KİK Kararı: 2011/UH.II-1088

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2011/026
Gündem No : 13
Karar Tarihi : 24.03.2011
Karar No : 2011/UH.II-1088
BAŞVURU SAHİBİ:
Öz Dilman İnş. Mak. İth. İhr. San. Tic. Ltd. Şti, Yılmazlar İş Merkezi Kat.4 No: 404 Merkez / Batman

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Midyat Belediye Başkanlığı, Yeni Mahalle Cumhuriyet Bulvarı No:3 Midyat / Mardin

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2010/580032 İhale Kayıt Numaralı "Muhtelif Birimlerdeki Belediye Temizlik İşleri Hizmet Alımı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

22.03.2011 tarih ve B.07.6.KİK.0.07.00.00-101.04-.H.[07.82].(0258)./2011-20E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Midyat Belediye Başkanlığı Fen İşleri Müdürlüğü tarafından 08.02.2011 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Muhtelif Birimlerdeki Belediye Temizlik İşleri Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak Öz Dilman İnş. Mak. İth. İhr. San. Tic. Ltd. Şti.’nin 23.02.2011 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 28.02.2011 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 10.03.2011 tarih ve 13123 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 04.03.2011 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (a) bendi gereğince ihalenin iptaline,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; ihale uhdesinde kalan isteklinin, teklifini 2010 yılının ikinci 6 ayında geçerli olan brüt asgari ücret üzerinden hesapladığı ve bu teklif ihale tarihinin de içinde bulunduğu 2011 yılı ilk 6 ayında geçerli olan brüt asgari ücrete göre güncellendiğinde firmaları ile aynı teklifin verildiğinin görüleceği hususları birlikte dikkate alındığında; ihalenin aynı teklifi veren isteklilerden iş deneyimi daha yüksek olan istekli üzerinde bırakılması gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

İdari şartnamenin 2 nci maddesinde ihale konusu işin adının _“Muhtelif Birimlerdeki Belediye Temizlik İşleri ”, _miktarı ve türünün ise “Hizmet Satın Alma ile Muhtelif Birimlerdeki Temizlik işleri 200 adet Temizlik İşçisi 5 ay Süreli” olarak belirtildiği,

19 uncu maddesinde teklif ve sözleşme türünün birim fiyat teklif ve sözleşme olacağının belirtildiği,

25.3 üncü maddesinde; _“ 25.3.1. İşin süresi ve personel sayısı dikkate alınarak ilgili mevzuatına göre hesaplanacak işçilik ücreti: _

****

Yoktur

25.3.2. Bu madde boş bırakılmıştır.

25.3.3. Malzeme giderleri:

Teklif fiyata dahildir.__” düzenlemesinin bulunduğu,__

25.5 inci maddesinde kısa vadeli sigorta kolları prim oranına yer verilmediği,

48 inci maddesinden, işe sözleşmenin imzalandığı tarihten itibaren 10 gün içinde başlanacağı ve işin süresinin 150 gün olacağı,

Görülmüştür.

Teknik şartnamenin “Hizmetin İfa Şekli” başlıklı bölümünde; “Yüklenici şartnamede belirtilen sayıda işçiyi sürekli olarak çalıştırılması gerektiğinden bayram ve resmi tatil günlerinde yürütülen hizmet veya diğer günlerde yüklenicinin yaptıracağı fazla mesai ücretlerinden tamamen yüklenici sorumlu olacaktır.” düzenlemesi,

“İşe Başlayacak İşçilerden İstenilen Belgeler” başlıklı bölümünde; “Firma elemanlarının Belediye İdaresinin belirleyeceği özel kıyafetleri giyecek olup kıyafetlerin sağlanması müteahhit firmaya ait olacaktır.” ve “Temizlik hizmeti süresince kullanılacak malzemeler Belediye İdaresi tarafından karşılanacaktır.” düzenlemesi,

“Çalıştırılacak Personel Sayısı Nitelikleri Ve Uyulması Gereken Kurallar” başlıklı bölümünün 4 üncü maddesinde; “Yüklenici firma, çalıştıracağı personelin temizliğine dikkat edecek her personel için 2’şer takım üniforma bulunduracaktır…” düzenlemesi,

Bulunmaktadır.

Başvuru sahibinin şikayet başvurusunun yasal süresi içerisinde yapılmadığı gerekçesiyle reddedildiği görülmüştür.

4734 sayılı Kanunun “İdareye şikayet başvurusu” başlıklı 55 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Şikayet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır. İlanda yer alan hususlara yönelik başvuruların süresi ilk ilan tarihinden, ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan diğer hükümlerine yönelik başvuruların süresi ise dokümanın satın alındığı tarihte başlar.” hükmü bulunmaktadır. Anılan Kanun hükmünden, açık ihale usulü ile gerçekleştirilen ihalelerde, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığını iddia eden isteklilerin bu durumun farkına vardıkları tarihi izleyen on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, idareye şikayet başvurusunda bulunabilecekleri anlaşılmaktadır.

İnceleme konusu ihalede, başvuru sahibine gönderilen 10.02.2011 tarihli kesinleşen ihale kararı bildirim yazısının 11.02.2011 tarihinde postaya verildiği, www.ptt.gov.tr’de yer alan sorgulama ekranından; anılan yazının 17.02.2011 tarihinde başvuru sahibine tebliğ edildiği, ancak bu bilginin sonradan iptal edildiği ve nihai tebliğ tarihinin 24.02.2011 olarak belirtildiği görülmüştür. Başvuru sahibi ise, kesinleşen ihale kararı bildirim yazısının 22.02.2011 tarihinde tebliğ edildiğini beyan etmektedir. Öte yandan, söz konusu yazının tebliğ tarihine ilişkin olarak idarece 01.03.2011 tarihli tutanakta kısaca, yazının başvuru sahibine 17.02.2011 tarihinde tebliğ edildiği, ancak, iadeli taahhütlü posta kartı geciktirilerek kartların değiştirildiği iddiaları yer almaktadır.

Bu durumda mezkur yazının başvuru sahibine tebliğ edildiği tarih tam olarak tayin edilememektedir. Ancak, idarece belirtilen tarih (17.02.2011) tebliğ tarihi olarak dikkate alınsa dahi, şikayete konu işlemin farkına varıldığı bu tarihten itibaren on gün içerisinde, 23.02.2011 tarihinde idareye şikayet başvurusunda bulunulduğundan, yasal süresi içerisinde yapılan başvurunun idarece reddedilmesi yerinde bulunmamıştır.

Başvuru sahibi, ihale uhdesinde kalan isteklinin teklifini 2010 yılının ikinci 6 ayında geçerli olan brüt asgari ücret üzerinden hesapladığını, dolayısıyla bu teklif ihale tarihinin de içinde bulunduğu 2011 yılı ilk 6 ayında geçerli olan brüt asgari ücrete göre güncellendiğinde aynı teklifi verdikleri görüleceğinden ihalenin, aynı teklifi veren isteklilerden iş deneyim miktarı daha büyük olan istekli üzerinde kalması gerektiğini iddia etmektedir.

Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.3 üncü maddesinden, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde işçilik ücretinin ihale tarihinde yürürlükte olan brüt asgari ücret üzerinden hesaplanması gerektiği anlaşılmakta olup, inceleme konusu ihale 08.02.2011 tarihinde yapıldığından, isteklilerin 2011 yılı ilk 6 ayında geçerli olan brüt asgari ücret üzerinden tekliflerini hazırlamaları gerekmektedir. Aksine bir durumda, yani ihale ilanının yayımlandığı 30.12.2010 tarihinde geçerli olan (2010 yılı ikinci 6 ayında geçerli olan) brüt asgari ücret üzerinden teklifin hazırlanması ve bu nedenle teklifin asgari işçilik maliyetinin altında kalması halinde teklifin güncellenmesi söz konusu olmayıp, bahse konu Tebliğin 79.5 inci maddesi gereğince reddedilmesi söz konusu olacaktır. Ancak, bu durumun tespiti için öncelikle ihale kapsamındaki maliyet bileşenlerinin (normal çalışma, fazla mesai, bayram/resmi tatil çalışması, giyim, yemek, yol v.b.) irdelenmesi gerekmektedir.

Yukarıda yer verilen idari ve teknik şartname düzenlemelerinden, iş kapsamındaki maliyet bileşenlerinin 200 adet personelin 5 aylık normal çalışma ücreti, miktarına ilişkin bilgi bulunmayan bayram ve resmi tatil günlerinde çalışma ve fazla mesai ücretleri ile her işçi için ikişer takım olmak üzere toplam 400 takım çalışma üniforması maliyeti olduğu görülmektedir.

Ancak, söz konusu düzenlemelere bakıldığında, Kamu İhale Genel Tebliğinin 78.21 inci maddesi uyarınca idarece teklif fiyata dahil olan giderlerin ve Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Personel çalıştırılmasına dayalı ihalelerde yaklaşık maliyet” başlıklı 10 uncu maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca bu giderlerden işçilik maliyeti hesabında kullanılması gereken kısa vadeli sigorta kolları prim oranının idari şartnamenin 25 inci maddesinde yer verilmesi gerekirken yer verilmediği,

Aynı şekilde, anılan Tebliğinin 78.22 nci maddesi uyarınca ihale dokümanı kapsamında isteklilere verilen birim fiyat teklif cetveli standart formunun da idarece doldurulması gerektiği halde, standart formda ihale konusu iş kapsamında yer alan iş kalemleri ile miktarlarına dair herhangi bir bilgi bulunmadığı tespit edilmiştir.

Yaklaşık maliyetin hesaplanmasına ilişkin belgeler incelendiğinde; idarece iş kapsamında 5 ay süre ile çalıştırılacak 200 personelin işçilik maliyetinin 2010 yılı ikinci 6 aya ait brüt asgari ücret üzerinden [m1] İşçilik Hesaplama Modülünde hesaplandığı (idari şartnamede belirtilmeyen kısa vadeli sigorta kolları prim oranı yaklaşık maliyet hesabında % 1,0 olarak alınmış) ve bu tutara % 5 kar ilave edilerek yaklaşık maliyetin hesaplandığı görülmüş olup, yaklaşık maliyet hesabında, ihale konusu iş kapsamında yer aldığı ihale dokümanından anlaşılan bayram ve resmi tatil çalışma ücretleri, fazla mesai ücretleri ve işçilere verilecek kıyafet giderleri dikkate alınmamıştır. Dolayısıyla, idarece yaklaşık maliyetin eksik hesaplandığı anlaşılmıştır.

Teklif fiyata dahil olan masraflara ilişkin olarak ihale dokümanında yer alan düzenlemeler dikkate alındığında; normal işçilik maliyetine ilişkin olarak (ihale tarihinin 08.02.2011 olması nedeniyle ihale tarihi itibariyle yürürlükte olan 2011 yılı ilk 6 ayına ait brüt asgari ücretin üzerinden) teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyeti tutarı (idari şartnamede herhangi bir bilgi bulunmadığından, idarenin yaklaşık maliyet hesabında kullandığı % 1 kısa vadeli sigorta kolları oranı dikkate alınmıştır) 996.780,00 TL olarak hesaplanmıştır.

İdarelerce, ihale kapsamında yer alan maliyet kalemlerinin tereddüde mahal vermeyecek şekilde idari şartnamenin ilgili maddesinde açıkça belirtilmesi, isteklilerin tekliflerini sağlıklı bir şekilde hazırlamaları, ihalenin düzgün bir şekilde sonuçlandırılması ve ihale sonrası sözleşme aşamasında sözleşmenin tarafları arasında uyuşmazlıkların yaşanmaması bakımından büyük önem arz etmektedir. Bu durum ayrıca, Kanunun temel ilkelerinin de bir gereğidir.

Somut durumda, teklif fiyata dahil giderlere hem idari şartnamenin ilgili maddesinde hem de birim fiyat teklif cetveli standart formunda yer verilmemesinin, en önemli maliyet bileşeni olan normal çalışma ücretinin hesaplanmasında bir girdi olan kısa vadeli sigorta kolları prim oranının ihale dokümanında belirtilmemesinin, teknik şartnamede bayram ve resmi tatil çalışması ile fazla mesai öngörülmesine karşın dokümanda bunların miktarlarına ilişkin bilgi bulunmamasının ve işçilere verilecek olan ve takım üniforma olarak ifade edilen kıyafetlerin özelliklerine dair ayrıntılı bilgi verilmemesinin mevzuata aykırı olduğu, bu durumun ayrıca, isteklilerin tekliflerini sağlıklı bir şekilde hazırlamalarına engel olacağı sonucuna varılmıştır.

Bunun yanında, teklif fiyata dahil masraflara ilişkin ihale dokümanında yer alan düzenlemelerin yetersiz olması ve idarece yaklaşık maliyetin eksik hesaplanması nedenleri ile personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin tespiti için bakılması gereken bir değer olan, karsız yaklaşık maliyet ile bu tekliflerin değerlendirilmesi için gerekli olan, teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyeti tutarı muntazaman hesaplanamadığından, başvuru sahibinin iddiası konusunda inceleme ve değerlendirme yapılması mümkün görülmemektedir.

Şöyle ki, yapılan incelemede, ihale uhdesinde kalan isteklinin (Özdik İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. & Tutaşı Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı) 951.730,00 TL, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli (Simya Tem. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.) ile başvuru sahibinin (Öz Dilman İnş. San. Tic. Ltd. Şti.) 996.780,00 TL ve nihayet Egemen Müteahhitlik Posta Dağ. Hiz. Yem. Tem. Tur. Teks. Nak. Petr. Ürün. Gıda İnş. Elk. Elektr. Medikal Oto. San. ve Tic. Ltd. Şti. & Adonis Müt. İnş. Taah. Tur. Yem. Gıda Nak. Petr. Ürün. Tem. Sağ. B.Sayar San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının ise işçilik teklifi olarak 999.500,00 TL, kıyafet teklifi için 1.920,00 TL olmak üzere toplam 1.001.420,00 TL fiyat teklifi verdikleri görülmüş olup, ihale uhdesinde kalan istekliye ait teklifin hemen yukarıda hesaplanan, giyim ve bayram/resmi tatil çalışması maliyetleri hariç teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyeti tutarının (996.780,00 TL) altında olduğu, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi ile başvuru sahibinin ise zikredilen tutarı teklif ettikleri anlaşılmıştır.

Bu durumda, ihale uhdesinde kalan istekliye ait teklifin, giyim ve bayram/resmi tatil çalışması maliyetleri hariç teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyeti tutarından (996.780,00 TL) düşük olması nedeniyle, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi ile başvuru sahibine ait tekliflerin ise, bu tekliflerin giyim ve bayram/resmi tatil çalışması maliyetleri hariç teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyeti tutarını karşılamalarına karşın, teklif fiyata dahil diğer masraflar dikkate alındığında, en azından miktarı belli olan (400 adet) giyim malzemelerinin maliyetini içermemeleri nedeniyle, Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.5 inci maddesinde; “Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda; … personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti ve % 3 oranındaki sözleşme giderleri ile genel giderleri … karşılamayan isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir.” şeklinde yer alan __ düzenlemesi uyarınca reddedilmesi gerektiği anlaşılmaktadır. Ayrıca, birim fiyat teklif cetvellerinde yapılan incelemede, bahsedilen üç isteklinin de aritmetik hata (teklif cetvellerinde “5 ay” çarpanına ilişkin sütun açılmadığından, isteklilerce teklif edilen aylık birim fiyatların sadece “200 işçi” çarpanı ile çarpılması neticesinde bulunan tutarlar, iş kalemi için teklif edilen tutarları sağlamamaktadır) yaptıkları tespit edilmiş olup, bu nedenle de isteklilere ait tekliflerin değerlendirme dışı bırakılması gerekmektedir.

Öte yandan, Egemen Müteahhitlik Posta Dağ. Hiz. Yem. Tem. Tur. Teks. Nak. Petr. Ürün. Gıda İnş. Elk. Elektr. Medikal Oto. San. ve Tic. Ltd. Şti. & Adonis Müt. İnş. Taah. Tur. Yem. Gıda Nak. Petr. Ürün. Tem. Sağ. B.Sayar San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığına ait teklif giyim maliyetini içerse de, bu teklifin, miktarına dair ihale dokümanında herhangi bir bilgi verilmeyen bayram ve resmi tatil çalışması ile fazla mesai giderlerini içerip içermediği tespit edilemeyeceğinden, iddia kapsamında yapılan inceleme ve değerlendirmenin sonuçlandırılmasının imkan dahilinde olmadığı görülmektedir.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin iptali gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (a) bendi gereğince, ihalenin iptaline,

Oybirliği ile karar verildi.

Dr. Hasan GÜL

Başkan****

Ali Kemal AKKOÇ

II. Başkan****

Ali KAYA

Kurul Üyesi****

Bahattin IŞIK

Kurul Üyesi****

Kazım ÖZKAN

Kurul Üyesi****

Adem KAMALI

Kurul Üyesi****

Abdullah DÜNDAR

Kurul Üyesi****

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi****

[m1]Bu bölümde idarece yaklaşık maliyet hesabında esas alınan hesaplama yöntemi/yöntemleri belirtilecektir (piyasa rayiçleri, bayındırlık birim fiyatları baz alınarak, vb.). Yaklaşık maliyet hesabında esas alınan yöntemin tespit edilememesi halinde bu durum belirtilecektir.