KİK Kararı: 2011/UH.I-106

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2011/003
Gündem No : 20
Karar Tarihi : 10.01.2011
Karar No : 2011/UH.I-106
BAŞVURU SAHİBİ:
Dörtel Temizlik Otomasyon Sağlık İnş. Taş. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti., Bahçelievler Mah. M. Fevzi Çakmak Cad. 52/6 Çankaya/ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Giresun Ağız ve Diş Sağlığı Merkezi, Kale Mah. Eşref Dizdar Cad. No:22 GİRESUN

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2010/521263 İhale Kayıt Numaralı "2011 Yılı 11 İşçili Genel Temizlik ve İlaçlama Hizmeti Alımı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

03.01.2011 tarih ve I.H.40.38.0263/2011-1E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Giresun Ağız ve Diş Sağlığı Merkezi tarafından 08.11.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “2011 Yılı 11 İşçili Genel Temizlik ve İlaçlama Hizmeti Alımı” ihalesine ilişkin olarak Dörtel Temizlik Otomasyon Sağlık İnş. Taş. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin 08.12.2010 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 13.12.2010 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 22.12.2010 tarih ve 54204 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 21.12.2010 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklif fiyatından asgari işçilik maliyeti çıkarıldığında, 212,52 TL kaldığı, söz konusu tutarla işçilerin giyim giderleri ile ilaçlama giderlerinin karşılanmasının mümkün olmadığı, şartnameye göre yılda 12 kez ilaçlama yapılmasının gerektiği, işin yapılacağı yerin bir personel ile ilaçlanması halinde bu işçinin 12 günlük ücretinin bile 212,52 TL’yi aşacağı, dolayısıyla ihale üzerinde kalan isteklinin teklif fiyatıyla ihale konusu işin yapılmasının mümkün olmadığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesinde, ihale komisyonunun, teklifi aşırı düşük olan isteklilerden, teklifin önemli bileşenleriyle ilgili, hizmetin teklif fiyatıyla yapılmasına imkan veren yönteme, seçilen teknik çözümlere ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin kullanacağı avantajlı koşullara ve teklif edilen hizmetin özgünlüğüne ilişkin belgelere dayalı açıklama isteyeceği, isteklilerce yapılan açıklamaları değerlendirerek yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin tekliflerini reddedeceği hüküm altına alınmıştır.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 59 uncu maddesinde de aynı yönde bir hükme yer verilmiştir.

Kamu İhale Genel Tebliğinin personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde teklif fiyata dahil olan giderlere ilişkin 78 inci maddesinde, ağırlıklı olarak personel çalıştırılmasına dayanan, çalıştırılacak personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı hizmetlerin personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımları olarak değerlendirileceği belirtilmiştir. Bu tanıma göre, ihale konusu olan genel temizlik ve ilaçlama hizmetinin personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı olduğu belirlenmiştir.

Anılan Tebliğin hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesine ilişkin esasların açıklandığı 79 uncu maddesinde, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, ihale ve sözleşmeye ilişkin damga vergileri, Kamu İhale Kurumu payı ve noter masrafları gibi sözleşme giderleri ile amortisman, kıdem tazminatı gibi genel giderleri karşılamak üzere birim fiyat teklif cetvelinde yer alan her bir işçilik kalemindeki birim fiyatlar üzerinden işçilik hesaplama modülü kullanılarak % 3 oranında sözleşme giderleri ve genel giderler hesaplanacağı belirtilmiştir.

Anılan maddenin devamında, asgari işçilik maliyetinin, ihale tarihinde yürürlükte bulunan brüt asgari ücret veya idari şartnamede brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası olarak belirlenen ücret (ulusal bayram ve genel tatil günleri ile fazla çalışma saatlerine ilişkin ücretler dahil), idari şartnamede öngörülen nakdi veya ayni yemek ve yol bedeli ile ayni giyim bedeli ve işveren sigorta primi tutarından oluştuğu, isteklilerin açıklamalarını tedarikçi veya üreticilerden alınan proforma faturalar, fiyat teklifleri, kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri, kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mala ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar, perakende satış yapan zincir mağaza veya marketlerin yayımladıkları fiyat kataloglarında yer alan fiyatlar, ticaret borsalarına kayıtlı mallara ilişkin olarak 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun 51 inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ilgili malın fiyatını gösteren belgeler, yaş sebze ve meyve için, Yaş Sebze ve Meyve Ticaretinin Düzenlenmesi ve Toptancı Halleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname uyarınca faaliyet gösteren toptancı hali idaresi tarafından düzenlenen ilgili malın fiyatını gösteren belgeler ve isteklinin ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarına dayanarak yapacakları ve bu belgelerin Tebliğin (79.4.2.4-79.4.2.13) maddelerine uygun olacağı açıklamalarına yer verilmiştir.

İdari şartnamede teklif fiyata dahil olan giderlerin, 11 işçiye 12 aylık iş süresince verilecek asgari ücret, toplam 30 günlük resmi tatillerde ödenecek ücret, aylık 26 gün üzerinden günlük brüt 2,40 TL yol ve 3,99 TL yemek bedeli, her bir işçiye teknik şartnamede belirtilen miktarda kıyafet ve haşerelere yönelik ilaçlama bedelinden oluştuğu belirtilmiştir.

Teknik şartnamede, işçilere verilecek kıyafetler;

Kıyafetler

1 İşçi İçin

Toplam

Yazlık Pantolon

22 Adet

Yazlık T-Shirt

22 Adet

Kışlık Forma

22 Adet

Kışlık Pantolon

22 Adet

Turuncu Renkli Tıbbi Atık İş Tulumu

1 Adet

Koruyucu Gözlük

1 Adet

Çizme

1 Çift

Şeklinde düzenlenmiştir.

Yapılan incelemede, ihale üzerinde kalan isteklinin ilaçlama ve işçilere verilecek kıyafetleri için proforma faturalarla açıklama yaptığı ve teklif bileşenlerinin fiyatlarını;

Teklif Bileşenleri

Fiyat

Yol, yemek ve % 3 sözleşme ve genel giderler dahil işçi ücretleri

151.917,48 TL

Ulusal Bayram ve resmi tatil günlerinde çalışacak işçilerin ücretleri

951,60 TL

Giyim gideri

54,25 TL

Giyim gideri % 3

1,63 TL

İlaçlama gideri

120,00 TL

Kar

36,64 TL

Toplam

153.081,60 TL

Şeklinde belirlediği görülmüştür.

Kamu İhale Genel Tebliğinin, proforma fatura ve fiyat tekliflerine ilişkin maddelerinde;

“79.4.2.4. Tedarikçi veya üreticilerden alınan birim fiyatları gösteren proforma fatura sunularak açıklama yapılması durumunda proforma faturadaki birim satış tutarı;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim maliyetin,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

…

79.4.2.5. İsteklilerce yapılan açıklamalarda; teklifin bir bölümünü oluşturan iş kalemlerine/gruplarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması halinde, fiyat teklifinde belirtilen veya fiyat teklifine göre hesaplanan birim fiyat;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.6) yer alan toplam birim maliyet tutarının,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.6) yer alan ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından fiyat teklifinin üzerine; “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından fiyat teklifinin üzerine; “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

…

79.4.2.14. Proforma fatura ve fiyat tekliflerinin, proforma fatura veya fiyat teklifine konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

79.4.2.15. Maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının; 3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanununa göre çalışan meslek mensuplarından, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olanlar tarafından düzenlenmesi, bütün belge ve tutanakların her sayfasının taraflar tarafından imzalanarak kaşelenmesi gerekmektedir.

(79.4.2.4.) maddesine göre düzenlenen tutanak meslek mensubu ve proforma fatura veren tedarikçi veya imalatçı tarafından, (79.4.2.5.) maddesine göre düzenlenen tutanak meslek mensubu ile istekliye fiyat teklifini veren kişi tarafından imzalanarak kaşelenecek ancak bu tutanaklar proforma fatura veya fiyat teklifi ekinde idareye verilmeyecek ve düzenleyen meslek mensubu tarafından muhafaza edilecektir.

…

Meslek mensubu, proforma fatura veya fiyat teklifi üzerindeki beyanı ile O-5, O-6, O-7 nolu tutanaklardaki beyanların doğruluğundan sorumludur.

Gerekli görülmesi durumunda ihaleyi yapan idare, proforma fatura ve fiyat tekliflerine ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarını, incelemek üzere muhafaza eden meslek mensubundan isteyebilir.

İhale komisyonunun, gerek meslek mensubundan istenen tutanaklar gerekse istekliler tarafından açıklama kapsamında ihale komisyonuna sunulan tutanaklar üzerinde yaptığı inceleme sonucunda sunulan proforma fatura / fiyat teklifi ile bu belgeler arasında uyumsuzluk olduğunu tespit etmesi durumunda teklif reddedilerek uyumsuzluğun niteliğine göre söz konusu belgeler mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilir ve gerekli olması halinde Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılır.

İhale komisyonunca yapılan inceleme sonucunda, yukarıda belirtildiği şekilde bir uyumsuzluk olduğu tespit edilmemekle birlikte, belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda isteklinin teklifi reddedilmeyecek ancak proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları ve stok tespit tutanağı mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilecektir.

79.4.2.16. İstekliler tarafından aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamındaki mallara ilişkin olarak proforma fatura yerine sadece alış faturası ile açıklamada bulunulması geçerli bir açıklama olarak kabul edilmeyecektir.

Yukarıda belirtilen maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının son geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesi esastır. Ancak son geçici vergi beyanname döneminde, yasal defter ve belgelerde açıklama konusu mal veya hizmetlerle ilgili işlem bulunmaması durumunda, isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin ağırlıklı ortalama birim maliyetin veya ağırlıklı ortalama birim satış tutarının belirtildiği “maliyet/satış tutarı tespit tutanağı” (Ek-O.7) hariç, söz konusu tutanaklar bir önceki geçici vergi beyanname dönemi esas alınarak düzenlenebilir…

…

79.4.2.18. İtirazen şikayet başvurularına ilişkin olarak Kurum tarafından yapılan incelemede gerekli görülmesi durumunda, proforma fatura ve fiyat tekliflerine ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları, bunları muhafaza eden meslek mensubundan istenebilir. Gerek meslek mensubundan istenen tutanaklar gerekse ihaleyi yapan idare tarafından Kuruma gönderilen belgeler arasında yer alan proforma fatura ve fiyat teklif tutarları ile maliyet/satış tutarı tespit ve stok tespit tutanağında belirtilen maliyet ve satış tutarlarının arasında uyumsuzluk olduğunun veya bu belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda; proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları ve stok tespit tutanağı mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilir ve gerekli olması halinde Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılır.

…

79.5. Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda; (79.4.2.) maddesine uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları teknik şartnameye aykırı hususlar içeren veya teklif tutarı, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti ve % 3 oranındaki sözleşme giderleri ile genel giderleri, personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde ise asgari işçilik maliyeti ve ilgili mevzuatı uyarınca hesaplanacak sözleşme giderlerini karşılamayan isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir.

…

Açıklamaları bulunmaktadır.

İhale üzerinde kalan isteklinin kıyafet giderinin Medikal İş Giysileri - Nurten Tanrıvermiş tarafından verilen proforma fatura ile tevsik edildiği, proforma fatura üzerine, “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresi yazılarak SMMM tarafından imzalandığı, proforma fatura ekinde son geçici vergi beyanname dönemine ait 06.09.2010 tarihli bir alış ve 08.09.2010 tarihli bir satış faturasının bulunduğu ve anılan Tebliğde yer alan tutanaklardan EK-O.5’in usulüne uygun olarak sunulduğu tespit edilmiştir.

İlaçlama giderinin ise, Artem İlaçlama Gıda Mad. Tar. Ür. Paz. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından verilen proforma fatura ile tevsik edildiği, proforma fatura üzerine, “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresi yazılarak SMMM tarafından imzalandığı ve yine EK-O.5’in sunulduğu belirlenmiştir.

Kamu İhale Genel Tebliğinin anılan maddelerinde, isteklilerin aşırı düşük olan tekliflerini nasıl açıklayacakları belirlenmiş ve proforma faturalarla fiyat teklifleri ayrı ayrı düzenlenmiştir. Buna göre, ihale konusu işin yapılmasında kullanılacak mallar için tedarikçi veya üreticilerden proforma fatura alınabilecek, teklifin bir bölümünü oluşturan iş kalemleri için ise piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden fiyat teklifi alınacaktır.

İhale üzerinde kalan istekli tarafından yapılan açıklamada, ihale konusu iş kapsamında yapılacak ilaçlamanın istekli tarafından değil, piyasada bu alanda faaliyet gösterdiği anlaşılan Artem İlaçlama Gıda Mad. Tar. Ür. Paz. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından yapılacağı görülmektedir. Dolayısıyla, her ne kadar Artem İlaçlama Gıda Mad. Tar. Ür. Paz. San. Tic. Ltd. Şti.’nin verdiği belgenin başlığında proforma yazıyorsa da, söz konusu belge, ilaçlama işinin, işçiliği dahil, belgeyi veren tarafından yapılacağı anlaşıldığından, içeriği itibariyle fiyat teklifi niteliğindedir. Bu nedenle, belge ekinde sunulması gereken tutanak, EK-O.5 değil, EK-O.6 olmalı ve belgeye “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresi yazılarak onaylanması gerekmektedir. Bu itibarla, başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmuştur.

Diğer taraftan, Selahittin Karahasan tarafından yapılan açıklamada, 91 parça kıyafet gideri için 54,25 TL teklif edildiği, parça başı kıyafet bedelinin ortalama 0,60 TL olduğu; yine idare binasının ilaçlanması için aylık 10,00 TL bedel öngörüldüğü tespit edilmiştir. Bu bedellerin, ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığı değerlendirildiğinden, proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet / satış tutarı tespit tutanaklarının, belgeleri düzenleyen mükelleflerin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilmesine karar verilmesi gerekmektedir.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihale üzerinde kalan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının reddedilmesi ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,
Selahittin Karahasan'ın aşırı düşük teklif açıklamasında yer alan proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının belgeleri düzenleyen mükelleflerin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Dr. Hasan GÜL

Başkan****

Ali Kemal AKKOÇ

II. Başkan****

Hicabi ECE

Kurul Üyesi****

Ali KAYA

Kurul Üyesi****

Kazım ÖZKAN

Kurul Üyesi****

Adem KAMALI

Kurul Üyesi****

Abdullah DÜNDAR

Kurul Üyesi****

KİK Kararı: 2011/UH.I-106

Hukuk Asistanı ile Kararları Analiz Edin

Karar Bilgileri

10 Milyon+ Karar Arasında Arayın

Profesyonel Hukuk AraçlarınaHemen Erişin