KİK Kararı: 2010/UY.III-530

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2010/013
Gündem No : 13
Karar Tarihi : 11.02.2010
Karar No : 2010/UY.III-530 Mahkeme Kararını Göster
BAŞVURU SAHİBİ:
Ermit Mühendislik İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti., -|||ahmet Mithat Efendi Sokak|7/5-6|||çankaya|ankara

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Dhmi, Konya Yolu Üzeri No:66 Etiler/ANKARA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2009/66607 İhale Kayıt Numaralı "Kars Hava Alanı Terminal Binası Yapımı İşi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

09.02.2010 tarih ve III.Y.25.41.0260/2009-11E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Devlet Hava Meydanları İşletmesi Genel Müdürlüğü tarafından 16.07.2009 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Kars Hava Alanı Terminal Binası Yapımı İşi” ihalesine ilişkin olarak Ermit Mühendislik İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin 16.11.2009 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 20.11.2009 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 01.12.2009 tarih ve 24024 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 01.12.2009 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; ihale üzerinde bırakılan Diy-Mar İnş. San. ve Tic. A.Ş.’nin iş deneyim belgesinin idarece belirlenen benzer işe uygun olmadığı, iş deneyim belgesine konu işlerin yeni bina yapımı işleri değil mevcut bir binanın onarımı ve yenilenmesinden ibaret olduğu ayrıca iş deneyim belge tutarının asgari yeterlik tutarını karşılamadığı iddiasına yer verilmiştir.

A- Başvuru sahibinin iddiasının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

İhale konusu yapım işine ilişkin idari şartnamenin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı ikinci maddesinde işin adı; “ Kars Hava Meydanı Terminal Binası, Apron ve Otopark Yapımı İşi ”, miktarı ve türü ise “ Yapım-İnşaat İşi - 30.000 m2 Kapalı alan Terminal Binası ve Müştemilatı” olarak belirtilmiş,

İdari şartnamenin; “İş Deneyimini Gösterir Belgeler” başlıklı 7.5.2 nci maddesinde; “ İsteklilerin, yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt ettikleri, ihale konusu iş veya benzer işlerdeki deneyimlerini tevsik eden iş deneyim belgesi sunmaları zorunludur.

_ İstekliler tarafından, iş deneyimlerini tevsik için;_

_ a) İlk ilan tarihinden geriye doğru son on beş yıl içinde geçici kabulü yapılan,_

_ b) İlk ilan tarihinden geriye doğru son on beş yıl içinde geçici kabulü yapılan işlerde, ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında denetlenen ya da yönetilen,_

_ c) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen,_

_ ç) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen işlerde; ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında denetlenen ya da yönetilen,_

_ d) Devredilen işlerde, devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde toplam sözleşme bedelinin en az % 80’inin tamamlanması şartıyla, ilk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,_

_ işlerle ilgili deneyimlerini gösteren belgeler sunulacaktır._

…

_ İş deneyim belge tutarlarının; istekli tarafından teklif edilen bedelin en az %80’ i tutarında olmak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyim belgesi sunulacaktır._

__

_ İdari şartnamenin _7.6 ncı maddesinde;**** “ Bu ihalede benzer iş olarak kabul edilecek işler: ihale konusu iş veya işin bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik gösteren, aynı veya benzer inşaat usul ve tekniği gerektiren, tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman ile mali güç, ihtisas ve organizasyon gerekleri itibariyle benzer özellikteki; “Yapım işlerinde iş deneyiminde değerlendirilecek benzer işlere dair tebliğde yer alan B-II grubu işler benzer iş olarak kabul edilecektir. ”

düzenlemelerine yer verilmiştir.

Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer İşlere Dair Tebliğde B-II Grubu işler;

“1. Radyo-TV istasyonları, kuleleri ve binaları

2. Özelliği olan askeri yapılar

3. Özelliği olan ihtisas hastaneleri

4. Bakanlık binası, borsa binaları

5. Üniversite kampüsleri

6. Kültür ve kongre merkezleri

7. Müze, sergi, kütüphane kompleksleri

8. Alışveriş kompleksleri (İçerisinde sinema, tiyatro, sergi salonu, kafe, restoran, market v.b. bulunan)

9. Olimpik spor tesisleri

10. Bilimsel araştırma binaları

11. Havaalanı terminal binaları, h _avaalanı kontrol kulesi _

12. Üst donanımlı kompleks oteller ve tatil köyleri

13. Özelliği olan sığınaklar

14. İdarece belirlenecek benzer nitelikteki işler”

olarak sayılmıştır.

İhale işlem dosyasında yapılan incelemede; Diy-Mar İnş. San. ve Tic. A.Ş.’nin teklif dosyası kapsamında iş deneyim belgesi olarak, Kırgızistan-Türkiye Manas Üniversitesi Rektörlüğü tarafından, Diy-Mar İnş. San. ve Tic. A.Ş. (%99) ve Musa Akar (%1) Ortak Girişimi adına, Kırgızistan-Türkiye Manas Üniversitesi Yapımı + Büyük Onarım + Donanım ve Renovasyon İnşaatı işine ilişkin olarak 03.09.1999 tarihinde düzenlenmiş ve geçici kabul tarihi 08.12.1998 olan iş bitirme belgesini **** sunduğu tespit edilmiştir. Söz konusu iş deneyim belgesinde belge tutarı yer almamakla birlikte ilk keşif tutarının 7.009.447 $ olarak, son keşif tutarının ise 10.140.790 $ olarak belirtildiği görülmektedir.

İdare tarafından 06.08.2009 tarih ve 14677 sayılı yazı ile Kırgızistan-Türkiye Manas Üniversitesi Rektörlüğünden söz konusu iş deneyim belgesinin Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinde belirtilen formatta düzenlenmemiş olması nedeniyle, başta net belge tutarı ile işin bünyesinde yaptırılan iş kalemlerine ait ayrı ayrı dokümanlar ve ilave bilgiye ihtiyaç duyulduğu belirtilerek ihale kararına esas teşkil edecek olan bilgilerin idarelerine bildirilmesi talep edilmiştir.

Kırgızistan-Türkiye Manas Üniversitesi Rektörlüğü tarafından idareye gönderilen 07.08.2009 tarih ve 374 sayılı yazısı ekindeki hakediş belgelerinden; iş deneyim belgesine konu iş kapsamında inşaat imalatı, inşaat imalat nakliyesi, elektrik imalatı, otomatik kontrol tesisatı, mutfak tesisatı, kalorifer tesisatı, havalandırma klima tesisatı, sıhhi tesisat, soğutma tesisatı, müşterek tesisat, tefriş donanım, ek wc binası yapımı, inşaat yapım söküm işleri, elektrik söküm işleri, mekanik tesisat söküm işleri yapıldığı ve toplam ihale bedeli üzerinden %23 tenzilat uygulandığı anlaşılmıştır.

Bu durumda; 7 No’lu hakedişte belirtilen 10.140.790 $’lık ihale tenzilatına tabi ödemeler tutarına % 23 ihale tenzilatı uygulanması sonucu bulunan 7.808.408,38 $’ın ilan tarihi itibariyle güncellenmesi sonucunda Diy-Mar İnş. San. ve Tic. A.Ş.’nin hissesine düşen tutar olarak 35.433.132,37 TL rakamına ulaşılmaktadır.

24.12.2009 tarih ve 14339 sayılı yazımız **** ile Kırgızistan-Türkiye Manas Üniversitesi Rektörlüğünden, iş deneyim belgesine dayanak teşkil eden ve işin ne kadarının yapım işlerinden oluştuğunun tespit edilebilmesi için diğer bilgi ve belgeler istenilmiştir.

Kırgızistan-Türkiye Manas Üniversitesi Rektörlüğünden alınan 06.01.2010 tarih ve 022 sayılı yazı ekinde, 23.06.19998 tarihli iş artışı konulu onay suretine, 7 nolu hakedişe ilişkin belgelere, yüklenici firma adına düzenlenmiş bazı faturalara, yeşil defter fotokopilerine, icmal sayfalarına yer verildiği görülmüştür.****

Anılan belgelerden, Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı tarafından Kırgızistan-Türkiye Manas Üniversitesi Rektörlüğüne yazılan 23.06.1998 tarihli iş artışı onayında; “ Kırgızistan’ın başkenti Bişkek’te tahsis edilen binaların 25 yıl önce yapılmış ve birkaç defa tadilat görmüş olan binaların üniversiteye dönüştürülmesi için renovasyon projeleri ve keşifleri Proja Müh. Proje ve Danışmanlık Hiz. Ltd.Şti.’ne ihale edilerek hazırlatılmıştı ” ifadelerine yer verildiği görülmüştür.

7 nolu hakediş raporu ekinde yer alan “ 23.07.1998 tarihine kadar yapılan işler icmali ” nde iş deneyim belgesine konu iş kapsamında yapılan işler olarak; yıkım söküm işleri, yıkım söküm nakliyesi, elektrik söküm işleri, mekanik tesisatı söküm işleri, inşaat imalatı müşterek tesisat imalatı, asansör imalatı, sıhhi tesisat imalatı havalandırma imalatı, mutfak tesisatı imalatı, kalorifer imalatı, otomatik kontrol tesisatı imalatı, tefriş donanım, elektrik imalatı, soğutma tesisatı, ek wc binası, temel takviye ve inşaat imalatı, yer altı su deposu, alt yapı kanalları, alt yapı imalat işlerinden oluştuğu görülmektedir.

Ayrıca; her ne kadar iş deneyim belgesinde işin adı Kırgızistan-Türkiye Manas Üniversitesi Yapımı + Büyük Onarım + Donanım ve Renovasyon İnşaatı olarak belirtilmişse de 2 nolu hakedişin başlığında işin adı, “ Kırgızistan-Türkiye Manas Ünv. Yapı Tes. Büy. Onarım + Donanım Renov. İnş. İşi”, 6 ve 7 No’lu hakedişlerin başlığı “ Kırgızistan-Türkiye Manas Üniversitesi Tadilat ve Renovasyon İşi” olarak yer almaktadır.

Gerek iş deneyim belgesinde yer verilen işin adından, gerekse de hakedişlerde yer alan iş kalemleri ve tutarlardan, iş deneyim belgesine konu işin sadece yeni bir bina yapımı olmadığı, mevcut binaların onarımı, donanımı ve yenilenmesini kapsadığı görülmektedir.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Değerlendirmeye ilişkin esaslar” başlıklı 48 inci maddesinin ikinci fıkrasında; “ İş deneyimini gösteren belgelerde yer alan ancak, ihale konusu iş veya benzer iş kapsamında bulunmayan işlerin tutarları iş deneyiminde değerlendirmeye alınmaz. ” hükmü,

Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer İşlere Dair Tebliğde; “ Listedeki işlerle ilgili, tamamlama, onarım, sondaj, yıkma, güçlendirme ve montaj işleri vb. yapım işlerine ilişkin benzer işler, bu listedeki gruplar göz önüne alınarak ve** rekabeti engellemeyecek şekilde** idarelerce belirlenebilecektir.” açıklaması yer almaktadır.

İdare tarafından belirlenen benzer işe ilişkin donanım ve yenileme işlerinin benzer iş kapsamında değerlendirilebileceğine ilişkin bir düzenleme yapılmadığı da göz önünde bulundurulduğunda, iş deneyim belgesine konu işin kapsamında yapılan onarım donanım ve yenileme işlerinin Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer İşlere Dair Tebliğde yer alan B-II Grubu işler kapsamında değerlendirilemeyeceği anlaşılmıştır.

Dolayısıyla; 7 nolu hakedişte;

İşin cinsi

Tutar ( $ )

İşin cinsi

Tutar ( $ )

Yıkım söküm işleri

1.075.563

Kalorifer imalatı

87.257

Yıkım söküm nakliyesi

895.573

Otomatik kon. Tes. İmal.

32.950

Elektrik söküm işleri

179.715

Tefriş donanım

630.372

Mekanik tesisat söküm işl.

88.520

Elektrik imalatı

1.210.578

İnşat imalatı

3.406.025

Soğutma tesisatı

122.211

Müşterek tesis imalatı

127.329

Ek wc binası

197.893

Asansör imalatı

350.016

Temel takviye ve inş. İmalatı

682.157

Sıhhi tes. İmalatı

53.676

Yer altı su deposu

142.370

Havalandırma imalatı

285.368

Alt yapı kanalları

11.250

Mutfak tes. İmalatı

369.235

Alt yapı imalat işleri

192.732

Toplam

10.140.790

İşlerinden yeni bina yapımı olarak kabul edilemeyecek olanların belirlenerek bunlara ait tutarların toplam tutardan düşülerek hesaplama yapılması gerekmektedir.

Bu durumda; yıkım söküm işleri (1.075.563), yıkım söküm nakliyesi (895.573), elektrik söküm işleri (179.715), mekanik tesisat söküm işleri (88.520), tefriş donanım (630.372), temel takviye ve inşaat imalatı (682.157), yer altı su deposu (142.370), alt yapı kanalları (11.250), alt yapı imalat işleri (192.732)’ne ait tutarların iş deneyim belgesine esas tutardan çıkarılması gerekmektedir. Sayılan işlerin toplam tutarı 3.898.252 $’dır. (% 23 ihale tenzilatı uygulanması sonucunda 3.001.654 $ olmaktadır)

İş deneyim belgesine konu işlerin toplam tutarının 7.808.408 $ olduğu dikkate alındığında, bu tutardan 3.001.654 $ düşülmesi sonucu bulunan 4.806.754 $’ın benzer iş kapsamında değerlendirilebilecek işler tutarı olduğu ve bu tutarın güncellenmesi sonucunda bulunan 22.032.497,64 TL’nin iş deneyiminin değerlendirilmesine esas olarak dikkate alınması gerekmektedir.

Diy-Mar İnş. San. ve Tic. A.Ş.’nin teklif fiyatının 43.969.599,31 TL olduğu ve ihalede teklif edilen bedelin %80’i oranında iş deneyimi istendiği dikkate alındığında en az 35.175.679,45 TL’lik iş deneyim belgesi sunması gerekmektedir. Anılan firmanın teklif dosyası kapsamında sunmuş olduğu iş deneyim belgesinin benzer iş kapsamında değerlendirilebilecek kısımlarının güncellenmiş tutarı 22.032.497,64 TL olduğundan istenen iş deneyim tutarını karşılamamaktadır. Sonuç olarak, Diy-Mar İnş. San. ve Tic. A.Ş.’nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerekmektedir.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen aykırılıklar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır:

1- Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer İşlere Dair Tebliğin“(B) Üst Yapı (Bina) Grubu İşler” başlıklı bölümünün “ II. Grup” başlığı altında;

“ 1. Radyo-TV istasyonları, kuleleri ve binaları

2. Özelliği olan askeri yapılar

3. Özelliği olan ihtisas hastaneleri

4. Bakanlık binası, borsa binaları

5. Üniversite kampüsleri

6. Kültür ve kongre merkezleri

7. Müze, sergi, kütüphane kompleksleri

8. Alışveriş kompleksleri (İçerisinde sinema, tiyatro, sergi salonu, kafe, restoran, market v.b. bulunan)

9. Olimpik spor tesisleri

10. Bilimsel araştırma binaları

11. Havaalanı terminal binaları, havaalanı kontrol kulesi

12. Üst donanımlı kompleks oteller ve tatil köyleri

13. Özelliği olan sığınaklar

14. İdarece belirlenecek benzer nitelikteki işler” bu gruptaki işler olarak sıralanmıştır.

“ III. Grup” başlığı altında ise;

1. II.Grup işler…

…

12. Hastaneler, doğumevleri, rehabilitasyon ve tedavi merkezleri…

…

32. İdarece belirlenecek benzer nitelikteki işler” bu gruptaki işler olarak sıralanmıştır.

Başvuru sahibi Ermit Müh. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından Tepe İnş. San. A.Ş. tarafından gerçekleştirilen T.S.K. Rehabilitasyon ve Bakım Merkezi İnşaatı işi için, Hürriyet Biricik adına Şantiye Şefi sıfatıyla düzenlenen ve Milli Savunma Bakanlığı İnşaat Emlak Dairesi Başkanlığı tarafından onaylanan, geçici kabul tarihi 03.07.2000 olan 106.008.249.327.684 TL belge tutarlı iş yönetme belgesinin **** sunulduğu görülmüştür.

24.12.2009 tarih ve 14337 sayılı yazı **** ile Milli Savunma Bakanlığından iş deneyim belgesine konu işlere ilişkin bütün hakedişler ve hakedişlere dayanak teşkil eden diğer belgeler istenilmiştir. Alınan cevabi yazı ekindeki belgelerden, “Ankara TSK 200 Yataklı Rehabilitasyon ve Bakım Merkezi İnşaatı Keşif İcmali”nden anılan iş kapsamında; 200 yataklı tedavi ve bakım merkezi, 50 yataklı bakım merkezi, komutan konutu, 100 adet personel konutu, 50 daireli apart otel, 2 adet nizamiye ve giriş katı, teknik hizmet atölyeleri, komutanlık karargahı, 50 yataklı ref. misafirhanesi, alışveriş merkezi, kreş, destek bölük komutanlığı, 150 kşl. srv. bin. ve lv. deposu, yangın merkezi, ısı ve cop yıkama merkezi, kapalı garaj, açık spor alanı, küçük araç sundurması, 4000 kişilik arıtma, trafo ve jeneratör binası, kapalı spor salonu, su deposu ve isale, büyük araç sundurması ve alt yapı işlerinden oluştuğu anlaşılmaktadır.

İş deneyim belgesine konu iş T.S.K. Rehabilitasyon ve Bakım Merkezi İnşaatı işidir. Rehabilitasyon ve tedavi merkezleri işi Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer İşlere Dair Tebliğde B-III Grubu işler arasında sayılmıştır. Bu durumda söz konusu işin B-II Grubu işler kapsamında değerlendirilmesi mümkün değildir. Bu nedenle, başvuru sahibi Ermit Müh. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.’ nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerekmektedir.

2- Yapı-Tek İnş. San. ve Tic. A.Ş. - Tefirom İnş. Enerji San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığı tarafından sunulan, Türkiye Futbol Federasyonu tarafından Trabzon Haluk Ulusoy Kamp ve Eğitim Tesisleri İnşaatı için Yapı-Tek İnş. San. ve Tic. A.Ş. adına düzenlenen ve geçici kabul tarihi 30.05.2003, belge tutarı 4.289.493.566.240 TL olan iş bitirme belgesinin,**** benzer iş kapsamında değerlendirilip değerlendirilmeyeceğinin tespiti amacıyla 24.12.2009 tarih ve 14335 sayılı yazı **** ile Türkiye Futbol Federasyonu’ndan iş deneyim belgesine konu işe ait hakedişler ve hakedişlere dayanak teşkil eden belgeler ile iş deneyim belgesinin düzenlenmesinde dikkate alınan iş kısımlarının ayrı ayrı parasal tutarları ve bunları tevsik edici belgeler istenilmiştir.

Türkiye Futbol Federasyonundan alınan 14.01.2010 tarihli yazı ekinde; Türkiye Futbol Federasyonu Trabzon Fuar Alanı İçi Spor Tesisleri Deniz Dolgusu ve Anroşman İşi, Haluk Ulusoy Tesisleri Kuzey Batı Parçası Saha Dolgu ve Anroşman İşi, Haluk Ulusoy Kamp ve Eğitim Tesileri Ortalama 150 LUX (Antreman) Seviyesinde 1 adet Çim Saha, 1 Adet Toprak Saha ve 1 Adet Sentetik Halı Saha Aydınlatmasının Yapımı İşi, Trabzon Haluk Ulusoy Kamp ve Eğitim Merkezi İnşaatı, T.F.F. Trabzon Haluk Ulusoy Kamp ve Eğitim Tesisi Çevre Düzenleme ve İkmal İnşaatı İşlerine ait hakedişlerin gönderildiği tespit edilmiştir.

Türkiye Futbol Federasyonunca gönderilen belgelerden, söz konusu işlerin YAPI-TEK İnş. San. ve Tic. A.Ş. tarafından gerçekleştirildiği görülmekle birlikte, bu işlerin her birisinin ayrı ayrı tarihlerde ihale edildiği ve sözleşmeye bağlandığı ve ayrı hakedişler düzenlendiği anlaşılmaktadır.

Yapı-Tek İnş. San. ve Tic. A.Ş. tarafından teklif dosyası kapsamında sunulan Trabzon Haluk Ulusoy Kamp ve Eğitim Tesisleri İnşaatı işine ilişkin iş deneyim belgesinde, uygulanan yapı tekniği olarak betonarme bina, çevre düzenleme, deniz tahkimatı ve peyzaj işleri, sözleşme tarihi olarak 06.10.1998, geçici kabul tarihi olarak ise 30.05.2003 tarihi gösterilmektedir.

Türkiye Futbol Federasyonu tarafından gönderilen belgeler arasında yer alan Trabzon Haluk Ulusoy Kamp ve Eğitim Merkezi İnşaatına ilişkin 10 numaralı kesin hakediş raporunda, işin ihale tarihi 10.08.2000, sözleşme tarihi ise 16.08.2000 olarak belirtilmekte olup, bu tarihlerin iş deneyim belgesi üzerinde yer alan tarihlerle uyuşmadığı dolayısıyla iş deneyim belgesinin tek başına bu iş için düzenlenmediği anlaşılmıştır.

Anılan idareden alınan belgeler bir bütün olarak değerlendirildiğinde, Türkiye Futbol Federasyonu Trabzon Fuar Alanı İçi Spor Tesisleri Deniz Dolgusu ve Anroşman İşi ile başlayan ve T.F.F. Trabzon Haluk Ulusoy Kamp ve Eğitim Tesisi Çevre Düzenleme ve İkmal İnşaatı ile tamamlanan ve ayrı ayrı sözleşmelere bağlanan işler için tek bir iş deneyim belgesinin düzenlendiği sonucuna varılmış olup, bu hususun kamu ihale mevzuatında belirtilen iş deneyim belgelerinin tek bir sözleşme kapsamında gerçekleştirilen işler için düzenlenebileceği hükmüne aykırı olduğu, dolayısıyla iş deneyim belgesinin bu haliyle geçersiz olduğu sonucuna varılmıştır.

Kaldı ki, yukarıda belirtilen ve her biri ayrı ayrı ihale edilen ve sözleşmeye bağlanılan işlerin Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer İşlere Dair Tebliğde yer alan B-II Grubu işler kapsamında değerlendirilemeyeceği de anlaşılmaktadır.

Sonuç olarak; Yapı-Tek İnş. San. ve Tic. A.Ş. - Tefirom İnş.Enerji San.ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığı tarafından sunulan iş deneyim belgelerinden Yapı-Tek İnş. San. ve Tic. A.Ş. adına düzenlenen iş deneyim belgesinin geçersiz olduğu anlaşıldığından, anılan İş Ortaklığının teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerekmektedir.

3- Tema Proje İnş. ve Tic. Ltd. Şti. - Elit Proje Müşavirlik Taah. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından iş deneyimini tevsik etmek amacıyla, Tema Proje İnş. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından Devlet Hava Meydanları İşletmeleri Genel Müdürlüğünce Bursa Yenişehir Havaalanı Tevsii İnşaatı işi için alt yüklenici sıfatıyla adına düzenlenen, geçici kabul tarihi 11.12.2003, 622.686,15 TL tutarlı alt yüklenici iş bitirme belgesinin, Elit Proje Müşavirlik Taah. Tic. Ltd. Şti. tarafından Milli Savunma Bakanlığı İnşaat Emlak ve Enformasyon Dairesi Başkanlığınca Şereflikoçhisar K.K. Tatbikat Merkezi İskan İhtiyaçları İnşaatı işi için 17.112.937,84 TL tutarlı geçici kabul tarihi 23.11.2007 olan iş bitirme belgesinin **** sunulduğu görülmüştür.

24.12.2009 tarih ve 14333 sayılı yazı **** ile Devlet Hava Meydanları İşletmeliği Genel Müdürlüğünden, iş deneyim belgesine konu işlere ilişkin bütün hakedişler ve hakedişlere dayanak teşkil eden diğer belgeler ile iş deneyim belgesinin düzenlenmesinde dikkate alınan işlerin kısımlarının ayrı ayrı parasal tutarlarına ilişkin bilgi ve bunu tevsik eden belgeler istenilmiştir. Anılan Genel Müdürlüğün 30.12.2009 tarih ve 78776 sayılı yazısı ekinde sunulan ve Bursa Yenişehir Havaalanı Tevsii İnşaatı işi için Tema Proje İnş. Ve Tic. Ltd. Şti. adına düzenlenen iş deneyim belgesinin eki “ Malzemeli Taşeron Tema Proje İnş. Ve Tic. Ltd. Şti. tarafından 1995 yılı Bayındırlık Bakanlığı Birim Fiyatları ile Bursa Yenişehir Havaalanı bünyesinde Yapılan İşler Dökümü ” nden,**** iş deneyim belgesine konu iş kapsamında yapılan işlerin; apron taks. çev. dmj., kanalizasyon sist., yağmur suyu sist., yer hizmetleri binası, emniyet binası, gümrük binası, meteoroloji binası, güç merkezi, kaza yangın binası, iş makinaları garajı, apron araç sundurması, gümrük sundurması, su deposu, trafo binası, ısı merkezi, terminal binası, giriş kontrol binası, tesisat galerisi, pist bağlantılı taksirut, GP Sahası İnşaatı, 2x1000 ton akar. tes. ve diğer işler olduğu anlaşılmaktadır.

Bu durumda; yukarıda sayılan işlerden sadece terminal binası inşaatının Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer İşlere Dair Tebliğde yer alan B-II Grubu işler kapsamında değerlendirilebilecektir. Buna göre, terminal binası inşaatının toplam tutarı olan 1995 yılı birim fiyatları ile 362.325,38 TL’nin (557.423.,65 TL üzerinden %35 ihale tenzilatı uygulanmış) iş deneyim tutarı olarak dikkate alınması gerekmektedir.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin” İş deneyimini gösteren belgeler” başlıklı 39 uncu maddesinde; “ İş ortaklığında, pilot ortağın istenen asgari iş deneyim tutarının en az %80’ini, diğer ortakların her birinin ise, istenen asgari iş deneyim tutarının en az %20’sini, konsorsiyumda ise, her bir ortağın kendi kısmı için istenen asgari iş deneyim tutarını sağlaması zorunludur.” hükmü yer almaktadır.

Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer İşlere Dair Tebliğde yer alan B-II Grubu işler kapsamında değerlendirilebilecek kısımlarının güncellenmiş tutarı 28.728.971,42 TL’dir. Tema Proje İnş. ve Tic. Ltd. Şti. - Elit Proje Müşavirlik Taah. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının teklifinin 53.218.000,00 TL olduğu ve %80 oranında iş deneyimi istendiği dikkate alındığında pilot ortak Tema Proje İnş. ve Tic. Ltd. Şti.’nin sunması gereken iş deneyim belgesinin tutarının en az 34.059.520,00 TL olması gerekmektedir. Bu durumda pilot ortak Tema Proje İnş. ve Tic. Ltd. Şti.’nin sunmuş olduğu iş deneyim belgesinin değerlendirilebilecek kısmının güncellenmiş tutarı istenen tutarı karşılamadığı anlaşıldığından, Tema Proje İnş. ve Tic. Ltd. Şti. - Elit Proje Müşavirlik Taah. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığını İş Ortaklığının teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerekmektedir.

4- Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer İşlere Dair Tebliğin****“(B) Üst Yapı (Bina) Grubu İşler” başlıklı bölümünün “ III. Grup” başlığı altında;

1. II.Grup işler…

…

12. Hastaneler, doğumevleri, rehabilitasyon ve tedavi merkezleri…

…

32. İdarece belirlenecek benzer nitelikteki işler” bu gruptaki işler olarak sıralanmıştır.

Kazova İnşaat San. Tic. ve Turizm A.Ş. tarafından teklif dosyası kapsamında iş deneyimini tevsik etmek amacıyla Tokat İl Özel İdaresi Genel Sekreterliği tarafından Tokat Merkez 500 Yataklı Devlet Hastanesi İnşaatı işi için düzenlenmiş işin toplam sözleşme bedeline göre gerçekleşme oranının %80’e ulaştığı tarih 13.10.2008 olan 47.166.107,13 TL olan iş durum belgesinin **** sunulduğu görülmüştür.

Her ne kadar söz konusu iş deneyim belgesinde; “ B Grubu üst yapı bina grubu işler II. Grup İşler” için düzenlendiği belirtilse de yapılan işin hastane inşaatı olması sebebiyle, Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer İşlere Dair Tebliğde yer alan B-II Grubu işler kapsamında değerlendirilmesi mümkün değildir. Bu durumda, Kazova İnşaat San. Tic. ve Turizm A.Ş.’nin teklif dosyası kapsamında sunmuş olduğu iş deneyim belgesinin benzer işe uygun olmadığı gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılması gerekmektedir.

5- Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer İşlere Dair Tebliğin****“(B) Üst Yapı (Bina) Grubu İşler” başlıklı bölümünün “ III. Grup” başlığı altında;

1. II.Grup işler…

…

12. Hastaneler, doğumevleri, rehabilitasyon ve tedavi merkezleri…

…

32. İdarece belirlenecek benzer nitelikteki işler” bu gruptaki işler olarak sıralanmıştır.

İnceleme konusu ihalede, Mercan İnş. ve Tic. Ltd.Şti. - MBD İnş. San. Tur. Müh. ve Tic. Ltd.Şti. - Kayaoğlu İnş. Ltd.Şti. İş Ortaklığında % 34 hisseli pilot ortak Mercan İnş. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından, Sağlık Bakanlığı İnşaat ve Onarım Dairesi Başkanlığınca düzenlenen ve belge tutarı 9.598.931,04 TL olan, 27.01.2009 tarih ve 402 sayılı iş bitirme belgesinin sunulduğu, söz konusu iş bitirme belgesinde işin adının “320 Yataklı Diyarbakır Kadın Doğum ve Çocuk Hastalıkları Hastanesi İnşaatı” olarak belirtildiği, uygulanan yapı tekniğinin ise “Betonarme (32.500 m2)” olduğu görülmüştür.

Dolayısıyla, Mercan İnş. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan ve konusu Kadın ve Çocuk Hastalıkları Hastanesi olan iş deneyim belgesinin, Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer İşlere Dair Tebliğde yer alan B/II grubu işler kapsamında değerlendirilmesi mümkün değildir. Bu durumda Mercan İnş. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan iş deneyim belgesinde belirtilen iş benzer iş tanımına uygun olmadığından Mercan İnş. ve Tic. Ltd.Şti. - MBD İnş. San. Tur. Müh. ve Tic. Ltd.Şti. - Kayaoğlu İnş. Ltd.Şti. İş Ortaklığının teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerekmektedir.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemler düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihale yetkilisince 10.11.2009 tarihinde onaylanması ile kesinleşen ihale komisyonu kararının iptal edilerek Diy-Mar İnş. San. ve Tic. A.Ş., Ermit Müh. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti., Yapı-Tek İnş. San. ve Tic. A.Ş. - Tefirom İnş. Enerji San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığı, Tema Proje İnş. ve Tic. Ltd. Şti. - Elit Proje Müşavirlik Taah. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı, Kazova İnşaat San. Tic. ve Turizm A.Ş. ve Mercan İnş. ve Tic. Ltd.Şti. - MBD İnş. San. Tur. Müh. ve Tic. Ltd.Şti. - Kayaoğlu İnş. Ltd.Şti. İş Ortaklığının tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılarak, tekliflerin alınmasından sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

KARŞI OY

İnceleme konusu ihalede; 03.09.2009 tarihli ihale komisyon kararı ile ihale ÖZSOY İnş. Tic. A.Ş. üzerinde bırakılmış, DİY-MAR İnş. San. ve Tic. A.Ş. ekonomik açıdan ikinci en avantajlı teklif sahibi olarak belirlenmiştir. Başvuru sahibi ERMİT Müh. İnş. San. ve Tic. Ltd.Şti. ise ihaleye en düşük üçüncü teklifi sunan firma konumundadır. 03.09.2009 tarihli komisyon kararında yer alan bu durum 09.09.2009 tarih ve 16969 sayılı yazı ile başvuru sahibine tebliğ edilmiştir.

Kesinleşen bu ihale kararının ilgililere tebliği üzerine ihaleye katılan isteklilerden DİY-MAR İnş. San. ve Tic. A.Ş.’nin itirazen şikayet başvurusu üzerine Kamu İhale Kurumu tarafından düzeltici işlem tesisi kararı verilmiş ve bu Kurul kararının uygulanması sonucunda ÖZSOY İnş. Tic.A.Ş.’nin teklifi idare tarafından değerlendirme dışı bırakılmış, ERMİT Müh. İnş. San. ve Tic. Ltd.Şti. ekonomik açıdan ikinci en avantajlı teklif sahibi olarak belirlenmiş ve bu husus 16.11.2009 tarihinde başvuru sahibi ERMİT Müh. İnş. San. ve Tic. Ltd.Şti. ne bildirilmiştir.

I-Usul Yönünden:

03.09.2009 tarihli ihale komisyon kararının 09.09.2009 tarih ve 16969 sayılı yazı ile bildirildiği tarihin şikayet konusu durumun farkına varıldığı tarih olarak kabul edilmesi gerektiği, 4734 sayılı Kanun ve İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin ‘Başvuru Ehliyeti’ başlıklı 5 inci maddesi ve ‘Başvuru Süreleri’ başlıklı 6 ıncı maddesinde yer alan düzenlemeler uyarınca şikayetçinin anılan ihalede en düşük üçüncü teklif sahibi olması nedeniyle de muhtemel bir menfaat kaybı söz konusu olabileceğini göz önünde bulundurarak ekonomik açıdan ikinci en avantajlı teklif sahibine yönelik şikayet konusu iddialarını ihale kararının kendisine tebliğ edildiği tarihten itibaren 10 gün çerisinde idareye şikayet başvurusunda bulunması gerektiği, dolayısıyla __

şikayetçinin şikayete yol açan durumun farkına varıldığı 09.09.2009 tarihini izleyen on gün içinde idareye şikayet başvurusunda bulunması gerekirken, bu süre geçtikten sonra 16.11.2009 tarihinde şikayet başvurusunda bulunduğu, anlaşıldığından; İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 16. maddesinin c fıkrası gereğince , başvuru sahibinin itirazen şikâyet başvurusuna ilişkin dilekçesinin süre yönünden reddi gerekirken, itirazen şikâyet başvurusunun esasının incelemesine geçilmesinde mevzuata uyarlılık bulunmamaktadır.

II-Esas Yönünden :

Devlet Hava Meydanları İşletmesi Genel Müdürlüğü tarafından 16.07.2009 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Kars Hava Alanı Terminal Binası Yapımı İşi” ihalesine ilişkin olarak Ermit Mühendislik İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin 16.11.2009 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 20.11.2009 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 01.12.2009 tarih ve 24024 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 01.12.2009 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,itirazen şikayet dilekçesinde özetle; ihale üzerinde bırakılan Diy-Mar İnş. San. ve Tic. A.Ş.’nin iş deneyim belgesinin idarece belirlenen benzer işe uygun olmadığı, iş deneyim belgesine konu işlerin yeni bina yapımı işleri değil mevcut bir binanın onarımı ve yenilenmesinden ibaret olduğu ayrıca iş deneyim belge tutarının asgari yeterlik tutarını karşılamadığı iddiasına yer verilmiştir.

Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer İşlere Dair Tebliğde B-II Grubu işler içinde;

5. Üniversite kampüsleri

Yapım işleri de sayılmıştır.

İhale işlem dosyasındaki belgelerden; Diy-Mar İnş. San. ve Tic. A.Ş.’nin teklif dosyası kapsamında iş deneyim belgesi olarak, Kırgızistan-Türkiye Manas Üniversitesi Rektörlüğü tarafından, Diy-Mar İnş. San. ve Tic. A.Ş. (%99) ve Musa Akar (%1) Ortak Girişimi adına, Kırgızistan-Türkiye Manas Üniversitesi Yapımı + Büyük Onarım + Donanım ve Renovasyon İnşaatı işine ilişkin olarak 03.09.1999 tarihinde düzenlenmiş ve geçici kabul tarihi 08.12.1998 olan iş bitirme belgesini sunduğu tespit edilmiştir. Söz konusu iş deneyim belgesinde belge tutarı yer almamakla birlikte ilk keşif tutarının 7.009.447 $ olarak, son keşif tutarının ise 10.140.790 $ olarak belirtildiği görülmektedir.

İdare tarafından 06.08.2009 tarih ve 14677 sayılı yazı ile Kırgızistan-Türkiye Manas Üniversitesi Rektörlüğünden söz konusu iş deneyim belgesinin Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinde belirtilen formatta düzenlenmemiş olması nedeniyle, başta net belge tutarı ile işin bünyesinde yaptırılan iş kalemlerine ait ayrı ayrı dokümanlar ve ilave bilgiye ihtiyaç duyulduğu belirtilerek ihale kararına esas teşkil edecek olan bilgilerin idarelerine bildirilmesi talep edilmiştir.

Kırgızistan-Türkiye Manas Üniversitesi Rektörlüğü tarafından idareye gönderilen 07.08.2009 tarih ve 374 sayılı yazısı ekindeki hakediş belgelerinden; iş deneyim belgesine konu iş kapsamında inşaat imalatı, inşaat imalat nakliyesi, elektrik imalatı, otomatik kontrol tesisatı, mutfak tesisatı, kalorifer tesisatı, havalandırma klima tesisatı, sıhhi tesisat, soğutma tesisatı, müşterek tesisat, tefriş donanım, ek wc binası yapımı, inşaat yapım söküm işleri, elektrik söküm işleri, mekanik tesisat söküm işleri yapıldığı ve toplam ihale bedeli üzerinden %23 tenzilat uygulandığı anlaşılmıştır.

Bu durumda; 7 No’lu hakedişte belirtilen 10.140.790 $’lık ihale tenzilatına tabi ödemeler tutarına % 23 ihale tenzilatı uygulanması sonucu bulunan 7.808.408,38 $’ın ilan tarihi itibariyle güncellenmesi sonucunda Diy-Mar İnş. San. ve Tic. A.Ş.’nin hissesine düşen tutar olarak 35.433.132,37 TL rakamına ulaşılmaktadır.

24.12.2009 tarih ve 14339 sayılı yazımız ile Kırgızistan-Türkiye Manas Üniversitesi Rektörlüğünden, iş deneyim belgesine dayanak teşkil eden ve işin ne kadarının yapım işlerinden oluştuğunun tespit edilebilmesi için diğer bilgi ve belgeler istenilmiştir.

Kırgızistan-Türkiye Manas Üniversitesi Rektörlüğünden alınan 06.01.2010 tarih ve 022 sayılı yazı ekinde, 23.06.19998 tarihli iş artışı konulu onay suretine, 7 nolu hakedişe ilişkin belgelere, yüklenici firma adına düzenlenmiş bazı faturalara, yeşil defter fotokopilerine, icmal sayfalarına yer verildiği görülmüştür.

Anılan belgelerden, Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı tarafından Kırgızistan-Türkiye Manas Üniversitesi Rektörlüğüne yazılan 23.06.1998 tarihli iş artışı onayında; “ Kırgızistan’ın başkenti Bişkek’te tahsis edilen binaların 25 yıl önce yapılmış ve birkaç defa tadilat görmüş olan binaların üniversiteye dönüştürülmesi için renovasyon projeleri ve keşifleri Proja Müh. Proje ve Danışmanlık Hiz. Ltd.Şti.’ne ihale edilerek hazırlatılmıştı ” ifadelerine yer verildiği görülmüştür.

7 nolu hakediş raporu ekinde yer alan “ 23.07.1998 tarihine kadar yapılan işler icmali ” nde iş deneyim belgesine konu iş kapsamında yapılan işler olarak; yıkım söküm işleri, yıkım söküm nakliyesi, elektrik söküm işleri, mekanik tesisatı söküm işleri, inşaat imalatı müşterek tesisat imalatı, asansör imalatı, sıhhi tesisat imalatı havalandırma imalatı, mutfak tesisatı imalatı, kalorifer imalatı, otomatik kontrol tesisatı imalatı, tefriş donanım, elektrik imalatı, soğutma tesisatı, ek wc binası, temel takviye ve inşaat imalatı, yer altı su deposu, alt yapı kanalları, alt yapı imalat işlerinden oluştuğu görülmektedir.

Ayrıca; her ne kadar iş deneyim belgesinde işin adı Kırgızistan-Türkiye Manas Üniversitesi Yapımı + Büyük Onarım + Donanım ve Renovasyon İnşaatı olarak belirtilmişse de 2 nolu hakedişin başlığında işin adı, “ Kırgızistan-Türkiye Manas Ünv. Yapı Tes. Büy. Onarım + Donanım Renov. İnş. İşi”, 6 ve 7 No’lu hakedişlerin başlığı “ Kırgızistan-Türkiye Manas Üniversitesi Tadilat ve Renovasyon İşi” olarak yer almaktadır.

Kurul kararında:

“Gerek iş deneyim belgesinde yer verilen işin adından, gerekse de hakedişlerde yer alan iş kalemleri ve tutarlardan, iş deneyim belgesine konu işin sadece yeni bir bina yapımı olmadığı, mevcut binaların onarımı, donanımı ve yenilenmesini kapsadığı görülmektedir.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Değerlendirmeye ilişkin esaslar” başlıklı 48 inci maddesinin ikinci fıkrasında; “ İş deneyimini gösteren belgelerde yer alan ancak, ihale konusu iş veya benzer iş kapsamında bulunmayan işlerin tutarları iş deneyiminde değerlendirmeye alınmaz. ” hükmü,

Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer İşlere Dair Tebliğde; “ Listedeki işlerle ilgili, tamamlama, onarım, sondaj, yıkma, güçlendirme ve montaj işleri vb. yapım işlerine ilişkin benzer işler, bu listedeki gruplar göz önüne alınarak ve** rekabeti engellemeyecek şekilde** idarelerce belirlenebilecektir.” açıklaması yer almaktadır.

İdare tarafından belirlenen benzer işe ilişkin donanım ve yenileme işlerinin benzer iş kapsamında değerlendirilebileceğine ilişkin bir düzenleme yapılmadığı da göz önünde bulundurulduğunda, iş deneyim belgesine konu işin kapsamında yapılan onarım donanım ve yenileme işlerinin Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer İşlere Dair Tebliğde yer alan B-II Grubu işler kapsamında değerlendirilemeyeceği anlaşılmıştır.”

Denidikten sonra B-II Grubu İşler arasında değerlendirilmemesi gerektiği görüşüne varılan İş deneyim belgesine dayanak teşkil eden 7 nolu hak edişte yer alan aşağıdaki tablodaki işler için de;

“ 7 nolu hak edişte yer alan ;

İşin cinsi

Tutar ( $ )

İşin cinsi

Tutar ( $ )

Yıkım söküm işleri

1.075.563

Kalorifer imalatı

87.257

Yıkım söküm nakliyesi

895.573

Otomatik kon. Tes. İmal.

32.950

Elektrik söküm işleri

179.715

Tefriş donanım

630.372

Mekanik tesisat söküm işl.

88.520

Elektrik imalatı

1.210.578

İnşat imalatı

3.406.025

Soğutma tesisatı

122.211

Müşterek tesis imalatı

127.329

Ek wc binası

197.893

Asansör imalatı

350.016

Temel takviye ve inş. İmalatı

682.157

Sıhhi tes. İmalatı

53.676

Yer altı su deposu

142.370

Havalandırma imalatı

285.368

Alt yapı kanalları

11.250

Mutfak tes. İmalatı

369.235

Alt yapı imalat işleri

192.732

Toplam

10.140.790

İşlerinden yeni bina yapımı olarak kabul edilemeyecek olanların belirlenerek bunlara ait tutarların toplam tutardan düşülerek hesaplama yapılması gerekmektedir.”

__

Denilmek suretiyle karar içinde çelişkiye düşülmüştür. Bir başka ifadeyle iş deneyim belgesinde yer alan iş kalemlerinden önemli bir bölümünün kabul edilerek değerlendirmeye alıınması, bir kısım iş kalemlerinin parasal değerlerinin ise değerlendirme dışı bırakılması gerektiği şeklindeki Kurul kararı, o iş deneyim belgesinin öz de B-II grup işler kapsamında değerlendirilmesi gerektiğinin Kurul tarafindan da kabul edildiğini göstermektedir.

İstekli tarafından sunulan İş deneyim belgesi içerisinde yer alan ve kurul tarafından tenkisata tabi tutulan ve (yeni bina yapım işi olarak kabul edilmeyen) yıkım söküm işleri (1.075.563), yıkım söküm nakliyesi (895.573), elektrik söküm işleri (179.715), mekanik tesisat söküm işleri (88.520), tefriş donanım (630.372), temel takviye ve inşaat imalatı (682.157), yer altı su deposu (142.370), alt yapı kanalları (11.250), alt yapı imalat işleri (192.732)’ne ait tutarların iş deneyim belgesine esas tutardan çıkarıldığı,sayılan işlerin toplam tutarı 3.898.252 ABD $.ı (% 23 ihale tenzilatı uygulanması sonucunda 3.001.654 ABD $ olmaktadır) olduğu, isteklinin sunduğu iş deneyim belgesine konu işlerin toplam tutarının 7.808.408 ABD $.ı olduğu, bu tutardan 3.001.654 ABD $.ı düşülmesi sonucu kalan 4.806.754 ABD $’ın benzer iş kapsamında değerlendirilebilecek işler tutarı olduğu ve bu tutarın güncellenmesi sonucunda bulunan 22.032.497,64 TL’nin iş deneyiminin değerlendirilmesine esas olarak dikkate alınması gerektiği, Diy-Mar İnş. San. ve Tic. A.Ş.’nin teklif fiyatının 43.969.599,31 TL. olduğu ve ihalede teklif edilen bedelin %80’i oranında iş deneyimi istendiği dikkate alındığında en az 35.175.679,45 TL’lik iş deneyim belgesi sunması gerektiği, anılan firmanın teklif dosyası kapsamında sunmuş olduğu iş deneyim belgesinin benzer iş kapsamında değerlendirilebilecek kısımlarının güncellenmiş tutarının 22.032.497,64 TL olduğu, dolayısıyla idari şartnamede ön görülen iş deneyim tutarını karşılamadığı, gerekçesiyle Diy-Mar İnş. San. ve Tic. A.Ş.’nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

Ayrıca, ihaleye teklif veren isteklilerden ERMİT şirketinin iş deneyim belgesinin B-III grubuna dahil işlerden olması, YAPI-TEK firması iş deneyim belgesinin geçersiz olması , TEMA şirketinin sunmuş olduğı iş deneyim belgesinin değerlendirilebilecek kısmının güncellenmiş tutarının idari şartnamede istenilen tutarı karşılamadığı, KAZOVA ve MERCAN firmalarının iş deneyim belgelerinin ihale dokümanında tanımlanan benzer işe uygun olmadığı, bu nedenle de anılan bu firma tekliflerinin de değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

Şeklinde yapılan değerlendirme sonucunda İhale üzerinde bırakılan DİY-MAR firması,Şikayet sahibi ERMİT Firması ile ihaleye teklif sunan YAPI-TEK, TEMA, KAZOVA ve MERCAN firmalarının tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılarak “Düzeltici İşlem Tesis Edilmesi”ne karar verilmiştir.

İstekli tarafından sunulan iş deneyim belgesi içerisinde yer alan yıkım söküm işleri (1.075.563 ), yıkım söküm nakliyesi (895.573), elektrik söküm işleri (179.715), mekanik tesisat söküm işleri (88.520), tefriş donanım (630.372), temel takviye ve inşaat imalatı (682.157), yer altı su deposu (142.370), alt yapı kanalları (11.250), alt yapı imalat işleri (192.732)’ne ait tutarların yeni bina yapım işi olarak kabul edilmeyerek iş deneyim belgesi tutarından çıkarılması, mevzuata aykırı olduğu kadar, işin tekniğine de aykırı bir değerlendirmedir. Şöyle ki:

İncelemeye konu Kars Havaalanı Terminal Binası ihalesiyle ilgili yaklaşık maliyet hesap cetveli incelendiğinde; makine ile terminal binası yıkılması, demirli demirsiz beton inşaatı yıkımı, çimento harçlı inşaat yıkımı; bordür, her türlü sıva, ahşap kapı pencere, cemekan , alüminyum imalat,alüminyum doğrama çatı örtüsü, cam, demir çatı makası, profil imalat sökülmesi işleri, kazı yapılması ve tefrişat ve harici mobilya temini işlerini yaklaşık maliyet içerisinde yer aldığı, aynı iş kalemlerine Pursantaj Cetvelinde de yer verildiği, sayılan bu iş kalemlerinin isteklinin sunduğu iş deneyim belgesinde yer alan iş kalemleriyle bire bir örtüştüğü,

Ayrıca; temel takviye ve inşaat imalatıyla, yer altı su deposu imalatı, alt yapı kanalları yapımı, alt yapı imalat işlerinin ne hak ediş raporlarında ne de iş bitirme belgesinde tamir onarım mahiyetinde işler olduğuna ilişkin bir değerlendirme yer almaz iken, yapım işi oldukları konusunda hiçbir duraksama olmayan bu iş kalemlerine ilişkin tutarlarınbir bütün olarak ele alınması gerekirken iş bitirme belgesi tutarından düşülmesininişin tekniğine de aykırı olduğu ,

İhale konusu iş bünyesinde bina yapımı dışında, yıkım onarım işlerinin olduğu, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan iş deneyim belgesine konu iş bünyesinde de bina yapımı dışında, yıkım onarım işlerinin olduğu tespitine rağmen, ihale komisyonunca iş deneyim belgelerinin idarece uygun bulunduğu, anlaşılmaktadır.

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan iş deneyim belgesinin ihale konusu iş ile benzer iş tebliğinde aynı grupta yer aldığından, aynı yapım tekniğini gerektiren aynı içerik ve nitelikte işler olduğundan İhale komisyonu kararıyla ihale üzerinde bırakılan Diy-Mar İnş. San. ve Tic. A.Ş.’nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılarak “Düzeltici İşlem Tesis Edilmesi” şeklindeki Kurul kararına “ Şikayet Uygun Bulunmadığı” şeklinde karar verilmesi gerektiği şeklindeki görüşümle katılmıyorum.

Abdullah DÜNDAR****

** Kurul Üyesi**

EK GEREKÇE

İncelemeye konu ihalede;

İhale ilanının 9 uncu maddesinde; “teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatlar ile bu fiyatlara ilişkin idarenin tanımladığı yapım şartlarına göre ihale dokümanı kapsamında verilen analiz formatına uygun analizler ve teklif bedelini gösteren hesap cetveli sunulacaktır.” şeklinde düzenlendiği belirlenmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 10. maddesinin (b) bendinde, ihaleye katılacak isteklilerden, mesleki ve teknik yeterliklerinin belirlenmesine ilişkin olarak istenebilecek bilgi ve belgeler 9 madde halinde belirtildikten sonra, ihale konusu işin niteliğine göre, belirtilen bilgi ve belgelerden hangilerinin yeterlik değerlendirmesinde kullanılacağı, ihale dokümanında ve ihale veya ön yeterliğe ilişkin ilan veya davet belgelerinde belirtileceğinin hüküm altına alındığı; sayılan belgeler arasında “** analizlere** ” yer verilmediği anlaşılmıştır.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 30. maddesinin 1. fıkrasının (ç) bendinde; “Yaklaşık maliyeti, eşik değerin onda birine eşit ve bu değerin üzerinde olan ihalelerde, idare tarafından isteklilerden aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi ile sözleşmenin uygulanması aşamasında kullanılmak üzere teklifleri ekinde;

_ 1) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde, teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatlar ile bu fiyatlara ilişkin idarenin tanımladığı yapım şartlarına göre ihale dokümanı kapsamında verilen analiz formatına uygun analizler ve teklif bedelini gösteren hesap cetveli,_

_ 2) Teklif birim fiyatlı işlerde; teklif edilen fiyatlara ilişkin olarak idarenin tanımladığı her bir iş kaleminin yapım şartlarına göre ihale dokümanı kapsamında verilen analiz formatına uygun analizler,_

_ istenir. _

_ Teklifin aşırı düşük bulunması halinde ise, Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapılacak açıklamada, ayrıca bu analizlere dayanak teşkil eden bütün bilgi ve belgeler (proforma faturalar, malzemeye ilişkin teklif alma yazıları, yardımcı analizler ve buna benzer) sunulur.” _hükmü yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliğinin 38. maddesinde; “ 38.1. Uygulama Yönetmeliğinin “İstenecek belgeler” başlıklı 30 uncu maddesinin birinci fıkrasının (ç) bendi hükmü uyarınca,

a) Teklif birim fiyatlı işlerde; teklif edilecek birim fiyatlara ilişkin olarak idare tarafından, tanımladığı her bir iş kaleminin yapım şartlarına, tarif ve içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

b) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde; idare tarafından teklif bedelini oluşturacak iş kalemleri ve/veya iş gruplarının yapım şartlarına bağlı kalınarak, her iş kalemi/iş grubunun içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

(Ek-Y.2)’de yer alan örneğe uygun analiz formatının düzenlenerek ihale dokümanı kapsamında isteklilere verilmesi gerekmektedir. …” düzenlemesi yer almaktadır.

05.03.2009 tarihinde yürürlüğe giren Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ile yürürlükten kaldırılan, 11.09.2003 tarihli, 25226 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 34. maddesine 08.06.2004 tarih ve 25486 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Yönetmelikle eklenen 3. fıkrasında yer alan “… isteklilerden teklifleri ekinde … ” sözcüklerinin iptali istemiyle açılan davada; Danıştay 13. Dairesinin 09.01.2009 tarih ve E:2006/731, K:2009/116 sayılı kararı ile, “… _4734 sayılı Yasa’nın ihaleye katılım kurallarını düzenleyen bölümünde yer alan 10. Maddesinin (h) fıkrası uyarınca isteklilerin, tekliflerinin ekinde istenilen belgeleri vermemeleri halinde, ihale dışı bırakılmaları sonucu doğuracağından, Yasa’da düzenlenmeyen bir belgenin, yönetmelik hükmü ile istenebilecek belgeler kapsamına dahil edilmesine hukuken olanak bulunmamaktadır. Bu itibarla teklifler değerlendirildikten sonra, ancak aşırı düşük tekliflerin varlığı halinde Yasa’nın 38. Maddesi uyarınca istenmesi mümkün olan analizlerin böyle bir durumun ortaya çıkıp çıkmayacağının belli olmadığı tekliflerin verilmesi aşamasında, bir ihaleye katılım şartı olarak istenilmesine olanak sağlayan Yönetmelik hükmünde yer alan “… isteklilerden tekliflerinin ekinde …” ibaresinde ve bu ibareye dayanılarak tesis edilen dava konusu işlemin 1. Maddesinde hukuka uyarlık bulunmamaktadır. _…” gerekçesiyle anılan düzenlemenin iptaline karar verilmiştir.

Anayasa’nın 138. maddesinde; “… Yasama ve yürütme organları ile idare, mahkeme kararlarına uymak zorundadır; bu organlar ve idare, mahkeme kararlarını hiçbir suretle değiştiremez ve bunların yerine getirilmesini geciktiremez.” hükmü yer almakta olup, 2577 sayılı Kanun’un 28. maddesinin dördüncü fıkrasında da; “ Mahkeme kararlarının (otuz) gün içinde kamu görevlilerince kasten yerine getirilmemesi halinde ilgili, idare aleyhine dava açabileceği gibi, kararı yerine getirmeyen kamu görevlisi aleyhine de tazminat davası açılabilir.” hükmü yer almaktadır.

Anayasa’nın 138 ve 2577 sayılı Yasa’nın 28. Maddesi uyarınca yargı kararlarının, geciktirilmeksizin uygulanması gerektiği ve etkisiz kılacak düzenleme yapılamayacağı açıktır.

Öte yandan, Anayasa’nın 124. maddesi gereği Başbakanlık, bakanlıklar ve kamu tüzelkişilerinin, kendi görev alanlarını ilgilendiren kanunların ve tüzüklerin uygulanmasını sağlamak üzere ve bunlara aykırı olmamak koşuluyla yönetmelikler çıkarabileceği açıktır. Yönetmelikler, yasa tekniğine uygun olmaması ve güçlükler bulunması nedeniyle yasal düzenlemelerde yer almayan ancak idarenin işleyişi ve kamu yararı için önceden belirlenmesi zorunlu bulunan teknik konu ve ayrıntıları yasal çerçeve içerisinde kalmak koşuluyla düzenleyebilir. Kamu idaresi tarafından görev alanına giren konularda yönetmelikler yapılırken dayanağı yasanın bütününe bağlı kalınması zorunlu olduğu gibi yasayı ve yasanın amacını aşar veya yasa konusu alanlara girer nitelikte düzenleme yapma olanağı da bulunmamaktadır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nda, 05.12.2008 tarih ve 27075 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 5812 sayılı Kanun’la yapılan değişiklik kapsamında da “ ihaleye katılımda yeterlik ” kriterlerini belirleyen 10. maddede “analizlerin de istenebileceğine” ilişkin bir düzenlemenin yer almadığı görülmektedir.

Bu nedenle, Yasa’da düzenlenmeyen bir belgenin Yönetmelik ve Tebliğ hükümleri ile istenebilecek belgeler kapsamına dahil edilmesine hukuken olanak bulunmamaktadır.

Anılan Kanun hükmü ve Danıştay Onüçüncü Dairesinin kararı birlikte değerlendirildiğinde, Kanun’da belirtilmeyen ekonomik ve mali yeterlik ile mesleki ve teknik yeterlik kriterine ilişkin olarak Yönetmelik ve Tebliğle düzenleme yapılması mümkün olmadığından, teklifler değerlendirildikten sonra, ancak aşırı düşük tekliflerin varlığı halinde Yasanın 38. Maddesi uyarınca istenmesi mümkün olan analizlerin, böyle bir durumun ortaya çıkıp çıkmayacağının belli olmadığı, haliyle de ihale üzerinde kalanda belli olmadan, sözleşme aşamasındaki duruma ilişkin düzenleme yapılarak, teklif ekinde tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında, ihaleye katılım şartı olarak istenilmesinde hukuka uyarlık bulunmamaktadır.

4734 sayılı Kanunun 56. Maddesinin 2. Fıkrasında; “ Kurum itirazen şikayet başvurularını başvuru sahibinin iddiaları ile idarenin şikayet üzerine aldığı kararda belirlenen hususlar ve itiraz edilen işlemler bakımından eşit muamele ilkesinin ihlal edilip edilmediği açılarından inceler. İdare tarafından şikayet veya itirazen şikayet üzerine alınan ihalenin iptal edilmesi işlemine karşı yapılacak itirazen şikayet başvuruları ise idarenin iptal gerekçeleriyle sınırlı incelenir.” hükmü mevcuttur.

İnceleme kapsamındaki ihalede, ihale konusu işi oluşturan iş kalemlerine ilişkin analizlerin isteklilerden teklifleri ekinde istenmesi, 4734 sayılı Yasa’ya aykırılık oluşturmakta ise de, bu konuda idareye şikâyet başvurusunda bulunulmadığı anlaşıldığından, bu hukuki koşullar çerçevesinde; yazılı gerekçelerle “düzeltici işlem belirlenmesine” ilişkin karara katılıyorum.

** AdemKAMALI Kurul Üyesi **