KİK Kararı: 2010/UY.III-793

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2010/022
Gündem No : 20
Karar Tarihi : 16.03.2010
Karar No : 2010/UY.III-793
BAŞVURU SAHİBİ:
Uğur İnşaat Mühendislik ve Müteahhitlik / İzzet Ferit Şahin, Subaşı Mahallesi İbni Sina Caddesi No:1 ORDU

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Ordu Milli Eğitim Müdürlüğü, Saray Mah. Ulukonak Cad. No:5 52089 ORDU

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2009/175152 İhale Kayıt Numaralı "Fatsa Kösebucağı İlköğretim Okulu İnşaatı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

11.03.2010 tarih ve III.Y.04.02.0097/2010-10E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Ordu Milli Eğitim Müdürlüğü tarafından 30.12.2009 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Fatsa Kösebucağı İlköğretim Okulu İnşaatı” ihalesine ilişkin olarak Uğur İnşaat Mühendislik ve Müteahhitlik (İzzet Ferit ŞAHİN)’in 26.01.2010 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 28.01.2010 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 08.02.2010 tarih ve 2279 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 02.02.2010 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

Başvuruya konu ihalede, aşırı düşük tekliflerin değerlendirme dışı bırakılarak ihalenin kendilerine bırakılması gerektiği, kendi tekliflerinin sınır değerin üstünde olduğu, ihale üzerinde bırakılan dahil beş teklifin sınır değerin altında olduğu ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 38 inci maddesinde yer alan hükümlere uygun şekilde aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmadığı, sunulan açıklamalarda proforma faturaların bulunmadığı, birim maliyet cetvellerinin Kamu İhale Genel Tebliğinde belirtilen usule uygun sunulup sunulmadığı, genel giderler içerisinde yer alan, teknik personel, All-Risk sigorta bedeli, vergiler ve şantiye giderlerinin dikkate alınıp alınmadığı hususlarının irdelenmeden ihalenin sonuçlandırıldığı, ayrıca asgari ücretle çalıştırılan bir işçinin bir saatlik maliyetinin 3,80 TL’den az olmaması gerektiği, ancak ihale üzerinde bırakılan ve diğer sınır değerin altında kalan isteklilerin açıklamalarının buna uygun olmadığı, sonuç olarak Coşkun Gıda Oto İnş. San. Tic. Ltd. Şti. ve 2 G İnş. Nak. Taah. Tic. Ltd. Şti tarafından sunulan tekliflerin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği iddia edilmekte ve itirazen şikayet başvurusunun Kurumumuzca incelenerek gereğinin yapılması istenmektedir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

Yapılan inceleme ve hukuki değerlendirmede, başvuruya konu ihalede, idarece belirlenen sınır değerin altında kalan beş adet geçerli teklifle ilgili olarak 30.12.2009 tarihli yazı ile 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 38 inci maddesi hükmüne göre, maliyet bileşenleri ile ilgili açıklamaların belgeleriyle birlikte 14.01.2010 tarihine kadar kendilerine ulaştırılmasının istendiği,

Söz konusu isteklilerden ikisinin teklifleri ile ilgili açıklama sunmadığı, açıklama sunan isteklilerden Baytürk İnş. Tic. Ltd. Şti.’nin sunmuş olduğu açıklamaların uygun görülmeyerek (subasman üstü ve çevre ile ilgili inşaat işleri teklifinin bulunmadığı ve beton ile ilgili herhangi bir fiyat teklifinin olmadığı gerekçesiyle) değerlendirme dışı bırakıldığı, açıklamaları uygun görülen diğer tekliflerden en düşük teklif sahibi Coşkun Gıda Oto İnş. San. Tic. Ltd. Şti. üzerine ihalenin bırakıldığı anlaşılmıştır.

İdarece hesaplanan yaklaşık maliyetin, 56 adet iş kaleminden oluşan İnşaat İşleri, 54 adet avantajlı koşullarının belirtildiği bir yazı, 54 iş kaleminden oluşan Subasman Altı İşleri, 23 adet iş kaleminden oluşan Çevre Düzenlemesi İşleri, 44 adet iş kaleminden oluşan Sıhhi Tesisat İşleri, 46 adet iş kaleminden oluşan Kalorifer Tesisatı İşleri, 87 adet ş kaleminden oluşan Elektrik İşlerinden oluşturulduğu görülmüştür.

İhale üzerinde bırakılan Coşkun Gıda Oto İnş. San. Tic. Ltd. Şti tarafından sunulan açıklamalar kapsamında, avantajlı koşulların belirtildiği bir yazı, içerisinde sigorta ve genel giderler ile yüklenici karının da belirtildiği teklif icmali, 58 adet iş kaleminden oluşan inşaat işleri, 54 adet iş kaleminden oluşan subasman altı inşaat işleri, 23 adet iş kaleminden oluşan çevre düzenlemesi işleri, 44 adet iş kaleminden oluşan sıhhi tesisat işleri 46 adet iş kaleminden oluşan Kalorifer tesisatı işleri, 87 adet iş kaleminden oluşan elektrik işlerine ilişkin hesap cetvelleri, piyasan alınmış olan malzeme ve işçiliğe ilişkin fiyat teklifleri, inşaat işlerine ilişkin olarak piyasada alınan fiyatlarla hazırlanan yeni fiyat analizlerinin yer aldığı görülmüştür.

Kamu İhale Tebliğinin “Aşırı düşük teklif değerlendirmesi” başlıklı 45 inci maddesinin 45.1.6 nolu alt bendinde yer alan;

“ İsteklilerin aşırı düşük sorgulamasına ilişkin açıklamaları belgelere dayanmalıdır. Belgelere dayanılmaksızın yapılan açıklamalar kabul edilmeyecektir. Bu çerçevede;

a) İstekliler tarafından proforma faturalarla açıklama yapılması durumunda; proforma faturada proforma fatura içeriği mala ilişkin olarak mükellefin son geçici vergi beyanname döneminde tespit edilen birim ortalama maliyet belirtilecek ve proforma faturaya, ilgili malın son geçici vergi beyanname dönemine ait bir alış ve bir satış faturası örneği eklenerek tasdik anlaşması yapılan YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM’e onaylatılacaktır. Proforma fatura veren imalatçı ise; proforma fatura ekinde, ilgili mala ilişkin imalatçının son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan birim maliyet cetveli verilecektir. Sunulan birim maliyet cetveli, mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı olmalıdır.

b) İsteklilerce yapılan açıklamalarda teklifin bir bölümünü oluşturan iş kısımlarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması halinde; söz konusu fiyat tekliflerinin ekinde, Vergi Usul Kanununa göre tutulması zorunlu olan yasal defter ve belgelere uygunluğu YMM veya SMMM tarafından onaylanmış maliyet tespit raporunun sunulması zorunludur. Söz konusu maliyet tespit raporunda, fiyat teklifi verilen işle ilgili varsa malların birim ortalama maliyetleri ile işçilik maliyetleri belirtilmelidir. Fiyat teklifinin kapsamında sadece mal bulunuyor ise; maliyet tespit raporu yerine, piyasadan alınan mallara ilişkin olarak yukarıda belirtildiği şekilde proforma faturaların, fiyat teklifi veren kişinin üretici olması durumunda ise, son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan ilgili malın birim maliyet cetvelinin sunulması zorunludur.

c**)** İsteklinin ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda; söz konusu malın emsal bedeli ile değerlenmesi gereklidir. Emsal bedelinin tespitinde Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri esas alınır.

ç) İsteklinin açıklamalarını kendi ürettiği mallara dayandırması durumunda; mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı, son geçici vergi beyanname dönemine ait üretim konusu mala ilişkin maliyet tespit raporunun sunulması zorunludur. Maliyet tespit raporunda üretilen mala ilişkin birim maliyetlerin gösterilmesi gerekmektedir.

d) İstekliler tarafından yapılan açıklamada, malın stoklarda bulunduğunun belirtilmesi durumunda; Vergi Usul Kanununun 182 nci maddesi gereğince tutulması gereken envanter defterinin ilgili malzeme veya mala ilişkin kısmının mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı örneğinin veya mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından hazırlanan ve onaylanan ilgili malzeme veya mala ilişkin stok tespit raporunun sunulması zorunludur. Stok tespit raporunda mükellefin yasal defter ve belgelerine uygun ilgili malzeme veya mala ilişkin birim maliyetlerin gösterilmesi zorunludur.”

Açıklama çerçevesinde yapılan incelemede, piyasadan alınmış olan ve açıklamalar kapsamında sunulan teklif fiyatlarına ait teklif mektuplarının çoğunun herhangi bir ticari unvanı bulunmayan şahıslardan alındığı, ticari ünvanı olan kişilerden alınan malzeme fiyatı tekliflerinin ise mali müşavir onayı taşıdığı ancak hiçbir fiyat teklifinin ekinde Vergi Usul Kanununa göre tutulması zorunlu olan yasal defter ve belgelere uygunluğu YMM veya SMMM tarafından onaylanmış maliyet tespit raporunun sunulmadığı ve bu haliyle sunulan açıklamaların yukarıda belirtilen Tebliğ hükümlerine uygun olmadığı anlaşılmıştır.

Ayrıca, sunulan analizlerin bazılarında düz işçi için saat ücretinin 3,00 TL., çırak için saat ücretinin 2,50 TL olarak ön görüldüğü tespit edilmiştir.

Asgari Ücret Tespit Komisyonu kararına göre 2009 yılı ilk altı ayı için asgari ücretle çalıştırılan bir düz işçinin saatlik ücretinin 2,96 TL/saat, ikinci altı ay için ise 3,08 TL/saat olduğu dikkate alındığında, ihale üzerinde bırakılan isteklinin maliyet analizlerindeki saatlik işçilik ücretinin, asgari ücretin altında olduğu anlaşılmıştır.

Bu durumda yukarıda yer alan tespitler çerçevesinde, idarece ihale üzerinde bırakılan isteklinin sunmuş olduğu açıklamaların mevzuata uygun olmadığı ve değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna varılmıştır.

İhalede ikinci en avantajlı teklif sahibi olarak belirlenen 2 G İnşaat Nak. Taah. Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan açıklamalar kapsamında, avantajlı koşulların belirtildiği bir yazı, içerisinde sigorta ve genel giderler ile yüklenici karının da belirtildiği teklif icmali, 56 adet iş kaleminden oluşan inşaat işleri, 54 adet iş kaleminden oluşan subasman altı inşaat işleri, 23 adet iş kaleminden oluşan çevre düzenlemesi işleri, 44 adet iş kaleminden oluşan sıhhi tesisat işleri 46 adet iş kaleminden oluşan Kalorifer tesisatı işleri, 87 adet iş kaleminden oluşan elektrik işlerine ilişkin hesap cetvelleri, piyasadan alınmış olan malzeme ve işçiliğe ilişkin fiyat teklifleri, inşaat işlerine ilişkin olarak piyasada alınan fiyatlarla hazırlanan yeni fiyat analizlerinin yer aldığı görülmüştür.

Sunulan analizlerin çoğunluğunda düz işçi ve çırak için saat ücretinin 2,00 TL olarak öngörüldüğü tespit edilmiştir.

Malzeme fiyatı tekliflerinin bazılarının ekinde sunulan maliyet tespit raporlarının onaysız olduğu, bazılarının ise sadece serbest muhasebeci veya sadece mali müşavir ünvanlı şahıslar tarafından onaylandığı,

Dolayısıyla Vergi Usul Kanununa göre tutulması zorunlu olan yasal defter ve belgelere uygunluğu YMM veya SMMM tarafından onaylanmış maliyet tespit raporlarının sunulmadığı ve bu haliyle sunulan açıklamaların yukarıda belirtilen Tebliğ hükümlerine uygun olmadığı anlaşılmıştır.

Sonuç olarak ihale üzerinde bırakılan istekli ile ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi isteklinin teklif açıklamalarında bir düz işçinin saatlik ücretini 3,08 TL/saat’in altında verdikleri, ayrıca sundukları fiyat tekliflerinin ve birim maliyet tespit raporlarının Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.6 no’lu bendindeki açıklamalara uygun olmadıkları görüldüğünden, söz konusu isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılarak, ihalenin en düşük geçerli teklif sahibi olan Uğur İnş. – İzzet Ferit Şahin üzerinde bırakılması gerektiği sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.