KİK Kararı: 2011/UH.II-3309

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2011/065
Gündem No : 38
Karar Tarihi : 03.10.2011
Karar No : 2011/UH.II-3309
BAŞVURU SAHİBİ:
Özata Gıda Soğuk Hava Tesisleri Sosyal Hizmetler San. ve Tic. Ltd. Şti., GIDA TOPTANCILAR SİTESİ K BLOK NO:1 DENİZLİ

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Denizli Belediyesi Kültür Ve Sosyal İşler Müdürlüğü, Altıntop Mah. Lıse Cad. 2 20100 DENİZLİ

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2011/122806 İhale Kayıt Numaralı "Bilgievleri Ve Kurs Merkezleri İçin Malzemeli Yemek Hazırlama Ve Dağıtım Hizmeti Alımı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

29.09.2011tarih ve B.07.6.KİK.0.07.00.00-101.04-.H.[3074].(0176)./2011-28Esayılı Esas İnceleme Raporunda;

Denizli Belediyesi Kültür ve Sosyal İşler Müdürlüğütarafından 05.09.2011tarihinde açık ihale usulüile yapılan “Bilgievleri ve Kurs Merkezleri İçin Malzemeli Yemek Hazırlama Ve Dağıtım Hizmeti Alımı” ihalesine ilişkin olarak Özata Gıda Soğuk Hava Tesisleri Sosyal Hizmetler San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin 08.09.2011tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 09.09.2011tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 15.09.2011tarih ve 41263sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 12.09.2011tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle;şikayete konu ihalede, ihale üzerinde bırakılan istekli ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlenen isteklilerin tekliflerinin aşırı düşük teklif olduğu, idarece söz konusu isteklilerden tekliflerine ilişkin yazılı açıklama istenilmeden ihalenin karara bağlanmasının mevzuata aykırı olduğuiddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

Birim fiyat teklif almak suretiyle gerçekleştirilen şikayet konusu ihalenin Denizli Belediye Başkanlığının 6 bilgievi ve kurs merkezinde öğle yemeği verilmesine yönelik hizmet alımı ihalesi olduğu, bu kapsamda 1300 öğrenciye 180 gün sıcak öğlen yemeği verilmesinin öngörüldüğü;

Söz konusu iş için birim fiyatının, piyasadan yapılan fiyat araştırması kapsamında verilen fiyat tekliflerinin aritmetik ortalaması alınmak suretiyle, 2,9125.-TL olarak dikkate alındığı;

Toplam öğrenci sayısı ve yemek verilecek gün sayısının, birim fiyatla çarpımı sonucunda (1300x180x2,9125) 681.525,00.-TL olarak belirlendiği,

Anlaşılmaktadır.

Bu çerçevede;

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından teklif edilen 2,24.-TL tutarındaki birim fiyat;

İdarece tespit edilen yaklaşık maliyetin %77’sine;

Teklif edilen birim fiyatların aritmetik ortalamasının (2,464.-TL) %90,9’una;

Yaklaşık maliyet ve teklif bedellerinin ortalamasının (2,688.-TL) ise %83’üne tekabül etmektedir.

Ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlenen istekli tarafından teklif edilen 2,30.-TL birim fiyat;

İdarece tespit edilen yaklaşık maliyetin %79’una;

Teklif edilen birim fiyatların aritmetik ortalamasının (2,464.-TL) %93’üne;

Yaklaşık maliyet ve teklif bedellerinin ortalamasının (2,688.-TL) ise %86’sına tekabül etmektedir.

İhale üzerinde bırakılan Gözde Zirve Hazır Yemek Ltd. Şti.’nin 2,24.-TL birim fiyat üzerinden vermiş olduğu 524.160,00.-TL bedelli teklifi ile Berk Gıda Rest. Lok. İşl. Teks. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin 2,30.-TL birim fiyat üzerinden vermiş olduğu 538.200,00.-TL bedelli teklifi, ihale komisyonunca aşırı düşük teklif olarak değerlendirilmemiştir.

İdarece, bir önceki sene gerçekleştirilen aynı nitelikteki ihalede verilen ve aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutularak, açıklamaları uygun görülen ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifini, 2011 yılı Ağustos ayı ÜFE Genel Endeksi üzerinden güncellenmiş ve ulaşılan bedelin, şikayete konu ihalede verilen en düşük teklife göre daha düşük olduğunu dikkate alarak, işin yapılabileceği kanaati oluştuğundan, aşırı düşük teklif sorgulaması yapmamıştır.

Kamu İhale Kanununun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38 inci maddesinde; “ İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir.” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Yaklaşık maliyetin hesaplanması ve güncellenmesi” başlıklı 9 uncu maddesinde;

“(1) Birim fiyat üzerinden teklif alınan ihalelerde;

a) Her bir iş kaleminin miktarını ve gerçekleştirilmesine ilişkin şartları gösteren bir cetvel hazırlanır. Bu cetvelde her bir iş kaleminin adı, birimi, birim fiyatı ve bu fiyata dahil olan maliyetler ile varsa diğer unsurlar gösterilir.

b) Birim fiyata dahil olan maliyetler, iş kalemi ile ilgili bütün unsurları içerecek şekilde düzenlenir ve bu iş kalemine dahil olmayan başka giderler öngörülmez.

…

(3) Hizmetin gerçekleştirilmesi için gerekli olan iş kalemlerine veya iş gruplarına ilişkin miktarların tespit edilen fiyatlarla çarpımı sonucu bulunan tutarların toplanması ile elde edilen genel toplam tutar, sözleşme giderleri ve genel giderler ile KDV hariç olarak belirlenir. Bulunan bu tutara işin niteliği dikkate alınarak % 20 oranını geçmemek üzere yüklenici kârı eklenir. Bu tutar, kâr hariç belirlenen genel toplam tutar üzerinden hesaplanan sözleşme giderleri ve genel giderler ile toplanarak yaklaşık maliyet hesaplanır. Buna ilişkin hesap cetveli hazırlayanlarca imzalandıktan sonra, ihale onay belgesinin ekine konularak ihale yetkilisine sunulur …” hükmübulunmaktadır.

İdari şartnamenin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 33 üncü maddesinde;

“33.1. İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden, teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

33.2. İhale komisyonu tarafından;

a) Hizmet sürecinin, verilen hizmetin ve gerçekleştirme yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin hizmetin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen işin özgünlüğü,

hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamalar dikkate alınarak, aşırı düşük teklifler değerlendirilir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir…” düzenlemesi;

Anılan şartnamenin “Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi” başlıklı 35 inci maddesinde; “35.1. Bu ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif, teklif edilen fiyatların en düşük olanıdır…” düzenlemesi yapılmıştır.

Kamu ihalelerine ilişkin ikincil mevzuat kapsamında personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımlarında aşırı düşük teklif fiyatlarının belirlenmesinde esas alınacak sınır değerin tespitine ilişkin bir düzenleme bulunmamakla birlikte, Kamu İhale Kanununun 38 inci maddesine göre idarelerin, geçerli teklifleri belirledikten sonra diğer tekliflere veya yaklaşık maliyete göre aşırı düşük teklifleri tespit etme ve bu teklifler hakkında açıklama isteme yükümlülüğü bulunmaktadır.

İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklif fiyatının, yaklaşık maliyetin %77’si; diğer tekliflerin ortalamasının ise % 90,9’u olduğu;

Ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlenen isteklinin teklif fiyatının ise; yaklaşık maliyetin %79’u; diğer tekliflerin ortalamasının ise % 93’ü olduğu;

Hiçbir teklifin diğer tekliflere ve yaklaşık maliyete göre idarece aşırı düşük bulunmadığı başvuru konusu ihalede; ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanması ve kaynakların verimli kullanılmasından sorumlu olan idarenin tesis etmiş olduğu işlemlerde mevzuata aykırılık bulunmadığı anlaşılmış ve başvuru sahibinin bu hususa yönelik iddiası yerinde görülmemiştir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Kazım ÖZKAN

Başkan V.

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ali KAYA

Kurul Üyesi

Bahattin IŞIK

Kurul Üyesi

Adem KAMALI

Kurul Üyesi

Abdullah DÜNDAR

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

KARŞI OY

İncelemeye konu ihalede;

Başvuru sahibinin iddiasına ilişkin olarak; ihale üzerinde bırakılan istekli ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlenen isteklilerin tekliflerinin aşırı düşük teklif olduğu, idarece söz konusu isteklilerden tekliflerine ilişkin yazılı açıklama istenilmeden ihalenin karara bağlanmasının mevzuata aykırı olduğu iddia edilmektedir.

4734 sayılı Kanunun 38. maddesine göre, ihale komisyonunun verilen teklifleri anılan Kanunun 37. maddesine göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit edeceği, bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak isteyeceği, sunulan açıklamaların verilen hizmetin ekonomik olması, teklif sahibinin hizmetin temini işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar ve teklif edilen hizmet işinin özgünlüğü çerçevesinde değerlendirileceği hüküm altına alınmıştır. Benzer düzenlemeler Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinde de bulunmaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliğinin hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük teklif açıklamasını düzenleyen 79.4 maddesinde ağırlıklı olarak personel çalıştırılmasına dayanan hizmet alımı ihalelerinin durumu açıklanmış ve ihale komisyonu tarafından, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri ile personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti, sözleşme giderleri ve genel giderler ile varsa malzeme ve diğer maliyet kalemleri, bunlar dışında kalan hizmet alımı ihalelerinde ise ihale dokümanında belirtilen teklif fiyata dahil giderler dikkate alınmak suretiyle tekliflerin değerlendirilmesinin yapılacağı; 4734 sayılı Kanun’un 38. maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre ihale komisyonunca belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama isteneceği; personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, kâr hariç yaklaşık maliyet tutarının üzerindeki tekliflerin aşırı düşük teklif olarak kabul edilmeyeceği açıklaması yapılmıştır.

İdari şartnamenin 2.1.(a) maddesinde, ihale konusu işin adı; “ Bilgievleri ve Kurs Merkezleri için Malzemeli Yemek Hazırlama ve Dağıtım Hizmeti Alımı” düzenlemesine yer verildiği anlaşılmıştır.

İdarece, ihale konusu işin yaklaşık maliyetinin [m1] [m1]yapılan piyasa araştırması sonucunda, verilen tekliflerin aritmetik ortalaması alınarak toplam 681.525,00 TL olarak belirlendiği, 5 adet teklif sunulduğu ve tamamının geçerli teklif olarak belirlendiği, ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklif fiyatının 524.160,00 TL , ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlenen istekli ile teklifi geçerli teklifler arasında 3. sırada yer alan isteklinin teklif fiyatlarının 538.200,00TL olduğu anlaşılmıştır.

Şikâyet konusu ihalede idarece, aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmadan ihalenin sonuçlandırıldığı belirlenmiştir.

İnceleme konusu ihale, personel çalıştırılmasına dayalı bir hizmet alımı olmamakla birlikte, aktarılan mevzuat hükümlerinden hareketle genel olarak, kamu ihale hukukunda aşırı düşük tekliflerin tespiti konusunda iki ölçüt bulunduğu, bunların yaklaşık maliyet ve ihaleye katılan diğer isteklilerin teklif bedelleri olduğu, bu nedenle ihale sürecinde serbest fiyat rekabeti sonucunda oluşan diğer fiyatlara göre aşırı derecede düşük olan ve ihale konusu hizmetin sözleşme hükümlerine uygun ifası konusunda tereddüt oluşturan tekliflerin sorgulanması gerektiği anlaşılmaktadır.

İhale üzerinde bırakılan istekli dahil ilk üç teklifin teklif tutarı, yaklaşık maliyet ile kıyaslandığında, bu üç teklifin aşırı düşük teklif olarak belirlenerek, Kamu İhale Genel Tebliğinin 79. maddesinde belirtilen hususlara uygun şekilde, aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulması gerektiği sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin, düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihale üzerinde bırakılan istekli ile en avantajlı ikinci teklifin ve üçüncü teklifin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle; incelemeye konu ihalede “ düzeltici işlem belirlenmesine ” karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncemle, “ itirazen şikâyet başvurusunun reddine ” ilişkin karara katılmıyorum.

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

[m1]Bu bölümde idarece yaklaşık maliyet hesabında esas alınan hesaplama yöntemi/yöntemleri belirtilecektir (piyasa rayiçleri, bayındırlık birim fiyatları baz alınarak, vb.). Yaklaşık maliyet hesabında esas alınan yöntemin tespit edilememesi halinde bu durum belirtilecektir.