KİK Kararı: 2010/UY.III-2117

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2010/051
Gündem No : 77
Karar Tarihi : 19.07.2010
Karar No : 2010/UY.III-2117
BAŞVURU SAHİBİ:
Nihal Mühendislik İhrc. İth. Yapı Restorasyon Tic. ve San. Ltd. Şti., Babalık Mahallesi Keyhüsrev Sokak Özlen İşhanı No:11/7 Selçuklu / KONYA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Bolu İl Milli Eğitim Müdürlüğü, Sümer Mahallesi Anadolu Sokak No:4 BOLU

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2010/49954 İhale Kayıt Numaralı "Fen Lisesi Pansiyonu Deprem Güçlendirme İşi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

14.07.2010 tarih ve III.Y.19.56.0097/2010-35E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Bolu İl Milli Eğitim Müdürlüğü tarafından 14.05.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Fen Lisesi Pansiyonu Deprem Güçlendirme İşi” ihalesine ilişkin olarak Nihal Mühendislik İhrc. İth. Yapı Restorasyon Tic. ve San. Ltd. Şti.’nin 11.06.2010 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 16.06.2010 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 02.07.2010 tarih ve 15434 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 29.06.2010 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle;

1. İdare tarafından yapılan aşırı düşük teklif sorgulamasına cevap veren firmaların savunmalarının Kamu İhale Genel Tebliğinde yer alan kriterleri taşımadığı,

2. İdare tarafından kesinleşen ihale kararının 07.06.2010 tarihinde kendilerine faks ile gönderildiği, yapılan tebligatın tarih ve sayısının 04.06.2010 tarih ve 9330 olduğu, teklif mektubunda elektronik posta adresi ve faks numarasına tebligatın yapılmasını kabul ettiklerini belirttikleri, ancak kendilerine sadece faks yoluyla tebligat yapıldığı, tebligatta usul ve uygulama hatası yapıldığı, idarenin tebligatla ilgili şikayetlerine verdiği cevabın yeterli olmadığı,

İddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

1. Başvuru sahibinin 1 inci iddiasına ilişkin olarak:

İhale komisyonunca geçerli teklifler ve yaklaşık maliyet üzerinden yapılan hesaplama neticesinde tespit edilen sınır değerin 409.954,13**** TL olarak belirlendiği, belirlen bu tutar altında kalan 4 istekliden (Tekin, NSM, Eryılmaz ve Remcan firmaları) 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi gereğince teklif bileşenlerine ilişkin aşırı düşük sayılmasına ilişkin teklif açıklama istenildiği, Tekin ve Eryılmaz firmalarının süresi içerisinde aşırı düşük teklif açıklamasına ilişkin idareye cevap verdiği ve söz konusu firmaların aşırı düşük teklif açıklamaları idarece yeterli görülerek ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak Tekin İnş. ve Tic. Ltd. Şti., ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak Eryılmaz.Tur.ve San.Ltd.Şti. firmasının belirlendiği anlaşılmıştır.

İhale üzerinde bırakılan Tekin İnş. ve Tic. Ltd. Şti.’nin teklif açıklaması incelendiğinde; söz konusu isteklinin inşaat, sıhhi tesisat, müşterek tesisat, kalorifer tesisatı ve elektrik tesisatı imalatlarını gösterir bir teklif icmali sunduğu, teklif icmalinin ekinde her bir grup imalata ilişkin hesap cetvellerini sunduğu, hesap cetvellerinin ekine Bayındırlık Bakanlığının yayımlanmış birim fiyatlarını kullanarak kendi oluşturduğu teklif birim fiyat listesini koyduğu, 16.001, 16.003, 16.035/2, 19.055/C1, 21.017/1, 26.195/1 MK, 27.528/3 pozlarına ilişkin olarak ise isteklinin kendi hazırladığı analizlerini sunduğu,

İstekli tarafından oluşturulan teklif birim fiyat listesinde 28.134/A (Madeni konstrüksiyona profil veya madeni çıta ile 4+4 mm kalınlıkta 12 mm ara boşluklu ısı kontrol kaplamalı çift cam takılması) pozuna ilişkin kar ve genel gider dahil birim fiyatın 6,60 TL olarak alındığı, isteklinin bu birim fiyat pozuna ilişkin kar ve genel giderler düşüldükten sonra kendi öngördüğü kâr ve genel gider dahil birim fiyat teklifinin 5,33 TL olduğu, 28.134/A pozuna ilişkin Bayındırlık Bakanlığının 2010 yılı birim fiyatının 68,51 TL, 2009 yılına ilişkin ise 68,16 TL olduğu, dolayısıyla ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından birim fiyat listesinde öngörülen 28.134/A pozuna ilişkin fiyatın kâr ve genel gider hariç birim fiyatın çok altında olduğu, bu hususu tevsik eden herhangi bir analiz ve proforma fatura sunulmadığı,

27.017/1 (Playwood ile yapılan düz yüzeyli çıplak beton ve betonarme kalıbı hiç bir kaplama malzemesi ve boya yapılmayacak beton ve betonarme yüzeylerde) pozuna ilişkin sunulan analiz incelendiğinde, 01.009 (Marangoz ustası) ve 01.501 (düz işçi) pozlarına ilişkin miktarların Bayındırlık Bakanlığınca yayımlanan birim fiyat analizindeki miktarlardan düşük olduğu, ayrıca 01.501 (düz işçi) için saatlik ücretin 3,00 TL olarak öngörüldüğü, öngörülen bu tutarın ihale tarihinde geçerli asgari saatlik ücret olan 3,24 TL’nin altında olduğu, bu nedenle söz konusu teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığı görülmüştür.

Kamu İhale Genel Tebliğinin “Aşırı düşük teklif değerlendirmesi” başlığı altında yer alan 45.1. maddesinde “ İsteklilerin aşırı düşük sorgulamasına ilişkin açıklamaları belgelere dayanmalıdır. Belgelere dayanılmaksızın yapılan açıklamalar kabul edilmeyecektir. Bu çerçevede;

“45.1.6. İsteklilerin aşırı düşük sorgulamasına ilişkin açıklamaları belgelere dayanmalıdır. Belgelere dayanılmaksızın yapılan açıklamalar kabul edilmeyecektir. Bu çerçevede;

a) İstekliler tarafından proforma faturalarla açıklama yapılması durumunda; proforma faturada proforma fatura içeriği mala ilişkin olarak mükellefin son geçici vergi beyanname döneminde tespit edilen birim ortalama maliyet belirtilecek ve proforma faturaya, ilgili malın son geçici vergi beyanname dönemine ait bir alış ve bir satış faturası örneği eklenerek tasdik anlaşması yapılan YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM’e onaylatılacaktır. Proforma fatura veren imalatçı ise; proforma fatura ekinde, ilgili mala ilişkin imalatçının son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan birim maliyet cetveli verilecektir. Sunulan birim maliyet cetveli, mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı olmalıdır.

b) İsteklilerce yapılan açıklamalarda teklifin bir bölümünü oluşturan iş kısımlarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması halinde; söz konusu fiyat tekliflerinin ekinde, Vergi Usul Kanununa göre tutulması zorunlu olan yasal defter ve belgelere uygunluğu YMM veya SMMM tarafından onaylanmış maliyet tespit raporunun sunulması zorunludur. Söz konusu maliyet tespit raporunda, fiyat teklifi verilen işle ilgili varsa malların birim ortalama maliyetleri ile işçilik maliyetleri belirtilmelidir. Fiyat teklifinin kapsamında sadece mal bulunuyor ise; maliyet tespit raporu yerine, piyasadan alınan mallara ilişkin olarak yukarıda belirtildiği şekilde proforma faturaların, fiyat teklifi veren kişinin üretici olması durumunda ise, son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan ilgili malın birim maliyet cetvelinin sunulması zorunludur.

c) İsteklinin ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda; söz konusu malın emsal bedeli ile değerlenmesi gereklidir. Emsal bedelinin tespitinde Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri esas alınır.

ç) İsteklinin açıklamalarını kendi ürettiği mallara dayandırması durumunda; mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı, son geçici vergi beyanname dönemine ait üretim konusu mala ilişkin maliyet tespit raporunun sunulması zorunludur. Maliyet tespit raporunda üretilen mala ilişkin birim maliyetlerin gösterilmesi gerekmektedir.

d) İstekliler tarafından yapılan açıklamada, malın stoklarda bulunduğunun belirtilmesi durumunda; Vergi Usul Kanununun 182 nci maddesi gereğince tutulması gereken envanter defterinin ilgili malzeme veya mala ilişkin kısmının mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı örneğinin veya mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından hazırlanan ve onaylanan ilgili malzeme veya mala ilişkin stok tespit raporunun sunulması zorunludur. Stok tespit raporunda mükellefin yasal defter ve belgelerine uygun ilgili malzeme veya mala ilişkin birim maliyetlerin gösterilmesi zorunludur.

45.1.7 Yapım yönteminin ekonomik olması hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; kullanılan yapım yöntemi ve teknolojinin, yapım işinde sağlayacağı maliyet avantajının belgelere dayalı olarak açıklanması gereklidir.

45.1.8. Seçilen teknik çözümler, yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar veya yapım işinin özgünlüğü hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; sadece bu hususların neler olduğu değil, belirtilen çözüm, avantajlı koşul ve özgünlük sayesinde elde edilen maliyet avantajının da bilgi ve belgelere dayalı olarak açıklanması gereklidir.

45.1.9. Yapılan açıklamalarda, son geçici vergi beyanname dönemine ilişkin belgelendirme yapılamaması durumunda; belgelendirmede bir önceki geçici vergi beyanname dönemi esas alınır.

45.1.10. Aşırı düşük sorgulaması sonucunda belgelere dayalı yazılı açıklama yapmayan, açıklamaları idarece tanımlanan yapım şartlarına uygun olmayan veya teknik şartnameye aykırı hususlar içeren isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle değerlendirme dışı bırakılacaktır.” açıklamaları yer almaktadır.

Bu çerçevede; ihale üzerinde bırakılan isteklinin analizlerini tevsik etmek için sunduğu proforma faturalara ve eklerine bakıldığında;

Alçı giderini tevsik için Fawori firmasının alçı grubu kampanyasına ilişkin ürünleri ve birim fiyatları gösteren bir sayfalık broşür sunulduğu, söz konusu belgenin üzerinde herhangi bir firma kaşesi ve imzası bulunmadığı,

Boya, yalıtım malzemeleri ve dış cephe iskelesi giderini tevsik etmek için ihale üzerinde bırakılan istekli adına kesilen beş adet irsaliyeli fatura sunulduğu, bu faturaların söz konusu malzemelerin isteklinin stoklarında bulunduğunun açıklanması maksadıyla sunulması durumunda ise Kamu İhale Genel Tebliğinin 45.1.6.d maddesinde öngörüldüğü şekilde YMM veya SMMM onaylı stok tespit raporu ile tevsik edilmesi gerektiği,

PVC ve alüminyum doğramalara ilişkin sunulan Samimi Elektrik Pls. İnş. Yurt ve Turz. San. Tic. Ltd. Şti.’den alınan fiyat teklifinin ekinde, uygunluğu YMM veya SMMM tarafından onaylanmış maliyet tespit raporunun olmadığı, söz konusu maliyet tespit raporunda, fiyat teklifi verilen işle ilgili varsa malların birim ortalama maliyetleri ile işçilik maliyetlerinin belirtilmesi gerekirken, bu hususlara ilişkin herhangi bir açıklama sunulmadığı,

Fayans ve seramiğe ilişkin Özmert Yapı Malz. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nden alınan fiyat teklifi ekinde uygunluğu YMM veya SMMM tarafından onaylı maliyet tespit raporunun olmadığı, sadece bir adet satış faturasının bulunduğu,

İnşaatlık keresteye ilişkin olarak Hayat Orman Ürünleri İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.’den alınan fiyat teklifi ekinde uygunluğu YMM veya SMMM tarafından onaylı maliyet tespit raporunun olmadığı, sadece bir adet satış faturasının bulunduğu,

Görülmüştür.

Bu çerçevede; teklif açıklaması uygun olmayan ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerekirken ihalenin bu istekli üzerinde bırakılması işlemi mevzuata aykırılık teşkil etmektedir.

Ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olan Eryılmaz Tur. ve San. Ltd. Şti.’nin teklif açıklaması kapsamında sunduğu belgeler incelendiğinde; tüm maliyet analizlerinde bir düz işçinin saatlik ücretinin 3,00 TL/saat tutar öngörüldüğü, bu tutarın ihale tarihinde geçerli olan asgari saatlik ücret olan 3,24 TL/saatin altında olduğu görüldüğünden, sunulan maliyet analizlerinin uygun olmadığı,

Sunulan proforma faturaların hiçbirinin ekinde alış ve satış faturalarının bulunmadığı, fiyat tekliflerinin ekinde ise maliyet tespit raporlarının bulunmadığı,

Görülmüştür.

Bu açıdan teklif açıklaması uygun olmayan Eryılmaz Tur. ve San. Ltd. Şti.’nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerekirken ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlenmesi işlemi mevzuata aykırılık teşkil etmektedir.

2. Başvuru sahibinin 2 nci iddiasına ilişkin olarak:

Yapılan incelemede; idarece 03.06.2010 tarihinde ihale kararının onaylandığı, kesinleşen ihale kararı yazılarının ihaleye teklif veren tüm isteklilere 04.06.2010 tarihinde iadeli taahhütlü posta yoluyla gönderildiği, posta alındısından başvuru sahibi Nihal Mühendislik İhrc. İth. Yapı Restorasyon Tic. ve San. Ltd. Şti. tarafından 17.06.2010 tarihinde tebellüğ edildiği; ancak başvuru sahibinin iddiasında, tebligatı 07.06.2010 tarihinde faks yoluyla aldıklarını beyan ettiği, dolayısıyla söz konusu isteklinin tebligat içeriğinden süresi içinde haberdar olup idareye süresi içinde başvuruda bulunduğundan ve herhangi bir hak kaybına uğramadığı anlaşıldığından, tebligatın usulüne uygun yapılmadığı yönündeki iddiası yerinde görülmemiştir.

Bununla birlikte; idarece en avantajlı teklif sahibi olarak belirlenen Tekin İnş. ve Tic. Ltd. Şti. ile 30.06.2010 tarihinde sözleşme imzalandığı görülmüştür.

Başvuru sahibi Nihal Mühendislik İhrc. İth. Yapı Restorasyon Tic. ve San. Ltd. Şti. tarafından 11.06.2010 tarihinde idareye şikayet başvurusunda bulunulduğu, idarece 16.06.2010 tarih ve 10072 sayılı yazı ile şikayete cevap verildiği, idarenin cevabının iadeli taahhütlü posta yoluyla başvuru sahibi istekliye gönderildiği anlaşılmıştır.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin “Bildirim ve tebligat esasları” başlıklı 24 üncü maddesinin dördüncü bendinde;

“(4) Şikayet veya itirazen şikayet üzerine alınan kararlara ilişkin olarak iadeli taahhütlü mektupla yapılan tebligatlarda mektubun postaya verilmesini takip eden yedinci gün, yabancı isteklilerde ise ondokuzuncu gün kararın istekliye tebliğ tarihi sayılır. Tebligatın bu tarihten önce muhataba ulaşması halinde ise fiili tebliğ tarihi esas alınır.” hükmü yer almaktadır.

Anılan mevzuat hükmü doğrultusunda idarece gönderilen 16.06.2010 tarihli şikayete cevap yazısının başvuru sahibine 23.06.2010 tarihinde tebliğ edilmiş sayılacağı, ihale işlem dosyası içinde mevcut iadeli taahhütlü posta alındığından da tebligatın 23.06.2010 tarihinde tebellüğ edildiği anlaşılmıştır.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin “Karar gereklerinin yerine getirilmesi” başlıklı 13 üncü maddesinin ikinci bendinde ise;

“(2)İdareye şikayet başvurusunda bulunulması halinde, başvuru üzerine alınan kararın son bildirim tarihini, süresi içerisinde bir karar alınmaması halinde ise bu sürenin bitimini izleyen tarihten itibaren on gün geçmeden ve itirazen şikayet başvurusunda bulunulmadığına ilişkin Kurumun internet sayfasından sorgulama yapılmadan, Kuruma itirazen şikayet başvurusu yapılan hallerde ise itirazen şikayet başvurusu nihai kararla sonuçlandırılmadan sözleşme imzalanamaz.” hükmü yer almaktadır.

İdare tarafından ise; başvuru üzerine alınan kararın son bildirim tarihi olan 23.06.2010 tarihinden itibaren on günlük süre geçmeden 30.06.2010 tarihinde sözleşmenin imzalandığı anlaşılmıştır.

Dolayısıyla; idare tarafından Kuruma itirazen şikayet başvurusu için öngörülen on günlük süre dolmadan, 4734 sayılı Kanunun 55 inci maddesinin 5 inci maddesine aykırı olarak sözleşmenin imzalandığı tespit edilmiş olup; imzalanan sözleşmenin hükümsüz olduğu sonucuna varılmıştır.

4734 sayılı Kanunun 55 inci maddesinde ihale süreci içerisinde idareye yapılacak şikayet başvuruları üzerine on gün içinde idarece bir karar alınmaması veya alınan kararın istekli tarafından uygun bulunmaması halinde, on günlük sürenin bitimini veya kararın bildirim tarihini izleyen on gün içinde, Kamu İhale Kurumuna itirazen şikayet başvurusunda bulunulabileceği ve idarelerce bu süre içerisinde sözleşme imzalanamayacağı hüküm altına alınmıştır.

Başvuruya konu ihalede, idarece 16.06.2010 tarihli işlemle şikayetin reddine karar verildikten sonra Kuruma yapılacak itirazen şikayet başvurusu için öngörülen on günlük itirazen şikayet süresi beklenilmeden 30.06.2010 tarihinde 4734 sayılı Kanunun 55 inci maddesine aykırı olarak sözleşmenin imzalandığı tespit edilmiştir.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Eryılmaz Tur. ve San. Ltd. Şti. firması ve Tekin İnş. ve Tic. Ltd. Şti. firmasının teklifi değerlendirme dışı bırakılarak bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Dr. Hasan GÜL

Başkan****

Hicabi ECE

Kurul Üyesi****

Ali KAYA

Kurul Üyesi****

Bahattin IŞIK

Kurul Üyesi****

Hakan GÜNAL

Kurul Üyesi****

Adem KAMALI

Kurul Üyesi****

Abdullah DÜNDAR

Kurul Üyesi****