KİK Kararı: 2011/UH.I-4029 (5 Aralık 2011)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2011/078
Gündem No : 64
Karar Tarihi : 05.12.2011
Karar No : 2011/UH.I-4029
BAŞVURU SAHİBİ:
Z A L Temizlik İnş. Pet. Ürn. Nak. Taah. San. Ve Tic. Ltd. Şti., ZİYA GÖKALP MAHALLESİ DİYARBAKIR CAD. MURAT APT. B BLOK NO:147 KAT.2 D.5 BATMAN

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Sağlık Bakanlığı Batman Kadın Doğum Ve Çocuk Hastanesi, Zıyagökalp Mh. Ssk Cd. 1 72060 BATMAN

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2011/134168 İhale Kayıt Numaralı "48 Personelle Temizlik Hizmeti İşi Alımı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

29.11.2011tarih ve B.07.6.KİK.0.06.00.00-101.04-.H.[3764].(0225)./2011-71Esayılı Esas İnceleme Raporunda;

Batman Kadın Doğum ve Çocuk HastanesiBaşhekimliği tarafından 29.09.2011tarihinde açık ihale usulüile yapılan “48 Personelle Temizlik Hizmeti İşi Alımı” ihalesine ilişkin olarak ZAL Temizlik İnş. Pet. Ürn. Nak. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin 21.10.2011tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 26.10.2011tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 11.11.2011tarih ve 48265sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 11.11.2011tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; ihale üzerinde bırakılan isteklinin giyim bedeli için teklif ettiği tutarın hayatın olağan akışına aykırı olduğu, toplam 592 parça giyim unsurunun 9,02 TL bedelle tedariki mümkün olmadığı için ilgili üzerinde ihale bırakılmasının kamu ihale mevzuatına aykırı olduğuiddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesine göre ihale komisyonunun verilen teklifleri anılan Kanunun 37 nci maddesine göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit edeceği, bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak isteyeceği, sunulan açıklamaların yapım yönteminin ekonomik olması, seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar ve teklif edilen yapım işinin özgünlüğü çerçevesinden değerlendireceği hüküm altına alınmıştır.

Kamu İhale Genel Tebliğinin hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük teklif açıklamasını düzenleyen 79.4 üncü maddesinde ağırlıklı olarak personel çalıştırılmasına dayanan hizmet alımı ihalelerinin durumu açıklanmış ve ihale komisyonu tarafından, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri ile personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti, sözleşme giderleri ve genel giderler ile varsa malzeme ve diğer maliyet kalemleri, bunlar dışında kalan hizmet alımı ihalelerinde ise ihale dokümanında belirtilen teklif fiyata dâhil giderler dikkate alınmak suretiyle tekliflerin değerlendirilmesinin yapılacağı; 4734 sayılı Kanun’un 38 inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre ihale komisyonunca belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama isteneceği; personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, kar hariç yaklaşık maliyet tutarının üzerindeki tekliflerin aşırı düşük teklif olarak kabul edilmeyeceği;

79.4.2.4 üncü maddesinde, tedarikçi veya üreticilerden alınan ve birim fiyatları gösteren proforma fatura sunularak açıklama yapılması durumunda, proforma faturadaki birim satış tutarının, maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan ağırlıklı ortalama birim maliyetin, satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olamayacağı; maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerektiği; satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerektiği;

79.4.2.12 inci maddesinde, ihale komisyonunun, gerek meslek mensubundan istenen tutanaklar gerekse istekliler tarafından açıklama kapsamında ihale komisyonuna sunulan tutanaklar üzerinde yaptığı inceleme sonucunda sunulan proforma fatura / fiyat teklifi ile bu belgeler arasında uyumsuzluk olduğunu tespit etmesi durumunda teklif reddedilerek uyumsuzluğun niteliğine göre söz konusu belgeler mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilir ve gerekli olması halinde Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılacağı, ihale komisyonunca yapılan inceleme sonucunda, adı geçen belgeler arasında bir uyumsuzluk olduğu tespit edilmemekle birlikte, belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda isteklinin teklifinin reddedilmeyeceği, ancak proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderileceği;

79.4.2.15 inci maddesinde, maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının; 3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanununa göre çalışan meslek mensuplarından, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olanlar tarafından düzenlenmesi, bütün belge ve tutanakların her sayfasının taraflar tarafından imzalanarak kaşelenmesi gerektiği, Tebliğin 79.4.2.4 üncü maddesine göre düzenlenen tutanakların meslek mensubu ve proforma fatura veren tedarikçi veya imalatçı tarafından, 79.4.2.5 inci maddeye göre düzenlenen tutanakların meslek mensubu ile istekliye fiyat teklifini veren kişi tarafından imzalanarak kaşeleneceği ancak bu tutanakların proforma fatura veya fiyat teklifi ekinde idareye verilmeyeceği ve düzenleyen meslek mensubu tarafından muhafaza edileceği;

Kamu İhale Genel Tebliği ekinde yer alan Ek O.5 Maliyet/Satış Tespit Tutanağı örneğinde gerekli şekil şartları belirtilerek tutanağa mükellefe ait imza sirküleri ile meslek mensubuna ait faaliyet belgesinin ekleneceği düzenlenmiştir.

İncelenen ihalede, idari şartnamenin 25 inci maddesinde, 1 şef ve 47 işçi için işçilik ve teknik şartnamede belirtilen nitelikte giyim giderlerinin, 703,5 gün resmi tatil ve bayram günü çalışmasının ve ayda 26 gün üzerinden günlük 2,85 TL yol giderinin teklif fiyata dahil olduğu düzenlenmiş, teklif değerlendirmesinde idare tarafından geçerli teklifler tespit edilmiş, on istekliye aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmış, dört istekli açıklama sunmadığı için teklifleri reddedilmiş ve açıklaması uygun görülen altı istekliden en düşük fiyat teklifi sunan istekli üzerinde ihale bırakılmıştır.

Ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklifi sunan başvuru sahibi tarafından, ihale üzerinde bırakılan isteklinin giyim bedeli için teklif ettiği tutarın hayatın olağan akışına aykırı olduğu, toplam 592 parça giyim unsurunun 9,02 TL bedelle tedariki mümkün olmadığı için ilgili üzerinde ihale bırakılmasının kamu ihale mevzuatına aykırı olduğu iddia edilmektedir.

İhale üzerinde bırakılan isteklinin açıklamaları incelendiğinde, ihalede giyim hariç, asgari ücret, yol, resmi tatil ve bayram günü çalışması ve yüzde 3 sözleşme giderleri dahil teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyeti olan 1.463.058,55 TL bedelin üzerinde teklif sunduğu, teknik şartnamede düzenlenen bütün giyim unsurları için 8,36 TL teklif ettiği ve buna ilişkin proforma fatura sunduğu görülmüştür. İsteklinin giyim gideri için yaptığı açıklamaların Kamu İhale Genel Tebliğinin şekil şartlarına uygun olduğu ve açıklanan fiyatın teklif edilen fiyatı karşıladığı, Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.4.2.12 inci maddesinde düzenlenen, hayatın olağan akışı gibi unsurların teklifin reddine gerekçe olamayacağı kuralı dikkate alındığında, idarelerin bu konuda takdir yetkilerinin bulunmadığı, tesis edilecek işlemin bağlı yetki şeklinde kurgulandığı anlaşılmaktadır. Dolayısıyla idarenin anılan açıklamayı ve teklifi kabul edip gerekli idari mercilere bildirim yapmasında kamu ihale mevzuatına aykırılık olmadığı için başvuru sahibinin iddiası yerinde görülmemiştir.

İtirazen şikayet dilekçesindeki iddiaya ilişkin değerlendirme bu yönde olmakla birlikte, 4734 sayılı Kanunun 56 ncı maddesinin ikinci fıkrasında ve İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesinde yer alan, Kamu İhale Kurumu’nun, itirazen şikayet başvurularını başvuru sahibinin iddiaları ile idarenin şikayet üzerine aldığı kararda belirlenen konular ve itiraz edilen işlemler bakımından eşit muamele ilkesinin ihlal edilip edilmediği açılarından inceleyeceği hükmünden hareketle, aşırı düşük teklif açıklaması uygun bulunan diğer isteklilerin de açıklamalarının incelenmesi gerekmektedir.

İhalede ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlenen ve aynı zamanda başvuru sahibi olan ZAL Tem. İnş. Pet. Ür. Nak. Taah. ve Tic. Ltd. Şti. adlı isteklinin açıklamaları incelendiğinde, ilgilinin asgari işçilik maliyetinin üzerinde teklif sunduğu ve giyim gideri için öngördüğü 95.48 TL için Gürsel Er adlı gerçek kişiden 92,70 TL’lik proforma fatura aldığı görülmüştür. Ancak ilgili proforma faturadaki teklifin pantolon, önlük, ayakkabı ve terlik için 94 kişi üzerinden verildiği, ancak ihalede bu birimler için 96 kişi üzerinden açıklama yapılması gerektiği, her ne kadar proforma faturadaki eksikliğin 2 TL fark oluşturduğu iddia edilebilse de, bu belge için iradesini ortaya koyan kişinin 94 birim için beyanda bulunduğu, bu nedenle de isteklinin giyim gideri için sunduğu açıklamanın bu haliyle kabulüne olanak bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Öte yandan ihalede aşırı düşük teklif açıklaması uygun görülerek geçerli teklif sahibi olarak belirlenen Hira Tem. Sos. Hizm. ve Özel Sağlık Hizm. Bilg. Tic. Ltd. Şti. adlı isteklinin açıklamaları incelendiğinde, ilgilinin eldiven ve gözlük giderleri için stok tespit raporu sunduğu görülmüştür. Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük teklif açıklamasını düzenleyen mevzuat dikkate alındığında stoklarda bulunan malları dayanak göstererek açıklama yapma yöntemi bulunmadığından sunulan açıklamanın bu haliyle kabulüne olanak bulunmamaktadır.

Sonuç olarak başvuru sahibinin iddiası yerinde görülmemekle birlikte, 4734 sayılı Kanunun 56 ncı maddesinin ikinci fıkrasında ve İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesinde yer alan eşit muamele ilkesi çerçevesinden yapılan inceleme sonucunda, ZAL Tem. İnş. Pet. Ür. Nak. Taah. ve Tic. Ltd. Şti. ile Hira Tem. Sos. Hizm. ve Özel Sağlık Hizm. Bilg. Tic. Ltd. Şti. adlı isteklilerin tekliflerinin reddedilerek ihalenin sonuçlandırılması gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Kazım ÖZKAN

Başkan V.

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ali KAYA

Kurul Üyesi

Hakan GÜNAL

Kurul Üyesi

Adem KAMALI

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

KARŞI OY

Başvuru sahibinin dilekçesinde özetle;ihale üzerinde bırakılan isteklinin giyim bedeli için teklif ettiği tutarın hayatın olağan akışına aykırı olduğu, toplam 592 parça giyim unsurunun 9,02 TL bedelle tedariki mümkün olmadığı için ilgili üzerinde ihale bırakılmasının kamu ihale mevzuatına aykırı olduğu iddia edilmekte ve itirazen şikayet başvurusunun Kurumumuzca incelenerek gereğinin yapılması istenmektedir.İncelemeye konu ihalede;

Sağlık Bakanlığı Batman Kadın Doğum ve Çocuk Hastanesi tarafından 48 Personelle Temizlik Hizmeti Alımıişinin Açık İhale Usulüile ihaleye çıkarıldığı, yaklaşık maliyetin piyasa fiyatları [m1] [m1]esas alınarak toplam 1.600.915,07 TL olarak belirlendiği;

İdare, yaklaşık maliyetin içerisinde 48 personel için kıyafet bedeli olarak toplam 27.504 TL maliyet tespit etmiştir. Söz konusu ihalede asgari işçilik maliyeti % 3 sözleşme giderleri dahil olmak üzere, 1.463.058,55 TL olarak belirlenmiştir.

İdarece, kar hariç yaklaşık maliyet 1.524.681,46 TL olarak belirlenmiştir. Karsız yaklaşık maliyetin altındaki isteklilerden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmiştir. aşırı düşük teklif sorgulaması yapılan isteklilerden, 1.463.067,84 TL bedeli teklif eden Kılıç Grup firması ekonomik açıdan en avantajlı teklif, 1.463.155,20 TL bedeli teklif eden başvuru sahibi Zal Tem. firması ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif belirlenmiştir.

Kurul tarafından yapılan değerlendirmede ise, ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibinin yapmış olduğu aşırı düşük teklif açıklaması mevzuata uygun bulunmuş, başvuru sahibi Zal Tem. Firmasının teklifinin ise değerlendirme dışı bırakılmasına karar verilmiştir. Başvuru sahibi firmanın teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasına ilişkin karara katılmakla birlikte;

Ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi Kılıç Grup firmasının, yapmış olduğu aşırı düşük teklif açıklamasının uygun olduğuna ilişkin değerlendirmeye aşağıda yapmış olduğum açıklamaya istinaden katılmıyorum.

4734 sayılı Kanun’un 38. maddesi uyarınca; ihale komisyonunun verilen teklifleri anılan Kanun’un 37. maddesine göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit edeceği, bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak isteyeceği, sunulan açıklamaların imalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması, seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar ve teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü çerçevesinden değerlendireceği hüküm altına alınmıştır.

Aşırı düşük teklif açıklaması istenilen istekli olan ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi (Kılıç Grup firmasının) toplam giyim bedeli için 8,36 TL maliyet öngördüğü anlaşılmıştır.

Her ne kadar Kurul tarafından, Kılıç Grup firmasının aşırı düşük teklif açıklaması uygun görülmüş ise de; bu firmanın aşırı düşük teklif açıklamasında giyim için öngördüğü toplam 8,36 TL tutar ile (idarenin yaklaşık maliyetinde giyim için toplam 27.504 TL, maliyetin karşılanmasının mümkün olmadığı) söz konusu maliyetlerin karşılanmasının ticari hayatın olağan akışına aykırı olduğu,

Ticari şirketlerin iktisadi amacının kar elde etmek olduğu, kar elde etmese dahi en azından zarar etmemek üzere ticari faaliyetlerine devam etmelerinin bir zorunluluk olduğu aksi takdirde söz konusu şirketlerin zarar etmemek ve kar elde etmek için kayıt dışı ticari yollara başvurmalarının kuvvetle muhtemel olduğu, Kurul tarafından aşırı düşük teklif açıklaması uygun görülen ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi Kılıç Grup firmasının teklif ettiği bedel ile ihale konusu işin yerine getirilmesinin mümkün olmadığı, bu sebeple bu isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği gerekçesiyle Kurul çoğunluğunun vermiş olduğu karara katılmıyorum.

Hakan GÜNAL

Kurul Üyesi

[m1]Bu bölümde idarece yaklaşık maliyet hesabında esas alınan hesaplama yöntemi/yöntemleri belirtilecektir (piyasa rayiçleri, bayındırlık birim fiyatları baz alınarak, vb.). Yaklaşık maliyet hesabında esas alınan yöntemin tespit edilememesi halinde bu durum belirtilecektir.