KİK Kararı: 2010/UY.III-1201

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2010/030
Gündem No : 3
Karar Tarihi : 29.04.2010
Karar No : 2010/UY.III-1201
BAŞVURU SAHİBİ:
Muhammer Esen, Ulugazi Mah. Fevzi Paşa Sk. No.3/2 SAMSUN

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Sinop Üniversitesi Rektörlüğü Yapı İşleri ve Teknik Daire Başkanlığı, Korucuk Köyü Kıranlar Mevkii 57010 SİNOP

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2009/188797 İhale Kayıt Numaralı "Sinop Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Laboratuvar, Anfi ve Derslikler İnşaatı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

22.04.2010 tarih ve III.Y.07.95.0075/2010-12E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Sinop Üniversitesi Rektörlüğü Yapı İşleri ve Teknik Daire Başkanlığı tarafından 03.02.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Sinop Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Laboratuvar, Anfi ve Derslikler İnşaatı” ihalesine ilişkin olarak Muhammer Esen’in 04.03.2010 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 12.03.2010 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 24.03.2010 tarih ve 6737 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 24.03.2010 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (a) bendi gereğince, ihalenin iptaline,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; Başvuruya konu ihalede vermiş oldukları teklifin aşırı düşük teklif sorgulamasına istinaden açıklamalarını verilen sürede idareye sunmamış olmaları nedeniyle değerlendirme dışı bırakıldığı, ancak idarece kendilerine gönderilen 10.02.2010 tarihli 16.02.2010 tarihine kadar açıklamaların sunulmasının istendiği ve faksla da gönderildiği belirtilen yazının alınmadığı, bu nedenle posta yolu ile kendilerine ulaşması üzerine 15.02.2010 tarihli yazı ile verilen sürenin yetersiz olduğunun idareye bildirildiği, ayrıca söz konusu yazı ile tekliflerinin aşırı düşük olmadığı ve ilk oturumdan sonra yapılan oturumda yapılan değerlendirme neticesinde bir firmanın değerlendirme dışı bırakılması durumunda tekliflerinin aşırı düşük olabileceğinin idareye bildirildiği, idare tarafından kendilerine gönderilen 16.02.2010 tarihli yazı ile ilk süreye ilave olarak 3 gün daha süre verildiği, ancak aşırı düşük teklif sorgulama işleminin idarece oldu bittiye getirildiği, hiçbir firmanın açıklama verememesinin de bunun en büyük kanıtı olduğu, ihale esnasında , ilk oturumda teklif veren isteklilerden Hürel Otom. İnş. Tic. Ltd. Şti.’nin değerlendirme dışı bırakıldığı, H. İdikut Şenel – Adacan İnş. Tic. Ltd. Şti. ortak girişiminin teklifinin referans mektubu olmadığının açıklandığı, idari şartnamede böyle bir belge istenmediğinden bu duruma itiraz edildiği, ihaleye teklif veren isteklilerin teklif fiyatları üzerinden yapılan hesaplamada kendi tekliflerinin sınır değerin üzerinde olduğu, tekliflerinin aşırı düşük teklif olabilmesi için başka bir isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasının gerektiği, ancak idareden bu bilgiyi alamadıkları, ihaledeki konumlarını etkileyecek bir konuda idareden bilgi alamamalarının saydamlık ve şeffaflık ilkesine aykırı olduğu, kendi çabaları ile H. İdikut Şenel - Adacan İnş. Tic. Ltd. Şti. ortak girişimine ait teklifin Özel 09 nolu analiz yerine 23.244/C1 Poz nolu analizi sunduğu için değerlendirme dışı bırakıldığının öğrenildiği, oysa ihale dokümanının hiçbir yerinde idarece verilen 5 adet analizin kendi başına bir yeterlik kriteri olduğu konusunda bir hüküm bulunmadığı, idari şartname ve ilanda istenen analiz, metraj ve maliyet hesapları ve diğer evrakları hazırlamak üzere, ihale dokümanının incelenmesi neticesinde ihale dokümanında kaba inşaata ait mahal listesi ve bazı birim fiyat pozlarının olmaması nedeniyle idareye başvurdukları ve ihale komisyonu üyesinden şifahen 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 10. Maddesinin (b) bendi ve Danıştay 13. Dairesinin 09/01/2009 tarih ve E:2006/731, K:2009/116 sayılı kararına istinaden her ne kadar ihale şartnamesi ve ihale ilanında istenilmiş olsa da bu evrakların istenilmeyeceği bilgisinin alındığı ve söz konusu belgeleri teklifleri kapsamında sunmadıkları halde tekliflerinin geçerli teklif olarak belirlendiği, ihale üzerinde kalan isteklinin de bu belgeleri sunmadığı, bu durumda idarenin söz konusu Danıştay kararını uygularken, aslında kararda yer almayan hesap cetvelleri içinde keyfi bir şekilde uygulama yaptığı, bu haliyle idarenin ihale süreci devam ederken ihale şartlarını değiştirmiş olduğu, ayrıca, aşırı düşük teklif açıklamalarının sunulması için verilen sürenin yetersiz olduğu iddialarına yer verilmiştir.

A- Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

Başvuruya konu ihaleye ait ihale ilanının 9 uncu maddesinin;

“İstekliler tekliflerini, anahtar teslimi götürü bedel üzerinden verecektir. İhale sonucu, üzerine ihale yapılan istekliyle anahtar teslimi götürü bedel sözleşme imzalanacaktır. teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatlar ile bu fiyatlara ilişkin idarenin tanımladığı yapım şartlarına göre ihale dökümanı kapsamında verilen analiz formatına uygun analizler ve teklif bedelini gösteren hesap cetveli sunulacaktır.” şeklinde düzenlendiği,

İdari Şartnamenin “İhaleye Katılabilmek İçin Gereken Belgeler ve Yeterlik Kriterleri” başlıklı 7 nci maddesinin (ğ) bendinin ise;

“Teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatlar ile bu fiyatlara ilişkin İdarenin tanımladığı yapım şartlarına uygun analizler ve teklif bedelini gösteren hesap cetveli.” şeklinde düzenlendiği görülmüştür.

Başvuruya konu ihaleye, 19 isteklinin katıldığı, bir isteklinin geçici teminat süresinin yetersiz olması ve iş deneyim belgesinin uygun olmaması nedeniyle değerlendirme dışı bırakıldığı, H. İdikut ŞENEL – Adacan İnş. Tic. Ltd. Şti. ortak girişimine ait teklifin ise, idarece ihale dokümanı kapsamında analiz formatları isteklilere verilen beş adet özel pozlu iş kaleminden “Özel 9 poz no’lu Alüminyum Denizlik ve Harpuşta Yapılması” imalatına ilişkin analizin teklif ekinde sunulmamış olması nedeniyle değerlendirme dışı bırakılmasına karar verildiği, bu hususlara Zarf Açma ve Belge Kontrol Tutanağında yer verildiği, Zarf Açma ve Belge Kontrol Tutanağında Referans Mektubuna ilişkin bir sütun bulunmadığı, ayrıca idari şartnamede de böyle bir belge istenildiğine dair bir düzenleme bulunmadığı, geçerli olduğuna karar verilen teklifler üzerinden yapılan hesaplama neticesinde teklif fiyatı tespit edilen sınır değerin altında kalan, İhsan Beyazıt İnş. Tur. Taah. İşleri, Oğuz Burma ve Muhammer Esen’e 10.02.2010 tarihinde faks yolu ile gönderilen yazılarla, tekliflerinin aşırı düşük olmasına neden olan maliyet bileşenleri ile ilgili açıklamalarının 16.02.2010 tarihine kadar kendilerine sunulmasının istendiği, söz konusu isteklilerden İhsan Beyazıt İnş. Tur. Taah. İşleri tarafından 10.02.2010 tarihli yazı ile idareye aşırı düşük teklif açıklamalarını sunmayacaklarını ve geçici teminatın kendilerine iade edilmesini istediklerini bildirdiği, diğer istekliler Oğuz Burma ve Muhammer Esen’in ihale dokümanı satın alındığına dair formda, ihale ve şikayet sürecinde idare tarafından elektronik posta adresine veya faks numarasına bildirim yapılmasını kabul ettiği, idareden temin edilen işlem dosyası kapsamında faks teyitlerinin ve bunlara ilişkin tutanakların yer almasına rağmen, Oğuz Burma ve Muhammer Esen tarafından idareye gönderilen 15.02.2010 tarihli yazı ile, aşırı düşük teklif sorgulama yazısının kendilerine 12.02.2010 tarihinde ulaştığı, faks yolu ile bir bildirimin olmadığı, kalan sürede, açıklamaların hazırlanıp idareye teslim edilemeyeceğinin belirtildiği, bunun üzerine, idarece söz konusu kişilere gönderilen 16.02.2010 tarihli yazılarla aşırı düşük teklif açıklamalarını sunmaları için 19.02.2010 tarihine kadar ek bir süre daha verildiği, ancak her iki isteklinin de aşırı düşük teklif açıklamalarını sunmadığı ve değerlendirme dışı bırakılmasına karar verildiği ve ihalenin Demirci İnş. Ltd. Şti. üzerine bırakıldığı tespit edilmiştir.

İdarece, yukarıda yer alan ihale ilanı ve idari şartnamedeki düzenlemeler çerçevesinde ihaleye teklif veren isteklilerin teklif dosyaları incelendiğinde, 9 istekli tarafından sadece ihale dokümanında verilen beş adet analiz formatının doldurularak teklif verildiği, diğer 10 isteklinin ise idari şartnamedeki düzenlemeyi dikkate alarak, teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve miktarlar ve bunlara ait birim fiyatlar ile bu fiyatlara ilişkin analizler ve teklif bedelini gösteren hesap cetvelini sundukları, ihale komisyonu tarafından tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında sadece ihale dokümanı kapsamında verilen 5 adet iş kalemine ait analizin sunulup sunulmadığına bakılarak geçerli tekliflerin belirlendiği anlaşılmıştır.

İdarece, yaklaşık maliyetin belirlenmesi için hazırlanan hesap cetvellerinde, ince inşaat imalatları için 66 adet iş kaleminin ön görüldüğü, bunlardan; Mekanik Montajlı Cephe Kaplaması Yapılması, Su ve Isı Yalıtımı Yapılması Çakıl Serilmesi, Alüminyum Denizlik ve Harpuşta Yapılması, Amfi Sıra ve Koltukları, Kristalize Su Yalıtımı Yapılması iş kalemlerinin Özel Pozlu olarak belirlendiği ve söz konusu iş kalemlerine ilişkin analiz formatlarının ihale dokümanı kapsamında yer aldığı görülmüştür.

Yukarıda yer alan hususlar çerçevesinde yapılan değerlendirmede, başvuru sahibinin teklifinin ihale dokümanında yer alan düzenlemeler uygun olarak verilmediği, teklif kapsamında, teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatlar ile bu fiyatlara ilişkin İdarenin tanımladığı yapım şartlarına uygun analizler ve teklif bedelini gösteren hesap cetvelinin yer almadığı sadece idarece ihale dokümanında yer alan 5 adet analiz formatının sunulduğu bu haliyle idarece hazırlanan ihale dokümanına uygun bir teklif olmadığı ve değerlendirme dışı bırakılması gerektiği düşünülmektedir.

Ancak, idarece tekliflerin ihale dokümanında yer alan kriterler çerçevesinde değerlendirilmediği, başvuru sahibi isteklinin teklifinin yalnızca 5 adet analizin sunulup sunulmadığı yönünden incelendiği ve geçerli teklif olarak belirlediği ve H. İdikut Şenel – Adacan İnş. Tic. Ltd. Şti. ortak girişiminin teklifinin “Özel 9 poz no’lu Alüminyum Denizlik ve Harpuşta Yapılması” imalatına ilişkin analizin teklif ekinde sunulmamış olması nedeniyle değerlendirme dışı bırakıldığı, H. İdikut Şenel – Adacan İnş. Tic. Ltd. Şti. ortak girişimi tarafından sunulan belgeler incelendiğinde, teklifte idari şartnamede yer alan düzenleme göz önüne alınarak tüm iş gruplarına ilişkin olarak iş kalemlerine, bunların miktar ve tutarlarına, söz konusu iş kalemlerine ilişkin analizlere yer verildiği, ince inşaat imalatlarına ait hesap cetvelinde 65 adet iş kalemine yer verildiği, idarece analiz formatları ihale dokümanı kapsamında verilen iş kalemlerinden 4 adedinin yer aldığı, Alüminyum Denizlik ve Harpuşta Yapılması işine ilişkin özel pozlu bir iş kaleminin bulunmadığı, hesap cetvelinde yer verilen 23.244/C1 Poz nolu imalatın Alüminyum Doğrama Yapılması işi olduğu ve söz konusu iş kaleminin idarece istenen imalatın yerine geçemeyeceği, bu durumda idarece söz konusu isteklinin teklifinin , Kamu İhale Genel Tebliğinin 38.6 maddesinde yer alan; “ 4734 sayılı Kanunun 37 nci maddesi uyarınca tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında isteklilerin iş kalemleri/grupları için teklif ettikleri birim fiyatların her biri için analiz sunup sunmadıkları kontrol edilir. Analizleri sunmayan ya da eksik sunan istekliler değerlendirme dışı bırakılır. Bu aşamada sunulan analizlerin içeriğine ilişkin ayrıntılı inceleme yapılmaz.” açıklaması gereğince değerlendirme dışı bırakılması işlemi yerinde bulunmuştur.

Başvuru sahibinin teklif fiyatının idarece hesaplanan sınır değerin altında olması sebebiyle, 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi gereğince aşırı düşük teklif açıklamalarının istendiği, faks teyitlerinin ve bunlarla ilgili tutanakların idareden temin edilen ihale işlem dosyasında yer aldığı, yukarıda belirtildiği üzere iki kez üç iş günü süre verildiği göz önüne alındığında, başvuru sahibinin aşırı düşük teklif sorgulamasına istinaden açıklamalarını verilen sürede idareye sunmadığı anlaşıldığından iddialarının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Ancak, yukarıda yer alan tespitler çerçevesinde, idari şartnamenin 5 inci maddesinde yer aldığı üzere, tekliflerin ihale dokümanında ön görülen kriterlere ve şekil kurallarına uygun olması gerekirken ve idarenin verilen teklifleri ihale dokümanında yer alan kriterler çerçevesinde değerlendirmesi gerekirken, idarenin ne ihale ilanında yer alan düzenlemeye göre, ne de idari şartnamedeki düzenlemeye göre değerlendirme yaptığı sadece 5 adet analizi yeterlik kriteri olarak kabul ettiği ve teklifleri buna göre değerlendirdiği görülmektedir. Bu durumda, idarece tekliflerin keyfi bir değerlendirmeye tabi tutulması şeklinde bir sonuç oluştuğu ve idarece yapılan işlemlerin Kamu İhale Kanununun 5 inci maddesinde yer alan temel ilkelerden güvenirlilik ilkesine uygun olmadığı anlaşılmıştır.

Ayrıca, anahtar teslimi götürü bedel teklif almak suretiyle ihalesi yapılan ihalede, isteklilerin tekliflerini idari şartnamede yer alan düzenlemelere göre sunmaları gerektiği halde, söz konusu ihalede, teklif veren istekliler arasında tekliflerin, ilana mı yoksa idari şartnameye göre mi verileceği konusunda çelişkiye düşüldüğü açıkça görülmektedir. Bu durumda 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 24 üncü maddesinin birinci fıkrasında yer alan; “İhale dokümanında belirtilmeyen hususlara ilanlarda yer verilemez ” hükmü gereğince, başvuruya konu ihalede, aynı konuya ilişkin olarak, ihale ilanı ve idari şartnamede yapılan farklı düzenlemeler nedeniyle, oluşan çelişkiden dolayı tekliflerin sağlıklı değerlendirilerek, ihalenin sonuçlandırılmasının mümkün olmadığı ve ihalenin iptal edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Bununla birlikte, Kamu İhale Genel Tebliğinin 38.1.b maddesinde yer alan;

“ Anahtar teslimi götürü bedel İşlerde; idare tarafından teklif bedelini oluşturacak iş kalemleri ve/veya iş gruplarının yapım şartlarına bağlı kalınarak, her iş kalemi/iş grubunun içerine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa;nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği, (Ek-Y.2)’de yer alan örneğe uygun analiz formatının düzenlenerek ihale dokümanı kapsamında verilmesi gerekmektedir.” açıklaması kapsamında idarece ihale dokümanı kapsamında isteklilere verilen analiz formatları incelendiğinde, Su ve Isı Yalıtımı Yapılması, Çakıl Serilmesi ve Alüminyum Denizlik ve Harpuşta Yapılması işlerine ait analiz formatlarında analiz girdileri ile miktarlarına yer verildiği ve bu haliyle söz konusu analiz formatlarının mevzuata uygun olmadığı anlaşılmıştır.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen aykırılıklar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır:

İdarece, ihale ilanı ve idari şartnamede yer alan düzenlemelerde, teklif bedelini gösteren hesap cetvellerinin sunulmasının istenilmiş olmasına rağmen, idarece ihale üzerinde bırakılan Demirci İnş. Ltd. Şti. ile**** Cantaş İnş., Hasan Tolga Demir Mepa Müh., Ünallar İnş. Tic. Prj. Ltd. Şti., Aksu İnş. A.Ş ve Oğuz Burma tarafından teklifleri kapsamında hesap cetvellerinin de sunulmadığı, sadece idarece verilen beş adet analizin sunulduğu görülmüştür

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin iptaline karar verilmesi gerekmekle birlikte, incelemeye konu ihale, Kurulun 29.04.2010 tarih ve 2010/UY.III-1200 sayılı kararı ile iptal edildiğinden karar verilmesine gerek bulunmamaktadır.

Açıklanan nedenlerle;

Karar verilmesine yer olmadığına,

Oybirliği ile karar verildi.