KİK Kararı: 2010/UY.III-553

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2010/014
Gündem No : 5
Karar Tarihi : 16.02.2010
Karar No : 2010/UY.III-553
BAŞVURU SAHİBİ:
Tunçay İnşaat San. ve Turizm İşletmeleri Aş, Gelincik Sokak 2/8 Kavaklıdere Ankara

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Dokuz Eylül Üniversitesi Rektörlüğü, Cumhuriyet Bul. No:144 Alsancak / İZMİR

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2009/124194 İhale Kayıt Numaralı "Mühendislik Fakültesi 3. Etap Binaları 2. Kısım C,d,e,f,g Blokları İnşaatı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

12.02.2010 tarih ve III.Y.02.71.0257/2010-5E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Dokuz Eylül Üniversitesi Rektörlüğü tarafından 05.10.2009 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Mühendislik Fakültesi 3. Etap Binaları 2. Kısım C, D, E, F ,G Blokları İnşaatı” ihalesine ilişkin olarak Tunçay İnşaat San. ve Turizm İşletmeleri A.Ş.’nin 06.01.2010 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 18.01.2010 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 21.01.2010 tarih ve 1371 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 21.01.2010 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle;

İdarenin istemiş olduğu iş kalem sayıları; inşaat için 132, elektrik için 101, mekanik için 169 olmak üzere toplam 402 adet, kendileri tarafından sunulan iş kalem sayılarının, inşaat için 135, elektrik için 103, mekanik için 168 olmak üzere toplam 406 adet olduğu, teklif edilen imalatların, idarenin talebini fazlasıyla karşıladığı,

1. İnşaat iş grubuna ait YFA.14/A özel pozuna ait analizin sunulduğu, malzeme, işçilik ve montaj işçiliğini içerecek şekilde tek fiyat verilerek düzenlendiği, idarenin söz konusu analizi uygun görmemesinin yerinde olmadığı, kaldı ki analizlerin içeriğine ilişkin incelemenin ancak aşırı düşük teklif sorgulaması safhasında yapılabileceği,

2. Projesinde ve idare tarafından verilmiş olan imalat listelerinde, kablo imalatı 880-561: Utp Cat5 kablo ve priz imalatı 880-565: Utp Cat5e sıva altı tekli priz pozları ile tanımlandığı, Utp kablo ve priz ile Utp patch panel kullanılması gerektiği ve bu sebeple 880-584: Ftp patch panel pozunun idaresince sehven tanımlandığı, teklif ekinde bulunan imalat listelerinde ve analizlerinde 880-584: Ftp patch panel poz numaralı imalat yerine 880-584: UTP patch panel 24 portlu poz numaralı imalat kullanıldığı, bu yolla ihale dosyasındaki sıkıntının çözüldüğü, bir yetersizlik giderilerek sistemdeki standardın yükseltildiği, kablo ve patch panelleri uyumlu hale getirerek teklif verildiği, teknik olarak da itiraz edilemeyecek doğru bir işin yapılmış olduğu ve sisteme de bu yolla en az 15 yıllık bir garanti sağlandığı,

3. 917.103, 921.403, 921.503, 923.111, 923.202, 923.300 ve 923.400 pozlarına ait analizlerin eksik olduğunun belirtildiği, belirtilen imalatların tamamının, verilmiş olan özel (EÖZELASA6DURAK) imalatının içinde düşünülerek, tek analiz içerisinde fiyatlandırıldığı, bu nedenle söz konusu imalatların poz numaraları kullanılarak ayrıca analizlerinin yapılmasının, mükerrer bir işlem olması nedeniyle doğru olmayacağı,

4. Elektrik tesisatı içinde bulunan 981.103 pozunun "3x25 veya 4x20 mm elek. bak. ser. ile çatı ihata ve indirme iletkenleri tesisatı" imalatına karşılık geldiği, uygulama projesi detayında 1 adet indirme iletkeni yapılacağının resmedildiği ve bu detayın idarece verilmiş olan poz numarası ile uyum sağladığı, ancak, aynı uygulama projesinde, paratoner indirme tesisatını gösteren cephe çiziminde bir adet paratoner direğine iki adet iletken ile yıldırımdan korunma tesisatı yapılacağının anlaşıldığı, bu sebeple, maliyet hesabı yapılırken, bir adet 3x25 mm2 tek iletken yerine 2x50 mm2 iletken kullanıldığı,

5. Mekanik tesisat imalatları içinde bulunan 079.200 imalatına ait metraj miktarı, 079.100 imalatı metraj miktarı içine dahil edildiğinden ayrıca bir analiz yapılmadığı, her iki imalatın da hem yapımı hem de fiyatlarının aynı olduğu, bu nedenle idarenin farklı imalatlar gibi sunma çabasının doğru olmadığı,

Ayrıca, 081.301 pozunun pisuar bölmesi (fayans, camlaşmış çini, 40x50 cm, ekstra) imalatı olduğu, bu imalat yerine aynı özelliklere sahip ve 081.302 pozu ile tanımlanan pisuar bölmesi (fayans, camlaşmış çini, 40x50 cm, 1 inci sınıf) imalatı koyulduğu ve bununda ihale şartlarını aynen sağladığı,

6. 265.602 poz numaralı imalat yerine 265.502 imalatı kullanıldığı gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılmalarının mevzuata uygun olmadığı,

7. İdarenin listelerinde verilmiş olan 224.102 "Otomatik hava atma cihazı, buhar için, vidalı (çap: 20 mm)" imalatının kullanıldığı yerin proje ve detaylarda bulunmadığı, idarece yayınlanmış olan zeyilnamede bu imalatın soğutma tesisatında kullanılacağı belirtildiği ancak otomatik hava atma cihazının buhar tesisatları üzerinde kullanılan bir cihaz olması ve soğutma tesisatında kullanılamayacağı gerekçesi ile kendilerine ait imalat listesine dahil edilmediği, işin projesinde yer almayan ve kullanılması mümkün olmayan bir imalatın eksik olarak değerlendirilmesinin uygun olmadığı, dolayısıyla idarece fiyatı 17,80 TL olan ve kullanılacak cihazların üzerinde bulunan bu nedenle de teklifin içerisinde zaten değerlendirilmiş olan bir imalatın pozunun ve analizinin istenmesinin görevi kötüye kullanmak anlamına geldiği,

Sonuç olarak idarenin davranışının haksız, özensiz ve keyfi olduğu, ihale kararının tekrar değerlendirilmesi; yanlış ve yanlı olduğu açıkça görülen kararın düzeltici işlem tesis edilerek, tekliflerinin değerlendirmeye alınması gerektiği,

İddialarına yer verilmiştir.

A- Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

1. Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “İstenecek belgeler” başlıklı 30 uncu maddesinde; “…ç) Yaklaşık maliyeti, eşik değerin onda birine eşit ve bu değerin üzerinde olan ihalelerde, idare tarafından isteklilerden aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi ile sözleşmenin uygulanması aşamasında kullanılmak üzere teklifleri ekinde;

1) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde, teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatlar ile bu fiyatlara ilişkin idarenin tanımladığı yapım şartlarına göre ihale dokümanı kapsamında verilen analiz formatına uygun analizler ve teklif bedelini gösteren hesap cetveli,

2) Teklif birim fiyatlı işlerde; teklif edilen fiyatlara ilişkin olarak idarenin tanımladığı her bir iş kaleminin yapım şartlarına göre ihale dokümanı kapsamında verilen analiz formatına uygun analizler,

istenir. Teklifin aşırı düşük bulunması halinde ise Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapılacak açıklamada, ayrıca bu analizlere dayanak teşkil eden bütün bilgi ve belgeler (proforma faturalar, malzemeye ilişkin teklif alma yazıları, yardımcı analizler ve buna benzer) sunulur…” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliğinin “Aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde ve sözleşmenin uygulanması aşamasında kullanılmak üzere tekliflerin ekinde analizlerin istenilmesi” başlıklı 38 inci maddesinde: “38.1. Uygulama Yönetmeliğinin “İstenecek belgeler” başlıklı 30 uncu maddesinin birinci fıkrasının (ç) bendi hükmü uyarınca,

_ …_

_ b) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde; idare tarafından teklif bedelini oluşturacak iş kalemleri ve/veya iş gruplarının yapım şartlarına bağlı kalınarak, her iş kalemi/iş grubunun içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği, (Ek-Y.2)’de yer alan örneğe uygun analiz formatının düzenlenerek ihale dokümanı kapsamında isteklilere verilmesi gerekmektedir._

_ 38.2. İdare tarafından bütün iş kalemleri/iş grupları için tek bir analiz formatı düzenlenebileceği gibi, iş kalemleri/iş gruplarının yapım şartlarına göre birden fazla analiz formatı da düzenlenebilir. Ancak bu durumda, idare ihale dokümanında hangi analiz formatının hangi iş kalemleri/iş grupları için kullanılacağını belirtmek zorundadır. _

_ 38.3. İsteklilerin iş kalemleri/iş grupları için kamu kurum ve kuruluşlarınca belirlenerek yayımlanmış birim fiyatları teklif etmeleri ve söz konusu iş kalemleri/grupları için; hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandıklarını, birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek teklifleri kapsamında sunmaları durumunda, analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda; isteklilerin, kamu kurum ve kuruluşlarınca belirlenmiş “kar ve genel gider içermeyen birim fiyatların” üzerine, kendi belirledikleri “kar ve genel gideri” ilave ederek, yayımlanmış birim fiyatın üzerinde olmamak kaydıyla, birim fiyatlarını oluşturmaları durumunda da; hangi kamu kurum ve kuruluşunun “kar ve genel gider hariç birim fiyatını” kullandıklarını ve kendi belirledikleri “kar ve genel gider” tutarını yazmak suretiyle liste halinde belirterek teklifleri kapsamında sunmaları halinde, söz konusu iş kalemleri/iş grupları için analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. _

_ …_

_ 38.4. İsteklilerin, inşaat iş kalemleri/iş grupları dışında yer alan sıhhi tesisat, kalorifer tesisatı, müşterek tesisat, havalandırma, brülör, asansör, elektrik tesisatı vb. iş kalemleri/iş grupları için bu iş kalemi/iş gruplarına ait malzeme ve montaj bedelini gösterecek şekilde analiz sunmaları yeterli kabul edilecektir. _

_ 38.5. 4734 sayılı Kanunun 36 ncı maddesi uyarınca tekliflerin incelenmesinde; isteklilerin analizleri sunup sunmadıkları kontrol edilerek zarf açma ve belge kontrol tutanağının analizlere ilişkin hücresinde, analizlerin sunulup sunulmadığı, sunulmuş ise kaç adet analiz sayfası sunulduğu belirtilir. _

_ 38.6. 4734 sayılı Kanunun 37 nci maddesi uyarınca tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında isteklilerin iş kalemleri/grupları için teklif ettikleri birim fiyatların her biri için analiz sunup sunmadıkları kontrol edilir. Analizleri sunmayan ya da eksik sunan istekliler değerlendirme dışı bırakılır. Bu aşamada sunulan analizlerin içeriğine ilişkin ayrıntılı inceleme yapılmaz…”_ açıklaması yer almaktadır.

İdari şartnamenin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7 nci maddesinde; “…ğ) Teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatlar ile bu birim fiyatlara ilişkin idarenin tanımladığı yapım şartlarına uygun analizler ve teklif bedelini gösteren hesap cetveli…” düzenlemesine yer verilmiş olup, aynı düzenlemeye ihale ilanının 9 uncu maddesinde de yer verilmiştir.

İdare tarafından, ihale dokümanı kapsamında, mahal listesinin, 401 kaleme ilişkin birim fiyat poz tariflerinin, inşaata ait 132 iş kaleminin her biri için malzeme ve işçiliği içeren analiz formatları, 1 adet özel pozlu elektrik iş kalemine ait analiz ve 103 adet elektrik ile 170 adet mekanik iş kalemleri için birer adet (toplam 2 adet) örnek analiz formatının isteklilere verildiği anlaşılmıştır.

Başvuru sahibi tarafından, teklif mektubu kapsamında inşaat, elektrik ve makine iş gruplarında yer alan iş kalemlerini içeren teklif cetvelinin ve teklif cetvelinde yer verilen iş kalemlerine ilişkin analizlerin idareye sunulduğu anlaşılmıştır.

İhale komisyonu tarafından yapılan değerlendirme sonucunda, 29.12.2009 tarihli ihale komisyonu kararı ile başvuru sahibinin değerlendirme dışı bırakıldığı ve 07.12.2009 tarihli ara kararda değerlendirme dışı bırakılma gerekçesine yer verildiği görülmüştür.

Söz konusu kararda başvuru sahibinin, “İnşaat iş grubunda; YFA.14/A numaralı poza ait sunulan analiz, idarece tanımlanan yapım şartlarına uygun değildir.

_ Elektrik tesisat/Zayıf akım grubunda; idarece ihale dokümanı kapsamında istenen, 880.581 numaralı poza ait analiz verilmemiştir._

_ Elektrik tesisatı/Asansör grubunda; idarece ihale dokümanı kapsamında istenen, 917.103, 921.403, 921.503, 921.112, 923.202, 923.300, 923.400 numaralı pozlara ait analizler verilmemiştir._

_ Elektrik tesisatı/Yıldırımdan korunma grubunda; idarece ihale dokümanı kapsamında istenen 981.103 numaralı poza ait analiz verilmemiştir._

_ Mekanik iş grubunda; idarece ihale dokümanı kap samında'" istenen, 079.200, 081.301, 224.102, 265.602 numaralı pozlara ait analizler verilmemiştir.”_ gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı anlaşılmıştır.

Mahal listesi ve birim fiyat tariflerinde YFA.14/A numaralı imalatın “alt dolap çekmeceli kapaklı, üst dolap camlı kapaklı raflı banko” imalatı adı altında yer aldığı, başvuru sahibinin söz konusu imalatı aynı poz numarası ile “Camlı raflı banko” imalatı adı altında teklif ettiği, herhangi bir tanıma yer vermediği ve bu imalata ait analizde, idarenin ihale dokümanı ekinde verdiği analizden farklı olarak işçilik kalemlerine yer verilmediği tespit edilmiş olup, idarenin imalatın adının “Camlı raflı banko” olarak yer almasından ve analizlerde işçilik kalemlerinin yer almamasından hareketle imalatın adını dikkate alarak, farklı imalat teklif edildiği gerekçesiyle başvuru sahibini değerlendirme dışı bırakması yerinde bulunmamıştır.

Kaldı ki, idare tarafından isteklilerden aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi ile sözleşmenin uygulanması aşamasında kullanılmak üzere teklifler ekinde ihale dokümanı kapsamında verilen analiz formatına uygun analizler istenmekte olup, 4734 sayılı Kanunun 37 nci maddesi uyarınca tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında teklif dosyasında sunulan belgelerin eksik olup olmadığı yönüyle yapılacak tespit çerçevesinde, isteklilerin iş kalemleri için teklif ettikleri birim fiyatların her biri için analiz sunup sunmadıklarının kontrol edileceği, analiz sunmayan ya da eksik sunan isteklilerin değerlendirme dışı bırakılacağı, bu aşamada sunulan analizlerin içeriğine ilişkin ayrıntılı inceleme yapılamayacağı anlaşılmaktadır. İhale komisyonu ise isteklinin analizleri sunup sunmadığına ilişkin tespitle birlikte sunulan analizlerin içeriğine ilişkin ayrıntılı inceleme yapmış ve bu inceleme sonucunda başvuru sahibini değerlendirme dışı bırakmıştır.

Bu durumda, tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında bir yeterlik ölçütü olan analizlerin, sadece bulunup bulunmadığının incelenmesi, idarenin yaptığı ayrıntılı değerlendirmenin ise aşırı düşük tekliflerin incelenmesi sırasında yapılması gerekirken, tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında analizlerin içeriğiyle ilgili değerlendirme yapılmasının kamu ihale mevzuatına aykırı olduğu ve başvuru sahibinin iddiasının yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

2. Projesinde ve idare tarafından verilmiş olan imalat listelerinde, kablo imalatı 880-561: Utp Cat5 Kablo ve priz imalatı 880-565: Utp Cat5e Sıva altı tekli priz pozları ile tanımlandığı, Utp kablo ve priz ile Utp patch panel kullanılması gerektiği ve bu sebeple 880-581: Ftp Patch panel pozunun idaresince sehven tanımlandığı, teklif ekinde bulunan imalat listelerinde ve analizlerinde 880-581: Ftp Patch panel poz numaralı imalat yerine 880-584: UTP Patch panel 24 portlu poz numaralı imalat kullanıldığı, bu yolla ihale dosyasındaki sıkıntının çözüldüğü, bir yetersizlik giderilerek sistemdeki standardın yükseltildiği, kablo ve patch paneller uyumlu hale getirilerek teklif verildiği, teknik olarak da itiraz edilemeyecek doğru bir işin yapılmış olduğu ve sisteme de bu yolla en az 15 yıllık bir garanti sağlandığı iddia edilmektedir.

İddiaya ilişkin idarece verilen cevapta; 880.584 numaralı pozun sehven tanımlandığının iddia edildiği, oysa ihale dokümanı kapsamında istenen pozun 880.581 olduğu, isteklinin bunun yerine 880.584 numaralı poza ait analiz verildiği belirtilerek başvuru reddedilmiştir.

Yapılan inceleme ve hukuki değerlendirme sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

Mahal listesi ve birim fiyat tariflerinde “24 portlu Ftp Cat 5E Patch Panel” imalatı 880.581 poz numarası ile yer almakta olup, isteklinin söz konusu imalat kalemini 880-584 poz numarası ile “24 portlu Utp Cat6 Patch Panel“ olarak teklif ettiği görülmüştür.

İstekliler, Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 30 uncu maddesi uyarınca yaklaşık maliyeti, eşik değerin onda birine eşit ve üzerinde olan ihalelerde, anahtar teslimi götürü bedel işlerde, teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatlar ile bu fiyatlara ilişkin idarenin tanımladığı yapım şartlarına göre ihale dokümanı kapsamında verilen analiz formatına uygun analizleri vermek zorundadırlar. Teklif ve başvuruların hazırlanmasını etkileyebilecek maddi veya teknik hatalar veya eksikliklerin idareye yazılı olarak bildirilmesi gerektiği ve ihale dokümanının kesinleştiği hususları ile başvuru sahibinin teklif mektubundaki “Yukarıda ihale kayıt numarası ve adı yer alan ihaleye ilişkin ihale dokümanını oluşturan tüm belgeler tarafımızdan okunmuş, anlaşılmış ve kabul edilmiştir. Teklif fiyata dahil olduğu belirtilen tüm masraflar ve teklif geçerlilik süresi de dahil olmak üzere ihale dokümanında yer alan tüm düzenlemeleri dikkate alarak teklif verdiğimizi, dokümanda yer alan yükümlülükleri yerine getirmememiz durumunda uygulanacak yaptırımları kabul ettiğimizi beyan ediyoruz.” taahhüdü de göz önünde bulundurulduğunda ihale dokümanında belirtilen yapım şartlarına göre tarif edilen 880.581 poz numaralı 24 portlu Ftp Cat 5E Patch Panel imalatına ait analizi vermediği anlaşılan başvuru sahibinin iddiası uygun bulunmamıştır.

3. 917.103, 921.403, 921.503, 923.111, 923.202, 923.300 ve 923.400 pozlarına ait analizlerin eksik olduğunun belirtildiği, belirtilen imalatların tamamının, verilmiş olan özel (EÖZELASA6DURAK) imalatının içinde düşünülerek, tek analiz içerisinde fiyatlandırıldığı, bu nedenle söz konusu imalatların poz numaraları kullanılarak ayrıca analizlerinin yapılmasının, mükerrer bir işlem olması nedeniyle doğru olmayacağı iddia edilmektedir.

İddiaya ilişkin idarece verilen cevapta; EÖZELASA6DURAK numaralı poza; başvuru sahibince 917.103, 921.403, 921.503, 923.112, 923.202, 923.300 ve 923.400 numaralı pozların da dahil olduğu, dolayısıyla bunların tümüne birden fiyat verildiğinin iddia edildiği, ancak EÖZELASA6DURAK pozuna ait analiz ayrı, yukarıda adı geçen diğer (7 adet) pozlara ait analizlerin ayrı değerlendirilmesi gerektiği, ayrıca EÖZELASA6DURAK pozunun analizi incelendiğinde, 904.225 pozuna ait Bayındırlık ve İskan Bakanlığı birim fiyatından, 921.100 pozunun birim fiyatı (6 adet) düşülerek oluşturulduğu, dolayısıyla EÖZELASA6DURAK pozunun içerisinde, ilave olarak ihtiyaç duyulan ve anılan 7 adet poz yer almadığı ifadeleriyle iddia uygun bulunmamıştır.

Yapılan inceleme ve hukuki değerlendirme sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

İdarenin mahal listesi ve birim fiyat tariflerinde “asansör ve tesisatı” imalat kalemlerini;

“917-103: Toplamalı kumanda donanımı 6 duraklı

_ 921-403: 900x2000 mm 2 Kanatlı Tam Otomatik Kabin Kapısı _

_ 921-503: 900x2000 mm 2 Kanatlı Tam Otomatik Kat Kapısı _

_ 923-112: 630 kg ve 800 kg, 1,60 m/s, seyir mesafesi 35 mt, kademesiz hız ayarlı tahrik farkı _

_ 923-202: Motor gücü 15 kW Acil kurtarma güç tertibatı fiyat farkı_ __

_ 923-300: Kabin iç yüzeyinin satine paslanmaz kaplama farkı, _

_ 923-400: Işın perdesi fiyat farkı,_

_ EÖZELASA6DURAK : İlave durak kapısı düşülmüş asansör 630 kg, 6 duraklı”_ şeklinde 8 ayrı imalat kalemi olarak düzenlediği ve EÖZELASA6DURAK imalatına ait __ iş kalemleri ve miktarlarını içeren analiz formatı verdiği,

Başvuru sahibinin ise söz konusu imalata EÖZELASA6DURAK poz numaralı “ilave durak kapısı düşülmüş asansör 630 kg 6 duraklı” olarak yer verdiği ve analizin kapsamında 904.225 poz numaralı “Sınıf 1-2 insan asansörü 630 kg 6 duraklı 1,00/0,25mt/sn hızlı” imalatı ile 921.100 poz numaralı “insan asansörü için ilave durak kapısı” imalatının yer aldığı, diğer asansör imalatı pozlarına (917.103, 921-.403, 921.503, 923.111, 923.202, 923.300 ve 923.400) yer verilmediği, dolayısıyla eksik analiz sunulduğu anlaşıldığından iddia yerinde bulunmamıştır.

4. Elektrik tesisatı içinde bulunan 981-103 pozunun "3x25 veya 4x20 mm elek. bak. ser. ile çatı ihata ve indirme iletkenleri tesisatı" imalatına karşılık geldiği, uygulama projesi detayında 1 adet indirme iletkeni yapılacağının resmedildiği ve bu detayın idarece verilmiş olan poz numarası ile uyum sağladığı, ancak, aynı uygulama projesinde, paratoner indirme tesisatını gösteren cephe çiziminde bir adet paratoner direğine iki adet iletken ile yıldırımdan korunma tesisatı yapılacağının anlaşıldığı, bu sebeple, maliyet hesabı yapılırken, bir adet 3x25 mm2 tek iletken yerine 2x50 mm2 iletken kullanıldığı iddia edilmektedir.

İddiaya ilişkin idarece verilen cevapta; ihale dokümanı kapsamında istenen 981.103 numaralı poza ait analiz yerine 981.101 numaralı poza ait analiz verildiği gerekçesiyle başvuru reddedilmiştir.

Yapılan inceleme ve hukuki değerlendirme sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

İdarenin mahal listesi ve birim fiyat tariflerinde yıldırımdan korunma tesisatı imalat kalemi olarak 981.103 poz numaralı “Çatı ihata ve indirme iletkeni 3x25,4x20mm bakır şerit” imalatına yer verdiği, başvuru sahibinin ise söz konusu imalata 981-101 poz numaralı “50 mm2 çatı ihata iletkeni” olarak yer verdiği görülmüştür. Başvuru sahibinin kendisine verilen ve kesinleşen ihale dokümanında yer alan yapım şartlarına göre teklif vereceği ve teklif mektubundaki “Yukarıda ihale kayıt numarası ve adı yer alan ihaleye ilişkin ihale dokümanını oluşturan tüm belgeler tarafımızdan okunmuş, anlaşılmış ve kabul edilmiştir. Teklif fiyata dahil olduğu belirtilen tüm masraflar ve teklif geçerlilik süresi de dahil olmak üzere ihale dokümanında yer alan tüm düzenlemeleri dikkate alarak teklif verdiğimizi, dokümanda yer alan yükümlülükleri yerine getirmememiz durumunda uygulanacak yaptırımları kabul ettiğimizi beyan ediyoruz.” taahhüdü de göz önünde bulundurulduğunda, istenilen yapım şartlarını taşıyan analizi sunmayan başvuru sahibinin iddiası uygun bulunmamıştır.

5. Mekanik tesisat imalatları içinde bulunan 079.200 imalatına ait metraj miktarı, 079-100 imalatı metraj miktarı içine dahil edildiğinden ayrıca bir analiz yapılmadığı, her iki imalatında hem yapımı hem de fiyatlarının aynı olduğu, bu nedenle idarenin farklı imalatlar gibi sunma çabasının doğru olmadığı,

081.301 Pozunun "pisuar bölmesi (fayans, camlaşmış çini, 40x50 cm, ekstra)" imalatı olduğu, bu imalat yerine aynı özelliklere sahip ve 081-302 pozu ile tanımlanan "pisuar bölmesi (fayans, camlaşmış çini, 40x50 cm, 1.sınıf)" imalatı koyulduğu ve bununda ihale şartlarını aynen sağladığı iddia edilmektedir.

İddiaya ilişkin idarece verilen cevapta; 079.200 imalatına ait metraj miktarının, 079.100 imalatı içine dahil edildiğinin belirtildiği, 079.200 imalatı ile 079.100 imalatının farklı olduğu, birinin diğeri içine dahil edilemeyeceği gerekçesiyle itiraz reddedilmiştir.

Yapılan inceleme ve hukuki değerlendirme sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

Mahal listesi ve birim fiyat tariflerinde 079.100 poz numaralı imalat “kendinden rezervuarlı alafranga WC ve tesisatı”, 079.200 poz numaralı imalat ise “Bedensel engelli için takriben 3570 cm kendinden rezervuarlı alafranga WC ve tesisatı” adı altında yer almakta olup, isteklinin 079.200 poz numaralı “Bedensel engelli için takriben 3570 cm kendinden rezervuarlı alafranga WC ve tesisatı” imalatı için analiz vermediği tespit edildiğinden iddia uygun bulunmamıştır.

Başvuru sahibinin ihale dokümanında 081.301 pozunun "Pisuar bölmesi (fayans, camlaşmış çini, 40x50 cm, ekstra)" olarak yer alan imalat yerine 081.302 pozu ile tanımlanan "Pisuar bölmesi (fayans, camlaşmış çini, 40x50 cm, 1.sınıf)” imalatını teklif ettiği ve buna ait analiz sunduğu görülmüştür. İsteklilerin mevzuat gereği ihale dokümanında yeterlik kriteri olarak belirlenen imalat kalemlerini idarenin belirlediği yapım şartlarına uygun olarak teklif etmeleri gerekmektedir. Burada idarenin ihale kapsamında bulunan tüm imalatları en ince ayrıntısına kadar tespit ederek tümünü mahal listesinde belirttiği, ayrıca bu imalatlara ait tüm analizleri miktarlarıyla birlikte isteklilere verdiği hususu göz önüne alındığında, kendilerine verilen imalat listesi ve analizleri değiştirerek farklı imalatlar teklif eden isteklinin değerlendirme dışı bırakılmasında mevzuata aykırılık bulunmamıştır.

6. 265.602 poz numaralı imalat yerine 265.502 imalatının kullanıldığı gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılmalarının mevzuata uygun olmadığı iddia edilmektedir.

İddiaya ilişkin idarece verilen cevapta; 265.602 poz numaralı imalat yerine 265.502 imalatı konulduğundan bahsedildiği, bu iki imalatta farklı özellikte yalıtım malzemesi olduğu, 265.602 poz numaralı imalat yerine 265.502 poz imalatının kullanılmasının uygun olmadığı gerekçesiyle başvuru uygun bulunmamıştır.

Yapılan inceleme ve hukuki değerlendirme sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

İdarenin ihale dokümanında 265.602 poz numaralı “Kauçuk köpüğü yalıtım malzemesi ile kanal izolesi” 13 mm kalınlığında yalıtım malzemesi öngördüğü, başvuru sahibinin ise bu imalatın yerine 265.502 poz numaralı “Bir yüzü alüminyum folyo kaplı cam yünü levha veya şilte, veya taş yünü levha ile kanalın dıştan yalıtımı 5,0 cm kalınlığında cam yünü levha” yalıtım malzemesi teklif ettiği anlaşılmış olup, idarenin belirlediği yapım şartlarına uygun olan analiz sunmayan başvuru sahibinin değerlendirme dışı bırakılması mevzuata uygun bulunmuştur.

7. İdarenin listelerinde verilmiş olan 224.102 "Otomatik hava atma cihazı, buhar için, vidalı (çap: 20 mm)" imalatının kullanıldığı yerin proje ve detaylarda bulunmadığı, idarece yayınlanmış olan zeyilnamede bu imalatın soğutma tesisatında kullanılacağı belirtildiği ancak otomatik hava atma cihazının buhar tesisatları üzerinde kullanılan bir cihaz olması ve soğutma tesisatında kullanılamayacağı gerekçesi ile kendilerine ait imalat listesine dahil edilmediği, işin projesinde yer almayan ve kullanılması mümkün olmayan bir imalatın eksik olarak değerlendirilmesinin uygun olmadığı, dolayısıyla idarece, fiyatı 17,80 TL olan ve kullanılacak cihazların üzerinde bulunan bu nedenle de teklifin içerisinde zaten değerlendirilmiş olan bir imalatın pozunun ve analizinin istenmesinin, görevi kötüye kullanmak anlamına geldiği iddia edilmektedir.

İddiaya ilişkin idarece verilen cevapta; 224.102 otomatik hava atma cihazı, buhar için vidalı (çap:20 mm) imalatının buhar tesisatı için kullanılacağı ve soğutma tesisatında kullanılmayacağının iddia edildiği, ancak, 224.102 numaralı otomatik hava atma cihazı pozunun tamamında da belirtildiği üzere “sıvı dolu kap veya borularda biriken hava ve gazları atmak için” kullanılacağının belirtildiği, bu durumun zeyilname (1)’de belirtildiği, bu nedenle 224.102 numaralı poz imalatının iddia edildiğinin aksine soğutma tesisatında kullanılabileceği ifadesiyle başvuru reddedilmiştir.

Yapılan inceleme ve hukuki değerlendirme sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

İsteklilere ihale dokümanı kapsamı kapsamında verilen mahal listesi ve analizler arasında yer alan 224.102 poz numaralı "Otomatik hava atma cihazı, buhar için, vidalı (çap: 20 mm)" imalatına, başvuru sahibi tarafından gerek hesap cetvelinde gerekse analizler arasında yer verilmediği tespit edilmiş olup, başvuru sahibinin bu imalat konusundaki tereddütlerini ihale öncesi idareye bildirmesi gerektiği ve kesinleşen ihale dokümanına göre teklif verdiği dikkate alındığında başvuru uygun bulunmamıştır.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen aykırılıklar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır:

1. 07.12.2009 tarihli ihale komisyonu kararı ile, Cemaller İnş. San. Tic. Ltd. Şti.’nin, inşaat grubunda yer alan 22.009/3A poz numaralı iş kalemine ait analizin, idare tarafından tanımlanan yapım şartlarına uygun olmadığı gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı görülmüştür.

Yapılan inceleme neticesinde, uygun olmadığı belirtilen 22.009/3A poz numaralı işin, birim fiyat poz tariflerinde 130 sırada yer aldığı ve tanımının, “Pres dolu kapı kanadı ve kasası lake boyalı” şeklinde yapıldığı, istekli tarafından verilen aynı poz numaralı analizde, işin tanımının “I. sınıf çam kerestesinden lamine levha kaplamalı iki yüzü kontrplak presli iç kapı kanadı yapılması ve yerine konulması” olarak yer aldığı ve Bayındırlık ve İskan Bakanlığının adı geçen poz için kullanmış olduğu tanıma uygun bir poz adına yer verildiği anlaşılmıştır.

Başvuru sahibinin sunduğu 22.009/3A poz numaralı analizin geçerli kabul edilerek teklifinin yeterli sayılması ve sınır değerin buna göre yeniden hesaplanması gerekmektedir.

Kaldı ki, idare tarafından isteklilerden aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi ile sözleşmenin uygulanması aşamasında kullanılmak üzere teklifler ekinde ihale dokümanı kapsamında verilen analiz formatına uygun analizler istenmekte olup, 4734 sayılı Kanunun 37 nci maddesi uyarınca tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında teklif dosyasında sunulan belgelerin eksik olup olmadığı yönüyle yapılacak tespit çerçevesinde, isteklilerin iş kalemleri için teklif ettikleri birim fiyatların her biri için analiz sunup sunmadıklarının kontrol edileceği, analiz sunmayan ya da eksik sunan isteklilerin değerlendirme dışı bırakılacağı, bu aşamada sunulan analizlerin içeriğine ilişkin ayrıntılı inceleme yapılamayacağı anlaşılmaktadır. İhale komisyonu ise isteklinin analizleri sunup sunmadığına ilişkin tespitle birlikte sunulan analizlerin içeriğine ilişkin ayrıntılı inceleme yapmış ve bu inceleme sonucunda başvuru sahibini değerlendirme dışı bırakmıştır.

Bu durumda, tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında bir yeterlik ölçütü olan analizlerin, sadece bulunup bulunmadığının incelenmesi, sunulan analizlere ilişkin ayrıntılı değerlendirmenin ise yeniden hesaplanacak sınır değer hesabından sonra yapılacak aşırı düşük tekliflerin incelenmesi sırasında yapılması gerekirken, yeterlik değerlendirmesi aşamasında analizlerin içeriğiyle ilgili inceleme yapılması kamu ihale mevzuatına aykırı olup, söz konusu isteklinin teklifinin bu gerekçeyle değerlendirme dışı bırakılması işleminin yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

2. İhale komisyonu tarafından yapılan değerlendirme sonucunda, 29.12.2009 tarihli ihale komisyonu kararı ile Akarlar İnşaat Taah. Tic. Ltd. Şti.’nin değerlendirme dışı bırakıldığı ve 07.12.2009 tarihli ara kararda değerlendirme dışı bırakılma gerekçesine yer verildiği görülmüştür.

Söz konusu ara kararda, adı geçen isteklinin, “Elektrik tesisatı/Asansör grubunda; idarece ayrıştırılabilir maliyet bileşenleri içeren ihale dokümanı kapsamında isteklilere verilen EÖZELASA6DURAK numaralı özel poza ait analiz, idarenin analize uygun ayrıştırılabilir maliyet bileşenlerini içerecek şekilde verilmemiş; 917.103, 921.403, 921.503, 923.112, 923.202, 923.300, 923.400, numaralı pozlara ait analizler ise verilmediği gibi, bu pozlar hesap cetvelinde de yer almamıştır.” gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı anlaşılmıştır.

Adı geçen isteklinin sunmuş olduğu EÖZELASA6DURAK poz numaralı imalat kaleminin tanımının “6 duraklı, 1,00/0,25 m/sn hızlı asansör” şeklinde yapıldığı ve analizin içeriğinde idarece ayrı iş kalemi olarak tanımlanan 917.103, 921.403, 921.503, 923.112, 923.202, 923.300 ve 923.400 poz numaralı iş kalemlerine yer verdiği görülmüştür.

Teklif mektubu ekinde sunulan EÖZELASA6DURAK poz numaralı “6 duraklı, 1,00/0,25 m/sn hızlı asansör” imalatına ait analizin bileşenleri arasında idarece tanımlanan tüm iş kalemlerinin (917.103, 921.403, 921.503, 923.112, 923.202, 923.300 ve 923.400) yer aldığı ve sunulan analizin idarece belirlenen yapım şartlarını karşıladığı görüldüğünden adı geçen isteklinin teklifinin değerlendirmeye alınması gerektiği sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Cemaller İnş. San. Tic. Ltd. Şti. ve Akarlar İnşaat Taah. Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin değerlendirmeye alınarak yeniden sınır değerin hesaplanması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Esasta
Oybirliği, gerekçede oyçokluğu ile karar verildi.

EK GEREKÇE

İncelemeye konu ihalede şikayet sahibi; idare tarafından tekliflerinin asansör imalatıyla ilgili 917.103, 921.403, 921.503, 923.111, 923.202, 923.300 ve 923.400 pozlarına ait analizlerin eksik olduğunun belirtildiği, belirtilen imalatların tamamının, verilmiş olan özel (EÖZELASA6DURAK) imalatının içinde düşünülerek, tek analiz içerisinde fiyatlandırıldığı, bu nedenle söz konusu imalatların poz numaraları kullanılarak ayrıca analizlerinin yapılmasının, mükerrer bir işlem olması nedeniyle doğru olmayacağı, iddiasında bulunmuştur.

Yapılan inceleme ve hukuki değerlendirme sonucunda İdarenin mahal listesi ve birim fiyat tariflerinde “asansör ve tesisatı” imalat kalemlerini;

“917-103: Toplamalı kumanda donanımı 6 duraklı

_ 921-403: 900x2000 mm 2 Kanatlı Tam Otomatik Kabin Kapısı _

_ 921-503: 900x2000 mm 2 Kanatlı Tam Otomatik Kat Kapısı _

_ 923-112: 630 kg ve 800 kg, 1,60 m/s, seyir mesafesi 35 mt, kademesiz hız ayarlı tahrik farkı _

_ 923-202: Motor gücü 15 kW Acil kurtarma güç tertibatı fiyat farkı_ __

_ 923-300: Kabin iç yüzeyinin satine paslanmaz kaplama farkı, _

_ 923-400: Işın perdesi fiyat farkı,_

_ EÖZELASA6DURAK : İlave durak kapısı düşülmüş asansör 630 kg, 6 duraklı”_ şeklinde 8 ayrı imalat kalemi olarak düzenlediği ve EÖZELASA6DURAK imalatına ait __ iş kalemleri ve miktarlarını içeren analiz formatı verdiği,

Başvuru sahibinin ise söz konusu imalata EÖZELASA6DURAK poz numaralı “ilave durak kapısı düşülmüş asansör 630 kg 6 duraklı” olarak yer verdiği ve analizin kapsamında 904.225 poz numaralı “Sınıf 1-2 insan asansörü 630 kg 6 duraklı 1,00/0,25mt/sn hızlı” imalatı ile 921.100 poz numaralı “insan asansörü için ilave durak kapısı” imalatının yer aldığı, diğer asansör imalatı pozlarına (917.103, 921-.403, 921.503, 923.111, 923.202, 923.300 ve 923.400) yer verilmediği, dolayısıyla eksik analiz sunulduğu anlaşıldığından iddia yerinde bulunmamıştır.

Aynı imalat kalemleriyle ilgili olarak idarenin ihale komisyonu tarafından yapılan değerlendirme sonucunda aynı ihalede bir diğer şikayet sahibi olan Akarlar İnşaat Taah.Tic.Ltd. Şti ne ait teklifin deki Elektrik Tesisatı/Asansör grubuna ait analizlerin, idarenin verdiği analizdeki ayrıştırılabilir maliyet bileşenlerini içerecek şekilde verilmediği ,istenen pozların hesap cetvelinde de yer almadığı gerekçesiyle, anılan firma teklifin de değerlendirme dışı bırakılmasına karar verilmiştir.

Kurul Akarlar İnşaat Taah.Tic.Ltd. Şti.nin sunmuş olduğu EÖZELASA6DURAK poz numaralı imalat kaleminin tamamının “ 6 duraklı,1,00/0,25 m/sn hızlı asansör” şeklinde yapıldığı ve analizin içerisinde idarece ayrı iş kalemi olarak tanımlanan 917.103, 921-.403, 921.503, 923.111, 923.202, 923.300 ve 923.400 poz numaralı iş alemlerine yer verildiği gerekçesiyle, sunulan analizin idarece belirlenen ypım şartlarını karşıladığı görüldüğünden adı geçen isteklinin teklifinin de değerlendirmeye alınmak suretiyle “Düzeltici İşlem Tesis Edilmesine” karar vermiştir.

EÖZELASA6DURAK numaralı poza; başvuru sahibince 917.103, 921.403, 921.503, 923.112, 923.202, 923.300 ve 923.400 numaralı pozların da dahil olduğu, dolayısıyla bunların tümüne birden fiyat verildiğinin iddia edildiği, ancak EÖZELASA6DURAK pozuna ait analiz ayrı, yukarıda adı geçen diğer (7 adet) pozlara ait analizlerin ayrı değerlendirilmesi gerektiği, ayrıca EÖZELASA6DURAK pozunun analizi incelendiğinde, EÖZELASA6DURAK pozunun içerisinde yer alan 6 adet analiz için sadece poz numaralarının yazıldığı,bunlarla ilgili hiçbir bedel öngörülmediği, istenilen asansörün özelliğiyle ilgili ilave fiyat gerektiren bu iş kalemlerine ait analizlere ihtiyaç olduğu, dolayısıyla idarece ilave olarak ihtiyaç duyulan 7 adet poz için ayrı analiz verilmesi gerektiği, kesinleşen ihale dokümanı dikkate alınarak analizlerin idarenin verdiği analiz formatına uygun olarak ayrıştırılabilir maliyet bileşenlerini içerecek şekilde verilmesi bunun sonucunda da bu bu pozlara hesap cetvelinde yer verilmesi gerektiğinden; Akarlar İnşaat Taah.Tic.Ltd. Şti.teklifini de değerlendirme dışı bırakılması gerektiği şeklindeki düşüncemle Kurul’un “Düzeltici İşlem Belirlemesi” kararına katılıyorum.

** Abdullah DÜNDAR**

** Kurul Üyesi******

EK GEREKÇE

İncelemeye konu ihalede;

İhale ilan metninin 9. maddesinin; “… Teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatlar ile bu fiyatlara ilişkin idarenin tanımladığı yapım şartlarına göre ihale dökümanı kapsamında verilen analiz formatına uygunanalizler ve teklif bedelini gösteren hesap cetveli sunulacaktır. …” şeklinde düzenlendiği belirlenmiştir.

İdari şartnamenin 7.1.ğ maddesinde; “ Teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatlar ile bu birim fiyatlara ilişkin idarenin tanımladığı yapım şartlarına uygunanalizler ve teklif bedelini gösteren hesap cetveli…” düzenlemesi yer almaktadır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 10. maddesinin (b) bendinde, ihaleye katılacak isteklilerden, mesleki ve teknik yeterliklerinin belirlenmesine ilişkin olarak istenebilecek bilgi ve belgeler 9 madde halinde belirtildikten sonra, ihale konusu işin niteliğine göre, belirtilen bilgi ve belgelerden hangilerinin yeterlik değerlendirmesinde kullanılacağı, ihale dokümanında ve ihale veya ön yeterliğe ilişkin ilan veya davet belgelerinde belirtileceğinin hüküm altına alındığı; sayılan belgeler arasında “** analizlere** ” yer verilmediği anlaşılmıştır.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 30. maddesinin 1. fıkrasının (ç) bendinde; “Yaklaşık maliyeti, eşik değerin onda birine eşit ve bu değerin üzerinde olan ihalelerde, idare tarafından isteklilerden aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi ile sözleşmenin uygulanması aşamasında kullanılmak üzere teklifleri ekinde;

_ 1) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde, teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatlar ile bu fiyatlara ilişkin idarenin tanımladığı yapım şartlarına göre ihale dokümanı kapsamında verilen analiz formatına uygun analizler ve teklif bedelini gösteren hesap cetveli,_

_ 2) Teklif birim fiyatlı işlerde; teklif edilen fiyatlara ilişkin olarak idarenin tanımladığı her bir iş kaleminin yapım şartlarına göre ihale dokümanı kapsamında verilen analiz formatına uygun analizler,_

_ istenir. _

_ Teklifin aşırı düşük bulunması halinde ise, Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapılacak açıklamada, ayrıca bu analizlere dayanak teşkil eden bütün bilgi ve belgeler (proforma faturalar, malzemeye ilişkin teklif alma yazıları, yardımcı analizler ve buna benzer) sunulur.” _hükmü yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliğinin 38. maddesinde; “ 38.1. Uygulama Yönetmeliğinin “İstenecek belgeler” başlıklı 30 uncu maddesinin birinci fıkrasının (ç) bendi hükmü uyarınca,

a) Teklif birim fiyatlı işlerde; teklif edilecek birim fiyatlara ilişkin olarak idare tarafından, tanımladığı her bir iş kaleminin yapım şartlarına, tarif ve içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

b) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde; idare tarafından teklif bedelini oluşturacak iş kalemleri ve/veya iş gruplarının yapım şartlarına bağlı kalınarak, her iş kalemi/iş grubunun içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

(Ek-Y.2)’de yer alan örneğe uygun analiz formatının düzenlenerek ihale dokümanı kapsamında isteklilere verilmesi gerekmektedir. …” düzenlemesi yer almaktadır.

05.03.2009 tarihinde yürürlüğe giren Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ile yürürlükten kaldırılan, 11.09.2003 tarihli, 25226 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 34. maddesine 08.06.2004 tarih ve 25486 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Yönetmelikle eklenen 3. fıkrasında yer alan “… isteklilerden teklifleri ekinde … ” sözcüklerinin iptali istemiyle açılan davada; Danıştay 13. Dairesinin 09.01.2009 tarih ve E:2006/731, K:2009/116 sayılı kararı ile, “… 4734 sayılı Yasa’nın ihaleye katılım kurallarını düzenleyen bölümünde yer alan 10. Maddesinin (h) fıkrası uyarınca isteklilerin, tekliflerinin ekinde istenilen belgeleri vermemeleri halinde, ihale dışı bırakılmaları sonucu doğuracağından, Yasa’da düzenlenmeyen bir belgenin, yönetmelik hükmü ile istenebilecek belgeler kapsamına dahil edilmesine hukuken olanak bulunmamaktadır. Bu itibarla teklifler değerlendirildikten sonra, ancak aşırı düşük tekliflerin varlığı halinde Yasa’nın 38. Maddesi uyarınca istenmesi mümkün olan analizlerin böyle bir durumun ortaya çıkıp çıkmayacağının belli olmadığı tekliflerin verilmesi aşamasında, bir ihaleye katılım şartı olarak istenilmesine olanak sağlayan Yönetmelik hükmünde yer alan “… isteklilerden tekliflerinin ekinde …” ibaresinde ve bu ibareye dayanılarak tesis edilen dava konusu işlemin 1. Maddesinde hukuka uyarlık bulunmamaktadır. …” gerekçesiyle anılan düzenlemenin iptaline karar verilmiştir.

Anayasa’nın 138. maddesinde; “… Yasama ve yürütme organları ile idare, mahkeme kararlarına uymak zorundadır; bu organlar ve idare, mahkeme kararlarını hiçbir suretle değiştiremez ve bunların yerine getirilmesini geciktiremez.” hükmü yer almakta olup, 2577 sayılı Kanun’un 28. maddesinin dördüncü fıkrasında da; “ Mahkeme kararlarının (otuz) gün içinde kamu görevlilerince kasten yerine getirilmemesi halinde ilgili, idare aleyhine dava açabileceği gibi, kararı yerine getirmeyen kamu görevlisi aleyhine de tazminat davası açılabilir.” hükmü yer almaktadır.

Anayasa’nın 138 ve 2577 sayılı Yasa’nın 28. Maddesi uyarınca yargı kararlarının, geciktirilmeksizin uygulanması gerektiği ve etkisiz kılacak düzenleme yapılamayacağı açıktır.

Öte yandan, Anayasa’nın 124. maddesi gereği Başbakanlık, bakanlıklar ve kamu tüzelkişilerinin, kendi görev alanlarını ilgilendiren kanunların ve tüzüklerin uygulanmasını sağlamak üzere ve bunlara aykırı olmamak koşuluyla yönetmelikler çıkarabileceği açıktır. Yönetmelikler, yasa tekniğine uygun olmaması ve güçlükler bulunması nedeniyle yasal düzenlemelerde yer almayan ancak idarenin işleyişi ve kamu yararı için önceden belirlenmesi zorunlu bulunan teknik konu ve ayrıntıları yasal çerçeve içerisinde kalmak koşuluyla düzenleyebilir. Kamu idaresi tarafından görev alanına giren konularda yönetmelikler yapılırken dayanağı yasanın bütününe bağlı kalınması zorunlu olduğu gibi yasayı ve yasanın amacını aşar veya yasa konusu alanlara girer nitelikte düzenleme yapma olanağı da bulunmamaktadır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nda, 05.12.2008 tarih ve 27075 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 5812 sayılı Kanun’la yapılan değişiklik kapsamında da “ ihaleye katılımda yeterlik ” kriterlerini belirleyen 10. maddede “analizlerin de istenebileceğine” ilişkin bir düzenlemenin yer almadığı görülmektedir.

Bu nedenle, Yasa’da düzenlenmeyen bir belgenin Yönetmelik ve Tebliğ hükümleri ile istenebilecek belgeler kapsamına dahil edilmesine hukuken olanak bulunmamaktadır.

Anılan Kanun hükmü ve Danıştay Onüçüncü Dairesinin kararı birlikte değerlendirildiğinde, Kanun’da belirtilmeyen ekonomik ve mali yeterlik ile mesleki ve teknik yeterlik kriterine ilişkin olarak Yönetmelik ve Tebliğle düzenleme yapılması mümkün olmadığından, teklifler değerlendirildikten sonra, ancak aşırı düşük tekliflerin varlığı halinde Yasanın 38. Maddesi uyarınca istenmesi mümkün olan analizlerin, böyle bir durumun ortaya çıkıp çıkmayacağının belli olmadığı, haliyle de ihale üzerinde kalanda belli olmadan, sözleşme aşamasındaki duruma ilişkin düzenleme yapılarak, teklif ekinde tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında, ihaleye katılım şartı olarak istenilmesinde hukuka uyarlık bulunmamaktadır.

Öte yandan, anılan Yönetmelik hükmü uyarınca, istekliler tarafından idarece istenilen analiz formatına uygun analiz sunamayan isteklilerin teklifleri değerlendirme dışı bırakılacağından, geçerli teklif sayısı dikkate alınarak sınır değer tespiti yapılacak olup, teklif ekinde analiz sunmayan ya da eksik analiz sunan isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı kalması sonucunda aşırı düşük teklif sorgulamasına esas teşkil eden sınır değer değişecektir. Bir diğer husus ise, analizlerin sunulup sunulmadığına ilişkin tespit yapıldıktan sonra, analizlerin tam olarak sunulmuş olmasına rağmen, aşırı düşük teklif sınır değer tespiti yapılmadan analizlerin içerik denetimi yapılarak uygun olmayan analiz olması durumunda tekliflerin değerlendirilme dışı bırakılması sonucunda da geçerli teklif sayısı değişeceğinden aşırı düşük teklif sorgulamasına esas teşkil edecek sınır değer de değişecektir.

Bu itibarla, tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında bir yeterlik ölçütü olarak analizlerin istenmesi, belki de sınır değerin üzerinde olacağı için aşırı düşük teklif sorgulamasına tâbi tutulmayacak bir isteklinin değerlendirme dışı kalmasına yol açabileceği gibi, bu isteklinin de değerlendirme dışı kalmasının sınır değeri değiştireceği ve ihalenin sonucuna esaslı etki edeceği açıktır.

4734 sayılı Kanunun 56. Maddesinin 2. Fıkrasında; “ Kurum itirazen şikayet başvurularını başvuru sahibinin iddiaları ile idarenin şikayet üzerine aldığı kararda belirlenen hususlar ve itiraz edilen işlemler bakımından eşit muamele ilkesinin ihlal edilip edilmediği açılarından inceler. İdare tarafından şikayet veya itirazen şikayet üzerine alınan ihalenin iptal edilmesi işlemine karşı yapılacak itirazen şikayet başvuruları ise idarenin iptal gerekçeleriyle sınırlı incelenir.” hükmü mevcuttur.

Ancak, hukuka aykırılığın saptanması durumunda idare görevlilerinin yetkileri ile yargıçların yetkilerinin sınırlarının aynı olmadığı da izahtan varestedir.

Açıklanan nedenlerle; inceleme kapsamındaki ihalede, ihale konusu işi oluşturan iş kalemlerine ilişkin analizlerin isteklilerden teklifleri ekinde istenmesi, 4734 sayılı Yasa’ya aykırılık oluşturmakta ise de, bu konuda idareye şikâyet başvurusunda bulunulmadığı anlaşıldığından, bu hukuki koşullar çerçevesinde; yazılı gerekçelerle “düzeltici işlem belirlenmesine” yönelik karara katılıyoruz.

** Adem KAMALI Erkan DEMİRTAŞ**

** Kurul Üyesi Kurul Üyesi**