KİK Kararı: 2010/UY.III-3943

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2010/079
Gündem No : 35
Karar Tarihi : 27.12.2010
Karar No : 2010/UY.III-3943
BAŞVURU SAHİBİ:
Silahtaroğlu İnş. Nak. Harf. ve Tic. Ltd. Şti., Emniyet Caddesi, No: 34 Erciş/VAN VEKİLİ: Av. Çağrı SİLAHTAROĞLU Emniyet Caddesi, No:34 Erciş/VAN

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Karayolları Genel Müdürlüğü 10. Bölge Müdürlüğü, Yıldızlı Mevkii 61310 Akçaabat/TRABZON

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2010/502588 İhale Kayıt Numaralı "Trabzon- Aşkale (Dap) (Dokap) Gümüşhane - Kale Arası Km: 105+000 - 123+543,529 Arası Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Üstyapı İşleri, Köprü İşleri, Tünel İşleri ve Çeşitli İşler Yapılması İşi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

24.12.2010 tarih ve III.Y.37.59.0259/2010-54E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Karayolları Genel Müdürlüğü 10. Bölge Müdürlüğü tarafından 01.12.2010 tarihinde belli istekliler arasında ihale usulü ile yapılan “Trabzon- Aşkale (Dap) (Dokap) Gümüşhane - Kale Arası Km: 105+000 - 123+543,529 Arası Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Üstyapı İşleri, Köprü İşleri, Tünel İşleri ve Çeşitli İşler Yapılması İşi” ihalesine ilişkin olarak Silahtaroğlu İnş. Nak. Harf. ve Tic. Ltd. Şti. vekili Av. Çağrı Silahtaroğlu’nun 22.11.2010 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 24.11.2010 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 06.12.2010 tarih ve 50564 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 06.12.2010 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (a) bendi gereğince, ihalenin iptaline,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; ihaleye ilişkin ön yeterlilik ilanın 4.4.1 inci maddesinde benzer işin; “29/12/2005 tarih ve 26038 sayılı Resmi Gazete’de yayınlanan Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer İşlere Dair Tebliğde bulunan herhangi bir gruba dahil olmaması sebebiyle Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 3. maddesine istinaden benzer iş olarak ‘Devlet Yolu veya Otoyollarda (Köprü, Tünel ve Bitümlü Sıcak Karışım) Yol Yapımı İşleri (Altyapı+Üstyapı) Yapılması’ İşlerinin tamamı kabul edilmiştir.”şeklinde tanımlandığı, EKAP üzerinden yaptıkları incelemede ihale konusu işin Tebliğ’de yer alan A-III, A-VIII, A-IX, A-X, A-XII gruplarından herhangi birine veya ikisine dahil olduğunun anlaşıldığı, benzer işin bu gruplardan birine dahil edilmesi gerekirken yukarıdaki şekilde belirlenmesinin mevzuata aykırı olduğu ve rekabeti engellediği, benzer işe dair Tebliğde imalatın nerede yapıldığının önemi bulunmaması sebebiyle il ve devlet yollarının tüm gruplarda birlikte değerlendirildiği, herhangi bir ayrıştırmaya gidilmediği, il yollarının devlet yollarından ayrı değerlendirilmediği, ayrıca sadece devlet yolu ve otoyollarda köprü, tünel ve bitümlü sıcak karışım işlerinin aynı belgede olma ihtimali zayıf olduğundan yeterliği sağlayacak firmanın sayısının az olacağı ve rekabetin engelleneceği, iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

İncelemeye konu ihale, Karayolları 10. Bölge Müdürlüğü tarafından gerçekleştirilen “Trabzon- Aşkale (Dap) (Dokap) Gümüşhane - Kale Arası Km: 105+000 - 123+543,529 Arası Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Üstyapı İşleri, Köprü İşleri, Tünel İşleri ve Çeşitli İşler Yapılması” işidir.

İhaleye ilişkin ilan incelendiğinde, işin belli istekliler arasında ihale usulü ile ihaleye çıkarıldığı, ön yeterlik değerlendirilmesi sonucu yeterliği tespit edilenler arasından ön yeterlik şartnamesinde belirtilen kriterlere göre sıralanarak listeye alınan 6 adayın teklif vermeye davet edileceği, işin süresinin yer tesliminden itibaren 1000 (Bin) takvim günü olarak belirlendiği anlaşılmıştır.

Ön yeterlik şartnamesinde işin adı, “Trabzon- Aşkale (Dap) (Dokap) Gümüşhane - Kale Arası Km: 105+000 - 123+543,529 Arası Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Üstyapı İşleri, Köprü İşleri, Tünel İşleri ve Çeşitli İşler Yapılması İşi” olarak belirtilmiş, ihale onay belgesinde işin türü ve fiziki miktarı aşağıdaki şekilde gösterilmiştir:

· Toprak İşleri (799.880,15 m3 yarma ve yan ariyet kazısı, 142,97 m3 ocak ariyet kazısı, 25.000 m3 zayıf zemin kazısı, 18.544 km reglaj),

· Sanat Yapıları (231.827,540 m3 sanat yapıları kazısı, 224.011,69 m3 beton, 100.000 m3 moloz taş duvar, 19.800 m3 prefabrik beton parke imali, nakli ve yerine döşenmesi, 22.633 m prefabrik beton bordür yapılması ve yerine döşenmesi),

· Köprü İşleri (47.871,29 m3 köprü kazısı, 13.465,78 m3 beton, 1.575 m ø 120 cm çapında boş foraj, 1.575 m ø 120 cm çapında yerinde dökme kazık yapılması, 2.498,55 ton demir),

· Tünel İşleri (29.441,98 m3 tünel kazısı, 1.220,110 m3 tünel püskürtme betonu, 20.504 m kaya bulonu tesis edilmesi, 9.916,39 m2 tünelde su yalıtımı yapılması, 3.096,330 m3 tünel nihai beton kaplaması),

· Üst Yapı İşleri (108.834,264 m3 alttemel, 218.394,792 m3 plent-miks temel, 385.731,78 m2 bitümlü sıcak temel, 370.788,18 m2 binder, 366.872,30 m2 aşınma),

· Çeşitli İşler (34.000 m oto korkuluk yapılması).

İhaleye ilişkin ilanın 4.3.1 ve ön yeterlik şartnamesinin 7.5.1 inci maddesinde; aday tarafından 77.000.000 TRY (Türk Lirası)'den az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin sunulmasının istendiği,

Yine ihale ilanının 4.4.1 ve ön yeterlik şartnamesinin 7.6 ncı maddesinde benzer iş tanımlamasının ise; _“29/12/2005 tarih ve 26038 sayılı Resmi Gazete’de yayınlanan Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer İşlere Dair Tebliğde bulunan herhangi bir gruba dahil olmaması sebebiyle Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 3. maddesine istinaden benzer iş olarak ‘Devlet Yolu veya Otoyollarda (Köprü, Tünel ve Bitümlü Sıcak Karışım) Yol Yapımı İşleri (Altyapı+Üstyapı) Yapılması’ İşlerinin tamamı kabul edilmiştir.” _şeklinde yapıldığı görülmüştür.

İhale işlem dosyasında yer alan bila tarih ve sayılı tutanakta da; 4734 sayılı Kanunun 20 nci maddesine göre belli istekliler arasında ihale usulü ile ihale edildiği belirtilen işin, Tebliğde bulunan herhangi bir gruba girmemesi gerekçesiyle, benzer iş tanımlamasının yukarıda gösterildiği şekilde belirlendiği açıklanmıştır.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Tanımlar” başlıklı üçüncü maddesine göre benzer iş; ihale konusu iş veya işin bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik gösteren, aynı veya benzer inşaat tekniği gerektiren, tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman ile mali güç, ihtisas ve organizasyon gerekleri itibariyle benzer özellikteki işleri ifade etmektedir.

Aynı Yönetmeliğin “İş deneyimini gösteren belgeler” başlıklı 39 uncu maddesinin dördüncü fıkrasında; “Yapım işlerinde iş deneyiminde değerlendirilecek benzer işlerin belirlendiği tebliğde belirtilen esaslara uygun biçimde, hangi nitelikteki iş ya da işlerin benzer iş kabul edileceği idarece tespit edilir ve ihale veya ön yeterlik dokümanı ile ihale veya ön yeterliğe ilişkin ilanda veya davet mektubunda belirtilir.” hükmü bulunmaktadır.

Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer İşlere Dair Tebliğde;

_ “4734 sayılı Kanun ve bu çerçevede Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği hükümlerine göre gerçekleştirilen ihalelerde bazı idarelerce yapılan benzer iş belirlemelerinin Kanunun 5 inci maddesindeki rekabet ilkesine ve anılan Yönetmeliğin 3 üncü maddesindeki benzer iş tanımına aykırı olduğu görülmüştür. İdarelerce işin niteliğine uygun ve rekabeti artıracak şekilde benzer iş belirlemesi yapmasına esas olmak üzere ekte yer alan “Benzer İş Grupları Listesi” oluşturulmuştur. Bu listede sekiz (8) ana başlık ve bu başlıkların altında çeşitli gruplar düzenlenmiş olup bu gruplar da kendi içinde alt gruplara ayrılmıştır. İdareler, ilanda ve idari şartnamede ihale edecekleri yapım işinin ekteki “Benzer İş Grupları Listesi”nde yer alan iş gruplarından hangisine dahil olduğunu tespit edecekler ve bu grubu esas almak suretiyle benzer iş belirlemesi yapacaklardır. _

__

_ Söz konusu belirleme yapılırken ihale konusu işin içinde bulunduğu gruba atıf yapılabileceği gibi işin niteliğine göre birden fazla gruba da atıf yapılabilecektir. Örneğin: “Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer İşlere Dair Tebliğ de yer alan A/II Grubu işler benzer iş olarak kabul edilecektir.” şeklinde belirleme yapılabileceği gibi, “ Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer İşlere Dair Tebliğ de yer alan A/VII ve A/XIV Grubu işler benzer iş olarak kabul edilecektir.”şeklinde belirleme de yapılabilecektir. Bununla birlikte, ayrıştırma yapılmak suretiyle herhangi bir grupta sayılan işlerden bazılarının seçilerek benzer iş olarak belirlenmesi mümkün bulunmamaktadır. Örneğin: “Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer İşlere Dair Tebliğ de yer alan B/IV Grubundaki 4, 5, 6 ve 7 nolu işler benzer iş sayılacaktır.” şeklinde bir belirleme yapılamayacaktır._

_ …_

_ İhale konusu işin Benzer İş Grupları Listesinde bulunan hiçbir gruba dahil olmadığı ya da edilemediğinin tespiti halinde ise, bu husus bir tutanağa bağlanacak, benzer iş belirlemesi işin niteliğine göre, Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 3 üncü maddesinde yapılan benzer iş tanımına uygun olarak ve rekabeti engellemeyecek şekilde yapılacaktır…”_

__

Açıklamalarına yer verilmiştir.

Anılan Tebliğ ekinde benzer iş grupları oluşturulmuş olup, ihale konusu işle ilgi kurulabilecek gruplar aşağıda aktarılmıştır:

_ “ (A) Alt Yapı İşleri_

__

III. Grup: Temel-Tünel, Kapalı Drenaj, Galeri İşleri

__

1. Kapalı drenaj işleri

2. Su tünelleri, derivasyon ve enerji tünelleri, galeriler

3. Demiryolu ve karayolu tünelleri

4. İdarece belirlenecek benzer nitelikteki işler

__

VIII. Grup: Bitümlü Sıcak Karışım Yeni Yol Yapımı İşleri (Altyapı+Üstyapı)

__

1. Otoyol/Devlet /il yolu yapımı işleri

2. Devlet ve/veya il yolu yapımı işleri

3. Köy yolu/Belediye/cadde/sokak yapımı işleri

_4. İdarece belirlenecek benzer nitelikteki işler _

__

IX. Grup: Sathi Kaplama veya Diğer Yeni Yol Yapımı İşleri (Altyapı+Üstyapı)

__

1. VIII. Grup İşler

2. Otoyol/Devlet /il yolu yapımı işleri

3. Devlet ve/veya il yolu yapımı işleri

4. Belediye/cadde/sokak yapımı işleri

5. İdarece belirlenecek benzer nitelikteki işler

__

__

__

X. Grup: Bitümlü Sıcak Karışım Yol Üstyapısı İşleri

__

1. VIII. Grup İşler

2. Otoyol/Devlet /İl yolu işleri

3. Cadde/sokak üstyapı işleri

4. İdarece belirlenecek benzer nitelikteki işler

XI. Grup: Sathi Kaplama ve Diğer Yol Üstyapısı İşleri __

__

1. IX. Grup İşler

2. X. Grup İşler

3. Devlet ve/veya il yolu işleri

3. Cadde/sokak üstyapı işleri

4. İdarece belirlenecek benzer nitelikteki işler

__

XII. Grup: Alt-Üst Geçit-Köprü İşleri

__

1. Köprü, viyadük, akadük yapımı işleri

2. Alt-üst geçitler ve/veya kavşak işleri

3. İdarece belirlenecek benzer nitelikteki işler”

__

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğine göre benzer iş, ihale konusu iş veya işin bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik gösteren, aynı veya benzer inşaat tekniği gerektiren, tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman ile mali güç, ihtisas ve organizasyon gerekleri itibariyle benzer özellikteki işleri ifade ettiğine göre, benzer işin ihale konusu işlere benzer nitelikteki işleri de kapsayacak şekilde belirlenmesi gerekmektedir.

Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer İşlere Dair Tebliğde ise, ihale konusu işin benzer iş grupları listesinde bulunan hiçbir gruba dahil olmadığı ya da edilemediğinin tespiti halinde, bu hususun bir tutanağa bağlanarak, işin niteliğine göre, Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 3 üncü maddesinde yapılan benzer iş tanımına uygun olarak benzer iş tanımı yapılması noktasında idarelere yetki verilmiştir.

İhale konusu işin adı “Trabzon - Aşkale (Dap) (Dokap) Gümüşhane - Kale Arası Km: 105+000 - 123+543,529 Arası Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Üstyapı İşleri, Köprü İşleri, Tünel İşleri ve Çeşitli İşler Yapılması İşi” olarak belirlenmiş olup, yukarıda da açıklandığı üzere, bünyesinde köprü ve tünel inşaatı imalatlarını da barındıran, esasen bir yol yapımı işidir. İş kapsamında bitümlü sıcak karışım yeni yol yapımı (altyapı + üstyapı işleri), karayolu tüneli, köprü ve sanat yapıları bulunmaktadır. Tebliğ grupları incelendiğinde, ihale konusu işin kapsamında bulunan işlerin bir arada bulunduğu bir grup bulunmamaktadır.

Bu durum Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer İşlere Dair Tebliğde belirtildiği üzere, idare tarafından tutanağa bağlanmış ve benzer iş tanımlaması idare tarafından “ Devlet Yolu veya Otoyollarda (Köprü, Tünel ve Bitümlü Sıcak Karışım) Yol Yapımı İşleri (Altyapı+Üstyapı) Yapılması” şeklinde yapılmıştır. Yani ihaleye katılmak isteyen adayların, iş deneyimlerine konu belgelerinde, yol yapımı kapsamında köprü, tünel, BSK (bitümlü sıcak karışım) yol yapımı, altyapı ve üstyapı işlerinin tamamının birlikte bulunması şartı getirilmiştir. İhale konusu işin, köprü ve tünel inşaatı imalatlarını da içinde barındıran, yaklaşık 18,5 Km’lik bir yol yapım işi olduğu düşünüldüğünde idarece benzer işe ilişkin bu şekilde bir belirleme yapılmasının kaçınılmaz olduğu değerlendirilmiştir.

İhaleye ilişkin yukarıda aktarılan teknik düzenlemelere göre idarenin Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer İşlere Dair Tebliğin kendisine tanıdığı yetki kapsamında belirlemiş olduğu benzer iş tanımının, yapılacak imalatlar düşünüldüğünde ihale işin mahiyetine uygun olduğu anlaşılmaktadır. Benzer iş tanımının, başvuru sahibinin dilekçesinde belirtildiği gibi belirlenmesinin ise, yapılacak işin bünyesine dahil olması gereken tüm imalatları/uzmanlığı kapsamayacağı muhakkaktır. Dolayısıyla, idarece yapılan benzer iş tanımında mevzuata aykırılık bulunmadığı görüldüğünden başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Dr. Hasan GÜL

Başkan****

Ali Kemal AKKOÇ

II. Başkan****

Hicabi ECE

Kurul Üyesi****

Ali KAYA

Kurul Üyesi****

Bahattin IŞIK

Kurul Üyesi****

Hakan GÜNAL

Kurul Üyesi****

Kazım ÖZKAN

Kurul Üyesi****

Adem KAMALI

Kurul Üyesi****

Abdullah DÜNDAR

Kurul Üyesi****

KARŞI OY

İncelemeye konu ihale, Karayolları 10. Bölge Müdürlüğü tarafından gerçekleştirilen “Trabzon- Aşkale (Dap) (Dokap) Gümüşhane - Kale Arası Km: 105+000 - 123+543,529 Arası Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Üstyapı İşleri, Köprü İşleri, Tünel İşleri ve Çeşitli İşler Yapılması” işidir.

İhaleye ilişkin ilan incelendiğinde, işin belli istekliler arasında ihale usulü ile ihaleye çıkarıldığı, ön yeterlik değerlendirilmesi sonucu yeterliği tespit edilenler arasından ön yeterlik şartnamesinde belirtilen kriterlere göre sıralanarak listeye alınan 6 adayın teklif vermeye davet edileceği, işin süresinin yer tesliminden itibaren 1000 (Bin) takvim günü olarak belirlendiği anlaşılmıştır.

Ön yeterlik şartnamesinde işin adı, “Trabzon- Aşkale (Dap) (Dokap) Gümüşhane - Kale Arası Km: 105+000 - 123+543,529 Arası Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Üstyapı İşleri, Köprü İşleri, Tünel İşleri ve Çeşitli İşler Yapılması İşi” olarak belirtilmiş, ihale onay belgesinde işin türü ve fiziki miktarı aşağıdaki şekilde gösterilmiştir:

· TOPRAK İŞLERİ (799.880,15 m3 yarma ve yan ariyet kazısı, 142,97 m3 ocak ariyet kazısı, 25.000 m3 zayıf zemin kazısı, 18.544 km reglaj),

· SANAT YAPILARI (231.827,540 m3 sanat yapıları kazısı, 224.011,69 m3 beton, 100.000 m3 moloz taş duvar, 19.800 m3 prefabrik beton parke imali, nakli ve yerine döşenmesi, 22.633 m prefabrik beton bordür yapılması ve yerine döşenmesi),

· KÖPRÜ İŞLERİ (47.871,29 m3 köprü kazısı, 13.465,78 m3 beton, 1.575 m ø 120 cm çapında boş foraj, 1.575 m ø 120 cm çapında yerinde dökme kazık yapılması, 2.498,55 ton demir),

· TÜNEL İŞLERİ (29.441,98 m3 tünel kazısı, 1.220,110 m3 tünel püskürtme betonu, 20.504 m kaya bulonu tesis edilmesi, 9.916,39 m2 tünelde su yalıtımı yapılması, 3.096,330 m3 tünel nihai beton kaplaması),

· ÜST YAPI İŞLERİ (108.834,264 m3 alttemel, 218.394,792 m3 plent-miks temel, 385.731,78 m2 bitümlü sıcak temel, 370.788,18 m2 binder, 366.872,30 m2 aşınma),

· ÇEŞİTLİ İŞLER (34.000 m oto korkuluk yapılması).

Yaklaşık maliyet hesap cetveli incelendiğinde; ihale konusu işin karsız yaklaşık maliyeti toplam 88.703.874,49 TL olup, iş kapsamında bulunan toprak işleri, sanat yapıları ve üstyapı işlerinin toplam tutarı 69.755.074,60 TL’dir ve karsız yaklaşık maliyetin yaklaşık % 79’una tekabül etmektedir. İş kapsamında yaptırılacak tünel işleri tutarının ise 4.772.479,01 TL (karsız yaklaşık maliyet tutarının yaklaşık % 5’i) ve köprü işlerinin tutarının ise 11.502.410,78 TL (karsız yaklaşık maliyet tutarının yaklaşık % 13’ü) olarak hesaplandığı görülmektedir.

Görüldüğü üzere ihale konusu iş, bünyesinde köprü ve tünel inşaatı imalatlarını da barındıran, yaklaşık 18,5 km’lik bir yol yapımı işidir.

İhaleye ilişkin ilanın 4.3.1 ve ön yeterlik şartnamesinin 7.5.1 inci maddesinde; aday tarafından 77.000.000 TRY (Türk Lirası)'den az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin sunulmasının istendiği,

Yine ihale ilanının 4.4.1 ve ön yeterlik şartnamesinin 7.6 ncı maddesinde benzer iş tanımlamasının ise; _“29/12/2005 tarih ve 26038 sayılı Resmi Gazete’de yayınlanan Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer İşlere Dair Tebliğde bulunan herhangi bir gruba dahil olmaması sebebiyle Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 3. maddesine istinaden benzer iş olarak ‘Devlet Yolu veya Otoyollarda (Köprü, Tünel ve Bitümlü Sıcak Karışım) Yol Yapımı İşleri (Altyapı+Üstyapı) Yapılması’ İşlerinin tamamı kabul edilmiştir.” _şeklinde yapıldığı görülmüştür.

İhale işlem dosyasında yer alan bila tarih ve sayılı tutanakta da; 4734 sayılı Kanunun 20 nci maddesine göre belli istekliler arasında ihale usulü ile ihale edildiği belirtilen işin, Tebliğde bulunan herhangi bir gruba girmemesi gerekçesiyle, benzer iş tanımlamasının yukarıda gösterildiği şekilde belirlendiği açıklanmıştır.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Tanımlar” başlıklı üçüncü maddesine göre benzer iş; ihale konusu iş veya işin bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik gösteren, aynı veya benzer inşaat tekniği gerektiren, tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman ile mali güç, ihtisas ve organizasyon gerekleri itibariyle benzer özellikteki işleri ifade etmektedir.

Aynı Yönetmeliğin “İş deneyimini gösteren belgeler” başlıklı 39 uncu maddesinin dördüncü fıkrasına göre; yapım işlerinde iş deneyiminde değerlendirilecek benzer işlerin belirlendiği tebliğde belirtilen esaslara uygun biçimde, hangi nitelikteki iş ya da işlerin benzer iş kabul edileceği idarece tespit edilir ve ihale veya ön yeterlik dokümanı ile ihale veya ön yeterliğe ilişkin ilanda veya davet mektubunda belirtilir.

Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer İşlere Dair Tebliğde;

_4734 sayılı Kanun ve bu çerçevede Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği hükümlerine göre gerçekleştirilen ihalelerde bazı idarelerce yapılan benzer iş belirlemelerinin Kanunun 5 inci maddesindeki rekabet ilkesine ve anılan Yönetmeliğin 3 üncü maddesindeki benzer iş tanımına aykırı olduğu görülmüştür. İdarelerce işin niteliğine uygun ve rekabeti artıracak şekilde benzer iş belirlemesi yapmasına esas olmak üzere ekte yer alan “Benzer İş Grupları Listesi” oluşturulmuştur. Bu listede sekiz (8) ana başlık ve bu başlıkların altında çeşitli gruplar düzenlenmiş olup bu gruplar da kendi içinde alt gruplara ayrılmıştır. İdareler, ilanda ve idari şartnamede ihale edecekleri yapım işinin ekteki “Benzer İş Grupları Listesi”nde yer alan iş gruplarından hangisine dahil olduğunu tespit edecekler ve bu grubu esas almak suretiyle benzer iş belirlemesi yapacaklardır. _

__

Söz konusu belirleme yapılırken ihale konusu işin içinde bulunduğu gruba atıf yapılabileceği gibi işin niteliğine göre birden fazla gruba da atıf yapılabilecektir. Örneğin: “Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer İşlere Dair Tebliğ de yer alan A/II Grubu işler benzer iş olarak kabul edilecektir.” şeklinde belirleme yapılabileceği gibi, “ Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer İşlere Dair Tebliğ de yer alan A/VII ve A/XIV Grubu işler benzer iş olarak kabul edilecektir.”şeklinde belirleme de yapılabilecektir. Bununla birlikte, ayrıştırma yapılmak suretiyle herhangi bir grupta sayılan işlerden bazılarının seçilerek benzer iş olarak belirlenmesi mümkün bulunmamaktadır. Örneğin: “Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer İşlere Dair Tebliğ de yer alan B/IV Grubundaki 4, 5, 6 ve 7 nolu işler benzer iş sayılacaktır.” şeklinde bir belirleme yapılamayacaktır.

…

İhale konusu işin Benzer İş Grupları Listesinde bulunan hiçbir gruba dahil olmadığı ya da edilemediğinin tespiti halinde ise, bu husus bir tutanağa bağlanacak, benzer iş belirlemesi işin niteliğine göre, Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 3 üncü maddesinde yapılan benzer iş tanımına uygun olarak ve rekabeti engellemeyecek şekilde yapılacaktır…”

__

Açıklamalarına yer verilmiştir.

Anılan Tebliğ ekinde benzer iş grupları oluşturulmuş olup, ihale konusu işle ilgi kurulabilecek gruplar aşağıda aktarılmıştır:

“ (A) ALT YAPI İŞLERİ

__

III.GRUP: TEMEL-TÜNEL, KAPALI DRENAJ , GALERİ İŞLERİ

__

1. Kapalı drenaj işleri

2. Su tünelleri, derivasyon ve enerji tünelleri, galeriler

3. Demiryolu ve karayolu tünelleri

4. İdarece belirlenecek benzer nitelikteki işler

__

__

VIII.GRUP: BİTÜMLÜ SICAK KARIŞIM YENİ YOL YAPIMI İŞLERİ (Altyapı+Üstyapı)

__

1. Otoyol/Devlet /il yolu yapımı işleri

2. Devlet ve/veya il yolu yapımı işleri

3. Köy yolu/Belediye/cadde/sokak yapımı işleri

_4. İdarece belirlenecek benzer nitelikteki işler _

__

IX.GRUP: SATHİ KAPLAMA VEYA DİĞER YENİ YOL YAPIMI İŞLERİ (Altyapı+Üstyapı)

__

1. VIII. Grup İşler

2. Otoyol/Devlet /il yolu yapımı işleri

3. Devlet ve/veya il yolu yapımı işleri

4. Belediye/cadde/sokak yapımı işleri

5. İdarece belirlenecek benzer nitelikteki işler

__

X.GRUP: BİTÜMLÜ SİCAK KARIŞIM YOL ÜSTYAPISI İŞLERİ

__

1. VIII. Grup İşler

2. Otoyol/Devlet /il yolu işleri

3. Cadde/sokak üstyapı işleri

4. İdarece belirlenecek benzer nitelikteki işler

XI.GRUP: SATHİ KAPLAMA VE DİĞER YOL ÜSTYAPISI İŞLERİ __

__

1. IX. Grup İşler

2. X. Grup İşler

3. Devlet ve/veya il yolu işleri

3. Cadde/sokak üstyapı işleri

4. İdarece belirlenecek benzer nitelikteki işler

__

XII.GRUP : ALT-ÜST GEÇİT-KÖPRÜ İŞLERİ

__

1. Köprü, viyadük, akadük yapımı işleri

2. Alt-üst geçitler ve/veya kavşak işleri

3. İdarece belirlenecek benzer nitelikteki işler”

İhale konusu işin adı “Trabzon- Aşkale (Dap) (Dokap) Gümüşhane - Kale Arası Km: 105+000 - 123+543,529 Arası Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Üstyapı İşleri, Köprü İşleri, Tünel İşleri ve Çeşitli İşler Yapılması İşi” olarak belirlenmiş olup, yukarıda da açıklandığı üzere, bünyesinde köprü ve tünel inşaatı imalatlarını da barındıran, esasen bir yol yapımı işidir. İş kapsamında bitümlü sıcak karışım yeni yol yapımı (altyapı + üstyapı işleri), karayolu tüneli, köprü ve sanat yapıları bulunmaktadır. Tebliğ grupları incelendiğinde, ihale konusu işin kapsamında bulunan işlerin bir arada bulunduğu bir grup bulunmamaktadır.

Anılan Tebliğ, idarelere, ihale konusu işin Benzer İş Grupları Listesinde bulunan hiçbir gruba dahil olmadığı ya da edilemediğinin tespiti halinde, benzer iş belirlemesinin işin niteliğine göre, Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 3 üncü maddesi hükmüne uygun olarak belirleme yetkisi vermektedir. Ancak Tebliğde de açıklandığı üzere bu yetki, Uygulama Yönetmeliğinin 3 üncü maddesinde yapılan benzer iş tanımına uygun olarak ve rekabeti engellemeyecek şekilde kullanılmalıdır.

Uygulama Yönetmeliğine göre benzer iş, ihale konusu iş veya işin bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik gösteren, aynı veya benzer inşaat tekniği gerektiren, tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman ile mali güç, ihtisas ve organizasyon gerekleri itibariyle benzer özellikteki işleri ifade ettiğine göre, benzer işin ihale konusu işlere benzer nitelikteki işleri de kapsayacak şekilde belirlenmesi gerekmektedir. Aksi durum ihaleye katılımı daraltıcı ve rekabeti engelleyici nitelikte olacaktır.

İncelenen ihaledeki benzer iş tanımının, ihale konusu iş ile aynı şekilde yapıldığı görülmektedir. Benzer iş tanımı, _“Devlet Yolu veya Otoyollarda (Köprü, Tünel ve Bitümlü Sıcak Karışım) Yol Yapımı İşleri (Altyapı+Üstyapı) Yapılması” _işleri şeklindedir. Yani ihaleye katılmak isteyen adayların, iş deneyimlerine konu belgelerinde, yol yapımı kapsamında köprü, tünel, BSK (bitümlü sıcak karışım) yol yapımı, altyapı ve üstyapı işlerinin tamamının birlikte bulunması şartı getirilmiştir. Mevcut düzenlemeye göre, sözgelimi A-VIII grubu kapsamında bulunan ve otoyol yapımı işine konu bir belgeyle ihaleye katılmak isteyen bir aday, iş kapsamında tünel imalatı yapmamış ise incelenen ihaleye katılamayacaktır. Yahut salt tünel imalatına konu bir iş kapsamında elde ettiği belgeyle ihaleye katılmak isteyen aday da aynı durumdadır. Tünel imalatının, yol yapım imalatına göre inşaat tekniği, tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman ile mali güç, ihtisas ve organizasyon gerekleri bakımından farklı bir uzmanlık gerektiriyor olduğu izahtan varestedir. Bununla birlikte bu durum tek başına, benzer işin idarece ihale konusu iş ile aynı şekilde tanımlanmasını haklı çıkarmamaktadır. Zira Tebliğde idareye verilen benzer iş belirleme yetkisi, benzer iş tanımına uygun, rekabeti arttıracak ve katılımı genişletecek şekilde benzer işin tanımlanmasını sağlamayı amaçlamaktadır. Kaldı ki Tebliğ idarelere, ihale konusu iş kapsamında yaptırılması düşünülen imalatlara ilişkin birden çok gruba atıf yapabilme, hatta her grubun sonunda yer verilen “İdarece belirlenecek benzer nitelikteki işler” seçeneği ile belirledikleri gruplara ilave olarak spesifik işler ekleyebilme imkanını da vermektedir.

4734 sayılı Kanunun “İhaleye katılımda yeterlik kuralları” başlıklı 10 uncu maddesinde de, mesleki ve teknik yeterliğin belirlenmesi amacıyla, istekliler tarafından kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin belgelerin sunulması istenmektedir. Benzer işin ihale konusu iş ile aynı şekilde belirlenmesi sebebiyle, sadece ihale konusu işi yapmış olanların ihaleye katılmalarına imkan sağlayacak bir düzenleme ise, her şeyden önce Kanunun 5 inci maddesinde yer verilen temel ilkelerin ihlaline sebebiyet verecektir.

Yapılan inceleme sonucunda; ihalede benzer iş belirlemesinin mevzuata uygun yapılmadığı, ihale konusu iş ile aynı şekilde tanımlandığı, anılan düzenlemenin ihaleye katılımı daraltıcı ve rekabeti engelleyici nitelikte olduğu sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenle; incelemeye konu ihalenin iptal edilmesi gerektiği yönündeki düşüncemle, “itirazen şikayet başvurusunun reddine” ilişkin karara katılmıyorum.

Adem KAMALI

****Kurul Üyesi