KİK Kararı: 2011/UH.I-2297

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2011/051
Gündem No : 66
Karar Tarihi : 04.07.2011
Karar No : 2011/UH.I-2297 Mahkeme Kararını Göster
BAŞVURU SAHİBİ:
FİLİZ GIDA TARIM HAYV. TEKS. İNŞ. TUR. NAK. TOP. TEMZ. OTO. PAZ. SAN. VE TİC. LTD. ŞTİ., AV. BEKİR MUSTAFA YILMAZ ESKİŞEHİR YOLU NO:6/33 SÖĞÜTÖZÜ / ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
ORDU ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ, Bucak Mahallesi Nefsibucak Caddesi No:94/1 ORDU

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2011/50501 İhale Kayıt Numaralı "19 AYLIK MALZEME DAHİL YEMEK PİŞİRME DAĞITIM VE SONRASI HİZMET ALIMI" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

30.06.2011tarih ve B.07.6.KİK.0.06.00.00-101.04-.H.[20.40].(0162)./2011-39Esayılı Esas İnceleme Raporunda;

Ordu Üniversitesi Eğitim ve Araştırma Hastanesitarafından 09.05.2011tarihinde açık ihale usulüile yapılan “19 Aylık Malzeme Dahil Yemek Pişirme Dağıtım ve Sonrası Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak Filiz Gıda Tarım Hayv. Teks. İnş. Tur. Nak. Top. Temz. Oto. Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin 02.06.2011tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 08.06.2011tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 17.06.2011tarih ve 29636sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 17.06.2011tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle;

1 ) İhale üzerinde bırakılan ortak girişimde teklife imza atan kişilerin ihalelere teklif vermeye yetkili kişiler olmadığı, Buğratem Yemek Kırtasiye Tem. İnş. Taah. Tic. ve San. Ltd. Şti. firması tarafından şirket müdürü sıfatı ile atılan imzanın sahte olduğu, imza sirkülerinin incelenmesinden bu hususun anlaşılabileceği, imzanın şirket müdürünün eşi tarafından atıldığının bilindiği,

2 ) ) İhale üzerinde bırakılan ortak girişimin teklifi aşırı düşük olduğu halde idarece aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmadan ihale kararı alındığı,

3 ) ) İhale üzerinde bırakılan ortak girişimin bilanço ve gelir tablolarının idari şartnamede belirtilen yeterlik kriterlerini sağlamadığı,

İddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

1 ) Başvuru sahibinin 1 inci iddiasına ilişkin olarak:

İdari şartnamenin 7.1 inci maddesinin (b) bendinde; “Teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren imza beyannamesi veya imza sirküleri;

1) Gerçek kişi olması halinde, noter tasdikli imza beyannamesi,

2) Tüzel kişi olması halinde, ilgisine göre tüzel kişiliğin ortakları, üyeleri veya kurucuları ile tüzel kişiliğin yönetimindeki görevlileri belirten son durumu gösterir Ticaret Sicil Gazetesi, bu bilgilerin tamamının bir Ticaret Sicil Gazetesinde bulunmaması halinde, bu bilgilerin tümünü göstermek üzere ilgili Ticaret Sicil Gazeteleri veya bu hususları gösteren belgeler ile tüzel kişiliğin noter tasdikli imza sirküleri,” şeklinde yapılan düzenleme ile ihaleye teklif veren isteklilerin imza beyannamesini sunmaları istenmiştir.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Aday veya isteklinin mesleki faaliyetini sürdürdüğünü ve teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren belgeler” başlıklı 38 inci maddesinde;

“(1) İhalelerde aday veya isteklilerden;

a) Gerçek kişi olması halinde, kayıtlı olduğu ticaret ve/veya sanayi odasından ya da ilgili meslek odasından, ilk ilan veya davet tarihinin ya da ihale veya son başvuru tarihinin içinde bulunduğu yılda alınmış, odaya kayıtlı olduğunu gösterir belgenin,

b) Tüzel kişi olması halinde, ilgili mevzuatı gereği kayıtlı olduğu ticaret ve/veya sanayi odasından, ilk ilan veya davet tarihinin ya da ihale veya son başvuru tarihinin içinde bulunduğu yılda alınmış, tüzel kişiliğin odaya kayıtlı olduğunu gösterir belgenin,

c) Gerçek kişi olması halinde, noter tasdikli imza beyannamesinin,

ç) Tüzel kişi olması halinde, ilgisine göre tüzel kişiliğin ortakları, üyeleri veya kurucuları ile tüzel kişiliğin yönetimindeki görevlileri belirten son durumu gösterir Ticaret Sicil Gazetesi, bu bilgilerin tamamının bir Ticaret Sicil Gazetesinde bulunmaması halinde, bu bilgilerin tümünü göstermek üzere ilgili Ticaret Sicil Gazeteleri veya bu hususları gösteren belgeler ile tüzel kişiliğin noter tasdikli imza sirkülerinin,

istenilmesi zorunludur.

(2) Vekaleten ihaleye katılma halinde; vekil adına düzenlenmiş, ihaleye katılmaya ilişkin noter onaylı vekaletname ile vekilin noter tasdikli imza beyannamesinin sunulması zorunludur.

(3) İş ortaklığında, iş ortaklığı beyannamesinin ve iş ortaklığını oluşturan gerçek veya tüzel kişilerin her biri tarafından, ilgisine göre birinci fıkranın (a), (b), (c) ve (ç) bentlerindeki belgelerin ayrı ayrı verilmesi zorunludur. Konsorsiyumda ise konsorsiyum beyannamesinin ve konsorsiyumu oluşturan gerçek veya tüzel kişilerin her biri tarafından, ilgisine göre birinci fıkranın (a), (b), (c) ve (ç) bentlerindeki belgelerin ayrı ayrı verilmesi zorunludur…” şeklinde düzenleme yapılmıştır.

İhale üzerinde bırakılan isteklinin iş ortaklığı olarak ihaleye teklif verdiği, ortaklardan İssom Güvenlik Gıda Toplu Tem. İnş. Teks. Eğitim San. Tic. Ltd. Şti.’ni şirket müdürü İsmail Somuncu’nun, Buğratem Yemek Kırtasiye Tem. İnş. Taah. Tic. ve San. Ltd. Şti.’ni de şirket müdürü Hilal Celep’in temsil ettiği ve anılan isteklilere ait noter tasdikli imza sirkülerinin de ihale işlem dosyasında bulunduğu, imza sirkülerinin dayanak kısmında yer alan ifadelerden imza sirküleri bulunan kişilerin şirketi temsile yetkili kişiler olduğunun anlaşıldığı, teklif belgelerinin de İsmail Somuncu ile Hilal Celep tarafından imzalandığı, bu haliyle sunulan belgelerin mevzuata uygun olduğu anlaşılmış olup başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmamıştır.

2 ) Başvuru sahibinin 2 nci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kanunun Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38 inci maddesinde; “İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir.” hükmü yer almaktadır.

Mevzuatın yukarıya aktarılan hükmünde, idarece belirlenen yaklaşık maliyete ve isteklilerce teklif edilen fiyata göre teklifi aşırı düşük olanlara aşırı düşük teklif sorgulaması yapılacağı ve Kurumun da aşırı düşük teklif sorgulamasına ilişkin olarak sınır değer veya sorgulama kriteri ya da ortalama belirlemeye yetkili olduğu düzenlenmiştir.

Hizmet alımı ihalelerindeki aşırı düşük teklifler ile ilgili olarak Kamu İhale Genel Tebliğinin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79 uncu maddesinde düzenlemeler yapılmıştır.

İdarece yaklaşık maliyetin 1.926.660,02 TL olarak belirlendiği, inceleme konusu ihale için isteklilerce teklif edilen bedeller de dikkate alındığında ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklif bedelinin 1.447.312,00 TL olduğu ve anılan istekliye idarece Kamu İhale Genel Tebliğinin 79 uncu maddesinde yapılan düzenlemeye uygun olarak aşırı düşük teklif sorgulaması yapıldıktan sonra ihale işlemlerine devam edilmesi gerektiği anlaşılmıştır.

Ancak, başvuru sahibinin 3 üncü iddiası üzerine yapılan incelemede, ihale üzerinde bırakılan isteklinin bilanço değerlerinin idari şartnamenin 7 nci maddesi ile istenilen değerleri sağlamadığı hususu tespit edilmiş olup anılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği anlaşıldığından ayrıca aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmasına gerek görülmemiştir.

3 ) Başvuru sahibinin 3 üncü iddiasına ilişkin olarak:

İdari şartnamenin 7.4.2 maddesinde; “İsteklinin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait yılsonu bilançosu ve bilançonun gerekli görülen bölümleri veya bu belgelere eşdeğer belgeler. İsteklinin bu belgelerden birini sunması yeterlidir.

Bu durumda;

a) Belli sürelerde nakit akışını sağlayabilmesi için gerekli likiditeye ve kısa dönem (bir yıl) içinde borç ödeme gücüne sahip olup olmadığını gösteren cari oranın (dönen varlıklar/kısa vadeli borçlar) en az 0,50 olması (hesaplama yapılırken; varsa yıllara yaygın inşaat maliyetleri dönen varlıklardan, hakediş gelirleri ise kısa vadeli borçlardan düşülecektir),

b) Aktif varlıkların ne kadarının öz kaynaklardan oluştuğunu gösteren öz kaynak oranının (öz kaynaklar/toplam aktif) en az 0,10 olması (hesaplama yapılırken, varsa yıllara yaygın inşaat maliyetleri toplam aktiflerden düşülecektir),

c) Kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,75’den küçük olması,

gerekir. Sunulan bilançolarda varsa yıllara yaygın inşaat maliyetleri ile hakediş gelirlerinin gösterilmesi zorunludur.

Yukarıda belirtilen kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son iki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, son iki yılın parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

Serbest meslek erbabının vereceği, ilgili mevzuatına göre düzenlenmiş ve onaylanmış serbest meslek kazanç defteri özetinde gösterilen değerlere göre, son yıla ait toplam gelirin toplam gidere oranının veya son iki yıla ait gelir ve giderlerin parasal tutarlarının ortalaması üzerinden bulunacak oranın en az (1,25) olması şartı aranır. Serbest meslek kazanç defteri özetinin yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylı olması gerekir. Bu durumda, yukarıda bilançolar veya gerekli görülen bölümler üzerinden hesaplanacak oranlar aranmaz.

İhale veya son başvuru tarihi yılın ilk dört ayında olan ihalelerde, bir önceki yıla ait yıl sonu bilançosunu veya bilançonun gerekli görülen bölümlerini ya da bunlara eşdeğer belgelerini sunmayanlar, iki önceki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu belgelerde yeterlik kriterini sağlayamayanlar ise iki önceki yılın belgeleri ile üç önceki yılın belgelerini sunabilirler. Bu durumda, belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

Bilanço veya bilançonun gerekli görülen bölümlerinin ilgili mevzuatına göre düzenlenmiş ve yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylanmış olması zorunludur. Yabancı ülkede düzenlenen bilanço veya bilançonun gerekli görülen bölümlerinin ise o ülke mevzuatına göre düzenlenmesi ve bu belgeleri düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış olması gereklidir.

İsteklinin ortak girişim olması halinde, ortakların her birinin istenen belgeleri ayrı ayrı sunması ve ikinci fıkranın (a), (b) ve (c) bentlerinde veya serbest meslek kazanç defteri özetine ilişkin sekizinci fıkrada belirtilen kriterleri sağlaması zorunludur.” şeklinde;

İdari şartnamenin 7.4.3 üncü maddesinde ise; “İsteklinin;

a) İhalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait toplam ciroyu gösteren gelir tablosunun,

b) Taahhüt altında devam eden hizmet işlerinin gerçekleştirilen kısmının veya bitirilen hizmet işlerinin parasal tutarını gösteren ihalenin yapıldığı yıldan önceki yılda düzenlenmiş faturaların,

İsteklinin birinci fıkrada belirtilen belgelerden birini sunması yeterlidir.

Taahhüt altında devam eden işlerin gerçekleştirilen kısmının veya bitirilen işlerin parasal tutarının hesabında, yurt içinde ve yurt dışında gerçekleştirilen işlerden elde edilen gelirlerin toplamı dikkate alınır.

Toplam cironun teklif edilen bedelin % 12’sinden, taahhüt altında devam eden işlerin gerçekleştirilen kısmının veya bitirilen işlerin parasal tutarının ise teklif edilen bedelin % 8’inden az olmaması gerekir. Bu kriterlerden herhangi birini sağlayan ve sağladığı kritere ilişkin belgeyi sunan istekli yeterli kabul edilir.

Bu kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son iki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, son iki yılın parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

İhale veya son başvuru tarihi yılın ilk dört ayında olan ihalelerde, bir önceki yıla ait gelir tablosunu sunmayanlar, iki önceki yılın gelir tablosunu sunabilirler. Bu gelir tablosunun yeterlik kriterini sağlayamaması halinde, iki önceki yılın ve üç önceki yılın gelir tabloları sunulabilir. Bu durumda, gelir tabloları sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

Gelir tablosunun veya serbest meslek kazanç defteri özetinin yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylı olması zorunludur.Yabancı ülkede düzenlenen gelir tablosunun o ülke mevzuatına göre düzenlenmesi ve bu belgeyi düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış olması gereklidir.

İş ortaklığı olarak ihaleye katılan isteklilerde; iş hacmine ilişkin kriterlerin, her bir ortak tarafından iş ortaklığındaki hissesi oranında sağlanması zorunludur.” şeklinde düzenlemeler yapılmıştır.

İhale dokümanında yapılan düzenlemeye göre isteklilerden ekonomik ve mali yeterlik kriteri olarak bilanço veya eşdeğer belgeler ile iş hacmine ilişkin belgelerin istendiği anlaşılmaktadır.

İhale üzerinde bırakılan istekli iş ortaklığı olup, ortaklardan İssom Güvenlik Gıda Toplu Tem. İnş. Teks. Eğitim San. Tic. Ltd. Şti. tarafından 2010 ve 2009 yılına ait verilen bilançolarda 2010 yılının tek başına idari şartnamenin 7.4.2 inci maddesinde yapılan düzenleme ile istenilen c) Kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,75’den küçük olması,” şartının sağlanmadığı, 2010 ve 2009 yılının parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yapılan hesaplamada da aynı kriterin sağlanmadığı anlaşılmıştır.

İhale üzerinde bırakılan iş ortaklığındaki diğer ortak olan Buğratem Yemek Kırtasiye Tem. İnş. Taah. Tic. ve San. Ltd. Şti.’nin ise bu kapsamda 2010 yılı ayrıntılı bilançosunu verdiği, söz konusu bilançonun da idari şartnamenin 7.4.2 nci maddesi ile istenilen kriterleri sağladığı anlaşılmıştır.

Buna göre, idari şartnamenin 7.4.2 nci maddesinde yer alan; “ İsteklinin ortak girişim olması halinde, ortakların her birinin istenen belgeleri ayrı ayrı sunması ve ikinci fıkranın (a), (b) ve (c) bentlerinde veya serbest meslek kazanç defteri özetine ilişkin sekizinci fıkrada belirtilen kriterleri sağlaması zorunludur.” şeklindeki düzenleme gereğince ihale üzerinde bırakılan ortak girişimden İssom Güvenlik Gıda Toplu Tem. İnş. Teks. Eğitim San. Tic. Ltd. Şti.’nin bilanço değerlerinin, yeterlik kriterlerini sağlamadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin bu konudaki iddiası yerinde bulunmuştur.

Diğer taraftan; idari şartnamenin 7.4.3 üncü maddesi ile istenilen yeterlik kriterine göre, iş ortaklarından her ikisinin de ayrıntılı gelir tablosunu verdiği, verilen gelir tablolarındaki toplam cironun teklif edilen bedelin % 12’sinden az olmadığı, bu haliyle istenilen yeterlik kriterini her iki ortağın da ayrı ayrı sağladığı anlaşıldığından başvuru sahibinin gelir tablosu ile ilgili olarak iddiası yerinde bulunmamıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihale üzerinde bırakılan İssom Yem.& Buğratem Yemek Kırtasiye Tem. İnş. Taah. Tic. ve San. Ltd. Şti. ortak girişiminin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Kazım ÖZKAN

Başkan V.

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ali KAYA

Kurul Üyesi

Bahattin IŞIK

Kurul Üyesi

Hakan GÜNAL

Kurul Üyesi

Adem KAMALI

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi