KİK Kararı: 2010/UY.III-2107

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2010/051
Gündem No : 27
Karar Tarihi : 19.07.2010
Karar No : 2010/UY.III-2107
BAŞVURU SAHİBİ:
As İnşaat Taah. Nak. Mad. Tur. İth. İhrc. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Barankaya İnşaat Taah. Akaryk. San. Tic. A.Ş. Ortak Girişimi, Atatürk Bulvarı No:193 K:7 Kavaklıdere/ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Karayolları Genel Müdürlüğü 2. Bölge Müdürlüğü, Kazım Dirik Mah. Üniversite Cad. 361. Sok. No:41 Bornova/İZMİR

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2010/35402 İhale Kayıt Numaralı "(Sındırgı-Simav) Ayr. - Demirci - Salihli Yolu Km:0+000-19+550 Arası Toprak Tesviye, Sanat Yapıları ve Üst Yapı İşleri" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

15.07.2010 tarih ve III.Y.19.75.0222/2010-33E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Karayolları Genel Müdürlüğü 2. Bölge Müdürlüğü tarafından 03.05.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “(Sındırgı-Simav) Ayr. - Demirci - Salihli Yolu Km:0+000-19+550 Arası Toprak Tesviye, Sanat Yapıları ve Üst Yapı İşleri” ihalesine ilişkin olarak As İnşaat Taah. Nak. Mad. Tur. İth. İhrc. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Barankaya İnşaat Taah. Akaryk. San. Tic. A.Ş. Ortak Girişimi’nin 16.06.2010 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 23.06.2010 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 02.07.2010 tarih ve 15528 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 30.06.2010 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; ihalenin Petek Araş İnş. Taah. ve Yapı Malz. San. Tic. Ltd. Şti. - Ümsan İnş. Oto. Teks. İhr. İth. San. ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi üzerinde bırakıldığı, ihale konusu işin sınır değerin altındaki bir teklif fiyatı ile yapılabilmesinin mümkün olmadığı iddiasıyla idareye yaptıkları şikayet başvurusunun reddedildiği, 4734 sayılı Kanunun kapsamında ihalesi gerçekleştirilen ihalelerde yapılacak aşırı düşük sorgulama kriterlerinin Kamu İhale Genel Tebliği'nin 45.1.6 ncı maddesinde düzenlenmiş olduğu ve bu kapsamda firmalar tarafından yapılacak olan aşırı düşük teklif savunmalarının Kurum tarafından belirlenen kriterlere uygun olarak asgari kriterleri karşılamaması durumunda değerlendirme dışı bırakılmaları gerektiği, aşırı düşük sorgulama kriterleri esas alındığında ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük sorgulamadaki asgari kriterleri reel olarak yerine getirmesinin mümkün olmadığının açık olduğu, iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

İncelemeye konu ihalenin Karayolları 2. Bölge Müdürlüğü tarafından gerçekleştirilen “(Sındırgı-Simav) Ayr. - Demirci - Salihli Yolu Km:0+000-19+550 Arası Toprak Tesviye, Sanat Yapıları ve Üst Yapı İşleri” işi olduğu, ihale dokümanında işin niteliği, türü ve miktarının “Toprak Tesviye, Sanat Yapıları ve Üst Yapı İşleri, 19,55 Km Yol Yapımı” olarak belirlendiği ve işin süresinin yer tesliminden itibaren 750 (yediyüzelli) takvim günü olduğu anlaşılmıştır.

İhale işlem dosyası üzerinde yapılan incelemede, 11.05.2010 ve 14.05.2010 tarihli yazılarla sınır değerin altında olduğu tespit edilen iki istekliden aşırı düşük teklif açıklaması talep edildiği, isteklilerin aşırı düşük teklif açıklamasını sunduğu, Petek Araş İnş. Taah. ve Yapı Malz. San. Tic. Ltd. Şti. - Ümsan İnş. Oto. Teks. İhr. İth. San. ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi’nin sunduğu açıklamaların idarece geçerli kabul edilerek ihalenin sonuçlandırıldığı anlaşılmıştır.

Petek Araş İnş. Taah. ve Yapı Malz. San. Tic. Ltd. Şti. - Ümsan İnş. Oto. Teks. İhr. İth. San. ve Tic. Ltd. Şti. ortak girişimine gönderilen 14.05.2010 tarih ve 18649 sayılı yazıda;

“İhale komisyonunun teklifinizde önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili aşağıda belirtilen bazı ayrıntıları (malzeme ocaklarını ve depo yerlerini gösterir itinerer, analizlere dayanak teşkil eden bütün bilgi ve belgeler, proforma faturalar, .malzemeye ilişkin teklif alma yazıları, yardımcı analizler, yapım yönteminin ekonomikliği, seçilen teknik ' kümleri ve kullanacağınız avantajlı koşulları) Kamu İhale Genel Tebliğinin 45. maddesindeki hususları dikkate alarak bu mektubun elinize ulaştığı günden itibaren 5 (beş) gün içersinde yazılı olarak cevaplamanız gerekmektedir.”

__

Hususlarının belirtilerek teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerin aşağıdaki şekilde gösterildiği anlaşılmıştır:

“YAR1 - Her cins ve klastaki zeminde yarma ve yan ariyet kazısı yapılması ve depoya nakli.

__

DUVK - Her cins ve klastaki zeminde kuruda/suda drenaj hendeği, kanalizasyon hendeği, duvar temeli kazısı, menfez büzü, kafa hendekleri ve bilimum kanalların dar derivasyon şeklindeki.

__

MENK - Her cins ve klastaki zeminde kuruda/suda menfez temeli kazısı.

__

ÖZEL ÜY4 - Ocak taşından konkasörle kırılmış malzemeyle alttemel yapılması (Her şey dahil)

__

ÖZEL ÜY2 - Plentmiks temel yapılması.

__

ÖZEL ÜY3 - Ocak taşından konkasörle kırılmış ve elenmiş malzeme ile asfalt mıcırı temini (Her şey dahil)”

__

Kamu İhale Genel Tebliğinin “Aşırı düşük teklif değerlendirmesi” başlıklı 45 inci maddesinde;

“45.1.6. İsteklilerin aşırı düşük sorgulamasına ilişkin açıklamaları belgelere dayanmalıdır. Belgelere dayanılmaksızın yapılan açıklamalar kabul edilmeyecektir. Bu çerçevede;

__

a) İstekliler tarafından proforma faturalarla açıklama yapılması durumunda; proforma faturada proforma fatura içeriği mala ilişkin olarak mükellefin son geçici vergi beyanname döneminde tespit edilen birim ortalama maliyet belirtilecek ve proforma faturaya, ilgili malın son geçici vergi beyanname dönemine ait bir alış ve bir satış faturası örneği eklenerek tasdik anlaşması yapılan YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM’e onaylatılacaktır. Proforma fatura veren imalatçı ise; proforma fatura ekinde, ilgili mala ilişkin imalatçının son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan birim maliyet cetveli verilecektir. Sunulan birim maliyet cetveli, mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı olmalıdır.

__

b) İsteklilerce yapılan açıklamalarda teklifin bir bölümünü oluşturan iş kısımlarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması halinde; söz konusu fiyat tekliflerinin ekinde, Vergi Usul Kanununa göre tutulması zorunlu olan yasal defter ve belgelere uygunluğu YMM veya SMMM tarafından onaylanmış maliyet tespit raporunun sunulması zorunludur. Söz konusu maliyet tespit raporunda, fiyat teklifi verilen işle ilgili varsa malların birim ortalama maliyetleri ile işçilik maliyetleri belirtilmelidir. Fiyat teklifinin kapsamında sadece mal bulunuyor ise; maliyet tespit raporu yerine, piyasadan alınan mallara ilişkin olarak yukarıda belirtildiği şekilde proforma faturaların, fiyat teklifi veren kişinin üretici olması durumunda ise, son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan ilgili malın birim maliyet cetvelinin sunulması zorunludur.

__

c) İsteklinin ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda; söz konusu malın emsal bedeli ile değerlenmesi gereklidir. Emsal bedelinin tespitinde Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri esas alınır.

__

ç) İsteklinin açıklamalarını kendi ürettiği mallara dayandırması durumunda; mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı, son geçici vergi beyanname dönemine ait üretim konusu mala ilişkin maliyet tespit raporunun sunulması zorunludur. Maliyet tespit raporunda üretilen mala ilişkin birim maliyetlerin gösterilmesi gerekmektedir.

__

d) İstekliler tarafından yapılan açıklamada, malın stoklarda bulunduğunun belirtilmesi durumunda; Vergi Usul Kanununun 182 nci maddesi gereğince tutulması gereken envanter defterinin ilgili malzeme veya mala ilişkin kısmının mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı örneğinin veya mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından hazırlanan ve onaylanan ilgili malzeme veya mala ilişkin stok tespit raporunun sunulması zorunludur. Stok tespit raporunda mükellefin yasal defter ve belgelerine uygun ilgili malzeme veya mala ilişkin birim maliyetlerin gösterilmesi zorunludur.

__

45.1.7 Yapım yönteminin ekonomik olması hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; kullanılan yapım yöntemi ve teknolojinin, yapım işinde sağlayacağı maliyet avantajının belgelere dayalı olarak açıklanması gereklidir.

__

45.1.8. Seçilen teknik çözümler, yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar veya yapım işinin özgünlüğü hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; sadece bu hususların neler olduğu değil, belirtilen çözüm, avantajlı koşul ve özgünlük sayesinde elde edilen maliyet avantajının da bilgi ve belgelere dayalı olarak açıklanması gereklidir.

__

45.1.9. Yapılan açıklamalarda, son geçici vergi beyanname dönemine ilişkin belgelendirme yapılamaması durumunda; belgelendirmede bir önceki geçici vergi beyanname dönemi esas alınır.

__

_45.1.10. Aşırı düşük sorgulaması sonucunda belgelere dayalı yazılı açıklama yapmayan, açıklamaları idarece tanımlanan yapım şartlarına uygun olmayan veya teknik şartnameye aykırı hususlar içeren isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle değerlendirme dışı bırakılacaktır.” _açıklamaları yer almaktadır.

İhale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının, idarece teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler yönünden incelenmesi neticesinde;

“Özel ÜY2 - Plentmiks Temel Yapılması” imalatına ait analizde, alt bileşen olan “Özel 17 - PMT Temel Malzemesi” için 2,30 TL/ton birim fiyat teklif edildiği,

“Özel ÜY4 - Ocak Taşından Konkasörle Kırılmış Malzemeyle Alttemel Yapılması (Herşey dahil)” imalatına ait analizde, alt bileşen olan “Özel 15 - Alttemel Malzemesi” için 3,95 TL/m3 birim fiyat teklif edildiği,

Anılan analizler bünyesindeki “PMT Temel Malzemesi” ve “Alttemel Malzemesi” için ayrı ayrı alt analiz sunulduğu, alt analizler incelendiğinde bileşenlerin ve birim fiyatlarının aşağıdaki gibi olduğu görülmüştür:

03.521 - Lastik yükleyicinin 1 sa ücreti: 60 TL/sa

03.530 - Konkasörün 1 sa ücreti: 130 TL/sa

01.501 - Düz işçi: 4,25 TL/sa

Ayrıca açıklama sahibi istekli tarafından Temel -Alttemel Malzemesi İmaline ilişkin olarak bir maliyet cetveli sunulduğu, cetveldeki maliyet bileşenlerinin ve birim fiyatlarının aşağıdaki şekilde gösterildiği anlaşılmıştır:

Ocak işletim maliyeti - 30 TL/gün

Konkasör tesisi - 66,67 TL/gün

Operatör Makinist - 120,00 TL/gün

Yağcı - 98,40 TL/gün

Mazot - 924,00 TL/gün

Ekskavatör - 61,00 TL/sa

Yükleyici - 60,00 TL/sa

Şantiye üretim bakım onarım giderleri - 30,00 TL/gün

Toplam Birim Maliyet: 3.689,07 TL

Söz konusu birim fiyatlardan hareketle, maliyet cetvelinde teklife esas birim fiyatların;

Temel Malzemesi Üretim Maliyeti : 3.689,07 TL/gün / 1800 ton/gün = 2,05 TL/ton

__

Alt Temel Malzemesi Üretim Maliyeti: 3.689,07 TL/gün / 1125 m3/gün = 3,28 TL/m3

Şeklinde hesaplandığı tespit edilmiştir.

