KİK Kararı: 2011/UH.II-164

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2011/003
Gündem No : 80
Karar Tarihi : 10.01.2011
Karar No : 2011/UH.II-164
BAŞVURU SAHİBİ:
Saiş İnşaat Gıda Tekstil Temizlik Nakliyat İthalat İhracat Sanayi Ticaret Ltd. Şti., Hilalkent Toptancılar Sitesi 7.Blok No.67 ERZURUM

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Sağlık Bakanlığı Müsteşarlık Horasan Devlet Hastanesi Başhekimliği, Kazım Kara Bekir Mahallesi Şehit İsak Sığa Cad. Horasan/ERZURUM

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2010/507455 İhale Kayıt Numaralı "Malzeme Dahil Yemek Hizmet Alım İhalesi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

06.01.2011 tarih ve II.H.39.33.0265/2010-76E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Sağlık Bakanlığı Müsteşarlık Horasan Devlet Hastanesi Başhekimliği tarafından 25.10.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Malzeme Dahil Yemek Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak Saiş İnşaat Gıda Tekstil Temizlik Nakliyat İthalat İhracat Sanayi Ticaret Ltd. Şti.’nin itirazen şikayete konu iddiaya ilişkin olarak idareye şikayet başvurusunda bulunmadığı, 16.12.2010 tarih ve 52849 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 16.12.2010 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 15 inci maddesinin 2 nci fıkrası gereğince itirazen şikayet dilekçesi ve eklerinin ilgili idareye gönderilmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; ihale üzerinde kalan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasında yer alan tutarların piyasa şartlarına göre aşırı düşük olduğu iddiasına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddiasının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

Kamu İhale Kanununun “Kuruma itirazen şikayet başvurusu” başlıklı 56 ncı maddesinde; “İdareye şikayet başvurusunda bulunan veya idarece alınan kararı uygun bulmayan aday, istekli veya istekli olabilecekler tarafından 55 inci maddenin dördüncü fıkrasında belirtilen hallerde ve sürede, sözleşme imzalanmadan önce itirazen şikayet başvurusunda bulunulabilir. İhalenin iptaline ilişkin işlem ve kararlardan, sadece şikayet ve itirazen şikayet üzerine alınanlar itirazen şikayete konu edilebilir ve bu kararlara karşı beş gün içinde doğrudan Kuruma başvuruda bulunulabilir…” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 59 uncu maddesinde; “(1) İhale komisyonu verilen tekliflerden, diğer tekliflere veya yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

(2) İhale komisyonu;

_ a) Verilen hizmet ve yapım yönteminin ekonomik olması,_

_ b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,_

_ c) Teklif edilen işin özgünlüğü, _

_ hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen aşırı düşük teklifler, geçerli teklif olarak dikkate alınır._

_(3) Aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde; Kamu İhale Kurumu tarafından aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlenmiş ise ihale komisyonu bu düzenlemeyi esas alır. _

(4) Aşırı düşük teklif değerlendirmesinde tekliflerin, asgari maliyet yanında sözleşme giderlerini karşılayıp karşılamadığı da dikkate alınır.” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin “Başvuru üzerine yapılacak işlemler” başlıklı 15 inci maddesinde; “…(2) İdareye başvuruda bulunulması gerekirken doğrudan Kuruma yapılan başvurular ile idareye başvurulmuş olmakla birlikte Kurumun haberdar edilmesine yönelik başvurular veya idarenin on günlük karar alma süresi beklenilmeden yapılan başvurular ihaleyi yapan idareye gönderilir.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliğinin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79 uncu maddesinde; “…79.4.2.3. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamaya dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklilerin açıklamalarına dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

a. Tedarikçi veya üreticilerden alınan proforma faturalar,

b. Fiyat teklifleri,

…

e. Ticaret borsalarına kayıtlı mallara ilişkin olarak 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun 51 inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ilgili malın fiyatını gösteren belgeler,

…

79.4.2.4. Tedarikçi veya üreticilerden alınan birim fiyatları gösteren proforma fatura sunularak açıklama yapılması durumunda proforma faturadaki birim satış tutarı;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim maliyetin,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

__

79.4.2.5. İsteklilerce yapılan açıklamalarda; teklifin bir bölümünü oluşturan iş kalemlerine/gruplarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması halinde, fiyat teklifinde belirtilen veya fiyat teklifine göre hesaplanan birim fiyat;

_a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.6) yer alan toplam birim maliyet tutarının, _

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.6) yer alan ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından fiyat teklifinin üzerine; “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından fiyat teklifinin üzerine; “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

…

79.4.2.10. İstekli tarafından ticaret borsalarında oluşan fiyatların kullanılması halinde, 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun 51 inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son işlem tarihinde gerçekleşen asgari fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılması yeterlidir.

…

79.4.2.15. Maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının; 3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanununa göre çalışan meslek mensuplarından, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olanlar tarafından düzenlenmesi, bütün belge ve tutanakların her sayfasının taraflar tarafından imzalanarak kaşelenmesi gerekmektedir.

…

Meslek mensubu, proforma fatura veya fiyat teklifi üzerindeki beyanı ile O-5, O-6, O-7 nolu tutanaklardaki beyanların doğruluğundan sorumludur.

…

79.4.2.18. İtirazen şikayet başvurularına ilişkin olarak Kurum tarafından yapılan incelemede gerekli görülmesi durumunda, proforma fatura ve fiyat tekliflerine ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları, bunları muhafaza eden meslek mensubundan istenebilir. Gerek meslek mensubundan istenen tutanaklar gerekse ihaleyi yapan idare tarafından Kuruma gönderilen belgeler arasında yer alan proforma fatura ve fiyat teklif tutarları ile maliyet/satış tutarı tespit ve stok tespit tutanağında belirtilen maliyet ve satış tutarlarının arasında uyumsuzluk olduğunun veya bu belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda; proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları ve stok tespit tutanağı mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilir ve gerekli olması halinde Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılır.

…” açıklaması,

İdari şartnamenin “Alt yükleniciler” başlıklı 18 inci maddesinde ve İhale ilanının 4.1.5 inci maddesinde; “18.1. İhale konusu hizmetin tamamı veya bir kısmı, alt yüklenicilere yaptırılamaz.” düzenlemesi,

Aynı şartnamenin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25 inci maddesinde; “25.1.İstekliler tekliflerine vergi(KDV Hariç), resim, harç ve benzeri, her türlü sigorta, giderlerini dahil edeceklerdir. Vergi resim ve harçlar ile sözleşmeyle ilgili diğer giderler teklif fiyata dahildir.

_25.2._25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

_25.3._Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1.__

_25.4._Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Bu madde boş bırakılmıştır.” düzenlemesi,

Teknik şartnamenin “Hizmet Tanımı ve İşin Yapılma Yeri” başlıklı 2 nci maddesinde; “Horasan Devlet Hastanesi Baştabipliği malzeme dahil 12 aylık yemek pişirme servis, sunum ve sonrası hizmetler işini hastaneye ait var olan demirbaş (olmayan ve zaman içinde ihtiyaç duyulan alet ve edevatların yüklenici firma tarafından karşılanması taahhüdüyle) ile hastanede pişirilmesi, taşınması, dağıtımı ve dağıtım sonrası hizmetleri hastane mutfağının, yemek hanelerin temizliği vb. ile yemek ve bulaşık artıklarının hastaneden götürülmesi işi,tamamen yükleniciye ait olmak üzere;yemek haftanın 7 günü,resmi ve dini bayramlar dahil tüm günlerde, her hasta ve idarenin uygun gördüğü refakatçilere sabah kahvaltısı,öğle ve akşam yemekleri;normal mesaiye gelen personele öğle yemeği;nöbetçi personele öğle ve akşam yemeği ve geçe kahvaltısı olarak verilecektir. Ayrıca diyetli hastalara diyet yemeği ve uygun görülen ara öğünler verilecektir.” düzenlemesi,

Yer almaktadır.

Şikayetçinin 02.11.2010 tarihinde idareye şikayet başvurusunda bulunduğu, anılan şikayet başvurusunda, ihale üzerinde kalan isteklinin, ihalede teklif etmiş olduğu bedelin, aşırı düşük olduğu, söz konusu isteklinin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulması gerektiğinin ifade edildiği, idarenin, 08.11.2010 tarihli rapor doğrultusunda, 09.11.2010 tarihli işlemi ile şikayeti uygun bulduğu ve düzeltici işlem belirlenmesine karar verdiği, idarenin kararının şikayetçiye bildirildiği ve ihalede teklif sunan iki isteklinin de aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulduğu, isteklilerce sunulan teklif açıklamalarının, idare tarafından ilgili mevzuat hükümlerine uygun olduğuna ve ihalenin Mete Tem. Özel Sağ. Hiz. Bil. Gıda İnş. San. Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakılmasına karar verildiği, kesinleşen ihale kararının, şikayetçiye 13.12.2010 tarihinde tebliğ edildiği, anılan karar üzerine şikayetçinin 16.12.2010 tarihinde Kurum kayıtlarına alınan dilekçesi ile, ihale üzerinde kalan isteklinin sunmuş olduğu aşırı düşük teklif açıklamasının piyasa koşullarına uygun olmadığı iddiasıyla itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu, sonuç olarak şikayetçinin, ihale üzerinde kalan isteklinin sunmuş olduğu aşırı düşük teklif açıklamasının piyasa koşullarına uygun olmadığı iddiasıyla idareye yapılmış bir şikayet başvurusunun olmadığı, başvuru sahibinin, ihale üzerinde kalan isteklinin teklifinin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulması gerektiği şeklindeki şikayetinin ise idarece uygun bulunduğu tespit edilmiştir.

İhale konusu işin personel çalıştırılmasına dayalı olmaması nedeniyle, ihale konusu işte teklif edilmesi gereken asgari işçilik bedelinin hesaplanamadığı, ihale konusu işin hastane mutfağında ve hastaneye ait demirbaş ile gerçekleştirileceğinin belirtildiği anlaşılmıştır.

İhale üzerinde kalan istekliye gönderilen 11.11.2010 tarih ve 2398 sayılı aşırı düşük teklif sorgulama yazısında; teklifin genel olarak açıklanmasını istendiği,

Anılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasında; ihale konusu yemek hizmetine yönelik olarak iki adet proforma fatura ve 1 sayfa maliyet tablosunun sunulduğu, sunulan proforma faturaların ilkinin, NİF Yemek Hayv. Tur. İnş. İnsan Kayn. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından düzenlenmiş olduğu, proforma faturanın üzerinde SMMM onayının mevcut olduğu, ilgili mevzuat hükmü gereğince, faturanın üzerinde yer alması gereken beyan ifadesinin proforma faturanın arka sayfasında yer aldığı, proforma faturanın arka sayfasının sadece SMMM tarafından imzalanarak kaşelendiği, anılan proforma faturanın üzerindeki bilgilerin aşağıda yer alan tablodaki gibi olduğu,

Malın cinsi

Birim

KDV

Adet

Birim Fiyat

Tutar

Normal yemek

Öğün

8

82.000

2,80

229.600,00

Normal kahvaltı

Öğün

8

27.500

1,75

48.125,00

Diyet kahvaltı

Öğün

8

3.000

1,75

5.250,00

Diyet yemek

Öğün

8

3.000

1,85

5.550,00

KDV Hariç Toplam Tutar

288.525,00

Anılan istekli tarafından sunulan ikinci proforma faturanın, Lokanta Beybaba/İsmail Saymaz tarafından düzenlenmiş olduğu, proforma faturanın üzerinde SM onayının mevcut olduğu, ilgili mevzuat hükmü gereğince, faturanın üzerinde yer alması gereken beyan ifadesinin proforma faturanın arka sayfasında yer aldığı, proforma faturanın arka sayfasının sadece SM tarafından kaşelendiği ancak imzalanmadığı, ikinci proforma faturada yer alan miktar ve tutarların, isteklinin birim fiyat teklif cetvelinde yer alan miktar ve tutarlara eşit olduğu, söz konusu proforma faturanın üzerindeki bilgilerin aşağıda yer alan tablodaki gibi olduğu,

Malın cinsi

Birim

KDV

Adet

Birim Fiyat

Tutar

Normal yemek

Öğün

8

82.000

2,85

229.600,00

Normal kahvaltı

Öğün

8

27.500

1,80

48.125,00

Diyet kahvaltı

Öğün

8

3.000

1,80

5.250,00

Diyet yemek

Öğün

8

3.000

2,00

5.550,00

KDV Hariç Toplam Tutar

294.600,00

İstekli tarafından sunulan iki farklı proforma faturada yer alan bilgilerin, birbirini tevsik etmediği, istekli tarafından sunulan açıklamada öngörülen yemeklerin, maliyet bedelinin ne olduğunun anlaşılamadığı, sunulan ikinci proforma faturada, ilgili mevzuat hükmü gereğince yer verilmesi ve ilgili meslek mensubu tarafından onaylanması gereken beyanın, altında meslek mensubunun imzasının olmadığı ayrıca ihale üzerinde kalan istekli tarafından sözleşme ve genel giderler ve ihale konusu işin tanımında yer alan temizlik işlerinde kullanılacak malzemeler için herhangi bir bedel öngörülmediği,

Görülmüştür.

Sunulan proforma faturalarda, ihale konusu işin tamamının proforma faturayı düzenleyen kişilerce taahhüt edilmesi ve bu taahhüdün aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında idareye sunulmasının, idari şartnamede yer alan;“İhale konusu hizmetin tamamı veya bir kısmı, alt yüklenicilere yaptırılamaz.” düzenlemesi ile ulaşılmak istenen sonuca aykırı olduğu kabul edilmiştir.

Yapılan inceleme ve değerlendirmeler sonucunda; ihale üzerinde kalan istekli olan Mete Tem. Özel Sağ. Hiz. Bil. Gıda İnş. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından idareye sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının ilgili mevzuat hükümlerine aykırı olduğu görüldüğünden, anılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerekmekle birlikte, başvuru sahibinin itirazen şikayete konu hususlara yönelik olarak idareye şikayet başvurusunda bulunmadan doğrudan Kuruma başvuruda bulunduğu tespit edildiğinden, itirazen şikayet dilekçesi ve eklerinin, İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 15 inci maddesinin 2 nci fıkrası gereğince ilgili idareye gönderilmesine karar verilmesi gerekmektedir.

Başvuru sahibi istekli tarafından sunulan ve Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.4.2.3 üncü maddesinin (e) bendi doğrultusunda yapılan aşırı düşük teklif açıklamasında; maliyet bileşenleri olan yiyecek maddelerine ilişkin olarak alış faturalarının sunulduğu, faturaların bir kısmının üzerinde “Erzurum ticaret borsası tescil edildi” kaşesinin yer aldığı, faturalara ek olarak Erzurum Ticaret Borsasının alım-satım beyannamelerinin sunulduğu ayrıca açıklamaya Erzurum Ticaret Borsasının aylık bülteninin ve kotasyon listesinin eklendiği, açıklamada yemek bedellerine ek olarak; işçilik maliyeti, LPG tüp gaz, elektrik, temizlik malzemesi ve demirbaş bakım onarımı giderleri, sözleşme ve genel giderler, şirket giderleri, kartlı geçiş sistemi ve sigorta poliçesi giderleri ile firma karı öngörüldüğü, sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının ilgili mevzuat hükümlerine uygun olduğu görülmüştür.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 15 inci maddesinin 2 nci fıkrası gereğince itirazen şikayet dilekçesi ve eklerinin ilgili idareye gönderilmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Dr. Hasan GÜL

Başkan****

Ali Kemal AKKOÇ

II. Başkan****

Hicabi ECE

Kurul Üyesi****

Ali KAYA

Kurul Üyesi****

Kazım ÖZKAN

Kurul Üyesi****

Adem KAMALI

Kurul Üyesi****

Abdullah DÜNDAR

Kurul Üyesi****