KİK Kararı: 2010/UY.III-2897

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2010/062
Gündem No : 40
Karar Tarihi : 27.09.2010
Karar No : 2010/UY.III-2897
BAŞVURU SAHİBİ:
Star Asönsör Yürüyen Merdiven İnşaat Taah. Tic. ve San. Ltd. Şti., İvedik Organize Sanayi Bölgesi 24. Caddesi 729. Sokak 23 06370 Ostim ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Karayolları Genel Müdürlüğü Keşif ve Şartname Şubesi Müdürlüğü, İsmet İnönü Bulvarı No: 14 Yücetepe Çankaya/ANKARA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2010/65529 İhale Kayıt Numaralı "Kgm Asansörleri Muhtelif Onarım Yapım İşi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

22.09.2010 tarih ve III.Y.26.25.0221/2010-42E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Karayolları Genel Müdürlüğü Keşif ve Şartname Şubesi Müdürlüğü tarafından 25.06.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “KGM Asansörleri Muhtelif Onarım Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak Star Asönsör Yürüyen Merdiven İnşaat Taah. Tic. ve San. Ltd. Şti.’nin 10.08.2010 tarihinde yaptığı şikayet başvurusu hakkında idare tarafından süresi içinde karar alınmaması üzerine, başvuru sahibinin 25.08.2010 tarih ve 22183 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 25.08.2010 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle;

1. İdarece hazırlanan idari şartnamede alt yüklenici çalıştırılamayacağının belirtildiği, Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca yayımlanan Asansör Yönetmeliğine göre asansörün piyasaya arzından önce uygunluk değerlendirme işlemlerinden geçmesi gerektiği, Elektrik Mühendisleri Odası Asansörlere Ait Mühendislik Hizmetleri Uygulama Esasları Yönetmeliğine göre tatbikat projelerinin onaylanması için projenin yüklenicinin bünyesinde çalışan asansör SMM’i tarafından çizilmiş olması, dolayısıyla yüklenicinin bünyesinde asansör SMM belgeli mühendislerin bulunması gerektiği, Çankaya Belediyesi tarafından asansör işletme ruhsatının verilmesi aşamasında ise CE belgesi, ISO Kalite Standart Belgesi ve garanti belgesinin bulunması gerektiği, ihale üzerinde bırakılan isteklinin sayılan belgelere sahip olmaması nedeniyle alt yüklenici kullanmadan ihale konusu işi gerçekleştiremeyeceği, oysa alt yüklenici kullanımına ihale dokümanının izin vermediği,

2. Teknik şartnamenin 36.5 inci maddesinde Yüklenicinin TSE’den almış olduğu imalatta yeterlik belgesinin idarece onaylı suretinin istendiği, bu belgenin 15.04.2010 tarihinden itibaren yürürlükten kaldırıldığı, bu belge yerine Türk Standartlarına Uygunluk belgesinin getirildiği, inşaat firmalarında bu belgenin bulunmadığı,

3. İdarece hazırlanan ihale dokümanından ihale konusu işin kapsamında gerçekleştirilen işlerin tam olarak anlaşılamadığı,

İddialarına yer verilmiştir.

A- Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

1. Başvuru sahibinin 1 inci iddiasına ilişkin olarak:

Başvuru konusu ihaleye ait idari şartnamenin 2 nci maddesinde ihale konusu işin adı; “KGM Asansörleri Muhtelif Onarım Yapım İşleri” şeklinde, işin miktarı ve türü ise; “Mevcut asansörlerin ihtiyaca göre tadilatı ve engelli asansörlerinin yapımı” şeklinde belirtilmiştir.

31.07.2007 tarih ve 26420 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren Asansör Yönetmeliğinin 1 inci maddesinde Yönetmeliği amacı; “ insanların, insan ve yüklerin veya sadece yüklerin taşınmasında kullanılan asansörler ve bunlara ait güvenlik aksamlarının piyasaya arz edilmeden önce karşılamaları gereken temel sağlık ve güvenlik gereklerini belirlemek ” şeklinde belirtilmiş, 4 üncü maddesinde “ asansör monte eden ”, “ asansörlerin tasarım, imalat, montaj ve piyasaya arzından sorumlu olan, asansöre CE uygunluk işaretini iliştiren ve AT uygunluk beyanı düzenleyen özel veya tüzel kişi ” şeklinde, Asansör İşletme ve Bakım Yönetmeliğinin 4 üncü maddesinde yetkili servis; “ Asansör monte edenin, asansörlerin bakım hizmetlerini yürütmek için; sorumluluğu kendinde olmak üzere noter huzurunda yapılan sözleşme ile yetki verdiği TSE Hizmet Yeterlilik Belgesine sahip gerçek veya tüzel kişi” şeklinde tanımlanmış, Asansör Yönetmeliğinin 7 nci maddesinde ise bir asansörün piyasaya arzından önce, aşağıdaki alt bentlerde geçmesi gereken uygunluk değerlendirme işlemleri düzenlenmiştir.

İhale konusu işe ait teknik şartnamede yüklenicinin TSE’ye uygun malzemeler kullanacağı, paraşüt tertibatının kabin ve kat kapısıyla aynı marka olacağı yönünde düzenlemeler yer almakta ve teklif edilen asansörlerin tesisinde kullanılacak malzeme listesinin marka ve menşeini belirtir tablonun sunulması istenmektedir. Bununla birlikte idari şartnamenin yeterlik kriterlerini düzenleyen 7 nci maddesinde yüklenicinin kendisine ait TSE Hizmet Yeterlik Belgesini teklif ekinde sunması istenmemiş, isteklinin bünyesinde SMM (Serbest Müşavir Mühendis) belgeli mühendislerin bulunması hususu yeterlik kriteri olarak belirlenmemiştir. İhale komisyonu tarafından teklifler, ihale dokümanında yer alan kriterler esas alınarak değerlendirilmiş ve ihale Toptaş İnş. Tic. ve San. Ltd. Şti. üzerine bırakılmıştır. İhale dokümanında yeterlik kriteri olarak öngörülmeyen iddia konusu belgelerin ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulmamasının, Toptaş İnş. Tic. ve San. Ltd. Şti.’nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılma gerekçesi olarak değerlendirilemeyeceği, sözleşmenin uygulanması aşamasında Asansör Yönetmeliğine uygun olarak asansörlerin onarım ve montajının yapılması halinin ise sözleşmenin uygulanması aşamasına ilişkin olduğu anlaşılmıştır.

Diğer taraftan 14.09.2010 tarih ve 12389 sayılı yazımız ile Sanayi ve Ticaret Bakanlığı Sanayi Genel Müdürlüğüne “ Asansör Yönetmeliğinde belirlenen uygunluk değerlendirme işlemlerinden geçmiş asansör aksamlarının, bu aksamları üreten firma dışında bir başka firma tarafından temin edilerek asansör montajında kullanılıp kullanılamayacağı ” sorulmuş, Sanayi ve Ticaret Bakanlığı Sanayi Genel Müdürlüğünün 21.09.2010 tarih ve 29759 sayı ile Kurum kaydına alınan 17.09.2010 tarih ve 004432 sayılı cevabi yazısında; “” Asansör Yönetmeliği (95/16/AT) 7. Maddesinde bulunan hükümler çerçevesinde uygunluk değerlendirme işlemlerinden geçmiş asansör aksamların üretici firma veya üretici firma dışında başka bir firma tarafından kullanılmasına yönelik herhangi bir aksi hüküm bulunmamaktadır.” ifadelerine yer verilmiştir.

Asansör Yönetmeliğinin “Uygunluk Değerlendirme İşlemleri” başlıklı 7 nci maddesinde;

“(1) Güvenlik aksamları ve asansörler için uygunluk değerlendirme işlemlerinde aşağıdaki hususlar yerine getirilir.

a) Güvenlik aksamı imalatçısının veya Türkiye’de yerleşik yetkili temsilcisinin, bu Yönetmeliğin ekinde yer alan (Ek IV)’te belirtilen güvenlik aksamlarının piyasaya arzından önce;

1) Güvenlik aksamı modelinin bu Yönetmeliğin ekinde yer alan (Ek V)’e uygun olarak AT tip incelemesine ve bu Yönetmeliğin ekinde yer alan (Ek XI)’e uygun olarak onaylanmış kuruluş tarafından yapılacak imalat denetimine sunulması,

2) Güvenlik aksamı modelinin bu Yönetmeliğin ekinde yer alan (Ek V)’e uygun olarak AT tip incelemesine sunulması ve bu Yönetmeliğin ekinde yer alan (Ek VIII)’e uygun olarak imalat denetimine yönelik bir kalite güvence sistemi işletilmesi,

3) Bu Yönetmeliğin ekinde yer alan (Ek IX)’a uygun olarak tam kalite güvence sistemi işletilmesi,

usullerinden birisini seçerek uygunluk değerlendirmesine tabi tutması,

4) Seçilen uygunluk değerlendirmesi usulüne göre bu Yönetmeliğin ekinde yer alan (Ek VIII), (Ek IX) veya (Ek XI)’den ilgili olanda verilen şartları dikkate alarak, her güvenlik aksamına CE uygunluk işaretini iliştirmesi ve her aksam için bu Yönetmeliğin ekinde yer alan (Ek II)’de listelenen bilgiyi içeren AT Uygunluk Beyanını düzenlemesi,

gerekmektedir.

5) Güvenlik aksamı imalatçısı veya Türkiye’de yerleşik yetkili temsilcisi, AT Uygunluk Beyanının bir kopyasını güvenlik aksamının son imalat tarihinden itibaren 10 yıl süreyle muhafaza etmelidir.

b) Bir asansörün piyasaya arzından önce, aşağıdaki alt bentlerde belirtilen işlemlerden birinden geçmesi gerekmektedir.

1) Asansör, bu Yönetmeliğin ekinde yer alan (Ek V)’te belirtilen AT tip incelemesinden geçen bir asansöre uygun olarak tasarımlanmışsa; bu Yönetmeliğin ekinde yer alan (Ek VI)’da belirtilen son muayene ya da bu Yönetmeliğin ekinde yer alan (Ek XII) veya (Ek XIV)’te belirtilen kalite güvence sistemi uygulanarak, imal ve monte edilir ve deneyleri yapılır; bununla birlikte, aynı asansör üzerinde bir yandan tasarım ve imal aşamaları yapılırken diğer yandan montaj ve deney aşamalarına yönelik işlemler de yapılabilir.

2) Asansör, bu Yönetmeliğin ekinde yer alan (Ek V)’te belirtilen AT tip incelemesinden geçen bir model asansöre uygun olarak tasarımlanmışsa; bu Yönetmeliğin ekinde yer alan (Ek VI)’da belirtilen son muayene ya da bu Yönetmeliğin ekinde yer alan (Ek XII) veya (Ek XIV)’te belirtilen kalite güvence sistemi uygulanarak imal ve monte edilir ve deneyleri yapılır.

3) Asansör, bu Yönetmeliğin ekinde yer alan (Ek XIII)’e uygun bir kalite güvence sistemi uygulanan ve uyumlaştırılmış standartlara tam olarak uygun olmayan ve bu nedenle beraberinde bir tasarım incelemesi yer alan bir asansöre göre tasarımlanmış ise, buna ek olarak bu Yönetmeliğin ekinde yer alan (Ek VI)’da belirtilen son muayene ya da (Ek XII) veya (Ek XIV)’te belirtilen kalite güvence sistemi uygulanarak imal ve monte edilir ve deneyleri yapılır.

4) Asansöre bir onaylanmış kuruluş tarafından bu Yönetmeliğin ekinde yer alan (Ek X)’da belirtilen birim doğrulama işlemi uygulanır.

5) Asansör, bu Yönetmeliğin ekinde yer alan (Ek XIII)’e göre kalite güvence sistemine tabi olmakla birlikte, tasarım, ilgili uyumlaştırılmış standartlara tamamen uygun değilse, ek olarak tasarım incelemesi yapılır.

(2) Bu maddenin birinci fıkrasının (b) bendinin (1), (2) ve (3) numaralı alt bentlerinde düzenlenen durumlarda tasarımdan sorumlu kişi, imalat işleminden, montajdan ve deneyden sorumlu kişiye mutlak güvenlikle çalışabilmesi için gereken tüm belge ve bilgiyi sağlamak zorundadır.

(3) Asansör monte eden, bu maddenin birinci fıkrasının (b) bendinde sözü edilen bütün durumlarda, seçilen uygunluk değerlendirmesi usulüne göre bu Yönetmeliğin ekinde yer alan (Ek VI), (Ek X), (Ek XII), (Ek XIII) veya (Ek XIV)’ten ilgili olanda verilen şartları dikkate alarak, asansöre CE uygunluk işaretini iliştirir, asansör için (Ek II)’de listelenen bilgiyi içeren bir AT uygunluk beyanı düzenler ve asansörün piyasaya arz tarihinden itibaren 10 yıl süreyle AT uygunluk beyanının bir kopyasını muhafaza eder.

(4) Komisyonun, Avrupa Birliği üyesi ülkelerin ve diğer onaylanmış kuruluşlarca istenmesi halinde, Bakanlık uygunluk beyanının ve son muayeneye ilişkin deney raporlarının bir kopyasını asansör monte eden firmadan talep edebilir.

(5) Asansör veya güvenlik aksamlarının CE uygunluk işaretinin iliştirilmesi ve sair hususlarda başka yönetmeliklerin de kapsamına girmesi durumunda, CE uygunluk işareti iliştirilmesi asansörün ve güvenlik aksamının söz konusu başka yönetmeliklere de uygun olduğunu gösterir.

(6) Bununla birlikte, bu maddenin beşinci fıkrasında bahsedilen yönetmeliklerden bir veya birden fazlasının monte edene veya imalatçıya geçiş dönemi boyunca hangi düzenlemeyi uygulayacağını seçme izni vermesi durumunda, CE uygunluk işareti, sadece asansörü monte eden veya güvenlik aksamı imalatçısı tarafından uygulanacak yönetmeliklere uygunluğu gösterir. Bu durumda uygulanan yönetmeliklerin Resmî Gazete’de yayımlandığı şekliyle yönetmeliklerce talep edilen ve asansör veya güvenlik aksamının beraberinde bulunan belge, tebliğ veya talimatnamelerde yer almalıdır. ” hükmü yer almaktadır. __

Anılan Yönetmelik maddesi ve Sanayi ve Ticaret Bakanlığı Sanayi Genel Müdürlüğünün 17.09.2010 tarih ve 004432 sayılı birlikte değerlendirildiğinde, ihale üzerinde bırakılan isteklinin Yönetmeliğin 7 nci maddesinde yer alan uygunluk değerlendirme işlemlerinden geçmiş asansör aksamlarını bir araya getirmesine herhangi bir engel bulunmadığı ve Yönetmeliğin aradığı koşulların, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından kullanılacak asansör aksamlarının imalatına yönelik olduğu, dolayısıyla Yönetmeliğin anılan maddesinin ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından alt yüklenici kullanılmaksızın işin sonuçlandırılmasına engel nitelikte olmadığı anlaşılmıştır.

Asansörlerin tesisinde kullanılacak olan malzemelerin markaları gösterir bir listenin ihale dokümanında yer aldığı ve söz konusu listenin isteklilerce doldurulduğu görülmüştür. İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından doldurularak teklifi kapsamında sunulan söz konusu liste incelendiğinde örneğin asansör makine ve motor grubunun Kleemann marka, kabin kapısının Tittur marka, istikamet şalterinin LG/ Telemacanique marka olacağının belirtildiği görülmüştür. Bu durumda markaları belirtilen asansör aksamlarının uygunluk değerlendirme işlemlerinden geçmiş olması gerekmekte olup, söz konusu aksamların uygunluk değerlendirme işlemlerinden geçirilmesi ise imalatçının sorumluluğunda olduğu, uygunluk değerlendirme işlemlerinden geçmemiş aksamların yüklenici tarafından asansör montajında kullanılmasının ise mümkün olmadığı anlaşılmıştır.

Öte yandan teknik şartnamenin 34 üncü maddesinde; “ İdarece hazırlanmış avam projesine uygun olarak; asansörün avam ve tatbikat projeleri, Elektrik/Elektronik ve Makine Mühendis Odaları tarafından saptanan proje yapım esasları ve binanın mimari projesine uygun olarak yüklenici tarafından hazırlanacak, bu projeler idarece de onaylanmadıkça montaja başlanmayacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Elektrik Mühendisleri Odası Asansörlere Ait Mühendislik Hizmetleri Uygulama Esasları Yönetmeliğinin 4 üncü maddesinde; “ 4.3 Uygulama projesi; Asansör firmasının SMM ‘leri tarafından yapılacaktır. Asansör firmasında görevli SMM ‘ler bağlantı içerisinde oldukları firmanın dışındaki firmaların asansörlerine ait hiçbir hizmeti üretemezler.

4.5 Uygulama projesi; Mekanik yapıya ilişkin tüm kesit ve yerleşim planları, ayrıntılar ile dayanıklılık hesapları, kumanda şeması ve emniyet düzeneklerine ilişkin elektriksel şemaları içermelidir.

4.6 Asansör SMM Belgesine sahip EM, Asansör ile ilgisi olmayan diğer mühendislik faliyetlerinde bulunamaz ve belge çıkaramaz.”hükmü,

5 inci maddesinin 6 ncı fıkrasında ise;“Projelerde, asansör malzemelerinin standartlarına uygun ve asansör firmasının TSE ve İmalat Belgesi ‘ne sahip firma olacağı belirtilmelidir.” hükmü yer almaktadır.

İdarece hazırlanan idari şartnamede, isteklinin bünyesinde SMM belgeli mühendis bulunacağına dair bir yeterlik kriteri bulunmadığı görülmüş olup, idari şartnamede istenmeyen bir yeterlik kriteri gerekçe gösterilerek ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan teklifin değerlendirme dışı bırakılamayacağı anlaşılmıştır. Bununla birlikte yüklenicinin teknik şartnamede istenen avam ve tatbikat projelerini hazırlayamaması halinde iş ihale dokümanına uygun olarak gerçekleştirilmemiş olacağından yasaklama hükümleri saklıdır. Ancak henüz işe başlanmadan, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından teknik şartnamede istenen projelerin hazırlanamayacağını yönündeki iddianın da bir varsayımdan ibaret olduğu sonucuna varılmıştır.

Bu itibarla başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı anlaşılmaktadır.

2. Başvuru sahibinin 2 nci iddiasına ilişkin olarak:

Başvuru konusu ihaleye ait teknik şartnamenin 36.5 inci maddesinde; “ Yüklenicinin TSE’den almış olduğu imalatta yeterlik belgesinin idarece onaylı suretinin ” sözleşme aşamasında istendiği belirtilmiştir. Sözleşme aşamasında istenen bir belge olan imalatta yeterlik belgesinin teklif ekinde sunulmamasın olağan olduğu anlaşılmıştır.

Diğer taraftan Türk Standartlarına Uygunluk Belgesinin ürüne yönelik bir belge olması nedeniyle, söz konusu belgenin ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından teklif edilen asansör aksamlarına yönelik olarak sözleşmenin imzalanması aşamasında sunulması gerektiği anlaşılmıştır.

Bu itibarla başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

3. Başvuru sahibinin 3 üncü iddiasına ilişkin olarak:

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 5 inci maddesinde isteklilerin; yeterlik başvurularının veya tekliflerin sunulması, değerlendirilmesi ve ihalenin sonuçlandırılmasına ilişkin idari işlem veya eylemler hakkında başvuruda bulunabileceği hüküm altına alınmıştır. Anılan Yönetmelik hükmü uyarınca başvuru sahibinin ihale dokümanına yönelik şikayet ehliyeti bulunmamaktadır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.