Temel malzemesi için sunulan alt analizde Karayolları Genel Müdürlüğü’nün “15.102/3K-A Ocak taşından konkasörle kırılmış plentmiks temel malzemesi temini” pozundan yararlanıldığı anlaşılmış olup, anılan poza ilişkin analizin aşağıdaki gibi olduğu görülmüştür:

Rayiç No

Tanımı

Birimi

Miktar

08.021/K

El ile veya kompresörle ocaktan taş hazırlanması (Balast, blokaj yol ve beton için kırma taş, mıcır, taş dolgu, pere ve kargir gibi işlerde…)

m³

0.625000

150 metreye taşıma

02.017

Her cins ve tonajda motorlu araç taşıma katsayısı (K)

K tş

0.002340

03.521

Lastik tekerlekli yükleyici'nin 1 saatlik ücreti

Saat

0.018750

03.530

Konkasör'ün 1 saatlik ücreti

Saat

0.012500

01.501

Düz işçi

Saat

0.031250

Karayolları Genel Müdürlüğü’nün analizinde, imalatın bünyesinde malzeme yani taş hazırlanması işinin de bulunduğu ancak istekli tarafından sunulan alt analizde yalnızca makineler ve işçi bileşeninin yer aldığı, malzemeye ilişkin bir bileşen bulunmadığından, temel ve alt temel teminine ilişkin sunulan her iki alt analizin de eksiklik taşıdığı tespit edilmiştir.

Ayrıca, isteklinin anılan malzemelerin kendisi tarafından imal edildiğini gösteren maliyet cetvelinin YMM veya SMMM onayı taşımadığı, cetvelde “01.04.2010 tarihinde üretime başladığımız taş ocağı maliyeti aşağıdaki gibidir” ibaresinin yer aldığı ve bileşen birim fiyatlarının (konkasör gibi) alt analizdekilerle uyumsuzluk gösterdiği görülmüştür. İstekli tarafından sunulan alt analizlerin açıklamaya esas alınmaması durumunda dahi, incelenen ihalede ihale tarihinin 03.05.2010 olması sebebiyle bu ihale için son geçici vergi beyanname döneminin 2010 yılının ilk üç ayı olduğu (01.01.201-31.03.2010) dikkate alındığında, maliyet cetvelindeki üretim konusu mala ilişkin maliyetlerin Nisan ayına (ihale tarihinin içinde bulunduğu geçici vergi beyanname dönemine) ait olması nedeniyle yapılan açıklamanın Tebliğin 45.1.6.(a) maddesine uygun olmadığı, onay eksikliği de göz önüne alındığında maliyet cetvelinin Tebliğde aranan usul ve esaslara uygun bir maliyet tespiti niteliğinde olmadığı sonucuna ulaşılmaktadır.

“Özel ÜY3 - Ocak taşından konkasörle kırılmış ve elenmiş malzeme ile asfalt mıcırı temini (her şey dahil)” imalatına ait analizde, alt bileşen olan “Özel 18 - Mıcır Nakli” için 2,00 TL/m3 birim fiyat teklif edildiği, analizdeki mıcır temini için gerekli tevsikin mevzuata uygun olarak yapıldığı anlaşılmakla birlikte, mıcır nakli için herhangi bir alt analiz sunulmadığı (oysa istekli tarafından temel-alt temel malzeme nakli için alt analizlerin uygun bir şekilde sunulduğu), analizde mıcır naklinin özel imalat olarak gösterildiği, istekli tarafından söz konusu alt bileşen için herhangi bir kurum rayicine ait poz numarası da belirtilmediği, bu çerçevede herhangi bir rayici teklif edip etmediği anlaşılamadığından, mıcır nakline ilişkin alt analiz sunulmasının zorunlu olduğu anlaşılmıştır.

Yapılan inceleme sonucunda; ihale üzerinde bırakılan istekliye ait aşırı düşük teklif açıklamalarının Kamu İhale Genel Tebliğinin 38 ve 45 inci maddelerine uygun olarak gerçekleştirilmediği anlaşıldığından, teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Petek Aras İnş. Taah. ve Yap. Malz. San. Tic. Ltd. Şti. - Ümsan İnş. Oto Teks. İhr. İth. San. ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi’nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

KARŞI OY

4734 sayılı Kanuna göre ihale edilen yapım işlerinde, anılan Kanunun 38 inci maddesine göre aşırı düşük tekliler, idarece belirlenen yaklaşık maliyet ve geçerli tekliflere göre belirlenmektedir. Bu nedenle, aşırı düşük teklif sorgulamasının sağlıklı yapılabilmesi için ihale öncesinde yaklaşık maliyetin gerçekçi yöntemlerle belirlenmesi gerekmektedir.

**** Anılan Kanunun 9 uncu maddesinde “Mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin ihalesi yapılmadan önce idarece,her türlü fiyat araştırması yapılarak katma değer vergisi hariç olmak üzere yaklaşık maliyet belirlenir ve dayanaklarıyla birlikte bir hesap cetvelinde gösterilir… ” hükmü yer almaktadır.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 8 ve devamı maddelerinde idare tarafından, ihale onay belgesi düzenlenmeden önce, anılan Yönetmelikte belirlenen esas ve usullere göre miktar tespiti ve fiyat araştırması yapılmak suretiyle ihale konusu işin KDV hariç yaklaşık maliyeti hesaplanacağı ve dayanakları ile birlikte bir hesap cetvelinde gösterileceği düzenlemesine yer verilmiştir.

Bu çerçevede idarece, ya daha önce gerçekleştirdiği işlere ilişkin sözleşmelerdeki fiyatlar veya Karayolları Genel Müdürlüğünün birim fiyatları kullanılarak veya piyasa araştırması yaparak… anılan Yönetmeliğin 10 uncu maddesindeki yöntemlerden bir veya birkaçı kullanılarak yaklaşık maliyet tespit edilebilir. İdari işlem veya eylemlerin gerekçesiz tesis edilemeyeceği kuralından hareketle, 4734 sayılı Kanunun 9 uncu maddesinde yaklaşık maliyetin dayanaklarının(gerekçelerinin) bir hesap cetvelinde gösterileceği hüküm altına alınmıştır.

İncelenen ihalede, Karayolları İzmir 2. Bölge Müdürlüğü tarafından ihale konusu işin yaklaşık maliyetini belirlerken; iş bünyesinde yer alan Karayolları Genel Müdürlüğü 2009 Yılı Birim Fiyatlarını baz aldığı , önce bu fiyatları güncellediği , bilahare elde ettiği bu fiyatlardan ; 2000, 2001, 2002, 2003, 2004, 2005, 2006, 2007, 2008 ve 2009 yıllarında ihale edilen işlere uygulanan tenzilatların ortalaması olan %47,35 oranında indirim yaptığı anlaşılmaktadır.

Yaklaşık maliyet, yapım işleri ihalelerinde başta aşırı düşük sınır değerin tespiti olmak üzere yeterlilikle ilgili olarak istenecek belgeler gibi ihale mevzuatının temelini teşkil eden hususlara etki eden bir parametredir. Herhangi bir idarenin Birim Fiyat Analizlerini alıp bu analizlerde belirli bir % oranında indirim yapılarak yaklaşık maliyet belirlenmesi, analiz içerisindeki girdilerin miktar yönünden içinin değiştirilmesi anlamına gelir ki, böyle bir durumda bu şekilde oransal tenzilat uygulanmak suretiyle yapılan analize artık o idarenin yayımlanmış birim fiyat analizi denilmesi mümkün değildir. Yaklaşık maliyetin belirlenmesinde kullanılan fiyatlara ilişkin analizler artık o iş için yapılan yeni analiz olmaktadır. Başka bir ifadeyle istekli tarafından bir idarenin analizi dışında o iş kalemi ile ilgili olarak miktarlar üzerinde eksiltme yapılarak analiz sunulması durumlarda, 4734 sayılı kanunun 38 inci maddesi gereğince isteklilerden aşırı düşük açıklaması istenirken, analizdeki miktarın idare analizindeki miktarlar arasındaki farkın açıklanması ve bunların da belgelenmesi istenmektedir. Bu belgelemeyi yapamayan isteklilerin teklifleri geçerli sayılmamaktadır. İstekliler tarafından sunulan analizlerdeki girdi miktarlarının açıklamasında bölgesel veya gecmiş yıllar tenzilatları emsal gösterilerek açıklama yapılmasının nasıl hukuki dayanağı yok ise İdarenin de bölgesel **veya geçmiş yıllar tenzilatlarını **emsal göstererek yaklaşık maliyet belirlemesinin de hukuki dayanağı bulunmamaktadır.

Mevzuatta idarelerin yayınlanmış fiyatlarını aşağı çekmesi şeklindeki bir uygulamaya cevaz veren herhangi bir düzenleme de bulunmamaktadır.**** Bu şekildeki bir uygulama hukuki dayanaktan yoksun olmasının yanında, gerekçesiz olarak tesis edilen idari işlem niteliğinde olduğundan Kanunun 9 ncu maddesi ile Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 10 uncu maddesine açıkça aykırılık teşkil etmektedir. Zira, 2000-2009 yılları tenzilat oranları ortalaması olan % 47,35 oranlardaki tenzilatların gerekçesi yaklaşık maliyetin dayanağı hesap cetvelinde yer almamaktadır.

Bu durumda, ya Karayolları Genel Müdürlüğü yüksek birim fiyat belirleyerek kamuyu zarara uğratmasına

( Kamu İhale Genel Tebliğinin 38 ve 45 nci maddesi uyarınca Karayolları Genel Müdürlüğünün resmi birim fiyatlarına dayalı açıklama yapılması durumunda) veya Karayolları Genel Müdürlüğüne bağlı birimlerce gerekçesiz olarak birim fiyatlar üzerinden indirim yapılarak aşırı düşük sınır değerin düşük belirlenmesine ve aşırı düşük teklif sahibi isteklilerin açıklama yapmandan ihalenin üzerlerinde kalmasına neden olunmaktadır.

Yukarıdaki şekilde gerekçesiz olarak birim fiyatlar üzerinden tenzilat uygulaması işlemi yerine, ihaleye çıkan idarenin kendi koşullarına göre yeni bir poz numarası altında yeni bir birim fiyat analizi yapması gerekir. Aksine bir düzenlemenin kabulü istekliler arasında haksız rekabete neden olacaktır. Şikayete konu ihalede hukuka, mevzuat ve tebliğ hükümlerine aykırı bir uygulama sonucunda yaklaşık maliyet saptayan Karayolları İzmir 2. Bölge Müdürlüğünün ihalesinde, isteklilerin tekliflerinde Karayolları Genel Müdürlüğü birim fiyat analizlerini kullanma şansları olamayacağı gibi, yayımlanmış olan idare fiyatlarının karsız halini kullanma imkanları da yoktur. Kamu İhale Tebliği hükümlerine göre idarenin yayımlanan birim fiyatlarının müteahhit karsız halini ve bu idare fiyatlarına esas olan idare analizlerini kullanmaları halinde tekliflerinin aşırı düşük sınır değerin çok üstünde, bazen de yaklaşık maliyetin üzerinde kalması şeklinde bir sonuçla karşı karşıya kalınacaktır. Nitekim incelenen ihalede Dursunlar inş.San.ve Tic. Ltd.Şti, Haysal inş.Tic.ve San A.Ş. ile Genç İnş.San.ve Tic.Ltd.Şti.isimli firmaların tekliflerinin bu nedenle yaklaşık maliyetin üstünde kaldığı görülmektedir. Bu tespit idarenin bu uygulamasının aşırı düşük teklif sınırının gerçekçi tespit edilmesini etkileyeceği ve aşırı düşükten sorgulanması gereken istekliler sorgulanmayarak avantajlı konuma geleceği şeklindeki düşüncemizin bir kanıtıdır.

Bu nedenle; ihalede, yaklaşık maliyetin objektif kriterlere göre belirlenmediği tespit edildiğinden ve isteklilerce pozlar dikkate alınarak Karayolları ve/veya Bayındırlık Bakanlığı Birim Fiyatlarına göre tekliflerini hazırladıklarından, aşırı düşük sınırın dolayısıyla da tekliflerin, sağlıklı olarak belirlenemeyeceği ve ihalenin sağlıklı bir şekilde sonuçlandırılamayacağı sonucuna varılmıştır. Yukarıda açıklanan nedenden dolayı incelemeye konu ihalenin iptal edilmesi gerektiği yönündeki düşüncemle Kurul çoğunluk kararına katılmıyorum.

** Abdullah DÜNDAR **

** Kurul Üyesi **