırılacağına dair ayrıntılı bir düzenlemenin yer almadığı görülmüştür.

Kamu İhale Tebliğinin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79 uncu maddesinde yer alan;

“79.4. İhale komisyonu tarafından, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri ile personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti, sözleşme giderleri ve genel giderler ile varsa malzeme ve diğer maliyet kalemleri, bunlar dışında kalan hizmet alımı ihalelerinde ise ihale dokümanında belirtilen teklif fiyata dahil giderler dikkate alınmak suretiyle tekliflerin değerlendirilmesi yapılarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre ihale komisyonunca belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama istenecektir. İdarelerce aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerin belirtilmesi ve açıklama için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilmesi gerekmektedir.

Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, kar hariç yaklaşık maliyet tutarının üzerindeki teklifler aşırı düşük teklif olarak kabul edilmeyecektir.” açıklamasına göre, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında “ karsız yaklaşık maliyetin altında teklif sunan isteklilerden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi gerektiği ” yönünde bir sorgulama kriteri belirlenmiş olmasına rağmen, personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin tespitine yönelik bir düzenleme yapılmamıştır.

Diğer yandan; 4734 sayılı Kanunun 38 inci ve Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 59 uncu maddesinde; ihale komisyonunun verilen teklifleri, ihalenin yaklaşık maliyeti ve ihaleye katılan isteklilerin teklif bedelleri ile mukayese ederek, aşırı düşük teklifleri belirleyeceği ve teklif fiyatı aşırı düşük olan isteklilerden belirlediği süre içinde teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak isteyeceği düzenlenmiştir.

Bu çerçevede, kamu ihale mevzuatında personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük teklif sınır değerinin tespiti konusunda bir kriter belirlenmediği, aşırı düşük tekliflerin yaklaşık maliyet ve ihaleye sunulan diğer teklifler dikkate alınmak suretiyle ihale komisyonu tarafından tespit edileceği hususu göz önüne alındığında, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesi konusunda idarelere takdir yetkisi verildiği, ancak bu yetkinin mutlak ve sınırsız olamayacağı, idareler tarafından bu yetkinin kamu hizmetinin gereklerine aykırı olmamak koşuluyla, şartları ihale dokümanında önceden belirlenmiş kriterler göz önüne alınarak yapılması gerektiği açıktır.

İdare tarafından şikayete cevap yazısında, başvuruya konu bilgisayarlı tomografi görüntüleme hizmeti alımı ihalesinin niteliği gereği, maliyet unsurlarının önceden belirlenebilir olmadığı, her isteklinin yükümlülüğü gereğince kendi organizasyon yapısı, kullanacağı makine ekipmanın özellikleri, malzeme teminindeki kendine özgü koşullar, personel temini gibi unsurların dikkate alınarak teklif fiyatını belirlemesi gerektiği, dolayısıyla idarece aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmasının mümkün olmadığı ifade edilmiştir.

Sağlık Bakanlığı Strateji Geliştirme Başkanlığının 2001/56 sayılı Genelgesinde; Manyetik Rezonans (MR) ve Bilgisayarlı Tomografi (BT) Hizmet Alımlarında yaklaşık maliyetin daha sağlıklı belirlenebilmesi için“Tıbbi Cihaz Hizmet ve Tıbbi Hizmet Alımlarında Yaklaşık Maliyet Hesaplamaya Yardımcı Modül” geliştirilerek kurumların kullanımına açıldığı, bu çerçevede Manyetik Rezonans (MR) ve Bilgisayarlı Tomografi (BT) görüntüleme hizmet alımlarına ilişkin maliyet bileşenlerinin;

-Hizmetin sunulacağı cihaz veya cihazların kullanım bedeli,

-Hizmetin sunulacağı cihaz veya cihazların kurulum maliyeti,

-Hizmetin sunulacağı cihaz veya cihazların finansman maliyeti,

-Hizmetin sunulacağı cihaz veya cihazların bakım-onarım maliyeti,

-İşletim Maliyetleri başlığı altındaBT Tüp Maliyeti, Film Maliyeti; Tıbbi Sarf Malzeme ve Kırtasiye Maliyeti, Taşıma Maliyeti,

-Hizmet verilmesi için istekliden istenecek ve ihale dokümanında nitelikleri ve sayısı belirtilen personel maliyeti,

-Raporlama Maliyeti,

-Sözleşme giderleri ve genel giderler olarak belirlendiği görülmüştür.

Anılan genelgenin ilana çıkılmış ve sözleşmeye bağlanmamış ihaleler için uygulanması hususunda ihale yetkililerince karar verilmesi gerektiği düzenlenmiştir. Başvuruya konu ihalenin ilan tarihi 15.09.2011 ve söz konusu Genelgenin yayım tarihi 19.10.2011 olduğundan, ihale yetkilisince Genelgede yer alan düzenlemelerin Eyüp Devlet Hastanesinin şikayete konu ihalesi için uygulanmayacağına karar verildiği, idarenin şikayete cevap yazısından anlaşılmaktadır.

İhale dokümanında başvuru sahibinin teklif vermiş olduğu bilgisayarlı tomografi görüntüleme hizmetine ilişkin olarak maliyet bileşenlerinin, yukarıda yer alan Genelgede olduğu gibi ayrıntılı düzenlenmediği, idari şartnamenin teklif fiyata dahil olan giderler başlıklı 25 inci maddesinde, bu giderlerin neler olduğunun açıkça gösterilmediği, teknik şartnamede işin tanımının yapıldığı, 7 gün 24 saat hizmetin aksatılmadan sürdürüleceği ve cihazların bakımı, onarımı içi gerekli personelin bulundurulacağı gibi genel nitelikte düzenlemelere yer verildiği, ancak, ihale dokümanına yönelik olarak herhangi bir şikayet başvurusunda bulunulmadığı ve dokümanın bu haliyle kesinleştiği görülmüştür.

İdarenin yaklaşık maliyetini ise, daha önce hastanelerince gerçekleştirilmiş olan ihalelerden alınan fiyatlar ve SUT puan birim fiyatlarından 2010/11 sayılı genelgede belirtilen indirimler yapılarak elde edilen fiyatların ortalaması alınmak suretiyle hesaplandığı göz önüne alındığında, aşırı düşük teklif açıklamalarının sağlıklı değerlendirilmesini sağlamak üzere idarece önceden belirlenmiş maliyet bileşenlerinin bulunmadığı, isteklilerin teklif fiyatlarını, ancak kullanacakları cihazın özellikleri, organizasyon yapıları ve personel durumları gibi kendi belirleyecekleri bileşenlere göre oluşturmalarının mümkün olduğu görüldüğünden, başvuruya konu ihalede aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmış olsa dahi, istekliler tarafından sunulacak açıklamaları değerlendirmek ve kıyaslamak üzere objektif kriterler bulunmadığı anlaşıldığından, idarenin takdir yetkisini kullanarak aşırı düşük teklif sorgulaması yapmaksızın ihaleyi sonuçlandırmasının uygun olduğu sonucuna varılmıştır.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin “Şikayet başvurusu üzerine inceleme” başlıklı 10 uncu maddesinin son fıkrasında, idareye yapılan şikayet başvurusu üzerine yapılacak incelemenin ihale yetkilisince bizzat yapılabileceği gibi ihale yetkilisinin görevlendireceği bir veya birden fazla raportör tarafından da yapılabileceği, bu inceleme sonucunda, ihale yetkilisi tarafından gerekçeli bir karar alınacağı hüküm altına alınmıştır.

Başvuru sahibinin idare kayıtlarına 15.11.2011 tarihinde alındığı anlaşılan başvuruya ilişkin olarak, idarece iki radyoloji uzmanının raportör olarak görevlendirildiği, düzenlenen raporda şikayet başvurusunun uygun bulunmadığına karar verildiği, düzenlenen raporun, ihale yetkilisince imzalanan 25.11.2011 tarihli ve B.10.4.İSM.4.34.50.05/930-006533 sayılı yazı ekinde başvuru sahibine gönderildiği anlaşıldığından, başvurunun ihale yetkilisince sonuçlandırılmadığı yönündeki iddia yerinde görülmemiştir.

1. Başvuru sahibinin 2 nci iddiasına ilişkin olarak:

İdari şartnamenin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7 nci maddesinde yer alan tüm belgelerin ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklif dosyasında yer aldığı, idare tarafından, yabancı dilde düzenlenip tercüme edilmesi gereken herhangi bir belgenin yeterlik kriteri olarak belirlemediği, teknik şartnamenin 13.10.2011 tarihli zeyilname ile değiştirilmiş, “Diğer Teknik Hususlar” başlıklı 3 üncü kısmında;

“3.17.İstekliler, kuracakları cihazın hangi marka, model ve tip olduğunu belirterek şartname maddelerinin sırasına göre tek tek Türkçe olarak cevap veren ‘’Şartnameye Uygunluk Belgelerini’’ mutlaka vereceklerdir. Bu uygunluk belgesi, firmanın antetli kağıdına yazılmış ve imza konusunda yetkili firma görevlisi tarafından imzalanmış ve onaylanmış olmalıdır.

Şartname: uygunluk belgesinde verilen cevaplar firmanın vermiş; olduğu orijinal doküman prospektüs veya katalogların hangi sayfa veya satırında olduğu açıklanarak işaretle belirtilecektir.”

Düzenlemesinin yer aldığı, ancak bu düzenlemenin “Manyetik Rezonans Görüntüleme Sistemi” başlığı altında; 1. Konu, 2. İstek ve Teknik Özellikler ve 3. Diğer Teknik Hususlar şeklinde düzenlenmiş olduğu görüldüğünden, bu düzenlemenin ihalenin bilgisayarlı tomografi görüntüleme kısmına ilişkin olmadığı anlaşılmıştır.

Ayrıca, başvuru sahibi tarafından;

İhale üzerinde bırakılan isteklinin, teknik şartnamenin “Görüntüleme Hizmeti İşleyişi ile İlgili Genel Hususlar” başlıklı 4.35 inci maddesinde yer alan;

“Hizmet satın alımına karar verilen tetkik ve tedavi maksadıyla kullanılan tıbbi cihazlar 10 yaşından büyük olmayacaktır. Bu cihazların yaşları, imalat tarihi ve seri numarası ile belgelendirilecektir. Hizmet alımının bir yıldan fazla süreyi aşması halinde, sözleşme süresi sonunda cihazın yaşının 10 yılı geçmemiş olmalıdır.” düzenlemesine istinaden ihale konusu işte kullanılacak cihazın yaşı, imal tarihi ve seri numarasını belgelendirmesi gerekirken, bu hususa ilişkin olarak herhangi bir belge sunmadığı iddia edilse de, söz konusu düzenlemenin teknik şartnamede yer aldığı ve ihaleye katılım aşamasına ilişkin bir yeterlik kriteri olarak düzenlenmediği, maddede geçen “hizmet satın alımı” ifadesinden açıkça anlaşılacağı gibi, düzenlemenin yüklenicinin yapacağı bir belgelendirmeyi amaçladığı dolayısıyla, tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında bu belgelendirmenin yapılmamış olmasının, ihale üzerinde bırakılan isteklinin değerlendirme dışı bırakılmasını gerektirmeyeceğinden, bu hususa yönelik iddianın uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.

Diğer taraftan, teknik şartnamenin “Kumanda Ünitesi ve Bilgisayar” başlıklı 4.6 ncı maddesinde;

“Sistem monitörünün diagonal uzunluğu en az 17 inç diagonal uzunluğu sahip LCD monitör olacaktır. Monitör, yüksek rezolüsyonlu olmalıdır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Şikayete konu ihaleye ilişkin, idari şartname ve bilgisayarlı tomografi görüntüleme hizmetine ilişkin teknik şartnamede, isteklilerin teklifleri ekinde şartnameye uygunluk belgesi veya benzeri bir belge sunmaları gerektiği yönünde bir düzenlemeye yer verilmediği, dolayısıyla isteklilerce teklif ettikleri cihazlara ilişkin teknik şartname kriterlerini karşılayıp karşılamadıkları hususunda bir belgelendirme yapılmayacağından, ihale komisyonunca da sunulan belgelerin uygunluk denetiminin yapılmasının mümkün olmadığı, yüklenicinin teklif emiş olduğu cihazın teknik şartname kriterlerini karşılayıp karşılamadığının, muayene ve kabul komisyonunca incelenmesi gerektiği anlaşıldığından, bu hususa yönelik iddia yerinde görülmemiştir.

1. Başvuru sahibinin 3 üncü iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 55 inci maddesi ve İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 6 ncı maddesinde;

“ İdareye şikâyet süresi; ihale sürecindeki şikâyete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür. Ancak, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikâyetler, birinci fıkradaki süreleri aşmamak kaydıyla başvuru veya teklif sunulmadan önce en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir. Kuruma itirazen şikâyet süresi; şikayet veya itirazen şikayet üzerine idare tarafından alınan iptal kararına karşı yapılacak başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.” hükmüne yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin itirazının esas olarak teknik şartnamede yer alan düzenlemelere ilişkin olduğu, şikâyetçinin anılan mevzuat gereği, ihale tarihinden 3 iş günü öncesine kadar idareye şikâyet başvurusu yapması gerekirken, dokümana yönelik olarak süresinde ve usule uygun olarak şikâyet başvurusunda bulunmadığı, dokümanın kesinleşmesi nedeniyle değerlendirmenin doküman üzerinden yapılması gerektiği, ayrıca başvuru sahibi isteklinin ihalenin MR görüntüleme kısmına teklif sunmadığı, 4734 sayılı Kanunun “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54 üncü maddesinde, ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden isteklilerin itirazen şikâyet başvurusunda bulunabileceği düzenlendiğinden, ihale dokümanının kesinleştiği ve başvuru sahibi isteklinin ihale sürecindeki hukuka aykırı işlemler nedeniyle sadece teklif verdiği kısımlar için hak veya menfaat kaybına uğrama ihtimalinin bulunduğu hususları göz önüne alındığında, dokümana yönelik olarak yapılan şikâyetin ehliyet ve süre yönünden reddi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

Kazım ÖZKAN

Başkan V.

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ali KAYA

Kurul Üyesi

Adem KAMALI

Kurul Üyesi

Abdullah DÜNDAR

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi