KİK Kararı: 2011/UH.I-1932

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2011/045
Gündem No : 12
Karar Tarihi : 13.06.2011
Karar No : 2011/UH.I-1932
BAŞVURU SAHİBİ:
MANAVGAT TEMİZLİK HİZM. SAN. TURZ. TAŞM. OTO KİRALAMA GIDA TEKS. BİLİŞİM İNŞ. TAAH. TİC. LTD. ŞTİ., YUKARI HİSAR MAH. ŞELALE CAD. NO:30 MANAVGAT/ANTALYA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Manavgat Çevre Koruma Turizm Altyapı Tesisleri Yapma ve İşletme Birliği, Titreyengöl Atıksu Arıtma Tesisi 07600 Sorgun MANAVGAT/ANTALYA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2011/44333 İhale Kayıt Numaralı "Manavgat Çerce Koruma Turizm Altyapı Tesisleri Yapma ve İşletme Birlik Başkanlığı faaliyet alanı içerisinde genel temizlik, ilaçlama, Katı atık toplama ve muhtelif işlerde çalıştırılmak üzere personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı işi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

07.06.2011tarih ve B.07.6.KİK.0.06.00.00-101.04-.H.[17.19].(0217)./2011-26E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Manavgat Çevre Koruma Turizm Altyapı Tesisleri Yapma ve İşletme Birliği tarafından 15.04.2011 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Manavgat Çerce Koruma Turizm Altyapı Tesisleri Yapma ve İşletme Birlik Başkanlığı Faaliyet Alanı İçerisinde Genel Temizlik, İlaçlama, Katı Atık Toplama ve Muhtelif İşlerde Çalıştırılmak Üzere Personel Çalıştırılmasına Dayalı Hizmet Alımı İşi” ihalesine ilişkin olarak Manavgat Temizlik Hizm. San. Turz. Taşm. Oto Kiralama Gıda Teks. Bilişim İnş. Taah. Tic. Ltd. Şti.’nin 06.05.2011 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 16.05.2011 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 26.05.2011 tarih ve 26196 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 23.05.2011 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (a) bendi gereğince ihalenin iptaline,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle;

İdare tarafından firmalarından aşırı düşük teklif açıklama istenildiği, ancak sunduğu açıklamanın, teklif bedelinin, teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetini karşılamadığı gerekçesiyle teklifinin reddine karar verildiği,

İdarenin bu sebebe dayanarak tekliflerini reddetmesinin kamu ihale mevzuatına uyarlık taşımadığı,

İhale dokümanında sigorta risk prim oranının 10 kişi için %2.5, 12 kişi için ise %1,5 olarak belirtilmiş olmasına rağmen idare tarafından sigorta risk prim oranının tüm çalışanlar için %2,5 olarak dikkate alındığı, oysa, firmalarının tamamıyla ihale dokümanında öngörülen düzenlemelere bağlı kalarak ve KİK işçilik hesaplama modülünü esas alarak teklifini hazırladığı, hal böyle iken idarece soyut değerlendirmelerle tekliflerinin reddedilmesinin mevzuata uygun olmadığı,

Ayrıca, idare tarafından itirazlarının ihale dokümanına yapılan bir şikayet olarak değerlendirilerek yasal süre içerisinde bir şikayet başvurusunda bulunulmadığı gerekçesiyle şikayetin reddedilmesi işleminde de yasaya uyarlık bulunmadığı,

İddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

İnceleme konusu ihalenin, Manavgat Çevre Koruma Turizm Altyapı Tesisleri Yapma ve İşletme Birliği Başkanlığı tarafından 15.04.2011 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan, “Başkanlık Faaliyet Alanı İçerisinde Genel Temizlik, İlaçlama, Katı Atık Toplama ve Muhtelif İşlerde Çalıştırılmak Üzere Personel Çalıştırılmasına Dayalı Hizmet Alımı İşi” olduğu,

İhale dokümanında belirtilen esaslar dahilinde, ihale konusu işte 22 personel istihdamının öngörüldüğü ve işin 8 aylık (01.05.2011-31.12.2011 tarihleri arasında) bir dönemi kapsadığı,

Birim fiyat teklif almak suretiyle gerçekleştirilen ihaleye 6 isteklinin teklif verdiği, ihale komisyonunca yapılan değerlendirme sonucunda herhangi bir isteklinin yeterlik kriterlerini sağlamadığından bahisle teklifinin değerlendirme dışı bırakılmadığı,

İhale komisyonunca, teklif bedeli, kar hariç yaklaşık maliyet tutarının altında olan geçerli teklif sahibi 3 isteklinin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulduğu ve idarenin 18.04.2011 tarihli yazılarında; “… teklifiniz 4734 sayılı Kanununun 38. Maddesi gereği ihale komisyonumuzca aşırı düşük olarak bulunmuştur. Teklifinizde (işçilik, giyim ve kara ilişkin) bileşenlerde açıklama …” sunmaları gerektiğinin belirtildiği,

Bunun üzerine, aşırı düşük teklif sorgulamasına cevap veren 2 isteklinin yapmış olduğu açıklamaların ihale komisyonunca yeterli bulunmadığı (söz konusu istekliler arasında bulunan başvuru sahibinin teklif bedelinin, teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetini karşılamadığı gerekçesiyle teklifinin reddedildiği),

İhalenin de aşırı düşük teklif açıklaması yeterli bulunan ve en düşük geçerli teklifi sunmuş olan Nil Çevre Sağlığı San. ve Tic. Ltd. Şti. firması üzerinde bırakıldığı,

Anlaşılmıştır.

İdari şartnamenin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25 inci maddesinde;

“…

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. İşin süresi ve personel sayısı dikkate alınarak ilgili mevzuatına göre hesaplanacak işçilik ücreti:

1-Mesul müdür asgari ücretin %221 fazlası

2-Erbab işçi asgari ücretin %100 fazlası

3-Kamyon şoförü (Katı Atık Toplama) asgari ücretin %90 fazlası

4-Pikap araç şoförü asgari ücretin %90 fazlası

5- Vasıfsız işçi (Katı Atık Toplama) asgari ücretin %83 fazlası

Fazla mesai yaptırılmayacaktır.

Ulusal Bayram Ve Genel Tatil Günlerinde Çalıştırılacak Personel:
a-Kamyon Şoförü (Katı Atık Toplama) Asgari Ücretin %90 Fazlası (3x12,5=37,5)Gün
b- Vasıfsız İşçi (Katı Atık Toplama)Asgari Ücretin % 83 Fazlası (7x12,5=87,5) Gün

25.3.2 Yemek, yol ve giyecek giderleri:

Yüklenici Personelin Giyim Bedelini Ayni Olarak Karşılayacaktır.

….

25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir.

Katı Atık toplama İşinde çalışacak 10 personel için Tehlike derecesi:6 Sigorta risk prim nispeti %2,5 dır. Diğer 12 personelin Tehlike derecesi : 2 Sigorta risk prim nispeti %1,5 dır. ” düzenlemesi yer almaktadır.

Teknik şartnamede ise kıyafete ilişkin olarak 22 personel için ayrı ayrı olmak üzere; yazlık elbise: tişört (penye), iş yeleği (poli gabardin), yazlık pantolon (poli gabardin), ayakkabı, iş eldiveni ve şapka, kışlık elbise: kazak, mont, pantolon, bot, iş eldiveni ve şapka şeklinde bir düzenlemeye yer verildiği görülmektedir.

Ayrıca ihale dokümanında, çalışılacak toplam 22 personel dağılımının; 1 Mesul Müdür, 5 Erbab İşçi, 3 Kamyon Şoförü, 6 Pikap Araç Şoförü ve 7 Vasıfsız İşçi şeklinde öngörüldüğü anlaşılmaktadır.

İstekliler tarafından teklif mektuplarında, ihaleye ilişkin ihale dokümanını oluşturan tüm belgelerin okunduğu, anlaşıldığı ve kabul edildiği beyan edilmek suretiyle ihale dokümanında yer alan düzenlemelerin kendileri açısından bağlayıcılığını kabul ve taahhüt ettiği görülmektedir.

Bu bağlamda, teklif bedellerinin de kamu ihale mevzuatı gereği artık istekliler açısından bağlayıcı nitelik taşıyan mevcut şartname düzenlemeleri çerçevesinde oluşturulması gerektiği açıktır.

Somut ihalede de şikayete konu uyuşmazlığın temelini oluşturan kısa vadeli sigorta prim oranlarının idari şartname düzenlemesi doğrultusunda, katı atık toplama işinde çalışacak 10 personel için %2,5, diğer 12 personel için ise %1,5 şeklinde alınması ve işçilik hesaplamalarının bu ayrım üzerinden yapılması gerekmektedir.

Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.4 üncü maddesinde, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alım ihalelerinde, kar hariç yaklaşık maliyet tutarının üzerindeki tekliflerin aşırı düşük teklif olarak kabul edilmeyeceği hükme bağlanmıştır.

Bu bağlamda, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı niteliği taşıyan şikayete konu ihalede, işçilik hesaplama modülünden hareketle ihale dokümanında öngörülen teklif fiyata dahil olan giderler dahilinde (özellikle işçi bazında sigorta prim oranlarında yapılan ayrım doğrultusunda) yapılacak bir hesaplama neticesinde, giyim bedeli + bu bedel üzerinden hesaplanacak %3 sözleşme ve genel giderler hariç teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetinin 354.262,10 TL’ye tekabül ettiği görülmektedir.

İdare tarafından yaklaşık maliyet hesabında giyim bedeli olarak 5.423,29 TL tutarında bir maliyet öngörüldüğü dikkate alındığında, ihale dokümanında %1,5 - %2,5 ayrımına dayalı olarak düzenlenen sigorta prim oranı esasında, kar hariç yaklaşık maliyetin altında dolayısıyla da kamu ihale mevzuatı gereği aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulması gereken iki isteklinin (başvuru sahibi + ihale üzerinde bırakılan istekli) bulunduğu anlaşılmaktadır.

Söz konusu isteklilerce sunulan aşırı düşük teklif açıklamaları incelendiğinde ise;

1. İdari şartname öngörüldüğü şekilde kısa vadeli sigorta prim oranlarının personel bazında farklı hadlere tabi olduğu kabul edildiğinde bile başvuru sahibi tarafından tespit edilen (giyim hariç) asgari işçilik maliyetinin, (%3 sözleşme ve genel giderleri tespitinde yapılan 0,11 TL’lik eksik hesaplamadan dolayı) olması gereken giyim hariç asgari işçilik maliyetin altında olduğu,

Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.5 maddesinde yer alana açıklama doğrultusunda, asgari işçilik maliyeti ve %3 oranındaki sözleşme giderleri ile genel giderleri karşılamayan başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamasının yeterli kabul edilemeyeceği ve nihai olarak da idarece teklifinin reddedilmesi işleminin yerinde olduğu,

1. İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından tüm personel %2,5 prim oranına tabi tutularak bir asgari işçilik maliyet hesabının yapıldığı,

Söz konusu istekli tarafından ihale dokümanında öngörülen toplam 264 adet kıyafetin maliyetini tevsik amacıyla proforma fatura ile ekinde maliyet/satış tutarı tespit tutanağını sunduğu ancak söz konusu belgelerin faks marifetiyle temin edildiği,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 31 inci maddesinde, hiçbir süreç ayrımı yapılmaksızın “belge” kavramına dayalı olarak ihalelerde belgelerin sunuluş şekillerinin ayrıntılı bir şekilde sayıldığı,

Bu bağlamda, anılan maddede, idarelerin belgelerin aslını veya aslına uygunluğu noterce onaylı örneklerini isteyecekleri, bu kapsamda sunulan fatura örneklerinin de asıl olarak kabul edileceği ayrıca, isteklilerin istenen belgelerin aslı yerine ihale veya son başvuru tarihinden önce idare tarafından “aslı idarece görülmüştür” veya bu anlama gelecek şerh düşülen suretlerini teklifleri kapsamında sunabilmelerine de olanak tanındığı,

Bu itibarla, giyim maliyetini faks çıktısı ile belgelendiren ihale üzerinde bırakılan isteklinin, yapmış olduğu bu belgelendirme işleminin Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 31 inci maddesi karşısında kabulünün mümkün olmadığı ve bu yönüyle anılan isteklinin de aşırı düşük teklif açıklamasının yeterli olmadığı,

Görülmektedir.

Bununla birlikte, ihale dokümanının kesinleştiği kabulünden yapılacak bir hesaplama sonucunda kar hariç yaklaşık maliyet tutarının üzerinde teklif veren Kemalbey Müh. İnş. Tem. Nak. Oto Kiral. Tur. Tic. San. Ltd. Şti. firmasının kamu ihale mevzuatı gereği idarenin uygulamasının aksine aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulmaması gerektiği anlaşılmaktadır.

Netice itibariyle, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, başvuru sahibi aleyhine tesis edilen işlemlerde kamu ihale mevzuatına aykırılık teşkil eden bir yönün bulunmadığı ancak buna ek olarak ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin reddedilmesi, teklifinin reddine karar verilen Kemalbey Müh. İnş. Tem. Nak. Oto Kiral. Tur. Tic. San. Ltd. Şti.’nin ise teklifinin değerlendirmeye alınması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Kazım ÖZKAN

Başkan V.

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ali KAYA

Kurul Üyesi

Bahattin IŞIK

Kurul Üyesi

Hakan GÜNAL

Kurul Üyesi

Adem KAMALI

Kurul Üyesi

Abdullah DÜNDAR

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

KARŞI OY

İncelemeye konu ihalede, başvuru sahibinin iddiasına ilişkin olarak;

İhale konusu işin; “ Başkanlık Faaliyet Alanı İçerisinde Genel Temizlik, İlaçlama, Katı Atık Toplama ve Muhtelif İşlerde Çalıştırılmak Üzere Personel Çalıştırılmasına Dayalı Hizmet Alımı İşi ” olduğu,

İhale dokümanında belirtilen esaslar dahilin de, ihale konusu işte 22 personel istihdamının öngörüldüğü ve işin 8 aylık (01.05.2011-31.12.2011 tarihleri arasında) bir dönemi kapsadığı,

Anlaşılmıştır.

İdari şartnamenin 25.5.maddesinde; “ Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir.

Katı Atık toplama İşinde çalışacak 10 personel için Tehlike derecesi:6 Sigorta risk prim nispeti %2,5 dır. Diğer 12 personelin Tehlike derecesi : 2 Sigorta risk prim nispeti %1,5 dır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Ayrıca, ihale dokümanında, çalışılacak toplam 22 personel dağılımının; 1 Mesul Müdür, 5 Erbab İşçi, 3 Kamyon Şoförü, 6 Pikap Araç Şoförü ve 7 Vasıfsız İşçi şeklinde öngörüldüğü anlaşılmaktadır.

Bu bağlamda, işçilik hesaplama modülünden hareketle, ihale dokümanında öngörülen teklif fiyata dahil olan giderler dahilinde (özellikle işçi bazında sigorta prim oranlarında yapılan ayrım doğrultusunda) yapılacak bir hesaplama neticesinde, giyim bedeli + %3 sözleşme ve genel giderler hariç teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetinin 354.262,10 TL’ye tekabül ettiği görülmektedir.

Ancak, idarenin yaklaşık maliyet hesabında ihale dokümanında öngörüldüğü şekilde işçi bazında bir sigorta prim oranı ayrımına gidilmediği ve hesaplamanın istihdamı öngörülen tüm personel için en yüksek prim haddi (%2,5) esas alınmak suretiyle yapıldığı ve neticede giyim bedeli + %3 sözleşme ve genel giderler hariç teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyeti olarak 355.876,98 TL sonucuna ulaşıldığı anlaşılmaktadır.

Öte yandan, 29.09.2008 tarih ve 27012 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan ve 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe giren Kısa Vadeli Sigorta Kolları Prim Tarifesinin “Esas işin fer’i ve mütemmimi olan işlerde prim oranları” başlıklı 6. maddesinde;

“ Bir işyerinde yürütülen ve esas işin fer’i ve mütemmimi mahiyetinde olan bütün işlerin sigorta primleri, esas işin tabi tutulduğu prim haddine göre hesaplanır. Ancak, esas işin fer’i ve mütemmimi sayılan işler, sigortalıları birbirine karışmayacak şekilde, ayrı ve bağımsız olarak yürütüldüğü ve Kurumda ayrı bir işyeri olarak tescil edilmiş olduğu takdirde her biri kendi tehlike sınıfının prim haddine tabi olur. ” düzenlemesi,

Anılan Tarifenin 7. maddesinde; “ Aynı işveren tarafından, aynı işyerinde yürütülen ve mahiyetleri bakımından ayrı özellikler gösteren ve farklı tehlike sınıflarına dahil olan bütün işler, işyerinde en yüksek tehlike sınıfına giren işin prim oranına tabi olur. ” düzenlemesi

Yer almaktadır.

İdarece ihale dokümanında iki ayrı risk prim oranı belirlenmesi işleminin yukarıda değinilen Tarifeye aykırılık teşkil ettiği, dolayısıyla, idare tarafından yaklaşık maliyet hesabında, ihale dokümanında öngörülen sigorta risk prim oranlarından farklı bir prim oranının esas alınması, şikâyete konu ihalenin esasını etkiler bir hal aldığı, ihalenin sağlıklı bir şekilde sonuçlandırılabilmesini engelleyen bu çelişki sebebiyle de ihalenin iptal edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin, düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin iptali gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle; incelemeye konu ihalede “ ihalenin iptaline ” karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncemizle, “düzeltici işlem belirlenmesine” ilişkin karara katılmıyoruz.

Adem KAMALI Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi****Kurul Üyesi