KİK Kararı: 2010/UY.III-2154

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2010/052
Gündem No : 3
Karar Tarihi : 26.07.2010
Karar No : 2010/UY.III-2154
BAŞVURU SAHİBİ:
Özdoğanlar Taahhüt İnşaat San. ve Tic. A.Ş., Çetin Emeç Bulvarı 1332. Sokak No:18 A.Öveçler/ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Karayolları Genel Müdürlüğü 14. Bölge Müdürlüğü Yol Yapım Başmühendisliği, Ankara Yolu Üzeri Duaçınarı Mevkii Yıldırım/BURSA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2010/19910 İhale Kayıt Numaralı "Bursa-İnegöl-Bozüyük Yolu Km. 73+920-79+700 Arası Toprak İşleri, Sanat Yapıları ve Üst Yapı İşleri" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

22.07.2010 tarih ve III.Y.19.73.0222/2010-34E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Karayolları Genel Müdürlüğü 14. Bölge Müdürlüğü Yol Yapım Başmühendisliği tarafından 14.04.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Bursa-İnegöl-Bozüyük Yolu Km. 73+920-79+700 Arası Toprak İşleri, Sanat Yapıları ve Üst Yapı İşleri” ihalesine ilişkin olarak Özdoğanlar Taahhüt İnşaat San. ve Tic. A.Ş.’nin 14.06.2010 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 22.06.2010 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 02.07.2010 tarih ve 15525 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 02.07.2010 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; ihalede taahhütleri altındaki mevcut işleri sebebiyle hali hazırda kurulu bulunan şantiye tesisleri, beton santrali, plent tesisleri ve konkasörleri göz önünde bulundurularak ve nakliye için minimum bedeller esas alınarak fiyat teklifi verildiği, diğer firmaların sağlıklı teklif oluşturmadıkları, ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifi ile kendi teklifleri arasında bulunan 69.162,82 TL ile kamu menfaatinin sağlanamayacağı, ihale konusu işin kendi tekliflerinden daha düşük bir teklif ile yapılamayacağı, aşırı düşük teklif değerlendirilmesinin yeniden incelenmesi gerektiği, iddialarına yer verilmiştir.

A- Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

İncelemeye konu ihalenin Karayolları 14. Bölge Müdürlüğü Yol Yapım Başmühendisliği tarafından gerçekleştirilen “Bursa-İnegöl-Bozüyük Yolu Km. 73+920-79+700 Arası Toprak İşleri, Sanat Yapıları ve Üst Yapı İşleri” işi olduğu ve işin süresinin yer tesliminden itibaren 380 (üçyüzseksen) takvim günü olarak belirlendiği anlaşılmıştır.

İhale işlem dosyası üzerinde yapılan incelemede, 17.05.2010 tarihli yazılarla sınır değerin altında olduğu tespit edilen iki istekliden aşırı düşük teklif açıklaması talep edildiği, isteklilerin aşırı düşük teklif açıklamalarını idareye sunduğu, sunulan her iki açıklamanın da idarece yeterli kabul edilerek ihalenin B.Ergünler Yol Yapı İnş. A.Ş. üzerinde bırakıldığı anlaşılmıştır.

Kamu İhale Genel Tebliğinin “Aşırı düşük teklif değerlendirmesi” başlıklı 45 inci maddesinde;

“45.1.6. İsteklilerin aşırı düşük sorgulamasına ilişkin açıklamaları belgelere dayanmalıdır. Belgelere dayanılmaksızın yapılan açıklamalar kabul edilmeyecektir. Bu çerçevede;

__

a) İstekliler tarafından proforma faturalarla açıklama yapılması durumunda; proforma faturada proforma fatura içeriği mala ilişkin olarak mükellefin son geçici vergi beyanname döneminde tespit edilen birim ortalama maliyet belirtilecek ve proforma faturaya, ilgili malın son geçici vergi beyanname dönemine ait bir alış ve bir satış faturası örneği eklenerek tasdik anlaşması yapılan YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM’e onaylatılacaktır. Proforma fatura veren imalatçı ise; proforma fatura ekinde, ilgili mala ilişkin imalatçının son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan birim maliyet cetveli verilecektir. Sunulan birim maliyet cetveli, mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı olmalıdır.

__

b) İsteklilerce yapılan açıklamalarda teklifin bir bölümünü oluşturan iş kısımlarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması halinde; söz konusu fiyat tekliflerinin ekinde, Vergi Usul Kanununa göre tutulması zorunlu olan yasal defter ve belgelere uygunluğu YMM veya SMMM tarafından onaylanmış maliyet tespit raporunun sunulması zorunludur. Söz konusu maliyet tespit raporunda, fiyat teklifi verilen işle ilgili varsa malların birim ortalama maliyetleri ile işçilik maliyetleri belirtilmelidir. Fiyat teklifinin kapsamında sadece mal bulunuyor ise; maliyet tespit raporu yerine, piyasadan alınan mallara ilişkin olarak yukarıda belirtildiği şekilde proforma faturaların, fiyat teklifi veren kişinin üretici olması durumunda ise, son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan ilgili malın birim maliyet cetvelinin sunulması zorunludur.

__

c) İsteklinin ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda; söz konusu malın emsal bedeli ile değerlenmesi gereklidir. Emsal bedelinin tespitinde Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri esas alınır.

__

ç) İsteklinin açıklamalarını kendi ürettiği mallara dayandırması durumunda; mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı, son geçici vergi beyanname dönemine ait üretim konusu mala ilişkin maliyet tespit raporunun sunulması zorunludur. Maliyet tespit raporunda üretilen mala ilişkin birim maliyetlerin gösterilmesi gerekmektedir.

__

d) İstekliler tarafından yapılan açıklamada, malın stoklarda bulunduğunun belirtilmesi durumunda; Vergi Usul Kanununun 182 nci maddesi gereğince tutulması gereken envanter defterinin ilgili malzeme veya mala ilişkin kısmının mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı örneğinin veya mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından hazırlanan ve onaylanan ilgili malzeme veya mala ilişkin stok tespit raporunun sunulması zorunludur. Stok tespit raporunda mükellefin yasal defter ve belgelerine uygun ilgili malzeme veya mala ilişkin birim maliyetlerin gösterilmesi zorunludur.

__

45.1.7 Yapım yönteminin ekonomik olması hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; kullanılan yapım yöntemi ve teknolojinin, yapım işinde sağlayacağı maliyet avantajının belgelere dayalı olarak açıklanması gereklidir.

__

45.1.8. Seçilen teknik çözümler, yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar veya yapım işinin özgünlüğü hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; sadece bu hususların neler olduğu değil, belirtilen çözüm, avantajlı koşul ve özgünlük sayesinde elde edilen maliyet avantajının da bilgi ve belgelere dayalı olarak açıklanması gereklidir.

__

45.1.9. Yapılan açıklamalarda, son geçici vergi beyanname dönemine ilişkin belgelendirme yapılamaması durumunda; belgelendirmede bir önceki geçici vergi beyanname dönemi esas alınır.

__

_45.1.10. Aşırı düşük sorgulaması sonucunda belgelere dayalı yazılı açıklama yapmayan, açıklamaları idarece tanımlanan yapım şartlarına uygun olmayan veya teknik şartnameye aykırı hususlar içeren isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle değerlendirme dışı bırakılacaktır.” _açıklamaları yer almaktadır.

İhale üzerinde bırakılan isteklinin 21.05.2010 tarihli aşırı düşük teklif açıklamaları ve eklerinin incelenmesi neticesinde;

Açıklamalarında, akaryakıt ihtiyacının tedarikçilerden nakit bedelle satın alınması avantajlı bir koşul olarak öngörülmüş ve bu hususun da faturalara dayandırıldığı belirtilmiştir. Akaryakıta ilişkin sunulan faturalar incelendiğinde; kırsal motorine ilişkin İz-gi Petrol İnş. Nak. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından B.Ergünler Yol Yapı İnş. A.Ş.’ye verilen 28.05.2010 tarih ve 418316 sayılı 2,129 TL birim fiyatlı satış faturasının, Oytaş Haf. Ltd. Şti.’ne verilen 14.05.2010 tarih ve 418281 sayılı 2,324 TL birim fiyatlı satış faturasının sunulduğu, ayrıca BP Petrolleri A.Ş. tarafından verilen 14.05.2010 tarih ve 153229 sayılı 2,322 TL birim fiyatlı İz-gi Petrol İnş. Nak. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin alış faturasının sunulduğu görülmüştür. İsteklinin Tebliğin 45.1.6.(a) maddesi uyarınca, İz-gi Petrol İnş. Nak. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından kendisine akaryakıta ilişkin verilmiş bir proforma fatura sunmadığı, dolayısıyla alış ve satış faturalarının tek başına sunulmasının mevzuata aykırı olduğu anlaşılmıştır. Diğer taraftan incelenen ihalenin ihale tarihi 14.04.2010 olup, bu ihale için son geçici vergi beyanname dönemi Ocak- Mart 2010 (01.01.2010 - 31.03.2010)’dur. İstekli tarafından sunulan alış ve satış faturalarının Mayıs ayına (ihale tarihinin içinde bulunduğu geçici vergi beyanname dönemine) ait olmasının da Tebliğin anılan maddesine aykırı olduğu anlaşıldığından açıklamalarının Tebliğe aykırı olduğu,

BS14 ve BS20 Betonu için yapılan açıklamalarda; imalatın kendileri tarafından yapılacağı, bu çerçevede yalnızca çimento bedelinin önemli bir maliyet oluşturduğu belirtilmiştir. Beton için sunulan maliyet tespit raporunda, imalat birim fiyatlarının m3 başına 40,00 TL ve 40,50 TL olarak belirtildiği, bu imalatlar içerisinde çimento için 75,00 TL birim fiyatın esas alındığı ve bu maliyeti tevsik etmek amacıyla Sançim Bilecik Çimento tarafından kendilerine satış yapıldığını tevsik eder 14.05.2010 tarih ve 021039 sayılı faturanın sunulduğu, fatura konusu malın “Portland çimentosu (Dökme) (TS EN 197-1 CEM I 42,5 R)” olduğu, (2010 Bayındırlık rayici: 125,90 TL), söz konusu faturanın istekli tarafından çimento satın alındığını gösterdiği anlaşılmakla birlikte, eğer bu mal stoklarında ise belgelendirmenin Tebliğin 45.1.6.(d) maddesine uygun olarak (envanter defterinin ilgili malzeme veya mala ilişkin kısmı veya stok tespit raporu vasıtasıyla) yapılması gerektiği, proforma teklif alınması planlanıyorsa da tevsikin Tebliğin 45.1.6.(a) gereğince (proforma fatura + alış - satış faturaları vasıtasıyla) yapılması gerektiği, ancak tevsikin her iki maddeye de uygun olarak yapılmadığı, dolayısıyla açıklamaların Tebliğe aykırı olduğu,

Hyperdesmo PB 2K (keçe serilmesi, yalıtım yapılması, işçilik) için BUSAB Ltd. Şti. tarafından verilen 20,31 TL birim fiyatlı proforma faturanın sunulduğu, fatura ekinde yalnızca BUSAB tarafından istekliye verilen su izolasyon malzemesi uygulanmasına ilişkin 09.10.2008 tarih ve 112378 sayılı faturanın sunulduğu, anılan tevsikin yukarıda açıklandığı üzere fatura ekinde sunulması gereken belgeler ve faturaların tarihleri bakımından Tebliğin 45.1.6.(b) maddesine aykırı olduğu,

“Menfez İSKELESİ (6 m. ve daha küçük açıklıklar için)” için sunulan analizin alt bileşenlerinden, “04.152 Çam Kerestesi II. Sınıf” için 70,00 TL birim fiyat teklif edildiği, keresteye ilişkin 2010 yılı Bayındırlık rayicinin 550,00 TL olduğu, Bayındırlık rayici altında birim fiyat teklifi sunulan malzeme için herhangi bir açıklama yapılmadığı, açıklamaların Tebliğin 38.9 uncu maddesinde belirtilen “Analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde, Bayındırlık ve İskan Bakanlığı tarafından belirlenerek yayımlanmış rayiçleri kullanan ve söz konusu rayiçleri poz numaraları da belirterek liste halinde sunan isteklilerin, söz konusu rayiçlere ilişkin olarak (45.1.6) maddesinde belirtildiği şekilde, proforma fatura, teklif alma yazısı ve buna benzer belgeleri sunmalarına gerek bulunmamaktadır.” açıklamalarına aykırı olduğu,

Hususları tespit edilmiştir.

Yapılan inceleme sonucunda; ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının Kamu İhale Genel Tebliğinin 45 inci maddesine uygun olarak gerçekleştirilmediği anlaşıldığından, teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna varılmıştır.

B- İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen aykırılıklar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır:

Eşit muamele ilkesi bakımından başvuru sahibine ait aşırı düşük teklif açıklamalarının incelenmesi neticesinde;

“KAZIK YAP. - Q100 cm çapında yerinde dökme kazık yapılması (0-24 m (24 m dahil) boydaki kazıklar için)(Köprüler Hariç)” imalatı ve “16.068/P - Q100 cm çapında yerinde dökme fore kazık yapılması” imalatına ilişkin her iki analizde “Düz işçi (kazı için)” alt bileşeninde 2,67 TL/saat birim fiyat teklif edildiği, 31.12.2009 tarih ve 27449 sayılı Resmi Gazetede yayımlanmış olan 29.12.2009 tarihli ve 2009/1 numaralı Asgari Ücret Tespit Komisyonu Kararında; 16 yaşını doldurmuş işçilerin bir günlük normal çalışma karşılığı asgari ücretleri, 1/1/2010-30/6/2010 tarihleri arasında 24,30 (yirmidört otuz) Türk Lirası olarak, 1/7/2010-31/12/2010 tarihleri arasında ise 25,35 (yirmibeş otuzbeş) Türk Lirası olarak belirlendiği, 4857 sayılı İş Kanununun ilgili hükümleri çerçevesinde, aksi kararlaştırılmamışsa, çalışma süresinin günde 7,5 saat (45 saat/hafta:6 gün/hafta) olması sebebiyle, ihale tarihi itibariyle (14.04.2010) geçerli asgari ücret tutarı gereğince bir işçinin saatlik asgari ücretinin 24,30 TL:7,5 saat = 3,24 TL olması yasal zorunluluk olup, işçilerin saatlik ücretlerinin bu tutarın altında belirlenmesi mümkün olmadığından, analizlerin mevzuata uygun olmadığı,

Muhtelif nervürlü inşaat demiri ve çelik hasıra ilişkin olarak Güleç Demir Çelik A.Ş. tarafından verilen proforma fatura ekinde Güleç A.Ş.’nin alış ve satış faturalarına yer verildiği, faturaların tamamının 2010 yılının Nisan ayına ait olduğu; Dökme çimentoya ilişkin olarak Erpa Ltd. Şti. tarafından verilen proforma faturanın ekinde Erpa Ltd. Şti.’nin alış ve satış faturalarına yer verildiği, faturaların 2010 yılının Nisan ve Mayıs aylarına ait olduğu görülmüştür. İncelenen ihalenin ihale tarihi 14.04.2010 olup, bu ihale için son geçici vergi beyanname dönemi Ocak- Mart 2010 (01.01.2010-31.03.2010)’dur. İstekli tarafından sunulan alış ve satış faturalarının Nisan ve Mayıs aylarına (ihale tarihinin içinde bulunduğu geçici vergi beyanname dönemine) ait olmasının Tebliğin anılan maddesine aykırı olduğu,

Tünel tipi drenaj borusuna ilişkin olarak Kolsan A.Ş. tarafından verilen proforma faturanın ekinde yalnızca Kolsan A.Ş.’nin satış faturasının sunulduğu, alış faturasının sunulmadığı, Tebliğin 45.1.6.(a) maddesi uyarınca proforma faturaya, ilgili malın son geçici vergi beyanname dönemine ait bir alış ve bir satış faturası örneği eklenmesinin zorunlu olduğu, dolayısıyla açıklamalarının Tebliğe aykırı olduğu,

Hususları tespit edilmiştir.

Yapılan inceleme sonucunda; başvuru sahibine ait aşırı düşük teklif açıklamalarının Kamu İhale Genel Tebliğinin 45 inci maddesine uygun olarak gerçekleştirilmediği anlaşıldığından, teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, B.Ergünler Yol Yapı İnş. A.Ş. ve başvuru sahibi Özdoğanlar Taah. İnş. San. ve Tic. A.Ş.’nin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Dr. Hasan GÜL

Başkan****

Ali KAYA

Kurul Üyesi****

Bahattin IŞIK

Kurul Üyesi****

Hakan GÜNAL

Kurul Üyesi****

Adem KAMALI

Kurul Üyesi****

Abdullah DÜNDAR

Kurul Üyesi****

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi****