KİK Kararı: 2010/UY.III-3359

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2010/068
Gündem No : 45
Karar Tarihi : 01.11.2010
Karar No : 2010/UY.III-3359
BAŞVURU SAHİBİ:
Seydi Vakkas Gürbüz, Mareşal Fevzi Çakmak Bulvarı 23 Sokak No:5/A

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Gaziantep İl Sağlık Müdürlüğü, Tepebaşı Mahallesi Hastane Caddesi No:26 27010

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2010/103833 İhale Kayıt Numaralı "Şahinbey (Mülk) Köyü Sağlık Ocağı İkmal İnşaatı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

11.10.2010 tarih ve III.Y.31.50.G024/2010-54E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Gaziantep İl Sağlık Müdürlüğü tarafından 16.08.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Şahinbey (Mülk) Köyü Sağlık Ocağı İkmal İnşaatı” ihalesine ilişkin olarak Seydi Vakkas Gürbüz’ün 24.09.2010 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, şikayet başvurusu hakkında idare tarafından süresi içinde karar alınmaması üzerine, başvuru sahibinin 07.10.2010 tarih ve 35940 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 07.10.2010 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; ihale üzerinde bırakılan Gökdeniz Dek. İnş. Gıda Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin aşırı düşük teklif açıklamalarının Kamu İhale Genel Tebliği hükümlerine uygun olmadığı iddiasına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

İdari şartnamenin 2 nci maddesinde ihale konusu işin adı, “Şahinbey (Mülk) Köyü Sağlık Ocağı İkmal İnşaatı” şeklinde belirlenmiş olup, anılan şartnamenin 19 uncu maddesinde isteklilerin tekliflerini, anahtar teslimi götürü bedel üzerinden verecekleri, ihale sonucu, ihale üzerine bırakılan istekliyle anahtar teslimi götürü bedel sözleşme imzalanacağı düzenlenmiştir.

Kamu İhale Genel Tebliğinin, yapım işi ihalelerinde aşırı düşük teklif açıklamasını düzenleyen 45.1.1 inci maddesinde, ihaledeki geçerli teklifler tespit edildikten sonra hesaplanacak aşırı düşük teklif sınır değeri formülü açıklanmış; 45.1.6 ncı maddesinin (a) bendinde, aşırı düşük teklif sahibi istekliler tarafından proforma faturalarla açıklama yapılması durumunda; proforma faturada proforma fatura içeriği mala ilişkin olarak mükellefin son geçici vergi beyanname döneminde tespit edilen birim ortalama maliyetinin belirtileceği ve proforma faturaya, ilgili malın son geçici vergi beyanname dönemine ait bir alış ve bir satış faturası örneği eklenerek tasdik anlaşması yapılan Yeminli Mali Müşavir veya beyannamelerini imzalayan Serbest Muhasebeci Mali Müşavir’e onaylatılacağı, proforma fatura veren imalatçı ise; proforma fatura ekinde, ilgili mala ilişkin imalatçının son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan birim maliyet cetvelinin verileceği; (b) bendinde, isteklilerce yapılan açıklamalarda teklifin bir bölümünü oluşturan iş kısımlarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması halinde; söz konusu fiyat tekliflerinin ekinde, Vergi Usul Kanununa göre tutulması zorunlu olan yasal defter ve belgelere uygunluğu Yeminli Mali Müşavir veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavir tarafından onaylanmış maliyet tespit raporunun sunulmasının zorunlu olduğu, söz konusu maliyet tespit raporunda, fiyat teklifi verilen işle ilgili varsa malların birim ortalama maliyetleri ile işçilik maliyetlerinin belirtilmesi gerektiği; (c) bendinde, isteklinin ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda; söz konusu malın emsal bedeli ile değerlenmesi gerektiği; (ç) bendinde, isteklinin açıklamalarını kendi ürettiği mallara dayandırması durumunda; mükellefin tasdik anlaşması yaptığı Yeminli Mali Müşavir veya beyannamelerini imzalayan Serbest Muhasebeci Mali Müşavir tarafından onaylı, son geçici vergi beyanname dönemine ait üretim konusu mala ilişkin maliyet tespit raporunun sunulmasının zorunlu olduğu, maliyet tespit raporunda üretilen mala ilişkin birim maliyetlerin gösterilmesi gerektiği; (d) bendinde, istekliler tarafından yapılan açıklamada, malın stoklarda bulunduğunun belirtilmesi durumunda; Vergi Usul Kanununun 182 nci maddesi gereğince tutulması gereken envanter defterinin ilgili malzeme veya mala ilişkin kısmının mükellefin tasdik anlaşması yaptığı Yeminli Mali Müşavir veya beyannamelerini imzalayan Serbest Muhasebeci Mali Müşavir tarafından onaylı örneğinin veya mükellefin tasdik anlaşması yaptığı Yeminli Mali Müşavir veya beyannamelerini imzalayan Serbest Muhasebeci Mali Müşavir tarafından hazırlanan ve onaylanan ilgili malzeme veya mala ilişkin stok tespit raporunun sunulmasının zorunlu olduğu stok tespit raporunda mükellefin yasal defter ve belgelerine uygun ilgili malzeme veya mala ilişkin birim maliyetlerin gösterilmesi gerektiği düzenlenmiştir.

İdarece, teklifi sınır değerin altında kalan 4 istekliden 18.08.2010 tarihli yazılar ile teklif bileşenlerini tevsik eden açıklamalarda bulunmaları ve bu açıklamaların 31.08.2010 tarihi saat 17:00’e kadar idareye sunulması istenilmiştir.

Bu çerçevede, Gökdeniz Dek. İnş. Gıda Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti. dışında kalan diğer isteklilerin aşırı düşük açıklamasında bulunmadıkları, söz konusu istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklaması ön yazısında “…aşırı düşük bulunan teklifimizin maliyet bileşenleri açıklamaları (2009 Bayındırlık B.F. poz analizli maliyet bileşenleri, piyasa fiyatlı maliyet bileşenleri) ekte sunulmuştur.” ifadesinin kullanıldığı, açıklama kapsamında; “birim fiyat teklif cetveli” başlığı altında idarenin yapım şartlarına uygun iş kalemlerinin teklif edildiği, bu iş kalemlerinin tevsiki için;

a) İş kalemlerinin tümü için proforma faturalar sunulduğu,

b) İş kalemlerinin tümü için Bayındırlık ve İskan Bakanlığı’nın 2009 yılı rayiçleri kullanılarak analiz tanzim edildiği,

c) İş kalemlerinin tümü için piyasadan teklif alındığı ve bunlara ilişkin faturalar sunulduğu görülmüştür.

Yukarıdaki açıklamadan anlaşılacağı üzere, ihale üzerinde bırakılan firmanın aşırı düşük açıklamasını tevsik etmek için aynı iş kalemlerini 3 farklı yöntemle açıkladığı görülmüş olup, bunlardan hangisinin kabul edileceği anlaşılamamakla birlikte, hak kaybına yol açılmaması açısından her 3 açıklama yöntemi için de inceleme yapılmıştır.

Gökdeniz Dek. İnş. Gıda Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti. “ç. bordürü, yivli karo, ck. karo ve süpürgelik malzemesi” için Kalyon Karo Ltd. Şti.’nden proforma fatura temin etmiş, ancak proforma faturada birim ortalama maliyetin belirtilmediği, alış ve satış faturalarının sunulmadığı görülmüştür. Aynı husus “fayans, granit plaka, yapıştırıcı, derz dolgu maddesi, fayans çıtası, derz artısı, hazır beton malzemeleri” için temin edilen proforma faturalarda da söz konusu olup, bunlara ait alış ve satış faturalarının sunulmadığı, birim ortalama maliyetin belirtilmediği görülmüştür. Ayrıca, söz konusu firmanın inşaat iş kalemlerinin tümü için Artı Tasarım Ltd. Şti. ve Mimarka Ltd. Şti.nden, tesisat iş kalemlerinin tümü için Kılıç Mühendislik’ten, elektrik imalatları için BFM Ltd. Şti.nden birim fiyat cetveli şeklinde dizayn edilmiş proforma fatura temin ettiği, bunların toplamının 199.757,73 TL olduğu görülmüş olup, proforma faturalarla yapılan açıklama bu haliyle kabul edilse dahi, proforma teklifleri tevsik eden hiçbir belge sunulmadığı görüldüğünden ihale üzerinde bırakılan isteklinin (a) bendinde belirtilen açıklama yöntemi mevzuata uygun bulunmamıştır.

İhale üzerinde bırakılan isteklinin, iş kalemlerinin tümü için Bayındırlık ve İskan Bakanlığı analizlerini kullanarak yaptığı açıklamada, 2009 yılı rayiçlerini kullandığı, güncel rayiçleri kullanmadığı tespit edilmiştir.

Bayındırlık ve İskan Bakanlığınca yayımlanan 2009 Yılı Yapı İşleri Birim Fiyat Tarifleri Eki Fiyat Listesinde;

_ “- Bayındırlık ve İskan Bakanlığı’nın Teşkilat ve Görevleri hakkında 180 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 209 sayılı KHK. ile değişik 2 nci maddesinin (n) bendi uyarınca hazırlanmış olup, 180 sayılı KHK’nin 209 sayılı KHK. ile değişik 32’inci maddesi kapsamına_

giren kuruluşlar uymak ve uygulamakla yükümlüdürler.

_ - 4703 sayılı yasa gereği piyasa gözetim ve denetiminden sorumlu Bakanlıkların çıkardığı uygulamada olan yönetmeliklerle, bu yönetmeliklere dayalı olarak yayımlanan/yayımlanacak tebliğlere uyulması zorunludur. (1 Ocak 2009 Tarihinden itibaren geçerlidir.)_

_ AÇIKLAMALAR_

_ 1- Bu listede yer alan birim fiyatların oluşumunda kullanılan rayiç fiyatlarına ve bu birim fiyatların listesine Katma Değer Vergisi dahil değildir._

_ … _

_ 3- 2009 yılı Rayiç Listelerinde bulunan gereçlerden standartlara göre değiştirilmiş bulunan yeni isimleri gösterir cetvel, boyut ve tarif bakımından 2009 yılı Birim Fiyatları için de geçerlidir._

_ …_

_ 5- Değiştirilen analizlerle bunlara göre düzenlenen yeni birim fiyatlar yürürlüğe konulduğu yıl başından itibaren geçerli olup, geçmiş yıllarda ihale edilmiş işler için sözleşmesine esas birim fiyat tarifleri ve analizleri uygulanacaktır._

_ …” _ hükmü,

2009 Yılı Yapı İşleri İnşaat Birim Fiyatlarına Esas İşçilik-Araç Ve Gereç Rayiç Listelerinde ise;

_ “RAYİÇLERE AİT GENEL HÜKÜMLER_

_ 1-Bu listelerdeki rayiçler 2009 yılına ait yapım birim fiyatlarının tesbitinde kullanılacaktır. Bu nedenle, bir hizmet, araç veya gerecin, inşaat birim fiyatlarının tesbiti yönünden ortalama bir değer mahiyetinde olup kesin bir ücret veya fiyat niteliğinde değildir._

_ …_

_(1 Ocak 2009 tarihinden itibaren geçerlidir.)” _hükmü yer almakta olup, anılan hükümlerden anlaşılacağı üzere, 2009 yılı birim fiyatları 01.01.2009 - 31.12.2009 dönemini kapsamaktadır. İnceleme konusu ihale 16.08.2010 tarihinde gerçekleştirildiğinden, isteklilerin açıklamalarını Bayındırlık ve İskan Bakanlığı birim fiyat ve rayiçlerine dayandırmaları durumunda, ihale tarihinin içinde bulunduğu yıla ilişkin, 01.03.2010 tarihinde yayımlanmış olan, 2010 yılı birim fiyatlarını ve rayiçlerini kullanmaları gerekmektedir. Aksi halde, hangi yılın birim fiyatları daha düşük ise, o yılın birim fiyat veya rayiçlerini kullanan istekliler, teklif fiyatlarının düşük çıkması suretiyle kendilerine avantaj sağlayabilmektedirler.

İhalenin yapıldığı yıl birim fiyatları ile isteklilerin tekliflerini sunarken kullandıkları yıl birim fiyatlarının farklı olmasının diğer bir sakıncası ise kendini fiyat farkı verilmesi ve yeni fiyat oluşturulması hususlarının ortaya çıkması durumunda göstermekte ve bu husus da sözleşmenin uygulanması aşamasında sorunlara sebep olma riskini beraberinde getirmektedir. Bu itibarla, söz konusu isteklinin (b) bendinde belirtilen açıklama yöntemi de mevzuata uygun bulunmamıştır.

Gökdeniz Dek. İnş. Gıda Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti.,’nin üçüncü açıklama yöntemi olarak, iş kalemlerinde büyük yekun tutan çatı, kalıp, mermer döşeme, ahşap doğrama, demir, sıva, boya ve alçı sıva, perforje demir, fayans-seramik ve karo işçilikleri için muhtelif kişi ve firmalardan teklif aldığı, ancak bu teklifleri maliyet tespit raporu ile tevsik etmediği anlaşılmıştır. Bunların yanında Gökdeniz Dek. İnş. Gıda Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti., adına, muhtelif firmalarca imalatların bünyesinde bulunan muhtelif yapı malzemeleri için (alçı, alüminyum profil,boya, demir, çimento vd.) faturalar tanzim edildiği, bu faturaların büyük kısmının Temmuz 2010 tarihini taşımakta olduğu, SMMM veya YMM onaylı olmadığı ve son geçici vergi beyanname dönemine ait olmadığı tespit edilmiştir.

Yukarıda yer alan hükümler ve tespitler neticesinde; ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının yukarıda belirtilen Tebliğin ilgili maddelerine uygun olmadığı anlaşıldığından değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihale üzerinde bırakılanGökdeniz Dek. İnş. Gıda Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti., nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Ali Kemal AKKOÇ

II. Başkan****

Hicabi ECE

Kurul Üyesi****

Ali KAYA

Kurul Üyesi****

Hakan GÜNAL

Kurul Üyesi****

Kazım ÖZKAN

Kurul Üyesi****

Adem KAMALI

Kurul Üyesi****

Abdullah DÜNDAR

Kurul Üyesi****

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi****