KİK Kararı: 2010/UY.III-3210

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2010/066
Gündem No : 70
Karar Tarihi : 18.10.2010
Karar No : 2010/UY.III-3210
BAŞVURU SAHİBİ:
Abdurrahman Akgün , Hacıömer Mahallesi 85. Sokak No:15 K.1 D.2 ADIYAMAN

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Adıyaman Valiliği İl Özel İdaresi Plan Proje Yatırım ve İnşaat Müdürlüğü, Eski Köy Hizmetleri Kahta Yolu Üzeri 02100

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2010/78228 İhale Kayıt Numaralı "Adıyaman Kahta İlçesi 200 Öğrencilik Ortaöğretim Pansiyonu Yapım İşi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

13.10.2010 tarih ve II.Y.27.34.0260/2010-25E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Adıyaman Valiliği İl Özel İdaresi Plan Proje Yatırım ve İnşaat Müdürlüğü tarafından 26.07.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Adıyaman Kahta İlçesi 200 Öğrencilik Ortaöğretim Pansiyonu Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak Abdurrahman Akgün’ün 24.08.2010 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 31.08.2010 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 02.09.2010 tarih ve 24649 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 02.09.2010 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle;ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının idare tarafından uygun bulunmayarak değerlendirme dışı bırakılması gerektiği

iddiasına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

Kesinleşen ihale komisyon kararı incelendiğinde, 18 isteklinin teklif verdiği ve anahtar teslim götürü bedel üzerinden tekliflerin alındığı ihalede, geçerli 16 teklif esas alınarak idare tarafından Kamu İhale Genel Tebliğinde yer alan matematiksel formüle göre sınır değerin tespit edildiği ( 2.072.366,30 TL ) ve bu değerin altında teklif veren üç istekliden aşırı düşük teklif açıklaması istendiği, açıklamada bulunmayan bir isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı, ihale üzerinde bırakılan Güllüoğlu San. San. Tic. Ltd. Şti – Ercihan İnş. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın açıklamasının uygun bulunduğu, Şelma Ltd. Şti. tarafından yapılan açıklamaların ise uygun görülmeyerek ihalenin sonuçlandırıldığı anlaşılmıştır.

Sınır değerin 15 geçerli teklif esas alınarak 2.072.099,67 TL olarak hesaplanması gerekirken, idare tarafından anahtar teknik personel diploması sunmadığı gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılan VBZ İnş. San. Tic. Ltd. Şti.’nin teklifi de dahil edilerek 16 teklif üzerinden hesaplandığı görülse de, bu durumun sınır değerin doğru hesaplandığı durumda aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulacak isteklilerde dolayısıyla da ihale sonucunda bir etkisi olmadığı anlaşılmıştır.

İhale üzerinde bırakılan istekli Güllüoğlu San. San. Tic. Ltd. Şti – Ercihan İnş. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından yapılan açıklamada, kamu kurumlarının yayımladığı fiyatların kullanıldığı iş kalemleri için listeye, diğer iş kalemleri için ise analizler, proforma faturalar, teklif alma yazıları ve bu belgelerin eklerine yer verilmiştir.

İhale ilan tarihi (30.06.2010) itibariyle yürürlükte olan Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 60 ıncı maddesinde; “(1) (Değişik:26/06/2010-27623 R.G./2 md.) İhale komisyonu verilen tekliflerden teklif fiyatı, Kurum tarafından belirlenen hesaplama yöntemine göre yapılan hesaplama sonucunda ortaya çıkan aşırı düşük teklif sınır değerinin altında olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenlere ilişkin;

…

b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,

__

c) (a) ve (b) bentlerinde belirtilen analizlerin girdi maliyetlerine ilişkin bilgi ve belgeleri,

__

yazılı olarak ister.

__

(2) İhale komisyonu;

__

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen işin özgünlüğü,

__

hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları, isteklinin teklifinin hesaplanmasına dayanak teşkil eden bütün bilgi ve belgeleri de dikkate almak suretiyle değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen aşırı düşük teklifler, geçerli teklif olarak dikkate alınır.

__

_(3) Aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde; Kamu İhale Kurumu tarafından aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlenmiş ise ihale komisyonu bu düzenlemeyi esas alır.” _hükmüne yer verilmiştir. __

İhale ilan tarihi itibariyle yürürlükte olan Kamu İhale Genel Tebliğinin Özel Hükümlerine ilişkin İkinci Kısmının “Yapım İşi İhalelerine İlişkin Özel Hususları” düzenleyen Birinci Bölümünün 38 inci maddesinin alt maddelerinde; “…38.3. İsteklilerin iş kalemleri/iş grupları için kamu kurum ve kuruluşlarınca belirlenerek yayımlanmış birim fiyatları teklif etmeleri ve söz konusu iş kalemleri/grupları için; hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandıklarını, birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek teklifleri kapsamında sunmaları durumunda, analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda; isteklilerin, kamu kurum ve kuruluşlarınca belirlenmiş “kar ve genel gider içermeyen birim fiyatların” üzerine, kendi belirledikleri “kar ve genel gideri” ilave ederek, yayımlanmış birim fiyatın üzerinde olmamak kaydıyla, birim fiyatlarını oluşturmaları durumunda da; hangi kamu kurum ve kuruluşunun “kar ve genel gider hariç birim fiyatını” kullandıklarını ve kendi belirledikleri “kar ve genel gider” tutarını yazmak suretiyle liste halinde belirterek teklifleri kapsamında sunmaları halinde, söz konusu iş kalemleri/iş grupları için analiz düzenlemeleri zorunlu değildir.

…

38.4. İsteklilerin, inşaat iş kalemleri/iş grupları dışında yer alan sıhhi tesisat, kalorifer tesisatı, müşterek tesisat, havalandırma, brülör, asansör, elektrik tesisatı vb. iş kalemleri/iş grupları için bu iş kalemi/iş gruplarına ait malzeme ve montaj bedelini gösterecek şekilde analiz sunmaları yeterli kabul edilecektir.

…

38.7. Teklifi aşırı düşük bulunarak sorgulamaya tabi tutulan ve teklifine ilişkin açıklamada bulunan isteklilerin analizleri ayrıntılı olarak incelenecek olup; sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmayan, analiz girdilerindeki miktarlar ile fiyatların çarpımı sonucunda bulunan tutarları teklif birim fiyatlarla veya teklif fiyatlarla uyumlu olmayan isteklilere ait teklifler değerlendirme dışı bırakılacaktır. Aşırı düşük sınır değerin altında kalan isteklilerin analizleri üzerinde yapılan ayrıntılı incelemede; çarpım ve toplamlarda aritmetik hata bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatlar esas alınarak, aritmetik hatalar ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Bu şekilde düzeltilmiş analiz fiyatı, teklif fiyatı ile uyumlu olmayan istekliler değerlendirme dışı bırakılır.

__

38.8. İsteklilerin 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada; (45.1.6) maddesinde belirtildiği üzere, analiz bileşenlerine dayanak teşkil eden proforma faturaları, teklif alma yazıları, idarece istenmesi durumunda yardımcı ve/veya alt analizler ve buna benzer bütün bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

__

38.9. Analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde, Bayındırlık ve İskan Bakanlığı tarafından belirlenerek yayımlanmış rayiçleri kullanan ve söz konusu rayiçleri poz numaraları da belirterek liste halinde sunan isteklilerin, söz konusu rayiçlere ilişkin olarak (45.1.6) maddesinde belirtildiği şekilde, proforma fatura, teklif alma yazısı ve buna benzer belgeleri sunmalarına gerek bulunmamaktadır.

__

38.10. (38.3) maddesinde belirtilen şekilde kamu kurum ve kuruluşları tarafından yayımlanan birim fiyatları teklif eden isteklilerin, söz konusu birim fiyatları oluşturan girdilerin rayiçlerine ilişkin olarak (45.1.6) maddesinde belirtildiği şekilde, proforma fatura, teklif alma yazısı ve buna benzer belgeleri sunmalarına gerek bulunmamaktadır… ” açıklaması yer almaktadır.

Anılan Tebliğin “Aşırı düşük teklif değerlendirmesi” başlıklı 45 inci maddesinin 1.1 inci alt maddesinde aşırı düşük tekliflerin tespitine ilişkin sınır değer hesabına yönelik formülasyona yer verilmiş, madde devamında da; “…45.1.5. Teklifi aşırı düşük bulunan istekliler Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada, analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri (proforma faturalar, teklif alma yazıları, idarece istenmesi durumunda yardımcı analizler ve buna benzer) sunacaklardır.

__

45.1.6. İsteklilerin aşırı düşük sorgulamasına ilişkin açıklamaları belgelere dayanmalıdır. Belgelere dayanılmaksızın yapılan açıklamalar kabul edilmeyecektir. Bu çerçevede;

__

a) İstekliler tarafından proforma faturalarla açıklama yapılması durumunda; proforma faturada proforma fatura içeriği mala ilişkin olarak mükellefin son geçici vergi beyanname döneminde tespit edilen birim ortalama maliyet belirtilecek ve proforma faturaya, ilgili malın son geçici vergi beyanname dönemine ait bir alış ve bir satış faturası örneği eklenerek tasdik anlaşması yapılan YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM’e onaylatılacaktır. Proforma fatura veren imalatçı ise; proforma fatura ekinde, ilgili mala ilişkin imalatçının son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan birim maliyet cetveli verilecektir. Sunulan birim maliyet cetveli, mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı olmalıdır.

__

b) İsteklilerce yapılan açıklamalarda teklifin bir bölümünü oluşturan iş kısımlarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması halinde; söz konusu fiyat tekliflerinin ekinde, Vergi Usul Kanununa göre tutulması zorunlu olan yasal defter ve belgelere uygunluğu YMM veya SMMM tarafından onaylanmış maliyet tespit raporunun sunulması zorunludur. Söz konusu maliyet tespit raporunda, fiyat teklifi verilen işle ilgili varsa malların birim ortalama maliyetleri ile işçilik maliyetleri belirtilmelidir. Fiyat teklifinin kapsamında sadece mal bulunuyor ise; maliyet tespit raporu yerine, piyasadan alınan mallara ilişkin olarak yukarıda belirtildiği şekilde proforma faturaların, fiyat teklifi veren kişinin üretici olması durumunda ise, son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan ilgili malın birim maliyet cetvelinin sunulması zorunludur.

_ …_

ç) İsteklinin açıklamalarını kendi ürettiği mallara dayandırması durumunda; mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı, son geçici vergi beyanname dönemine ait üretim konusu mala ilişkin maliyet tespit raporunun sunulması zorunludur. Maliyet tespit raporunda üretilen mala ilişkin birim maliyetlerin gösterilmesi gerekmektedir.

__

d) İstekliler tarafından yapılan açıklamada, malın stoklarda bulunduğunun belirtilmesi durumunda; Vergi Usul Kanununun 182 nci maddesi gereğince tutulması gereken envanter defterinin ilgili malzeme veya mala ilişkin kısmının mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı örneğinin veya mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından hazırlanan ve onaylanan ilgili malzeme veya mala ilişkin stok tespit raporunun sunulması zorunludur. Stok tespit raporunda mükellefin yasal defter ve belgelerine uygun ilgili malzeme veya mala ilişkin birim maliyetlerin gösterilmesi zorunludur.

…

45.1.9. Yapılan açıklamalarda, son geçici vergi beyanname dönemine ilişkin belgelendirme yapılamaması durumunda; belgelendirmede bir önceki geçici vergi beyanname dönemi esas alınır.

__

45.1.10. Aşırı düşük sorgulaması sonucunda belgelere dayalı yazılı açıklama yapmayan, açıklamaları idarece tanımlanan yapım şartlarına uygun olmayan veya teknik şartnameye aykırı hususlar içeren isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle değerlendirme dışı bırakılacaktır...” açıklamasına yer verilmiştir.

İhale üzerinde bırakılan Güllüoğlu San. San. Tic. Ltd. Şti – Ercihan İnş. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’ nın aşırı düşük teklif açıklaması yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri çerçevesinde değerlendirildiğinde aşağıda belirtilen aykırılıklar tespit edilmiştir.

- İhale dokümanı kapsamında istekli olabileceklere verilen pursantaj listeleri incelendiğinde; idare tarafından kazı işleri için 15.001/3C poz no’ lu iş kaleminin kullanılması öngörülmüş ve yaklaşık maliyet bu poz numarası esas alınarak hesaplanmış, ancak başvuru sahibi tarafından aynı iş için 15.001/1A poz no iş kalemi kullanılarak hesaplama yapılmıştır. 15.001/3C No’lu Poz’un (Makine ile her derinlikte yumuşak ve sert toprağın kazılması gevşek ve bitkisel toprak, gevşek silt, kum, kil, siltli kil, kumlu kil, gevşek kil, killi kum ve çakıl,kürekle atılabilen taşlı toprak ve benzeri zeminler) karsız bayındırlık birim fiyatı 3.28, 15.001/1A No’lu Poz’un (Makine ile yumuşak ve sert toprak kazılması (gevşek ve bitkisel toprak, gevşek silt, kum, kil, siltli kil, kumlu ve gevşek kil, killi kum ve çakıl, kürekle atılabilen taşlı toprak ve benzeri zeminler) karsız birim fiyatı ise 2,01 TL dir. Ayrıca yaklaşık maliyet cetvelinde anılan iş kaleminden 2.174,440 m3 kullanılması öngörülürken ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından 1.078,740 m3 üzerinden hesaplama yapılmıştır.

- Yaklaşık maliyet hesap cetvelindeki imalat miktarları ile başvuru sahibinin hesap cetvelindeki imalat miktarları karşılaştırıldığında ikisi arasında önemli farklar olduğu görülmektedir. Bazı imalat kalemlerine ilişkin farklara aşağıdaki tabloda yer verilmiştir.

POZ NO

Yaklaşık Maliyette

öngörülen imalat miktarları

Aşırı düşük teklif sorgulaması sahibi tarafından öngörülen imalat miktarları

15.140/2

M3

539.941

491,350

18.071/1mk

M2

2.147.766

1.930.000

18.168/5/mk

M2

994.370

406.000

18.465/1

M2

630,035

550.000

19.053/1

M2

630,035

550.000

19.055/C2

M2

2.185.300

1.950.000

21.011

M2

13.302,780

11.500.000

23.014

Ton

118.006

100.000

25.048/4

M2

8.391,884

7.050.004

Bu durumda; yukarıda belirtilen iş kalemleri ve diğer bazı iş kalemlerinin imalatları için öngördüğü miktarların, anahtar teslim götürü bedel işler bakımından kabul edilebilir mertebeyi aşan eksiklikler içerdiği görülmektedir.

- İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından Mutfak ve Çamaşırhane Tesisatları İş Grubunun bünyesinde yer alan her bir iş kalemi için analiz vermesi gerekirken bu iş gruplarının tamamı için tek bir analiz ve Er-Yapı Taş İnş. Ykt. San. ve Tic.. Ltd. Şti.’ den alınan fiyat teklifinin sunulduğu görülmektedir. Yukarıda yer verilen tebliğ açıklamaları gereğince istekliler tarafından fiyat teklifi ile açıklama yapılan hallerde ekinde maliyet tespit raporu sunulması gerekmekte iken, Er-Yapı Taş İnş. Ykt. San. ve Tic. Ltd. Şti.’ den alınan proforma ekinde proforma fatura konusu mallara ilişkin Ege Krom Endrüstriyel Mutfak tarafından Er-Yapı Taş İnş. Ykt. San. ve Tic. Ltd. Şti. adına düzenlenmiş proforma fatura ve faturaların sunulduğu görülmektedir. İdare tarafından gönderilen belgeler arasında Er-Yapı Taş İnş. Ykt. San. ve Tic.. Ltd. Şti. tarafından düzenlenmiş satış faturası ya da fiyat teklifi konusu mallara ilişkin maliyet tespit raporu tespit edilememiştir.

- İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından Elektrik tesisatları arasında yer alan 904-104, 921-100, 921-402, 921-502, 923-201, 923-300 Poz No’lu iş kalemlerine ilişkin sunulan analizlerin malzeme-montaj için ayrıştırma yapılmadan sunulduğu, ayrıca bu analizlere ilişkin olarak sunulan İmeda Müh. İnş. Mak. Elk. Doğalgaz Asansör Ltd. Şti.’den alınan proforma fatura ekinde proforma fatura konusu mallara ilişkin stok tespit raporu ve alış faturalarına yer verildiği görülmüş olup, bu mallara ilişkin herhangi bir satış faturası ise tespit edilememiştir.

- İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından İnşaat işleri arasında yer alan bazı iş kalemlerine ilişkin sunulan analizlere ilişkin sunulan MBC Şahin İnş. Tem. Doğ. Nak. San. ve Tic. Ltd. Şti’den ’den alınan proforma fatura ekinde proforma fatura konusu mallara ilişkin alış faturalarına yer verildiği görülmüş olup, bu mallara ilişkin herhangi bir satış faturası ise tespit edilememiştir.

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri ve açıklamalar çerçevesinde, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olduğu, aşırı düşük teklif açıklaması uygun olmadığı görülen Güllüoğlu San. San. Tic. Ltd. Şti – Ercihan İnş. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği anlaşılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Güllüoğlu San. San. Tic. Ltd. Şti – Ercihan İnş. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın teklifinin değerlendirme dışı bırakılarak tekliflerin değerlendirilmesi ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.