KİK Kararı: 2011/UH.II-210

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2011/004
Gündem No : 41
Karar Tarihi : 13.01.2011
Karar No : 2011/UH.II-210
BAŞVURU SAHİBİ:
Çağrı Hizmet Taah. Tic. Ltd. Şti., Çukur Mahallesi Güllüoğlu Sk. Güllü Sait İşmerkezi No: 415 K: 4 Şahinbey/GAZİANTEP

İHALEYİ YAPAN İDARE:
TMO Gaziantep Merkez Şube Müdürlüğü, Mücahitler Mah. 52009 Nolu Cad. No 6/b Şehitkamil/GAZİANTEP

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2010/521575 İhale Kayıt Numaralı "Şube Müdürlüğümüz ile Şube Müdürlüğümüze Bağlı İşyerlerimiz İçin Temizlik İşleri" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

10.01.2011 tarih ve II.H.41.04.0258/2011-04E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

TMO Gaziantep Merkez Şube Müdürlüğü tarafından 12.11.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Şube Müdürlüğümüz İle Şube Müdürlüğümüze Bağlı İşyerlerimiz İçin Temizlik İşleri Alımı” ihalesine ilişkin olarak Çağrı Hizmet Taah. Tic. Ltd. Şti.’nin 10.12.2010 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 14.12.2010 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 24.12.2010 tarih ve 54836 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 21.12.2010 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,
Çağrı Hizmet Taah. Tic. Ltd. Şti. tarafından aşırı düşük teklif açıklamasında sunulan İES İş ve İşçi Elbiseleri Teks. San. ve Tic. Ltd. Şti.’ye ait proforma faturanın bu firmanın bağlı olduğu vergi dairesine gönderilmesine,
Vizyon Group Temizlik H. Z. Y. Hizmetleri Ltd. Şti. tarafından aşırı düşük teklif açıklamasında giysi malzemelerine ilişkin olarak sunulan Maliyet/Satış Tutarı Tespit Tutanağını yasal bir yetkisi olmaksızın düzenleyen serbest muhasebeci M. Kemal Akay hakkında gerekli incelemenin yapılması hususunun TÜRMOB’a bildirilmesine,
CRB Hiz. Taş. Tic. Ltd. Şti. tarafından aşırı düşük teklif açıklamasında giysi malzemelerine ilişkin olarak sunulan belgelerin Kids Kuşat İş Elbiseleri İnş. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle;

İdarece gönderilen kesinleşen ihale kararının bildirimine ilişkin yazıda firmalarının aşırı düşük teklif açıklamasının uygun bulunmadığına dair herhangi bir ibareye yer verilmemesine karşın, yaptıkları şikayet başvurusu üzerine idarenin verdiği cevapta firmalarının sunduğu açıklamaların uygun bulunmadığının belirtilmesinin, ayrıca, ilgili mevzuata uygun olarak verdikleri aşırı düşük teklif açıklamasının idarece yeterli görülmemesinin mevzuata aykırı olduğu,
İhale uhdesinde kalan isteklinin giysiler için teklif ettiği fiyatın % 3 sözleşme ve genel gideri içermediği, ayrıca, sunduğu aşırı düşük teklif açıklamasının ilgili mevzuata uygun olmadığı, bu nedenle teklifinin reddedilmesi gerektiği,
İhale uhdesinde kalan istekli tarafından iş deneyimini tevsik etmek amacıyla sunduğu belgelerin Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 47 nci maddesine uygun olmadığı, dolayısıyla teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

İddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

Başvuru sahibinin 1 inci iddiasına ilişkin olarak:

İhale komisyonu kararı incelendiğinde; ihaleye katılan 5 istekliye (Vizyon Group Temizlik H. Z. Y. Hizmetleri Ltd. Şti., CRB Hiz. Taş. Tic. Ltd. Şti., Çağrı Hizmet Taah. Tic. Ltd. Şti., Doyem İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve SFM Müh. Tek. Hiz. Nak. Tem. Yem. San. ve Tic. Ltd. Şti.) ait tekliflerin idarece geçerli olduğunun tespit edildiği ve yaklaşık maliyete göre aşırı düşük olarak belirlenen bu tekliflere ilişkin olarak isteklilerden açıklama yapılmasının istenildiği,

Belirlenen süre içerisinde aşırı düşük teklif açıklamalarını sunmayan Doyem İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. ile SFM Müh. Tek. Hiz. Nak. Tem. Yem. San. ve Tic. Ltd. Şti.’ye ait tekliflerin idarece reddedildiği, süresi içerisinde açıklamalarını idareye sunan Vizyon Group Temizlik H. Z. Y. Hizmetleri Ltd. Şti., CRB Hiz. Taş. Tic. Ltd. Şti. ve Çağrı Hizmet Taah. Tic. Ltd. Şti.’ye ait açıklamalarının ise idarece yeterli görüldüğü ve ihalenin, anılan istekliler arasında en düşük teklifi veren Vizyon Group Temizlik H. Z. Y. Hizmetleri Ltd. Şti. uhdesinde bırakıldığı

Görülmüştür.

**** Başvuru sahibine gönderilen kesinleşen ihale kararının bildirimine dair yazıda; ihale komisyonu kararı doğrultusunda ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi ile ikinci en avantajlı teklif sahibinin belirtildiği ve başvuru sahibinin teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığına ya da reddedildiğine dair herhangi bir ibarenin bulunmadığı görülmüştür.

Ancak, gerek ihale komisyonu kararında gerekse kesinleşen ihale kararının bildirimine dair yazıda yer verilmemesine karşın, şikayet başvurusu üzerine alınan idare kararında; başvuru sahibinin idareye sunduğu aşırı düşük teklif açıklamasının, açıklama kapsamında sunulan belgelerin Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.4.2.4 – 79.4.2.13 maddelerinde belirtilen Ek-O.5, Ek-O.6 ve Ek-O.7’ye uygun olmadığı ve açıklama kapsamında SMMM’ye ait Oda Faaliyet Belgesinin olmadığı gerekçeleriyle reddedilmesi gerektiği hususları bulunmaktadır. İdarenin bu kararına göre, idarece aşırı düşük teklif açıklaması uygun bulunmayan başvuru sahibine ait teklifin reddedilmesine ilişkin olarak düzeltici işlem kararı alınması gerekirken şikayetin reddine karar verildiği görülmüştür.

Sonuç olarak, başvuru sahibine ait teklifin geçerli olup olmadığına dair, ihale komisyonu kararı ve kesinleşen ihale kararının bildirimine dair yazı ile idarece şikayet başvurusu üzerine alınan karar arasında bir çelişki bulunmakta olup, şikayet başvurusu üzerine alınan kararda başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamasının uygun olmadığının belirtilmesine rağmen bu değerlendirme doğrultusunda istekliye ait teklifin reddedilmesine yönelik düzeltici işlem kararı verilmemesi de bu çelişkiyi göz önüne sermektedir.

İdarenin ihale sürecindeki işlemlerinin birbiri ile tutarlı olması gerekmekte olup, inceleme konusu ihalede idarece bu gerekliliğe uyulmadığı anlaşılmaktadır.

Diğer taraftan, başvuru sahibinin yaptığı aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olduğuna dair iddiasının incelenmesi neticesinde aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

İdari şartnamenin 2 nci maddesinde ihale konusu işin adının “Şube Müdürlüğümüz İle Şube Müdürlüğümüze Bağlı İşyerlerimiz İçin Temizlik İşi” , miktarı ve türünün ise; “ 12 kişi 12 ay süreli TMO Şube Müdürlüğü ve bağlı işyerleri hizmet binası, bahçe ve müştemilatı temizlik işleri” olarak belirtildiği,

19 uncu maddesinde teklif ve sözleşme türünün birim fiyat teklif ve sözleşme olacağının belirtildiği,

25.3 üncü maddesinde; “ 25.3.1. İşin süresi ve personel sayısı dikkate alınarak ilgili mevzuatına göre hesaplanacak işçilik ücreti:

25.3.2. Yemek, yol ve giyecek giderleri:

Yol 12 kişi 12 ay aylık 26 gün 2,70 TL günlük toplam 10.108,80 TL nakdi
Yemek 12 kişi 12 ay aylık 22 gün 5,65 TL günlük toplam 17.899,20 TL nakdi
Giyecek 12 kişi ayni

****

25.3.3. Malzeme giderleri:

Cila Makinası 1 Adet, Elektrik süpürgesi 6 Adet, Çift kovalı Mob, 6 Adet Halı Yıkama makinesi, 1 Adet ” düzenlemesinin bulunduğu,

25.5 inci maddesinde iş kazaları ile meslek hastalıkları sigortası prim oranının % 1,5 olarak belirtildiği,

48 inci maddesinden, işe sözleşmenin imzalandığı tarihten itibaren 20 gün içinde başlanacağı ve işin süresinin 365 takvim günü olacağı,

Teknik şartnamenin “İşçilere verilecek melbusat” başlıklı 5 inci maddesinde; “Pantolon siyah, gömlek beyaz veya gri iş önlüğü ise mavi renkli olacak. İş önlüğü üzerine firma elamanı olduğunu gösterir isim, arma takılabilecek”

İşyeri

Pantolon

Gömlek

İş önlüğü

Gaziantep

Araban

Nurdağı

Nizip

İslahiye

K.maraş

Toplam

Düzenlemesinin bulunduğu,

Görülmüştür.

Yaklaşık maliyet hesabına dair belgeler incelendiğinde; %3 sözleşme ve genel gider ile yol (2,70 TL/gün) ve yemek (5,65 TL/gün) dahil 12 adet temizlik personelinin işçilik giderinin 171.715,68 TL olarak hesaplandığı görülmüş olup, bu tutara 12 işçi için öngörülen 920,73 TL giysi maliyeti eklendiğinde karsız yaklaşık maliyet (171.715,68 + 920,73=) 172.636,41 TL olarak hesaplanmıştır.

Diğer taraftan, idari şartnamenin 25.3 üncü maddesinde yer alan teklif fiyata dahil diğer masraflar esas alınarak yapılan hesaplama neticesinde; %3 sözleşme gideri ve genel gider ile yol ve yemek gideri dâhil, giysi gideri hariç teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyeti toplamı 171.715,68 TL olarak hesaplanmıştır.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 59 uncu maddesinde; “İhale komisyonu verilen tekliflerden, diğer tekliflere veya yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) Verilen hizmet ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen işin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen aşırı düşük teklifler, geçerli teklif olarak dikkate alınır.

Aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde; Kamu İhale Kurumu tarafından aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlenmiş ise ihale komisyonu bu düzenlemeyi esas alır.

Aşırı düşük teklif değerlendirmesinde tekliflerin, asgari maliyet yanında sözleşme giderlerini karşılayıp karşılamadığı da dikkate alınır.” hükmü yer almaktadır.

Yönetmeliğin anılan maddesinden, ihale komisyonunca, yapılan değerlendirme neticesinde geçerli olduğu tespit edilen tekliflerden, ihalede verilen diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olan isteklilerin tespit edileceği ve tespit edilen bu tekliflerin reddedilmeden önce yine madde metninde belirtilen usul doğrultusunda teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlere ilişkin olarak sorgulamaya tabi tutulacağı anlaşılmaktadır.

Öte yandan, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin tespitine ilişkin olarak Kamu İhale Genel Tebliğinin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79 uncu maddesinin 79.4 üncü alt maddesinde; “… Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, kar hariç yaklaşık maliyet tutarının üzerindeki teklifler aşırı düşük teklif olarak kabul edilmeyecektir.” açıklaması bulunmaktadır. Genel temizlik ihaleleri de anılan Tebliğin 78 inci maddesinde personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri kategorisine giren ihaleler arasında sayıldığından, inceleme konusu ihalede söz konusu Tebliğ açıklamasının tatbik edilmesi, başka bir ifadeyle, karsız yaklaşık maliyet tutarının altında teklif veren isteklilerin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulması gerekmektedir.

İhalede verilen tekliflere bakıldığında, verilen 5 teklifin (Vizyon Group Temizlik H. Z. Y. Hizmetleri Ltd. Şti. 171.730,68 TL, CRB Hiz. Taş. Tic. Ltd. Şti. 171.777,48 TL, Çağrı Hizmet Taah. Tic. Ltd. Şti. 171.802,20 TL, Doyem İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. 171.821,68 TL ve SFM Müh. Tek. Hiz. Nak. Tem. Yem. San. ve Tic. Ltd. Şti. 171.833,16 TL teklif etmiş) de yukarıda 172.636,41 TL olarak hesaplanan karsız yaklaşık maliyetin altında olduğu görüldüğünden, idarece ihalede verilen tekliflerin tümünün aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutmasının yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

Başvuru sahibine ait teklif mektubu ve eki cetvel tetkik edildiğinde; 12 işçi için giyim hariç % 3 sözleşme ve genel gider dahil işçilik ücreti için 171.715,68 TL, 12 takım (24 pantolon, 24 gömlek ve 12 iş önlüğü) melbusat için ise 86,52 TL fiyat teklif edildiği görülmüştür.

Anılan istekli aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında; 1 adet işçilik hesaplama modülü sayfası, giysi giderlerine ilişkin olarak İES İş ve İşçi Elbiseleri Teks. San. ve Tic. Ltd. Şti.’den alınan proforma fatura ile faturada bulunan giyim malzemelerine ilişkin son geçici vergi beyanname dönemine ait birim ortalama maliyetlerin gösterildiği liste sunmuştur.

Ayrıca, zikredilen açıklamada başvuru sahibi 171.802,20 TL tutarındaki teklifinin bileşenlerini aşağıdaki şekilde belirtmiştir.

Sıra No

Maliyet Bileşeninin Açıklaması

Tutar (TL)

12 İşçi için Teklif Edilmesi Gereken Asgari İşçilik Maliyeti Toplamı (yol, yemek ücreti ile % 3 sözleşme gideri dahil)

171.715,68

Personel için Giyim Bedeli (% 3 sözleşme gideri dahil)

86,52

TOPLAM

171.802,20

İstekli tarafından 12 personel için hesaplanan (yol ve yemek ücreti ile % 3 sözleşme gideri dahil) işçilik ücreti tutarı (171.715,68 TL) yukarıda hesaplanan giyim gideri hariç %3 sözleşme gideri ve genel gider dâhil (yol, yemek dahil) teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyeti toplamı (171.715,68 TL) ile aynı olduğundan, anılan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak teklif edilmesi gereken asgari tutarın karşılandığı anlaşılmıştır.

Diğer taraftan, ihale konusu iş kapsamında çalıştırılacak personele verilecek giysilere ait maliyetin açıklanmasını teminen tedarikçi İES İş ve İşçi Elbiseleri Teks. San. ve Tic. Ltd. Şti.’den alınan proforma fatura sunulmuştur. Yukarıdaki tabloda da belirtildiği üzere, istekli tarafından giyim bedeli için % 3 sözleşme ve genel gider dahil 86,52 TL maliyet öngörüldüğünden, tedarikçiden alınan proforma fatura ile idarece istenilen giysi malzemelerinin (86,52/1,03=) 84,00 TL bedel ile tedarik edilebileceğinin tevsik edilmesi gerekmektedir.

Kamu İhale Genel Tebliğinin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79 uncu maddesinde; “…79.4.1. İsteklilerce yapılacak aşırı düşük teklife ilişkin açıklamalar belgelere dayanmalıdır. Belgelere dayanılmaksızın yapılan açıklamalar kabul edilmeyerek söz konusu teklifler reddedilecektir.

…

79.4.2.3. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamaya dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklilerin açıklamalarına dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

a. Tedarikçi veya üreticilerden alınan proforma faturalar,

b. Fiyat teklifleri,

c. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,

ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mala ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar,

d. Perakende satış yapan zincir mağaza veya marketlerin yayımladıkları fiyat kataloglarında yer alan fiyatlar,

e. Ticaret borsalarına kayıtlı mallara ilişkin olarak 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun 51 inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ilgili malın fiyatını gösteren belgeler,

f. Yaş sebze ve meyve için, Yaş Sebze ve Meyve Ticaretinin Düzenlenmesi ve Toptancı Halleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname uyarınca faaliyet gösteren toptancı hali idaresi tarafından düzenlenen ilgili malın fiyatını gösteren belgeler,

g. İsteklinin ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarıdır.

İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları (79.4.2.4-79.4.2.13) maddelerine göre yapacakları açıklamalar kapsamında sunacaklardır.

Yukarıda sayılan belge ve bilgilerden hiçbiri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda istekli tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle ilgili mevzuatına göre son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer belge ve bilgiler kullanılarak da açıklama yapılabilir. (Örnek: Yurt dışından ithal edilen mallara ilişkin olarak gümrük giriş beyannamesi kullanılarak açıklama yapılabilir.)

79.4.2.4. Tedarikçi veya üreticilerden alınan birim fiyatları gösteren proforma fatura sunularak açıklama yapılması durumunda proforma faturadaki birim satış tutarı;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim maliyetin,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir…

…

79.4.2.14. Proforma fatura ve fiyat tekliflerinin, proforma fatura veya fiyat teklifine konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

79.4.2.15. Maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının; 3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanununa göre çalışan meslek mensuplarından, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olanlar tarafından düzenlenmesi, bütün belge ve tutanakların her sayfasının taraflar tarafından imzalanarak kaşelenmesi gerekmektedir.

(79.4.2.4.) maddesine göre düzenlenen tutanak meslek mensubu ve proforma fatura veren tedarikçi veya imalatçı tarafından, (79.4.2.5.) maddesine göre düzenlenen tutanak meslek mensubu ile istekliye fiyat teklifini veren kişi tarafından imzalanarak kaşelenecek ancak bu tutanaklar proforma fatura veya fiyat teklifi ekinde idareye verilmeyecek ve düzenleyen meslek mensubu tarafından muhafaza edilecektir.

(79.4.2.12.) maddesine göre düzenlenen tutanaklar ise meslek mensubu ile ihaleye katılan istekli tarafından imzalanarak kaşelenecek ve açıklama ekinde idareye sunulacaktır.

Meslek mensubu, proforma fatura veya fiyat teklifi üzerindeki beyanı ile O-5, O-6, O-7 nolu tutanaklardaki beyanların doğruluğundan sorumludur.

Gerekli görülmesi durumunda ihaleyi yapan idare, proforma fatura ve fiyat tekliflerine ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarını, incelemek üzere muhafaza eden meslek mensubundan isteyebilir.

İhale komisyonunun, gerek meslek mensubundan istenen tutanaklar gerekse istekliler tarafından açıklama kapsamında ihale komisyonuna sunulan tutanaklar üzerinde yaptığı inceleme sonucunda sunulan proforma fatura / fiyat teklifi ile bu belgeler arasında uyumsuzluk olduğunu tespit etmesi durumunda teklif reddedilerek uyumsuzluğun niteliğine göre söz konusu belgeler mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilir ve gerekli olması halinde Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılır.

İhale komisyonunca yapılan inceleme sonucunda, yukarıda belirtildiği şekilde bir uyumsuzluk olduğu tespit edilmemekle birlikte, belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda isteklinin teklifi reddedilmeyecek ancak proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları ve stok tespit tutanağı mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilecektir.

79.4.2.16. İstekliler tarafından aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamındaki mallara ilişkin olarak proforma fatura yerine sadece alış faturası ile açıklamada bulunulması geçerli bir açıklama olarak kabul edilmeyecektir.

Yukarıda belirtilen maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının son geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesi esastır. Ancak son geçici vergi beyanname döneminde, yasal defter ve belgelerde açıklama konusu mal veya hizmetlerle ilgili işlem bulunmaması durumunda, isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin ağırlıklı ortalama birim maliyetin veya ağırlıklı ortalama birim satış tutarının belirtildiği “maliyet/satış tutarı tespit tutanağı” (Ek-O.7) hariç, söz konusu tutanaklar bir önceki geçici vergi beyanname dönemi esas alınarak düzenlenebilir. Son geçici vergi beyanname döneminin tespitinde; 4734 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin (a), (d) ve (e) bentlerine göre pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde ilk yazılı fiyat tekliflerinin alındığı tarih, diğer ihale usulleri ile yapılan ihalelerde ise ihale tarihi esas alınır.

_ …_

79.4.2.18.**** İtirazen şikayet başvurularına ilişkin olarak Kurum tarafından yapılan incelemede gerekli görülmesi durumunda, proforma fatura ve fiyat tekliflerine ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları, bunları muhafaza eden meslek mensubundan istenebilir. Gerek meslek mensubundan istenen tutanaklar gerekse ihaleyi yapan idare tarafından Kuruma gönderilen belgeler arasında yer alan proforma fatura ve fiyat teklif tutarları ile maliyet/satış tutarı tespit ve stok tespit tutanağında belirtilen maliyet ve satış tutarlarının arasında uyumsuzluk olduğunun veya bu belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda; proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları ve stok tespit tutanağı mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilir ve gerekli olması halinde Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılır.****

…

79.5. Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda; (79.4.2.) maddesine uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları teknik şartnameye aykırı hususlar içeren veya teklif tutarı, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti ve % 3 oranındaki sözleşme giderleri ile genel giderleri, personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde ise asgari işçilik maliyeti ve ilgili mevzuatı uyarınca hesaplanacak sözleşme giderlerini karşılamayan isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir.” açıklaması bulunmaktadır.

Başvuru sahibinin açıklaması kapsamında sunduğu, giysi maliyetinin tevsik edilmesine dair belgelerin anılan Tebliğ açıklaması çerçevesinde tetkiki neticesinde;

İhale konusu iş kapsamında çalıştırılacak personele verilecek giysilere ait maliyetin açıklanmasını teminen tedarikçi İES İş ve İşçi Elbiseleri Teks. San. ve Tic. Ltd. Şti.’den alınan 24.11.2010 tarihli proforma faturada parça başına pantolon ve gömlek için 1,50 TL, iş önlüğü için ise 1,00 TL fiyat teklifi verildiği, ayrıca, pantolon ile gömleğin birim ortalama maliyetinin 0,75 TL, iş önlüğünün birim ortalama maliyetinin ise 0,50 TL olduğunun belirtildiği,

Toplam teklifin (24 adet pantolon, 24 adet gömlek, 12 adet iş önlüğü) KDV hariç 84,00 TL olduğu, başka bir ifadeyle, istekli tarafından giysi bedeli için % 3 sözleşme ve genel gider dahil öngörülen (84,00 x 1,03=) 86,52 TL’nin tevsik edildiği,

Proforma faturada anılan Tebliğin 79.4.2.4 üncü maddesinde maliyete dayalı açıklama yapılması durumunda yer verilmesi gereken “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” şeklindeki ifadenin bulunduğu ve SMMM Yaşar Ocakbatıran ile proforma faturayı veren İES İş ve İşçi Elbiseleri Teks. San. ve Tic. Ltd. Şti. yetkilisi tarafından imzalandığı,

Görülmüş olup, giysi giderlerine ilişkin olarak yapılan açıklamanın mevzuata uygun olduğu; ancak, mezkur belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığı düşünüldüğünden, belgelerin tedarikçi İES İş ve İşçi Elbiseleri Teks. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilmesi gerektiği,

Sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmuştur.

Başvuru sahibinin 2 nci iddiasına ilişkin olarak:

İhale uhdesinde kalan istekliye ait teklif mektubu ve eki cetvel tetkik edildiğinde; 12 işçi için giyim hariç % 3 sözleşme ve genel gider dahil işçilik ücreti için 171.715,68 TL, 12 takım (24 pantolon, 24 gömlek ve 12 iş önlüğü) melbusat için ise 15,00 TL fiyat teklif edildiği görülmüştür.

Söz konusu istekli aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında; 1 adet işçilik hesaplama modülü sayfası, giysi giderlerine ilişkin olarak Eda İşçi Elbiseleri Sanayi’den alınan 3 adet alış faturası ile serbest muhasebeci ve istekli tarafından tanzim edilen Ek-O8 Stok Tespit Tutanağını ve yine serbest muhasebeci ve istekli tarafından tanzim edilen Ek-O7 Maliyet/Satış Tutarı Tespit Tutanağını sunmuştur.

Ayrıca, zikredilen açıklamada başvuru sahibi 171.730,68 TL tutarındaki teklifinin bileşenlerini aşağıdaki şekilde belirtmiştir.

Sıra No

Maliyet Bileşeninin Açıklaması

Tutar (TL)

12 İşçi için Teklif Edilmesi Gereken Asgari İşçilik Maliyeti Toplamı (yol, yemek ücreti ile % 3 sözleşme gideri dahil)

171.715,68

Personel için Giyim Bedeli (24 adet pantolon, 24 adet gömlek ve 12 adet iş önlüğü) 60 adet x 0,25 TL/adet= 15 TL

15,00

TOPLAM

171.730,68

Diğer taraftan, ihale konusu iş kapsamında çalıştırılacak personele verilecek giysilere ait maliyetin açıklanmasını teminen Eda İşçi Elbiseleri Sanayi’den alınan 3 adet alış faturası ile serbest muhasebeci ve istekli tarafından tanzim edilen Ek-O8 Stok Tespit Tutanağı, yine serbest muhasebeci ve istekli tarafından tanzim edilen Ek-O7 Maliyet/Satış Tutarı Tespit Tutanağına açıklama kapsamında yer verilmiştir. Anılan belgelerde, giysi malzemeleri için parça başına (pantolon, gömlek ve iş önlüğü için) 0,25 TL maliyet öngörüldüğü, toplam teklifin ise (24 adet pantolon, 24 adet gömlek, 12 adet iş önlüğü) KDV hariç 15,00 TL olduğu, başka bir ifadeyle, istekli tarafından toplam giysi maliyeti üzerinden % 3 sözleşme ve genel gideri hesaplanıp maliyet tutarına eklenmeden fiyat teklifinin oluşturulduğu tespit edilmiştir.

Tespit edilen bu durumun, Kamu İhale Genel Tebliğinin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79 uncu maddesinin 79.1 inci alt maddesinde; “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, tekliflerin değerlendirilmesinde;

İhale ve sözleşmeye ilişkin damga vergileri, Kamu İhale Kurumu payı ve noter masrafları gibi sözleşme giderleri ile amortisman, kıdem tazminatı, iş yeri hekimliği ücreti, oryantasyon (ihale konusu işe uyum) eğitimi gideri, yaka kartı ve bu mahiyetteki genel giderleri karşılamak üzere birim fiyat teklif cetvelinde yer alan her bir işçilik kalemindeki (yol, yemek ve giyecek dahil brüt asgari ücret veya brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası üzerinden ücret hesaplanan işçilik kalemi ile ulusal bayram ve genel tatil günleri ve fazla çalışma saatlerine ilişkin işçilik kalemleri) birim fiyatlar üzerinden işçilik hesaplama modülü kullanılarak % 3 oranında sözleşme giderleri ve genel giderler hesaplanacaktır.” şeklinde yer alan açıklamaya aykırılık teşkil ettiği, bu nedenle, zikredilen Tebliğin 79.5 inci alt maddesinde; “ Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda; (79.4.2.) maddesine uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları teknik şartnameye aykırı hususlar içeren veya teklif tutarı, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti ve % 3 oranındaki sözleşme giderleri ile genel giderleri, personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde ise asgari işçilik maliyeti ve ilgili mevzuatı uyarınca hesaplanacak sözleşme giderlerini karşılamayan isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir.” şeklinde yer alan açıklama doğrultusunda istekliye ait teklifin reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Kamu İhale Genel Tebliğinin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79 uncu maddesinde; “ 79.4.2.3. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamaya dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklilerin açıklamalarına dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

a. Tedarikçi veya üreticilerden alınan proforma faturalar,

b. Fiyat teklifleri,

c. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,

ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mala ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar,

d. Perakende satış yapan zincir mağaza veya marketlerin yayımladıkları fiyat kataloglarında yer alan fiyatlar,

g. İsteklinin ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarıdır.

İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları (79.4.2.4-79.4.2.13) maddelerine göre yapacakları açıklamalar kapsamında sunacaklardır.

…

79.4.2.12.**** İsteklinin açıklamalarını kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara dayandırması durumunda ihale konusu işte kullanılması öngörülen mala ilişkin ağırlıklı ortalama birim maliyetin veya ağırlıklı ortalama birim satış tutarının belirtildiği “maliyet/satış tutarı tespit tutanağı” (Ek-O.7) sunulacaktır. İsteklilerce teklif edilen tutara ilişkin birim fiyatlar,

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, ağırlıklı ortalama birim maliyetin,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

İsteklinin satışlar üzerinden açıklama yapabilmesi için malın ticareti ile iştigal ediyor olması; maliyete dayalı açıklama yapabilmesi için ise, son geçici vergi beyanname döneminde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az yarısı kadar alış yapmış olması gerekmektedir.

İsteklinin son geçici vergi beyanname döneminde 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelere açıklama konusu mala ilişkin satış yapmış ve satılan malın idarece kabul edilmiş olması durumunda “maliyet/satış tutarı tespit tutanağı” (Ek-O.7) sunmasına gerek bulunmayıp sadece söz konusu satışa ilişkin fatura suretleri ile de belgelendirme yapılabilecektir.

…

İsteklinin açıklaması kapsamında sunduğu, giysi maliyetinin tevsik edilmesine dair belgelerin anılan Tebliğ açıklaması çerçevesinde tetkiki neticesinde;

Açıklama kapsamında sunulan 3 adet alış faturası ile Ek-O8 Stok Tespit Tutanağının, Tebliğin yukarıda yer verilen 79.4.2.3 üncü alt maddesinde sayılan, aşırı düşük teklif açıklamasına dayanak teşkil eden belgeler arasında bulunmadığından, bu belgelerin giysi malzemelerine ilişkin teklifi tevsik etme kabiliyetine sahip olmadığı anlaşılmıştır.

Öte yandan, 3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanununda yer alan hükümlerden, kamu ihale mevzuatı gereği, aşırı düşük teklif açıklamalarında isteklilerce sunulan proforma faturaların üzerine ilgili meslek mensuplarınca yazılması/imzalanması/kaşelenmesi istenilen ve belgelerin belli bir tahlilini ve incelenmesini gerekli kılan beyanların “serbest muhasebeci” tarafından yapılabilmesinin mümkün olmadığı, başka bir ifadeyle bu yetkinin sadece SMMM veya YMM sıfatını taşıyan meslek mensupları tarafından kullanılabileceği anlaşılmaktadır. Bu itibarla, açıklama kapsamında sunulan, serbest muhasebeci tarafından tanzim edilen Ek-O7 Maliyet/Satış Tutarı Tespit Tutanağının da mükellefin defterlerinde belli bir inceleme neticesinde düzenlenebileceği kabul edildiğinden, bu tutanağın serbest muhasebeci tarafından düzenlenemeyeceği, dolayısıyla, serbest muhasebeci tarafından düzenlenen tutanağın geçerli bir belge olmadığı sonucuna varılmıştır. Ayrıca yasal bir yetkisi olmaksızın bu yönde tahlil ve incelemeye dayalı bir tutanak düzenleyen ilgili meslek mensubu (M. Kemal Akay) hakkında gerekli incelemenin yapılması hususunun TÜRMOB’a bildirilmesi gerekmektedir.

Netice itibariyle, teklif fiyatı oluşturulurken anılan malzeme maliyetleri üzerinden Tebliğin 79.1 inci maddesinde öngörülen, % 3 sözleşme ve genel giderinin hesaplanmadığı ve açıklama kapsamında sunulan tevsik edici belgelerin geçerli olmadığı tespit edildiğinden, istekliye ait teklifin reddedilmesi gerektiği, ayrıca yasal bir yetkisi olmaksızın tahlil ve incelemeye dayalı bir tutanak düzenleyen serbest muhasebeci M. Kemal Akay hakkında gerekli incelemenin yapılması hususunun TÜRMOB’a bildirilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmuştur.

Başvuru sahibinin 3 üncü iddiasına ilişkin olarak:

İdari şartnamenin 7.5.1 inci maddesinde; _“ İsteklinin yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektörde bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak; _

****

a) İlk ilan tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgeleri veya

b) Devredilen işlerde devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80'inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet işlerine ilişkin deneyimini gösteren belgeleri

****

sunması zorunludur. İstekli tarafından teklif edilen bedelin % 40'den az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması gerekir.

****

İş ortaklığında pilot ortağın, istenen iş deneyim tutarının en az % 70'ini, diğer ortakların her birinin ise istenen iş deneyim tutarının en az % 10'unu sağlaması gerekir. Ancak, diğer ortak veya ortakların iş deneyim tutarı toplamı, istenen iş deneyim tutarının % 30'undan az olamaz. Konsorsiyumda ise her bir ortağın kendi kısmı için istenen iş deneyim tutarını sağlaması zorunludur.”düzenlemesi bulunmaktadır.

İhale uhdesinde kalan Vizyon Group Temizlik H. Z. Y. Hizmetleri Ltd. Şti.’ye ait teklif dosyası incelendiğinde; teklif dosyasında Özgaziantep Lokantacılık San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından düzenlenen 01.10.2009 tarihli iş bitirme belgesinin, anılan firma ile ihale uhdesinde kalan istekli arasında imzalanan 29.04.2005 tarihli sözleşmenin ve bu sözleşme kapsamında yapılan temizlik işine ilişkin istekli tarafından tanzim edilen 8 adet fatura örneğinin, ayrıca, 8 adet (Mayıs 2005-Aralık 2005 ayları) sigortalı hizmet listesi ile 8 adet tahakkuk fişlerinin bulunduğu tespit edilmiştir.

Sözleşme ekinde sunulan faturaların tutar itibari ile sözleşme bedeli ile uyumlu ve idari şartnamenin 7.5.1 inci maddesinde belirtilen asgari iş deneyim oranını (teklif fiyatının en az % 40’ını) sağladığı görülmüştür.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “İş deneyim belgesi düzenlemeye yetkili kurum ve kuruluşlar” başlıklı 43 üncü maddesinin birinci fıkrasında; “(1) İş deneyim belgeleri; Kanun kapsamındaki idareler ile Kanun kapsamı dışındaki diğer kamu kurum ve kuruluşlarına (kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları ve vakıf yükseköğretim kurumları hariç) bedel içeren tek bir sözleşmeye dayalı olarak yurt içinde veya yurt dışında gerçekleştirilen işler ya da denetlenen veya yönetilen yapımla ilgili hizmet işleri için, iş sahibi tarafından düzenlenir ve sözleşmeyi yapan yetkili makam tarafından onaylanır.” hükmü,

“İş deneyim belgesi düzenlenemeyen hallerde iş deneyimini gösteren diğer belgeler ve bu belgelerde aranacak kriterler” başlıklı 47 nci maddesinde ise; “(1) Gerçek kişilere veya iş deneyim belgesi düzenlemeye yetkili olmayan her türlü kurum ve kuruluşa bedel içeren tek bir sözleşmeye dayalı olarak gerçekleştirilen işlerde, iş deneyim belgesi düzenlenemez. Bu durumda, bitirilen işlere ilişkin iş deneyiminin belgelendirilmesinde aşağıdaki esaslar uygulanır:

(a) Yurtdışında gerçekleştirilen işler hariç bu madde kapsamında yer alan işlerde; sözleşme ve bu sözleşmenin uygulanmasına ilişkin olarak 213 sayılı Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri çerçevesinde düzenlenen; fatura örnekleri veya bu örneklerin noter, yeminli mali müşavir, serbest muhasebeci mali müşavir veya vergi dairesi onaylı suretleri veya serbest meslek makbuzu nüshaları ya da bu nüshaların noter, yeminli mali müşavir, serbest muhasebeci mali müşavir veya vergi dairesi onaylı suretleri, personel çalıştırılan işlerde o işe ait sosyal güvenlik prim ödemelerini gösteren belgeler, iş mevzuatının zorunlu tuttuğu hallerde ise, ayrıca ilgili sigorta müdürlüğünden alınan işyeri bildirgesi iş deneyimini gösteren belgelerdir. Aday veya istekli, iş deneyimini gösteren bu belgeleri başvuru veya teklifi kapsamında sunar. Bu maddede belirtilen işler için iş deneyim belgesi düzenlenmiş olsa bile, ihale komisyonunca dikkate alınamaz…” hükmü,

Bulunmaktadır.

Anılan Yönetmelik hükümlerinden, iş deneyim belgesi düzenlemeye yetkili kurum ve kuruluşların, 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idareler ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları ve vakıf yükseköğretim kurumları hariç Kanun kapsamı dışındaki diğer kamu kurum ve kuruluşları olduğu, anılan kurum ve kuruluşlar dışındaki gerçek veya tüzel kişilere bedel içeren tek bir sözleşmeye dayalı olarak gerçekleştirilen işlerde iş deneyim belgesi düzenlenemeyeceği, iş deneyim belgesi düzenlenemeyen bu durumlarda deneyimin belgelendirilmesini teminen isteklilerce gerçekleştirilen işe ait sözleşme ile bu sözleşmeye ilişkin düzenlenen fatura örnekleri veya bu örneklerin noter, yeminli mali müşavir, serbest muhasebeci mali müşavir veya vergi dairesi onaylı suretlerinin, ayrıca, personel çalıştırılan işlerde işe ait sosyal güvenlik prim ödemelerini gösteren belgelerin ve iş mevzuatının zorunlu tuttuğu hallerde ilgili sigorta müdürlüğünden alınan işyeri bildirgesinin sunulması gerektiği anlaşılmaktadır.

Bu bağlamda, istekliye ait teklif dosyasında bulunan iş bitirme belgesini düzenleyen Özgaziantep Lokantacılık San. ve Tic. Ltd. Şti. iş deneyim belgesi düzenlemeye yetkili kurum ve kuruluşlar arasında bulunmadığından anılan belgenin geçerli kabul edilemeyeceği izahtan varestedir.

Öte yandan, istekliye ait teklif dosyasında iş deneyimini tevsik etmek amacıyla Özgaziantep Lokantacılık San. ve Tic. Ltd. Şti. ile imzalanan, 12 adet işçi ile temizlik yapılması işine ait hizmet sözleşmesi ile bu sözleşme kapsamında ihale uhdesinde kalan istekli tarafından tanzim edilen faturaların ve iş kapsamında çalıştırılan personele ait sigortalı hizmet listesi ile tahakkuk fişlerinin sunulmasına karşın, iş kapsamında çalıştırılan işçilere ait sigorta prim ödemelerini gösteren belgelerin (dekont, tahsilat makbuzu v.b.) sunulmamasının yukarıda yer verilen Yönetmelik hükmüne aykırılık teşkil ettiği, bu nedenle istekli tarafından iş deneyimini tevsik etmek amacıyla sunulan belgelerin yeterli olmadığı sonucuna varılmıştır.

Söz konusu Yönetmelik hükmü uyarınca, iş deneyim belgesi düzenlenmeyen hallerde iş deneyimini tevsik etmek için sunulması gereken diğer bir belge olan ilgili sigorta müdürlüğünden alınan işyeri bildirgesinin, ancak iş mevzuatının zorunlu tuttuğu durumlarda sunulması gerekmekte olup, bu konuya ilişkin olarak yapılan inceleme neticesinde aşağıdaki sonuçlara ulaşılmıştır.

27.09.2008 tarih ve 27010 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Alt İşverenlik Yönetmeliğinin “Tanımlar” başlıklı 3 üncü maddesinde; "a) Alt işveren: Bir işverenden, işyerinde yürütülen mal veya hizmet üretimine ilişkin yardımcı işlerde veya asıl işin bir bölümünde işletmenin ve işin gereği ile teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren işlerde iş alan, bu iş için görevlendirdiği işçilerini sadece bu işyerinde aldığı işte çalıştıran gerçek veya tüzel kişiyi yahut tüzel kişiliği olmayan kurum ve kuruluşları,

_ …_

_ ç) Asıl işveren: İşyerinde yürüttüğü mal veya hizmet üretimine ilişkin yardımcı işleri veya asıl işin bir bölümünde işletmenin ve işin gereği ile teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren işleri diğer işverene veren, asıl işte kendisi de işçi çalıştıran gerçek veya tüzel kişiyi yahut tüzel kişiliği olmayan kurum ve kuruluşları, _

_ …_

_ ifade eder.”_ hükmü,

“Asıl işveren-alt işveren ilişkisinin kurulma şartları” başlıklı 4 üncü maddesinde ise; “(1) Asıl işveren alt işveren ilişkisinin kurulabilmesi için;

_ a) Asıl işverenin işyerinde mal veya hizmet üretimi işlerinde çalışan kendi işçileri de bulunmalıdır. _

_ b) Alt işverene verilen iş, işyerinde mal veya hizmet üretiminin yardımcı işlerinden olmalıdır. Asıl işin bölünerek alt işverene verilmesi durumunda ise, verilen iş işletmenin ve işin gereği ile teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren bir iş olmalıdır. _

_ c) Alt işveren, üstlendiği iş için görevlendirdiği işçilerini sadece o işyerinde aldığı işte çalıştırmalıdır. _

_ ç) Alt işverene verilen iş, işyerinde yürütülen mal veya hizmet üretimine ilişkin bir iş olmalı, asıl işe bağımlı ve asıl iş sürdüğü müddetçe devam eden bir iş olmalıdır. _

_ d) Alt işveren, daha önce o işyerinde çalıştırılan bir kimse olmamalıdır. Ancak daha önce o işyerinde çalıştırılan işçinin bilahare tüzel kişi şirketin ya da adi ortaklığın hissedarı olması, alt işveren ilişkisi kurmasına engel teşkil etmez.” _hükmü,

Yer almaktadır.

Anılan Yönetmelik hükümleri göz önünde bulundurulduğunda, ihale uhdesinde kalan isteklinin Özgaziantep Lokantacılık San. ve Tic. Ltd. Şti.’ye ait işyerinde verdiği temizlik hizmeti, Yönetmelik hükmünde yer alan işyerinde gerçekleştirilen mal veya hizmet üretiminin yardımcı işleri arasında değerlendirildiğinden, istekli ile Özgaziantep Lokantacılık San. ve Tic. Ltd. Şti. arasında asıl işveren-alt işveren ilişkisinin bulunduğu ve ihale üzerinde kalan isteklinin alt işveren statüsünde olduğu sonucuna varılmıştır.

İşyeri bildirgesine ilişkin olarak, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun “İşyeri, işyerinin bildirilmesi, devri, intikali ve nakli” başlıklı 11 inci maddesinin sekizinci fıkrasında; “Alt işveren, asıl işverenin işyerinde çalıştırdığı sigortalıları, işverenle aralarında yaptıkları sözleşmenin ibrazı kaydıyla, Kurumdan alacağı özel bir numara ile asıl işverenin kayıtlı olduğu dosyadan bildirir.” hükmü yer almakta olup, işyeri bildirgesinin verilmesi gereken durumları belirten anılan Kanun maddesinin bu hükmünden, alt işverenin, asıl işverenin işyerinde çalıştırdığı sigortalıları, asıl işverenin kayıtlı olduğu dosyadan bildireceği, başka bir ifadeyle, alt işverenin ayrıca iş yeri bildirgesi vermesinin zorunlu olmadığı anlaşılmaktadır.

Bu durumda, inceleme konusu ihalede ihale uhdesinde kalan istekli tarafından, iş deneyimini tevsik etmek amacıyla sunulan diğer belgelerin yanında ilgili sigorta müdürlüğünden alınan işyeri bildirgesinin sunulma zorunluluğu bulunmamaktadır.

Netice itibariyle, Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 47 nci maddesi gereğince ihale uhdesinde kalan istekli tarafından iş deneyimini tevsik etmek amacıyla deneyime konu işe ait sözleşme ile sözleşme kapsamında tanzim edilen faturaların yanında iş kapsamında çalıştırılan işçilere ait sosyal sigorta prim ödemelerini gösteren belgelerin (dekont, tahsilat makbuzu v.b.) de sunulması gerekirken, bu belgelere teklif dosyasında yer verilmediğinden, iş deneyimini tevsik etmek için sunulan belgelerin yeterli olmadığı, dolayısıyla istekliye ait teklifin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmuştur.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen hususlar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır:

Başvuru sahibinin ikinci iddiasına ilişkin olarak eşit muamele ilkesi bakımından CRB Hiz. Taş. Tic. Ltd. Şti.’ye ait teklif dosyasında yapılan inceleme neticesinde; anılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olduğu görülmüş olmakla birlikte, mezkur belgelerde yer alan fiyat bilgilerinin (pantolon, gömlek ve iş önlüğü için 1,00 TL birim fiyat teklif edildiği) ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığı anlaşıldığından, belgelerin tedarikçi Kids Kuşat İş Elbiseleri İnş. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Vizyon Group Temizlik H. Z. Y. Hizmetleri Ltd. Şti.’ye ait teklifin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,
Çağrı Hizmet Taah. Tic. Ltd. Şti. tarafından aşırı düşük teklif açıklamasında sunulan İES İş ve İşçi Elbiseleri Teks. San. ve Tic. Ltd. Şti.’ye ait proforma faturanın bu firmanın bağlı olduğu vergi dairesine gönderilmesine,
Vizyon Group Temizlik H. Z. Y. Hizmetleri Ltd. Şti. tarafından aşırı düşük teklif açıklamasında giysi malzemelerine ilişkin olarak sunulan Maliyet/Satış Tutarı Tespit Tutanağını yasal bir yetkisi olmaksızın düzenleyen serbest muhasebeci M. Kemal Akay hakkında gerekli incelemenin yapılması hususunun TÜRMOB’a bildirilmesine,
CRB Hiz. Taş. Tic. Ltd. Şti. tarafından aşırı düşük teklif açıklamasında giysi malzemelerine ilişkin olarak sunulan belgelerin Kids Kuşat İş Elbiseleri İnş. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilmesine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Dr. Hasan GÜL

Başkan****

Ali Kemal AKKOÇ

II. Başkan****

Hicabi ECE

Kurul Üyesi****

Bahattin IŞIK

Kurul Üyesi****

Hakan GÜNAL

Kurul Üyesi****

Kazım ÖZKAN

Kurul Üyesi****

Abdullah DÜNDAR

Kurul Üyesi****

KARŞI OY

İncelemeye konu ihalede;

4734 sayılı Kanun’un 38. maddesi uyarınca; ihale komisyonunun verilen teklifleri anılan Kanun’un 37. maddesine göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit edeceği, bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak isteyeceği, sunulan açıklamaların imalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması, seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar ve teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü çerçevesinden değerlendireceği hüküm altına alınmıştır.

İhale ilan metninde ve idari şartnamede, ihale konusu işin adının; 12 kişi 12 ay süreli TMO Şube Müdürlüğü ve Bağlı işyerleri hizmet binası, bahçe ve müştemilatı temizlik işleri olduğu anlaşılmıştır.

Birim fiyat teklif almak suretiyle gerçekleştirilen ihaleye 5 isteklinin teklif verdiği, ihale komisyonu tarafından yapılan değerlendirme neticesinde 5 isteklinin teklifinin de aşırı düşük teklif olarak değerlendirildiği,

İdare tarafından yapılan değerlendirme sonucunda aşırı düşük teklif açıklaması yeterli bulunan istekliler arasında en düşük teklif sahibi olan Vizyon Group Temizlik Hizmetleri Ltd. Şti. üzerinde ihalenin bırakıldığı ve ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak da CRB Hiz. Taş. Tic. Ltd. Şti.’nin belirlendiği, Çağrı Hizmet Taah. Tic. Ltd. Şti.’nin de geçerli teklif olduğu anlaşılmıştır.

Kurul kararı ile Vizyon Group Temizlik Hizmetleri Ltd. Şti.’nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasına karar verilmiştir.

Teknik şartnamenin "İşçilere verilecek melbusat " başlıklı 5****inci maddesinde**;**"Pantolon siyah, gömlek beyaz veya gri iş önlüğü ise mavi renkli olacak. İş önlüğü üzerine firma elamanı olduğunu gösterir isim, arma takılabilecek "

İşyeri

Pantolon

Gömlek

Iş önlüğü

Gaziantep

Araban

Nurdağı

Nizip

İslahiye

Kmaraş

Toplam

düzenlemesine yer verilmiştir.

İncelemeye konu ihalede geçerli tekliflerden CRB Hiz. Taş. Tic. Ltd. Şti. tarafından aşırı düşük teklif açıklamasının incelenmesi neticesinde; giyim gideri için 61,80 TL, başvuru sahibi Çağrı Hizmet Taah. Tic. Ltd. Şti.’nin aşırı düşük açıklaması kapsamında 12 takım (24 pantolon, 24 gömlek ve 12 iş önlüğü) melbusat için 86,52 TL bedel ön gördüğü, anlaşılmıştır.

İdare tarafından, yaklaşık maliyet içerisinde giyim bedeli olarak toplam 920,73 TL bedel öngörülmesine rağmen CRB Hiz. Taş. Tic. Ltd. Şti. ile başvuru sahibi Çağrı Hizmet Taah. Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan giyim bedellerinin, gerçek piyasa koşullarını yansıtmadığı, bu itibarla teknik şartnamede özellikleri belirtilen giyimin söz konusu fiyatlara alınmasının ticari hayatın olağan akışına aykırı olduğu anlaşıldığından, CRB ile Çağrı firmasının tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle; inceleme konusu ihalede geçerli teklif kalmadığından ihalenin iptaline karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle Kurul kararına katılmıyorum.

** **Hakan GÜNAL

** Kurul Üyesi**

KİK Kararı: 2011/UH.II-210

Hukuk Asistanı ile Kararları Analiz Edin

Karar Bilgileri

10 Milyon+ Karar Arasında Arayın

Profesyonel Hukuk AraçlarınaHemen Erişin