KİK Kararı: 2011/UH.I-3128

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2011/062
Gündem No : 25
Karar Tarihi : 15.09.2011
Karar No : 2011/UH.I-3128
BAŞVURU SAHİBİ:
BELPA İNŞAAT TEMİZLİK GIDA OTOM. SAN. VE TİC. LTD. ŞTİ., BAHÇELİEVLER ŞAİR ŞEVKET MAH. 2. SOK. GÖZGÜLÜ APT. NO:5 ŞANLIURFA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
BOZOVA KAYMAKAMLIĞI İLÇE ÖZEL İDARE MÜDÜRLÜĞÜ, FEVZİ ÇAKMAK MAH. ATATÜRK CAD. ÖZEL İDARE HİZMET BİNASI 63850 BOZOVA/ŞANLIURFA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2011/98972 İhale Kayıt Numaralı "10 güzergahta 14 yerleşim biriminden 15 araç ile 166 öğrencinin taşıma merkezi Kılçıkakören ilköğretim okuluna günü birlik taşıma hizmet alımı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

13.09.2011tarih ve B.07.6.KİK.0.06.00.00-101.04-.H.[2880].(0254)./2011-21Esayılı Esas İnceleme Raporunda;

Bozova Kaymakamlığı İlçe Özel İdare Müdürlüğütarafından 27.07.2011tarihinde açık ihale usulüile yapılan “10 Güzergahta 14 Yerleşim Biriminden 15 Araç İle 166 Öğrencinin Taşıma Merkezi Kılçıkakören İlköğretim Okuluna Günü Birlik Taşıma Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak Belpa İnşaat Temizlik Gıda Otom. San. Ve Tic. Ltd. Şti.’nin 12.08.2011tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 15.08.2011 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 26.08.2011tarih ve 39434sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 26.08.2011tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle;

1- Firmaları tarafından sunulan teklifin ekonomik açıdan en avantajlı teklif olduğu,

2- Ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığı,

3- Kesinleşen ihale kararında ihale kayıt numarasının yanlış yazıldığı ve karar yazısına ilişkin tarih ve sayı bilgilerinin karar metni üzerinde yer almadığı, anılan durumun mevzuata aykırı olduğu,

İddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

1 ) Başvuru sahibinin 1 inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanununun “Tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 37 nci maddesinde;

“İhale komisyonunun talebi üzerine idare tekliflerin incelenmesi, karşılaştırılması ve değerlendirilmesinde yararlanmak üzere net olmayan hususlarla ilgili isteklilerden yazılı olarak tekliflerini açıklamalarını isteyebilir. Ancak bu açıklama, hiçbir şekilde teklif fiyatında değişiklik yapılması veya ihale dokümanında yer alan şartlara uygun olmayan tekliflerin uygun hale getirilmesi amacıyla istenilmez ve yapılmaz.

Tekliflerin değerlendirilmesinde, öncelikle belgeleri eksik olduğu veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmadığı 36 ncı maddeye göre ilk oturumda tespit edilen isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasına karar verilir. Ancak, teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmaması kaydıyla, belgelerde bilgi eksikliği bulunması halinde idarece belirlenen sürede isteklilerden bu eksik bilgilerin tamamlanması yazılı olarak istenir. Belirlenen sürede bilgileri tamamlamayan istekliler değerlendirme dışı bırakılır ve geçici teminatları gelir kaydedilir. Bu ilk değerlendirme ve işlemler sonucunda belgeleri eksiksiz ve teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olan isteklilerin tekliflerinin ayrıntılı değerlendirilmesine geçilir. Bu aşamada, isteklilerin ihale konusu işi yapabilme kapasitelerini belirleyen yeterlik kriterlerine ve tekliflerin ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olup olmadığı ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunup bulunmadığı incelenir. Uygun olmadığı belirlenen isteklilerin teklifleri ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunan teklifler değerlendirme dışı bırakılır.” hükmü,

Aynı Kanunun “İhalenin karara bağlanmasın ve onaylanması” başlıklı 40 ıncı maddesinde;

“37 ve 38 inci maddelere göre yapılan değerlendirme sonucunda ihale, ekonomik açıdan en avantajlı teklifi veren isteklinin üzerinde bırakılır.

Ekonomik açıdan en avantajlı teklif, sadece fiyat esasına göre veya fiyat ile birlikte işletme ve bakım maliyeti, maliyet etkinliği, verimlilik, kalite ve teknik değer gibi fiyat dışındaki unsurlar da dikkate alınarak belirlenir. Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin fiyat dışındaki unsurlar da dikkate alınarak belirleneceği ihalelerde, ihale dokümanında bu unsurların parasal değerleri veya nispi ağırlıkları belirlenir.

…

En düşük fiyatın ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak değerlendirildiği ihalelerde, birden fazla istekli tarafından aynı fiyatın teklif edildiği ve bunların da ekonomik açıdan en avantajlı teklif olduğu anlaşıldığı takdirde, ikinci fıkrada belirtilen fiyat dışındaki unsurlar dikkate alınmak suretiyle ekonomik açıdan en avantajlı teklif belirlenerek ihale sonuçlandırılır.

İhale komisyonu gerekçeli kararını belirleyerek, ihale yetkilisinin onayına sunar. Kararlarda isteklilerin adları veya ticaret unvanları, teklif edilen bedeller, ihalenin tarihi ve hangi istekli üzerine hangi gerekçelerle yapıldığı, ihale yapılmamış ise nedenleri belirtilir.

…” hükmü,

Anılan Kanunun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38 inci maddesinde;

“İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c)Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir.” hükmü,

Bulunmaktadır. Anılan düzenlemeler çerçevesinde idarece, idari şartnamenin “ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi” başlıklı 35 inci maddesinde;

“35.1. Bu ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif, teklif edilen fiyatların en düşük olanıdır.

…” düzenlemesine,

Yer verilmek suretiyle, şikayete konu ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklifin en düşük fiyat esasına göre belirleneceği ifade edilmiştir.

Yapılan incelemede, 6 adet ihale dokümanının satın alındığı ve ihaleye 6 isteklinin katıldığı, bir istekli tarafından sunulan teklifin teklif zarfının mevzuata uygun olarak hazırlanmadığı gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı, geriye kalan 5 istekli tarafından sunulan tekliflerin mevzuata uygun şekilde hazırlandığının tespit edilerek, en düşük teklif sahibi iki isteklinin teklifinin aşırı düşük teklif olarak belirlendiği ve bu isteklilerden teklif bileşenlerine ilişkin aşırı düşük teklif açıklamalarının istendiği, aşırı düşük teklif açıklaması sunmayan istekli Halim İnş. Ltd. Şti.’nin teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı, açıklama sunan diğer istekli Şahintaş Ltd. Şti.’nin açıklamalarının ise mevzuata uygun olduğunun değerlendirildiği ve bu çerçevede; 4734 sayılı Kanununun tekliflerin değerlendirilmesi için öngörülen ilgili maddelerinin işletilerek geçerli tekliflerin tespiti ile aşırı düşük tekliflere ilişkin değerlendirmelerin yapılıp, geçerli kabul edilen teklifler arasından en düşük fiyata sahip olanının ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi, en düşük ikinci fiyata sahip olanının ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlenip ihalenin sonuçlandırıldığı anlaşılmıştır.

Bu itibarla, idari şartnamenin yukarıda değinilen 35 inci maddesinde yer alan düzenleme doğrultusunda, ekonomik açıdan en avantajlı teklifin teklif edilen fiyatlar arasındaki en düşük olan teklif olacağının kabul edildiği şikayete konu ihalede, idare tarafından mevzuatta yer alan değerlendirme kriterleri çerçevesinde gerekli işlemlerin yapılarak, geçerli olduğu kabul edilen en düşük teklif sahibi isteklinin ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak belirlendiği ve başvuru sahibinin geçerli 4 teklif arasındaki en yüksek teklif fiyatına sahip istekli olduğu görüldüğünden, ekonomik açıdan en avantajlı teklifin firmaları olduğu yönündeki iddianın isabetli olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

2 ) Başvuru sahibinin 2 nci iddiasına ilişkin olarak:

Hizmet Alım İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 59 uncu maddesinde;

“(1) İhale komisyonu verilen tekliflerden, diğer tekliflere veya yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

(2) İhale komisyonu;

a) Verilen hizmet ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen işin özgünlüğü,

hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen aşırı düşük teklifler, geçerli teklif olarak dikkate alınır.

(3) Aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde; Kamu İhale Kurumu tarafından aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlenmiş ise ihale komisyonu bu düzenlemeyi esas alır.

(4) Aşırı düşük teklif değerlendirmesinde tekliflerin, asgari maliyet yanında sözleşme giderlerini karşılayıp karşılamadığı da dikkate alınır.” düzenlemesi,

Kamu İhale Genel Tebliğinin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79 uncu maddesinde;

“…

79.4. İhale komisyonu tarafından, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri ile personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti, sözleşme giderleri ve genel giderler ile varsa malzeme ve diğer maliyet kalemleri, bunlar dışında kalan hizmet alımı ihalelerinde ise ihale dokümanında belirtilen teklif fiyata dahil giderler dikkate alınmak suretiyle tekliflerin değerlendirilmesi yapılarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre ihale komisyonunca belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama istenecektir. İdarelerce aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerin belirtilmesi ve açıklama için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilmesi gerekmektedir.

Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, kar hariç yaklaşık maliyet tutarının üzerindeki teklifler aşırı düşük teklif olarak kabul edilmeyecektir.

…” açıklaması bulunmaktadır.

Bu çerçevede ihale üzerinde bırakılan istekliden aşırı düşük teklif açıklamasının istendiği ve açıklamanın uygun görülerek ihalenin sonuçlandırıldığı görülmektedir.

İhale üzerinde bırakılan isteklinin vermiş olduğu aşırı düşük teklif açıklaması incelendiğinde;

Araçların bakım maliyetine ilişkin olarak fiyat teklifi alındığı, ancak alınan fiyat teklifinin SMMM veya YMM tarafından onaylanmadığı ve ortalama birim maliyetlere ilişkin tespitlerin fiyat teklifi metninde yer almadığı, anılan sebeplerle Kamu İhale Genel Tebliğinde yer alan şekil şartlarını sağlamadığı,

Personel giderine ilişkin olarak, her bir personelin günde iki saat çalışacağı kabulünden hareket edildiği ancak, bu kabule ilişkin herhangi bir tespit veya açıklamaya yer verilmediği,

Dolayısı ile yapılan aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Bununla birlikte aşırı düşük teklifler tespit edilirken Kamu İhale Genel Tebliğinin 79 uncu maddesine uygun olarak hareket edilmediği anlaşıldığından, geçerli teklif sahibi istekliler Burhan Ltd. Şti.-Ramazan Çavur Ortak Girişimi ile Ömer Doğan’ın tekliflerin de aşırı düşük teklif olarak değerlendirilmesi ve bu isteklilerden de teklif bileşenlerine ilişkin açıklama istenmesi ve sunulan açıklamalar değerlendirildikten sonra ihalenin sonuçlandırılması gerekmektedir.

3 ) Başvuru sahibinin 3 üncü iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanununun “Kesinleşen ihale kararının bildirilmesi” başlıklı 41 inci maddesinde;

“İhale sonucu, ihale kararının ihale yetkilisi tarafından onaylandığı günü izleyen en geç üç gün içinde, ihale üzerinde bırakılan dahil olmak üzere, ihaleye teklif veren bütün isteklilere bildirilir. İhale sonucunun bildiriminde, tekliflerin değerlendirmeye alınmama veya uygun bulunmama gerekçelerine de yer verilir.

İhale kararının ihale yetkilisi tarafından iptal edilmesi durumunda da isteklilere gerekçeleri belirtilmek suretiyle bildirim yapılır.

İhale sonucunun bütün isteklilere bildiriminden itibaren; 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün geçmedikçe sözleşme imzalanamaz.” hükmü,

Yer almakta ve kesinleşen ihale kararının isteklilere bildirilmesine ilişkin usul belirtilmektedir. Bu düzenlemeye paralel bir düzenleme Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin aynı başlıklı 66 ncı maddesinde de yer almakta ve anılan Yönetmeliğin ekinde kesinleşen ihale kararının bildirimine ilişkin standart forma yer verilmektedir.

Standart form incelendiğinde, ihaleye ait ihale kayıt numarası, ihale karar ve onay tarihleri, sayı, konu, ilgilisine gönderilme tarihi, ekonomik açıdan en avantajlı birinci ve ikinci teklif sahibinin kimler olduğu gibi bilgilerin kesinleşen ihale kararlarında bulunması gereken bilgiler olarak belirlendiği görülecektir. Başvuru sahibine gönderilen bila tarihli kesinleşen ihale kararı yazısı incelendiğinde ise; ihale kayıt numarasının 2011/98953 olarak yazıldığı, söz konusu ihale kayıt numarasının yine aynı idareye ait “7 güzergahda 7 yerleşim biriminden 2000 model ve ustu 15 araç ile 166 öğrencinin taşıma merkezi Ürünlü ilköğretim okuluna günü birlik taşıma işi” ne ait olduğu ve Ürünlü ilköğretim okuluna öğrenci taşıma işini kapsadığı ancak, karar metninde incelemeye konu ihalede yaptırılmak istenen işin ifade edildiği ve “Kılıçakören İlköğretim Okuluna öğrenci taşıma araç kiralama ihalesi Şahintaş Ltd. Şti.’de kalmıştır. Ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli Burhan Ltd. Şti.-Ramazan Çavur Ortak Girişimidir.” cümlesi ile incelemeye konu ihale sonucunun belirtildiği, yine anılan kararda karara ilişkin sayı ve tarih bilgilerinin yer almadığı ancak, söz konusu kararın, kesinleşen ihale kararının asıl işlevi olan ihalenin ihale yetkilisi tarafından onaylanarak kesinleşen sonucunun isteklilere bildirilmesi için gerekli olan diğer bilgileri içerdiği, nitekim başvuru sahibi tarafından herhangi bir tereddüt yaşanmadan söz konusu karara ilişkin gerekli başvuruların da yapılabildiği görüldüğünden, kesinleşen ihale kararında yer alan eksikliklerin ihalenin esasına etki edecek nitelikte olmadığı anlaşılmış olup, bu itibarla başvuru sahibinin iddiası yerinde görülmemiştir.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Şahintaş Ltd. Şti.’nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması, Burhan Ltd. Şti.-Ramazan Çavur Ortak Girişimi ile Ömer Doğan’ın tekliflerine ilişkin olarak aşırı düşük teklif açıklamasının istenmesi ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Kazım ÖZKAN

Başkan V.

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Bahattin IŞIK

Kurul Üyesi

Hakan GÜNAL

Kurul Üyesi

Adem KAMALI

Kurul Üyesi

Abdullah DÜNDAR

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi