KİK Kararı: 2011/UH.I-3719

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2011/071
Gündem No : 65
Karar Tarihi : 03.11.2011
Karar No : 2011/UH.I-3719
BAŞVURU SAHİBİ:
Öğün Yemekhane Ve Temizlik Hiz. Tic. Aş., Çarşı Mah. Eski Cami Karşısı Üstün İşhanı Kat : 1 TRABZON

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Milli Eğitim Bakanlığı Sürmene İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü, Çamlıca Mahallesı Hükümet Caddesı 0 61600 TRABZON

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2011/98843 İhale Kayıt Numaralı "2011-2012 Eğitim Öğretim Yılında Taşımalı Ilköğretim Uygulaması Kapsamına Alınan Öğrencilere Pişmiş Öğle Yemeğialımı,Dağıtımı Ve Yemek Sonrası Hizmetler" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

31.10.2011tarih ve B.07.6.KİK.0.71.00.00-101.04-.H.[3431].(0225)./2011-63E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Milli Eğitim Bakanlığı Sürmene İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü tarafından 28.07.2011 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “2011-2012 Eğitim Öğretim Yılında Taşımalı İlköğretim Uygulaması Kapsamına Alınan Öğrencilere Pişmiş Öğle Yemeği Alımı, Dağıtımı ve Yemek Sonrası Hizmetler” ihalesine ilişkin olarak Öğün Yemekhane ve Temizlik Hiz. Tic. A.Ş.’nin 03.10.2011 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 05.10.2011 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 18.10.2011 tarih ve 45690 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 18.10.2011 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince, düzeltici işlem belirlenmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklif fiyatıyla ihale konusu işin yapılmasının mümkün olmadığı bu nedenle ilgilinin aşırı düşük teklif açıklamalarının kabul edilmesinin kamu ihale mevzuatına aykırı olduğu iddiasına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesine göre ihale komisyonunun verilen teklifleri anılan Kanunun 37 nci maddesine göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit edeceği, bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak isteyeceği, sunulan açıklamaların yapım yönteminin ekonomik olması, seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar ve teklif edilen yapım işinin özgünlüğü çerçevesinden değerlendireceği hüküm altına alınmıştır.

Kamu İhale Genel Tebliğinin hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük teklif açıklamasını düzenleyen 79.4 üncü maddesinde ağırlıklı olarak personel çalıştırılmasına dayanan hizmet alımı ihalelerinin durumu açıklanmış ve ihale komisyonu tarafından, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri ile personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti, sözleşme giderleri ve genel giderler ile varsa malzeme ve diğer maliyet kalemleri, bunlar dışında kalan hizmet alımı ihalelerinde ise ihale dokümanında belirtilen teklif fiyata dâhil giderler dikkate alınmak suretiyle tekliflerin değerlendirilmesinin yapılacağı; 4734 sayılı Kanun’un 38 inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre ihale komisyonunca belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama isteneceği; personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, kar hariç yaklaşık maliyet tutarının üzerindeki tekliflerin aşırı düşük teklif olarak kabul edilmeyeceği;

79.4.2.4 üncü maddesinde, tedarikçi veya üreticilerden alınan ve birim fiyatları gösteren proforma fatura sunularak açıklama yapılması durumunda, proforma faturadaki birim satış tutarının, maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan ağırlıklı ortalama birim maliyetin, satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olamayacağı; maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerektiği; satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerektiği;

79.4.2.7 nci maddesinde, isteklinin, kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilen fiyat tarifelerinde belirtilen fiyatları kullanması halinde sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan bir tarifeyi gösterir belgeyi sunmasının yeterli olduğu;

79.4.2.15 inci maddesinde, maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının; 3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanununa göre çalışan meslek mensuplarından, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olanlar tarafından düzenlenmesi, bütün belge ve tutanakların her sayfasının taraflar tarafından imzalanarak kaşelenmesi gerektiği, Tebliğin 79.4.2.4 üncü maddesine göre düzenlenen tutanakların meslek mensubu ve proforma fatura veren tedarikçi veya imalatçı tarafından, 79.4.2.5 inci maddeye göre düzenlenen tutanakların meslek mensubu ile istekliye fiyat teklifini veren kişi tarafından imzalanarak kaşeleneceği ancak bu tutanakların proforma fatura veya fiyat teklifi ekinde idareye verilmeyeceği ve düzenleyen meslek mensubu tarafından muhafaza edileceği;

İhale komisyonunca yapılan inceleme sonucunda, bir uyumsuzluk olduğu tespit edilmemekle birlikte, belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda isteklinin teklifinin reddedilmeyeceği ancak proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları ve stok tespit tutanağının mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderileceği;

Kamu İhale Genel Tebliği ekinde yer alan Ek O.5 Maliyet/Satış Tespit Tutanağı örneğinde gerekli şekil şartları belirtilerek tutanağa mükellefe ait imza sirküleri ile meslek mensubuna ait faaliyet belgesinin ekleneceği düzenlenmiştir.

Aktarılan mevzuattan hareketle, kamu ihale hukukunda, aşırı düşük olarak tespit edilen teklifin, kural olarak reddedileceği, ancak bu işlemden önce yapılacak sorgulama sonucunda, söz konusu isteklinin, ihale konusu hizmet alımına ilişkin, ekonomik bir yönteme sahip olması (i), seçilen teknik çözüm sayesinde avantajlı koşullarının bulunması (ii) ve teklif edilen hizmet sunumunun özgünlüğü (iii) gibi üç ana konunun tamamı ya da herhangi biri çerçevesinde açıklama sunacağı, açıklamaya ilişkin olarak Kamu İhale Genel Tebliğindeki usullerin esas alınacağı, açıklama yapılırken ilgilinin maliyet bileşenlerine ilişkin bilgi ve belgelere dayanan bir yöntem kullanılacağı, dayanağı olmayan ve sadece beyana dayanan açıklamaların geçerli kabul edilmesine hukuki olanak bulunmadığı anlaşılmaktadır.

İncelenen ihalede dört istekli geçerli teklif sunmuş, herhangi bir aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmadan en düşük fiyat esasına göre ekonomik açıdan en avantajlı teklif belirlenmiş, başvuru sahibi tarafından 29.08.2011 tarihinde kayıtlara alınan dilekçe ile ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklif fiyatıyla ihale konusu işin yapılamayacağı dolayısıyla aşırı düşük teklif sorgulaması yapmadan ihalenin sonuçlandırılmasının kamu ihale mevzuatına aykırı olduğu iddiasıyla itirazen şikayet başvurusunda bulunulmuş, 19.09.2011 tarih ve 2011/UH.I-3144 sayılı Kurul kararı ile Aşhane Yemek Hizmetleri İnş. Taah. Nak. Tur. Tem. Tic. Ltd. Şti. adlı istekliye aşırı düşük teklif sorgulaması yapılarak bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi yönünde düzeltici işlem belirlenmiştir.

İdare tarafından Kurul kararının gereklerinin yerine getirilmesi için anılan istekliye aşırı düşük teklif sorgulama yazısı gönderilmiş ve sunulan yanıtın incelenmesiyle 29.09.2011 tarihli komisyon kararıyla açıklamalar yeterli görülmüş ve Aşhane Yemek Hizmetleri İnş. Taah. Nak. Tur. Tem. Tic. Ltd. Şti. adlı istekli ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak belirlenmiştir.

Başvuru sahibi tarafından, ihale üzerinde bırakılan isteklinin açıklamalarının geçerli kabul edilmesinin kamu ihale mevzuatına aykırı olduğu iddia edilmektedir.

İhale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamaları incelendiğinde, teknik şartnamede belirtilen menüler dikkate alınarak öğünler ve malzeme girdilerinin belirtildiği ve bu girdilere ilişkin proforma fatura yoluyla açıklama yapıldığı görülmüştür.

Öncelikli olarak isteklinin kullandığı menüler ile teknik şartname karşılaştırıldığında bazı yemeklerde değişiklikler yapıldığı, bazı öğünlerdeki girdi miktarlarının değiştirildiği, bazı öğünlerde ise teknik şartnamede bulunan yemeklere yer verilmediği tespit edilmiştir. Örneğin teknik şartnamede yer almasına rağmen, isteklinin açıklamalarında birinci haftanın birinci, üçüncü ve beşinci gün menülerinde meyve, üçüncü hafta birinci gün menüsünde sebze çorbası bulunmamakta; ikinci hafta beşinci gün menüsünde mantı yerine yoğurtlu makarna, dördüncü hafta birinci gün menüsünde et sote yerine etli kuru fasulye, dördüncü hafta üçüncü gün menüsünde köfte ve pilav yerine kıymalı patates kullanılmıştır. Öte yandan teknik şartnamede parçalı et yemekleri için 100 gram et girdisi öngörülmüşken isteklinin hesap cetvelinde 30 gram et girdisi; döner menüsü için 150 gram et yerine 90 gram et kullanılmıştır. Bunun yanı sıra yoğurt bulunan hesap cetvelinde 0,2 kilogramın 1,7 TL birim fiyat ile çarpımı sonucunda 0,34 TL bulunması gerekirken 0,17 TL toplam tutar bulunarak aritmetik hata yapılmış, kutu ayran için 1,50 TL teklif edilmiş ancak açıklamalarda kilogram üzerinden ayran teklifi alınmıştır.

İlgilinin açıklamalarında yer alan proforma faturalar incelendiğinde ise, bütün girdiler için Aşhane Yemek Hizmetleri İnş. Taah. Nak. Tur. Tem. Tic. Ltd. Şti. için düzenlenmiş belgelerin kullanıldığı görülmüş olmakla birlikte, proforma faturayı veren tedarikçi veya üretici bulunmadığı tespit edilmiştir. Ayrıca belgeleri imzalayan meslek mensubunun aşırı düşük teklif açıklaması sunan istekli ile sorumluluk sözleşmesi yaptığı görülmüştür. Dolayısıyla bu şekilde sunulan proforma faturalar ve hesap cetvelleri Kamu İhale Genel Tebliğinde düzenlenen şekil şartlarını taşımadığından ve içerik olarak ilgilinin teklif fiyatını kanıtlamadığından, isteklinin teklifinin reddi gerekirken idarenin aksi yöndeki işleminde kamu ihale mevzuatına uyarlık bulunmamaktadır.

Sonuç olarak başvuru sahibinin iddiası yerinde görüldüğünden Aşhane Yemek Hizmetleri İnş. Taah. Nak. Tur. Tem. Tic. Ltd. Şti. adlı isteklinin teklifinin reddedilerek ihalenin sonuçlandırılması gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Kazım ÖZKAN

Başkan V.

II. Başkan

Ali KAYA

Kurul Üyesi

Bahattin IŞIK

Kurul Üyesi

Hakan GÜNAL

Kurul Üyesi

Adem KAMALI

Kurul Üyesi

Abdullah DÜNDAR

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi