KİK Kararı: 2010/UY.II-3487

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2010/071
Gündem No : 21
Karar Tarihi : 12.11.2010
Karar No : 2010/UY.II-3487
BAŞVURU SAHİBİ:
Çevkom Müh. End. Tes. İnş. San. Tic. Ltd. Şti. - Can Özdemir İnş. Tur. Dış Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı, 1725. Sok. K:1 D:1 Ercan Apt. No:30 Karşıyaka / İZMİR

İHALEYİ YAPAN İDARE:
İller Bankası Genel Müdürlüğü Çevre Yapıları Dairesi Başkanlığı, Atatürk Bulvarı No:21 Opera/ANKARA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2010/93160 İhale Kayıt Numaralı "Çandarlı (İzmir) Atıksu Arıtma Tesisi İnşaatı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

05.11.2010 tarih ve II.Y.33.03.0228/2010-45E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

İller Bankası Genel Müdürlüğü Çevre Yapıları Dairesi Başkanlığı tarafından 10.08.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Çandarlı (İzmir) Atıksu Arıtma Tesisi İnşaatı” ihalesine ilişkin olarak Çevkom Müh. End. Tes. İnş. San. Tic. Ltd. Şti. - Can Özdemir İnş. Tur. Dış Tic. Ltd. Şti. iş ortaklığının 01.10.2010 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 08.10.2010 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 21.10.2010 tarih ve 40774 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 20.10.2010 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle;

1. İhaleye katılan 26 isteklinin teklifinin değerlendirmesinin 4734 sayılı Kanunun 37 nci maddesine uygun olarak yapılmadığı, ihaleye**** teklif veren tüm isteklilerin teklif mektubu ile geçici teminatlarının usulüne uygun olup olmadığı, ihalede istenilen belgelerinin eksik olup olmadığı, birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunup bulunmadığı, iş deneyim belgelerinin benzer iş tanımına uygun olup olmadığının kendilerine bildirilmesinin talep edildiği,

2. İhalede sınır değer belirlenmeksizin ihalenin en düşük teklif sahibi istekli üzerinde bırakıldığı, sınır değer tespitinin yapılması gerektiği, Ertuğrul İnş. Tur. San. Tic. A.Ş., Birtem Yapı Tar. Teks. Tur. San. Tic. Ltd. Şti. ve BVTİnş. Tic. Ltd. Şti.’nin tekliflerinin aşırı düşük olduğu ve teklif ettikleri bedeller ile ihale konusu işi yapmalarının mümkün bulunmadığı,

İddia edilmektedir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

1. Başvuru sahibinin 1 inci iddiasına ilişkin olarak:

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin başvurularda bulunması gereken şekil unsurlarını düzenleyen 8 inci maddesinin ikinci fıkrasının (ç) bendinde; başvuru dilekçelerinde başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı delillere yer verilmesi gerektiği hükmü,

Aynı Yönetmeliğin itirazen şikayet başvurularının ön inceleme konuları ve ön inceleme üzerine yapılacak işlemler yönünden incelenmesini düzenleyen 16 ncı maddesinde; başvurunun, konusu, sebepleri ve dayandığı delillerin belirtilip belirtilmediği yönünden inceleneceği ve bu bakımdan bir aykırılığın bulunmaması durumunda esasın incelenmesine geçileceği hükmü,

Anılan Yönetmeliğin ön inceleme konularına aykırılık üzerine alınacak kararları düzenleyen 17 nci maddesinin birinci fıkrasında; 16 ncı maddede sayılan ön inceleme konuları bakımından bir aykırılığın tespiti üzerine Kurul tarafından başvurunun reddine karar verileceği,

Hükmü yer almaktadır.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğin “İtirazen şikayet başvurularında aranılacak şekil unsurları ” başlıklı 11 inci maddesinin sekizinci fıkrasında ; “Yönetmeliğin 8 inci maddesinin ikinci fıkrasının (ç) bendinde başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı delillerin başvuru dilekçelerinde belirtilmesi gerektiği düzenlendiğinden, başvuruda bulunulan hususların dilekçelerde somut bir biçimde, mevzuata aykırı bulunma sebepleri ile birlikte gösterilmesi gerekmektedir. İşlemin hangi unsurlarının hangi gerekçelerle hukuka aykırı olduğu belirtilmeksizin sadece mevzuata aykırı olduğu gibi soyut ve mesnetsiz iddialara yer verilmesi halinde, Yönetmeliğin 8 inci maddesine aykırı olduğu gerekçesiyle başvurunun reddine ilişkin sorumluluk başvurana ait olacağından bu hususa dikkat edilmesi gerekmektedir. ” açıklaması yer almaktadır.

Başvuru sahibinin birinci iddiasının incelenmesi neticesinde şikayet edilen hususun sebepleri ve dayandığı delillerin somut bir biçimde, mevzuata aykırı bulunma sebepleri ile birlikte belirtilmediği anlaşıldığından, bu iddiaya yönelik olarak yapılan başvurunun İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 17 nci maddesinin birinci fıkrası gereğince reddedilmesi gerekmektedir.

2. Başvuru sahibinin 2 nci iddiasına ilişkin olarak:

İdari şartnamenin 2 nci maddesinde ihale konusu iş; “Çandarlı (İzmir) Atıksu Arıtma Tesisi İnşaatı” şeklinde tanımlanmış, idari şartnamenin 19 uncu maddesinde isteklilerin her bir iş kaleminin miktarı ile bu iş kalemleri için teklif edilen birim fiyatların çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden teklif verecekleri ve ihale üzerinde bırakılan istekli ile teklif birim fiyat sözleşme imzalanacağı düzenlenmiştir.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 60 ıncı maddesinde; “(1) İhale komisyonu verilen tekliflerden, diğer tekliflere veya yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

(2) İhale komisyonu;

_ a) Yapım yönteminin ekonomik olması,_

_ b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,_

_ c) Teklif edilen işin özgünlüğü,_

_ hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları, isteklinin teklifinin hesaplanmasına dayanak teşkil eden bütün bilgi ve belgeleri de dikkate almak suretiyle değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen aşırı düşük teklifler, geçerli teklif olarak dikkate alınır._

(3) Aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde; Kamu İhale Kurumu tarafından aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlenmiş ise ihale komisyonu bu düzenlemeyi esas alır.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliğinin “Aşırı düşük teklif değerlendirmesi” başlıklı 45 inci maddesinde “

…

45.1.5. Teklifi aşırı düşük bulunan istekliler Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada, analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri (proforma faturalar, teklif alma yazıları, idarece istenmesi durumunda yardımcı analizler ve buna benzer) sunacaklardır.

45.1.6. İsteklilerin aşırı düşük sorgulamasına ilişkin açıklamaları belgelere dayanmalıdır. Belgelere dayanılmaksızın yapılan açıklamalar kabul edilmeyecektir. Bu çerçevede;

a) İstekliler tarafından proforma faturalarla açıklama yapılması durumunda; proforma faturada proforma fatura içeriği mala ilişkin olarak mükellefin son geçici vergi beyanname döneminde tespit edilen birim ortalama maliyet belirtilecek ve proforma faturaya, ilgili malın son geçici vergi beyanname dönemine ait bir alış ve bir satış faturası örneği eklenerek tasdik anlaşması yapılan YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM’e onaylatılacaktır. Proforma fatura veren imalatçı ise; proforma fatura ekinde, ilgili mala ilişkin imalatçının son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan birim maliyet cetveli verilecektir. Sunulan birim maliyet cetveli, mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı olmalıdır.

b) İsteklilerce yapılan açıklamalarda teklifin bir bölümünü oluşturan iş kısımlarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması halinde; söz konusu fiyat tekliflerinin ekinde, Vergi Usul Kanununa göre tutulması zorunlu olan yasal defter ve belgelere uygunluğu YMM veya SMMM tarafından onaylanmış maliyet tespit raporunun sunulması zorunludur. Söz konusu maliyet tespit raporunda, fiyat teklifi verilen işle ilgili varsa malların birim ortalama maliyetleri ile işçilik maliyetleri belirtilmelidir. Fiyat teklifinin kapsamında sadece mal bulunuyor ise; maliyet tespit raporu yerine, piyasadan alınan mallara ilişkin olarak yukarıda belirtildiği şekilde proforma faturaların, fiyat teklifi veren kişinin üretici olması durumunda ise, son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan ilgili malın birim maliyet cetvelinin sunulması zorunludur.

c) İsteklinin ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda; söz konusu malın emsal bedeli ile değerlenmesi gereklidir. Emsal bedelinin tespitinde Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri esas alınır.

ç) İsteklinin açıklamalarını kendi ürettiği mallara dayandırması durumunda; mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı, son geçici vergi beyanname dönemine ait üretim konusu mala ilişkin maliyet tespit raporunun sunulması zorunludur. Maliyet tespit raporunda üretilen mala ilişkin birim maliyetlerin gösterilmesi gerekmektedir.

d) İstekliler tarafından yapılan açıklamada, malın stoklarda bulunduğunun belirtilmesi durumunda; Vergi Usul Kanununun 182 nci maddesi gereğince tutulması gereken envanter defterinin ilgili malzeme veya mala ilişkin kısmının mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı örneğinin veya mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından hazırlanan ve onaylanan ilgili malzeme veya mala ilişkin stok tespit raporunun sunulması zorunludur. Stok tespit raporunda mükellefin yasal defter ve belgelerine uygun ilgili malzeme veya mala ilişkin birim maliyetlerin gösterilmesi zorunludur.

45.1.7 Yapım yönteminin ekonomik olması hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; kullanılan yapım yöntemi ve teknolojinin, yapım işinde sağlayacağı maliyet avantajının belgelere dayalı olarak açıklanması gereklidir.

45.1.8. Seçilen teknik çözümler, yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar veya yapım işinin özgünlüğü hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; sadece bu hususların neler olduğu değil, belirtilen çözüm, avantajlı koşul ve özgünlük sayesinde elde edilen maliyet avantajının da bilgi ve belgelere dayalı olarak açıklanması gereklidir.

45.1.9. Yapılan açıklamalarda, son geçici vergi beyanname dönemine ilişkin belgelendirme yapılamaması durumunda; belgelendirmede bir önceki geçici vergi beyanname dönemi esas alınır.

45.1.10. Aşırı düşük sorgulaması sonucunda belgelere dayalı yazılı açıklama yapmayan, açıklamaları idarece tanımlanan yapım şartlarına uygun olmayan veya teknik şartnameye aykırı hususlar içeren isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle değerlendirme dışı bırakılacaktır... ” açıklaması yer almaktadır.

İhale işlem dosyasının incelenmesi neticesinde; ihale komisyonu tarafından sınır değerin 3.776.366,32** __** TL olarak hesaplandığı ve teklifi sınır değerin altında tek istekli olan, ihale üzerinde bırakılan istekliden teklif fiyatının açıklanmasının istenildiği anlaşılmıştır.

İhale üzerinde bırakılan istekli olan Ertuğrul İnşaat Turizm Sanayi ve Ticaret A.Ş.’nin sunduğu aşırı düşük teklif açıklamasının incelenmesi neticesinde; Ertuğrul İnşaat Turizm Sanayi ve Ticaret A.Ş. tarafından elektrik ve mekanik imalatlarının tamamı için; ihale konusu işin işletmeye alınması, iş yeri deneylerinin yapılması, işletme talimatlarının hazırlanması ve işletme personelinin eğitilmesi işi için proforma faturalar sunulduğu fakat proforma faturalarda birim ortalama maliyetlerin belirtilmediği, proforma fatura ekinde sunulan alış satış faturalarının Ağustos ve Eylül aylarına ait olduğu dolayısıyla, yukarıda anılan Tebliğ açıklaması gereği son geçici vergi beyannamesi dönemine ait olmayıp ihale tarihinin içinde bulunduğu geçici vergi beyannamesi dönemine ait olduğu anlaşıldığından isteklinin aşırı düşük teklif açıklaması yerinde bulunmamıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Dr. Hasan GÜL

Başkan****

Ali Kemal AKKOÇ

II. Başkan****

Hicabi ECE

Kurul Üyesi****

Ali KAYA

Kurul Üyesi****

Bahattin IŞIK

Kurul Üyesi****

Kazım ÖZKAN

Kurul Üyesi****

Adem KAMALI

Kurul Üyesi****

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi****