KİK Kararı: 2010/UY.II-3244

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2010/066
Gündem No : 106
Karar Tarihi : 18.10.2010
Karar No : 2010/UY.II-3244
BAŞVURU SAHİBİ:
Bener Mühendislik Ener. ve Telekom Sis. Taah. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti., Av. Emre Şıklaroğlu Üsküp Cd. Kuloğlu Sk. 6/11

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Aras Elektrik Dağıtım Anonim Şirketi, Edip Somunoğlu Mahallesi Şıh Köyü Yolu Üzeri Tedaş Tesisleri 25050

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2010/102818 İhale Kayıt Numaralı "Erzurum Tmı-Pasinler Dm 2x477 Mcm Enh" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

12.10.2010 tarih ve II.Y.29.95.0229/2010-53E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Aras Elektrik Dağıtım Anonim Şirketi tarafından 16.08.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Erzurum TM1-Pasinler DM 2x477 MCM ENH Tesisi İşi” ihalesine ilişkin olarak Bener Mühendislik Ener. ve Telekom Sis. Taah. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin 07.09.2010 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 14.09.2010 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 24.09.2010 tarih ve 31632 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 24.09.2010 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (a) bendi gereğince ihalenin iptaline,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; idarece tekliflerinin, aşırı düşük teklif açıklamalarında teklif birim fiyat iş kalemlerine ait birim fiyat analiz formatları olmadığından ve sunulan alış-satış faturalarının tasdiksiz ve onaysız olduğundan bahisle değerlendirme dışı bırakıldığı, ancak açıklamalarında analizlerin mevcut olduğu, açıklama eki faturaların mevzuata uygun olarak sunulduğu, söz konusu değerlendirmenin ihale mevzuatı hükümleri çerçevesinde yerinde olmadığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

İdari şartnamenin 2 nci maddesinde ihale konusu işin adı, “ Erzurum TM1-Pasinler DM 2x477 MCM ENH Tesisi İşi ” ; miktarı ve türü, “30 km galvanizli civatalı 2x477 MCM ENH” şeklinde belirlenmiş olup, anılan şartnamenin 19 uncu maddesinde isteklilerin tekliflerini, her bir iş kaleminin miktarı ile bu iş kalemleri için teklif edilen birim fiyatların çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden verecekleri, ihale sonucu, ihale üzerine bırakılan istekliyle her bir iş kaleminin miktarı ile iş kalemleri için teklif edilen birim fiyatların çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden teklif birim fiyat sözleşme imzalanacağı düzenlenmiştir.

İhale dokümanı kapsamında isteklilere idari şartname, teknik şartnameler, işin projesi, sözleşme tasarısı, standart formlar, analiz formatları, mahal listeleri ve birim fiyat tariflerinin verildiği görülmüştür.

4734 sayılı Kanunun “Aşırı Düşük Teklifler” başlıklı 38 inci maddesinde;

__

“ İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

__

İhale komisyonu;

__

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,__

__

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,__

__

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,__

__

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.” hükmü yer almaktadır.

22.08.2009 tarih ve 27327 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu İhale Genel Tebliğinin, “Aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde ve sözleşmenin uygulanması aşamasında kullanılmak üzere tekliflerin ekinde analizlerin istenilmesi” başlıklı 38 inci maddesinde;__

“38.1. Uygulama Yönetmeliğinin “İstenecek belgeler” başlıklı 30 uncu maddesinin birinci fıkrasının (ç) bendi hükmü uyarınca,

a) Teklif birim fiyatlı işlerde; teklif edilecek birim fiyatlara ilişkin olarak idare tarafından, tanımladığı her bir iş kaleminin yapım şartlarına, tarif ve içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

b) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde; idare tarafından teklif bedelini oluşturacak iş kalemleri ve/veya iş gruplarının yapım şartlarına bağlı kalınarak, her iş kalemi/iş grubunun içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

(Ek-Y.2)’de yer alan örneğe uygun analiz formatının düzenlenerek ihale dokümanı kapsamında isteklilere verilmesi gerekmektedir.

38.2. İdare tarafından bütün iş kalemleri/iş grupları için tek bir analiz formatı düzenlenebileceği gibi, iş kalemleri/iş gruplarının yapım şartlarına göre birden fazla analiz formatı da düzenlenebilir. Ancak bu durumda, idare ihale dokümanında hangi analiz formatının hangi iş kalemleri/iş grupları için kullanılacağını belirtmek zorundadır.

38.3. İsteklilerin iş kalemleri/iş grupları için kamu kurum ve kuruluşlarınca belirlenerek yayımlanmış birim fiyatları teklif etmeleri ve söz konusu iş kalemleri/grupları için; hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandıklarını, birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek teklifleri kapsamında sunmaları durumunda, analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda; isteklilerin, kamu kurum ve kuruluşlarınca belirlenmiş “kar ve genel gider içermeyen birim fiyatların” üzerine, kendi belirledikleri “kar ve genel gideri” ilave ederek, yayımlanmış birim fiyatın üzerinde olmamak kaydıyla, birim fiyatlarını oluşturmaları durumunda da; hangi kamu kurum ve kuruluşunun “kar ve genel gider hariç birim fiyatını” kullandıklarını ve kendi belirledikleri “kar ve genel gider” tutarını yazmak suretiyle liste halinde belirterek teklifleri kapsamında sunmaları halinde, söz konusu iş kalemleri/iş grupları için analiz düzenlemeleri zorunlu değildir.

Örneğin; isteklinin, “basınç dayanımı C 8/10 (200 dozlu) olan demirsiz beton” iş kalemi için Bayındırlık ve İskan Bakanlığının 16.002 poz numaralı birim fiyatını (2009 B.F: 101,34 TL) teklif etmesi, “basınç dayanımı C 12/15 (250 dozlu) olan demirsiz beton” iş kalemi için ise, Bayındırlık ve İskan Bakanlığının 16.003 poz numaralı birim fiyatının (2009 B.F: 107,50 TL), kar ve genel gider hariç tutarına, (107,5/1,25=86,00 TL) kendi belirlediği % 18 kar ve genel gider karşılığı eklemek suretiyle 101,48 TL (86,00 x 1,18) teklif etmesi ve teklif ettiği söz konusu birim fiyatları aşağıdaki örnek listede gösterildiği şekilde belirtmesi durumunda; bu iki iş kalemi için analiz düzenlemesi zorunlu değildir. Ancak aynı örneğe göre, basınç dayanımı C 12/15 (250 dozlu) olan demirsiz beton iş kalemi için 86,00 TL’nin altında veya 107,50 TL’nin üzerinde teklif verilmesi durumunda söz konusu iş kalemi için idarece istenen formata uygun analizin sunulması gereklidir.

Kamu kurum ve kuruluşlarının yayımlanmış birim fiyatları kullanılarak oluşturulan teklif birim fiyat listesi (Örnek)

Sıra No

Poz No

İş kaleminin adı

Kamu kurum ve kuruluş birim fiyatları

Teklif

Birim fiyatı alınan kurum/kuruluş

Kar ve genel gider dahil birim fiyat

Kar ve genel gider hariç birim fiyat

Teklif edilen kar ve genel gider

Teklif edilen birim fiyat

(TL)

(TL)

(TL)

(TL)

…

…

…

…

__

__

__

__

…

16.002

Basınç dayanımı C 8/10 (200 dozlu) olan demirsiz beton

Bayındırlık ve İskan Bakanlığı

101,34

__

__

101,34

…

16.003

Basınç dayanımı C 12/15 (250 dozlu) olan demirsiz beton

Bayındırlık ve İskan Bakanlığı

107,50

86,00

15,48

101,48

…

…

…

…

__

__

__

__

…

…

…

…

__

__

__

__

__

İş kalemleri/grupları için, kamu kurum ve kuruluşlarınca belirlenerek yayımlanmış birim fiyatlar teklif edilmekle birlikte, yukarıda belirtildiği şekliyle listede belirtilmemesi durumunda, söz konusu iş kalemleri/grupları için analiz sunulması zorunludur.

38.4. İsteklilerin, inşaat iş kalemleri/iş grupları dışında yer alan sıhhi tesisat, kalorifer tesisatı, müşterek tesisat, havalandırma, brülör, asansör, elektrik tesisatı vb. iş kalemleri/iş grupları için bu iş kalemi/iş gruplarına ait malzeme ve montaj bedelini gösterecek şekilde analiz sunmaları yeterli kabul edilecektir.

…

38.7. Teklifi aşırı düşük bulunarak sorgulamaya tabi tutulan ve teklifine ilişkin açıklamada bulunan isteklilerin analizleri ayrıntılı olarak incelenecek olup; sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmayan, analiz girdilerindeki miktarlar ile fiyatların çarpımı sonucunda bulunan tutarları teklif birim fiyatlarla veya teklif fiyatlarla uyumlu olmayan isteklilere ait teklifler değerlendirme dışı bırakılacaktır. Aşırı düşük sınır değerin altında kalan isteklilerin analizleri üzerinde yapılan ayrıntılı incelemede; çarpım ve toplamlarda aritmetik hata bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatlar esas alınarak, aritmetik hatalar ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Bu şekilde düzeltilmiş analiz fiyatı, teklif fiyatı ile uyumlu olmayan istekliler değerlendirme dışı bırakılır.

38.8. İsteklilerin 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada; (45.1.6) maddesinde belirtildiği üzere, analiz bileşenlerine dayanak teşkil eden proforma faturaları, teklif alma yazıları, idarece istenmesi durumunda yardımcı ve/veya alt analizler ve buna benzer bütün bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

38.9. Analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde, Bayındırlık ve İskan Bakanlığı tarafından belirlenerek yayımlanmış rayiçleri kullanan ve söz konusu rayiçleri poz numaraları da belirterek liste halinde sunan isteklilerin, söz konusu rayiçlere ilişkin olarak (45.1.6) maddesinde belirtildiği şekilde, proforma fatura, teklif alma yazısı ve buna benzer belgeleri sunmalarına gerek bulunmamaktadır.

_ …”_

açıklaması,

Anılan Tebliğin “Aşırı düşük teklif değerlendirmesi” başlıklı 45 inci maddesinde de;

_ “…_

45.1.5. Teklifi aşırı düşük bulunan istekliler Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada, analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri (proforma faturalar, teklif alma yazıları, idarece istenmesi durumunda yardımcı analizler ve buna benzer) sunacaklardır.

45.1.6. İsteklilerin aşırı düşük sorgulamasına ilişkin açıklamaları belgelere dayanmalıdır. Belgelere dayanılmaksızın yapılan açıklamalar kabul edilmeyecektir. Bu çerçevede;

a) İstekliler tarafından proforma faturalarla açıklama yapılması durumunda; proforma faturalar da proforma fatura içeriği mala ilişkin olarak mükellefin son geçici vergi beyanname döneminde tespit edilen birim ortalama maliyet belirtilecek ve proforma faturaya, ilgili malın son geçici vergi beyanname dönemine ait bir alış ve bir satış faturası örneği eklenerek tasdik anlaşması yapılan YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM’e onaylatılacaktır. proforma fatura veren imalatçı ise; proforma fatura ekinde, ilgili mala ilişkin imalatçının son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan birim maliyet cetveli verilecektir. Sunulan birim maliyet cetveli, mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı olmalıdır.

b) İsteklilerce yapılan açıklamalarda teklifin bir bölümünü oluşturan iş kısımlarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması halinde; söz konusu fiyat tekliflerinin ekinde, Vergi Usul Kanununa göre tutulması zorunlu olan yasal defter ve belgelere uygunluğu YMM veya SMMM tarafından onaylanmış maliyet tespit raporunun sunulması zorunludur. Söz konusu maliyet tespit raporunda, fiyat teklifi verilen işle ilgili varsa malların birim ortalama maliyetleri ile işçilik maliyetleri belirtilmelidir. Fiyat teklifinin kapsamında sadece mal bulunuyor ise; maliyet tespit raporu yerine, piyasadan alınan mallara ilişkin olarak yukarıda belirtildiği şekilde proforma faturaların, fiyat teklifi veren kişinin üretici olması durumunda ise, son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan ilgili malın birim maliyet cetvelinin sunulması zorunludur.

c) İsteklinin ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda; söz konusu malın emsal bedeli ile değerlenmesi gereklidir. Emsal bedelinin tespitinde Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri esas alınır.

ç) İsteklinin açıklamalarını kendi ürettiği mallara dayandırması durumunda; mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı, son geçici vergi beyanname dönemine ait üretim konusu mala ilişkin maliyet tespit raporunun sunulması zorunludur. Maliyet tespit raporunda üretilen mala ilişkin birim maliyetlerin gösterilmesi gerekmektedir.

d) İstekliler tarafından yapılan açıklamada, malın stoklarda bulunduğunun belirtilmesi durumunda; Vergi Usul Kanununun 182 nci maddesi gereğince tutulması gereken envanter defterinin ilgili malzeme veya mala ilişkin kısmının mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı örneğinin veya mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından hazırlanan ve onaylanan ilgili malzeme veya mala ilişkin stok tespit raporunun sunulması zorunludur. Stok tespit raporunda mükellefin yasal defter ve belgelerine uygun ilgili malzeme veya mala ilişkin birim maliyetlerin gösterilmesi zorunludur.

45.1.7. Yapım yönteminin ekonomik olması hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; kullanılan yapım yöntemi ve teknolojinin, yapım işinde sağlayacağı maliyet avantajının belgelere dayalı olarak açıklanması gereklidir.

45.1.8. Seçilen teknik çözümler, yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar veya yapım işinin özgünlüğü hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; sadece bu hususların neler olduğu değil, belirtilen çözüm, avantajlı koşul ve özgünlük sayesinde elde edilen maliyet avantajının da bilgi ve belgelere dayalı olarak açıklanması gereklidir.

45.1.9. Yapılan açıklamalarda, son geçici vergi beyanname dönemine ilişkin belgelendirme yapılamaması durumunda; belgelendirmede bir önceki geçici vergi beyanname dönemi esas alınır.

45.1.10. Aşırı düşük sorgulaması sonucunda belgelere dayalı yazılı açıklama yapmayan, açıklamaları idarece tanımlanan yapım şartlarına uygun olmayan veya teknik şartnameye aykırı hususlar içeren isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle değerlendirme dışı bırakılacaktır.

…”

açıklamaları yer almaktadır

İdarece, 20.08.2010 tarih ve 3117 sayılı yazıyla, teklifi sınır değerin altında görülen başvuru sahibi de dahil 3 istekliden, idari şartnamenin “aşırı düşük teklifler” başlıklı 33 üncü maddesi çerçevesinde, verilen tekliflerin belgelendirilmesi suretiyle açıklamada bulunulması, ayrıca birim fiyat analizine ilişkin tüm iş kalemlerine ait belgelerin tasdikli ve onaylı olarak 25.08.2010 tarihine ihale komisyonuna verilmesi istenilmiştir.

Belirtilen tarihe kadar, başvuru sahibi de dahil 2 isteklinin açıklamalarını idareye sunduğu görülmüştür.

Bu çerçevede, başvuru sahibi tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında; açıklama yazısına, maliyet ve icmal tablolarına, malzeme ve montaj maliyet hesabı tablosuna, 5 adet iş kalemine ilişkin TEDAŞ birim fiyatları kullanılarak oluşturulan teklif birim fiyat listesine, proforma faturalara, alış-satış faturalarına, maliyet tespit raporlarına, TSE uygunluk belgesine sertifikaya, gelir tablosuna ve bilançoya yer verildiği görülmüştür.

Aşırı düşük teklif açıklamasının incelenmesi neticesinde; kilometrik bedelli dağıtım hattı teklif birim fiyat cetvelinde teklif edilen birim fiyata ilişkin analizin sunulmadığı, dolayısıyla anılan iş kalemi analizinde yer alması gereken bazı maliyet bileşenlerine (direklerin temelinde kullanılacak beton, demir, kalıp, işçilik v.b.) dair açıklamanın da yapılmadığı, malzeme ve montaj maliyet hesabı tablosunda, montaj birim fiyatlarının belirtilmediği, 5 adet iş kalemine ilişkin TEDAŞ birim fiyatları kullanılarak oluşturulan teklif birim fiyat listesinde de montaj bedelinin dikkate alınmadığı tespit edilmiştir. Bunun yanında, “galvanizli civatalı demir direkler, traverler ve konsollar”a ilişkin bir firmadan, proforma fatura alındığı görülmekle birlikte, proforma faturada firma yetkilisinin imzası ile firma kaşesinin bulunmadığı, sadece serbest muhasebecinin kaşe ve imzasının bulunduğu, serbest muhasebecinin söz konusu firma adına teklifleri imzalamaya yetkili olduğuna dair herhangi bir belge sunulmadığından, proforma faturanın firmanın bilgisi dahilinde verilip verilmediğinin anlaşılamadığı, proforma fatura ekinde sunulan birim maliyet cetveli olarak değerlendirilebilecek belgede de proforma fatura veren firmanın kaşesinin bulunmadığı, sadece serbest muhasebeci onayının bulunduğu, proforma fatura veren firmanın tedarikçi olduğunun kabulü halinde de proforma fatura ekinde SMMM veya YMM onayı bulunmayan, sadece satış faturasına yer verildiği görülmüştür. Başvuru sahibince etüt, proje ve aplikasyon işleri için sunulan fiyat teklifi ekinde, fiyat teklifi veren firma tarafından düzenlenen 1 adet serbest muhasebeci onaylı satış faturasına yer verildiği görülmekle birlikte, YMM veya SMMM tarafından onaylanmış maliyet tespit raporuna yer verilmediği, aynı şekilde kamulaştırma işlerine ilişkin bir firmadan alınan fiyat teklifi ekinde de, fiyat teklifi veren firma tarafından düzenlenen 1 adet satış faturasına yer verildiği görülmekle birlikte, YMM veya SMMM tarafından onaylanmış maliyet tespit raporuna yer verilmediği anlaşılmıştır.

Yukarıda yer alan hükümler ve tespitler neticesinde; başvuru sahibi istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının yukarıda belirtilen Tebliğin ilgili maddelerine uygun olmadığı anlaşıldığından idarece anılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının uygun görülmeyerek değerlendirme dışı bırakılması işleminde mevzuata aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Öte yandan, “Enerji Nakil Hattı” ve bu hattın dağıtım merkezlerine irtibatlarının yapılması işine ilişkin ihale dokümanında ihalenin birim fiyat teklif alınmak suretiyle ihale edildiği belirtilmiş ise de; şikayete konu 2 nci grupta işin önemli bir kısmını oluşturan “enerji nakil hattı yapımı” için kilometre bazında götürü bedel esas üzerinden teklif istendiği, işin dağıtım merkezlerine irtibatlar kısmı için ise malzeme montaj bedeli üzerinden birim fiyat teklif alınmak suretiyle ihaleye çıkıldığı görülmüştür.

4734 sayılı Kanunun “İdarelerce uyulması gereken diğer kurallar” başlıklı 62 nci maddesinin (c) bendinde; “Yapım işlerinde arsa temin edilmeden, mülkiyet, kamulaştırma ve gerekli hallerde imar işlemleri tamamlanmadan ve uygulama projeleri yapılmadan ihaleye çıkılamaz. İhale konusu yapım işinin özgün nitelikte ve karmaşık olması nedeniyle teknik ve malî özelliklerinin gerekli olan netlikte belirlenemediği durumlarda ön veya kesin proje üzerinden ihaleye çıkılabilir. Uygulama projesi bulunan yapım işlerinde anahtar teslimi götürü bedel teklif alınmak suretiyle ihale yapılması zorunludur. Ancak, doğal afetler nedeniyle uygulama projesi yapılması için yeterli süre bulunmayan yapım işlerinde ön veya kesin proje üzerinden, her türlü onarım işleri ile işin yapımı sırasında belli aşamalarda arazi ve zemin etütleri gerekmesi veya uygulamada imar ve güzergâh değişikliklerinin muhtemel olması nedenleriyle ihaleden önce uygulama projesi yapılamayan, bina işleri hariç, yapım işlerinde ise kesin proje üzerinden ihaleye çıkılabilir. Bu işlerin uygulama projesi yapılabilen kısımlar için anahtar teslimi götürü bedel, uygulama projesi yapılamayan kısımlarda ise her bir kalem iş için birim fiyat teklif almak suretiyle ihale yapılabilir…” hükmü bulunmaktadır.

Anılan Kanun hükmünden, yapım işlerinde uygulama projeleri yapılmadan anahtar teslim götürü bedel ihaleye çıkılamayacağı anlaşılmaktadır.

İdare tarafından gönderilen ihale işlem dosyasında söz konusu işe ilişkin uygulama projesinin bulunmadığı görülmüştür.

Bununla birlikte; ihale konusu işin önemli bir kısmının Enerji Nakil Hatlarının imalatına ilişkin olduğu ve bu kısımlar için herhangi bir uygulama projesi olmadığı halde, kilometrik bazda götürü bedel esasına göre teklif fiyatı istendiği anlaşılmıştır.

Uygulama projesi olmayan anılan iş kısmı için kilometrik bazda anahtar teslimi götürü bedel teklif istenilerek ihaleye çıkılması 4734 sayılı Kanunun 62 nci maddesinin (c) bendine aykırı bulunmuştur.

Diğer taraftan; anılan iş kısımlarına ilişkin olarak uygulama projesi hazırlanmadığı dikkate alındığında, enerji nakil hattı yapımı iş kısmına ilişkin**** aşırı düşük teklif açıklamalarının sağlıklı bir şekilde değerlendirilmesi imkan dahilinde bulunmamıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin iptali gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (a) bendi gereğince, ihalenin iptaline,

Oyçokluğu ile karar verildi.

KARŞI OY

__

“Enerji Nakil Hattı” ve bu hattın dağıtım merkezlerine irtibatlarının yapılması işine ilişkin ihale dokümanında ihalenin birim teklif alınmak suretiyle ihale edildiği belirtilmiş olup; şikayete konu işin önemli bir kısmını oluşturan “enerji nakil hattı yapımı” için kilometre bazında götürü bedel esas üzerinden teklif istendiği, işin dağıtım merkezlerine irtibatlar kısmı için ise malzeme montaj bedeli üzerinden birim fiyat teklif alınmak suretiyle ihaleye çıkıldığı görülmüştür.

4734 sayılı Kanunun “İdarelerce uyulması gereken diğer kurallar” başlıklı 62 nci maddesinin (c) bendinde yer alan hükme göre, yapım işlerinde uygulama projeleri yapılmadan anahtar teslim götürü bedel ihaleye çıkılamayacağı açıktır.

İhale konusu işin önemli bir kısmının Enerji Nakil Hatlarının imalatına ilişkin olması nedeniyle, bu kısımlar için mevzuatta tarif edilen anlamda “uygulama projesi” hazırlanması işin özelliği nedeniyle mümkün bulunmamaktadır. Zira, “Enerji Nakil Hattı”, elektrik enerjisinin üretildiği yer ile tüketildiği yer arasını birleştiren hat olup, elektrik enerjisinin üretildiği noktadan tüketildiği noktaya bu hatlarla değişik gerilim seviyelerinde galvanizli civatalı demir direk ve beton direklerle değişik tel cins ve kesitleriyle taşınmaktadır. Kurul’ca proje üzerinde yer alan “kesin proje” başlığı baz alınarak kesin proje olarak nitelendirilen projeler, esasında tip projeler, yani uygulama projeleridir. İşin ağırlıklı olarak direk dikimi ve tel çekimi olduğu; direkler, bağlantı elemanları ve diğer aparatlar için tip projelerin (detayların) uygulanacağı; 1 km lik hatta dikilecek direk sayısının, tel çapı ve uzunluklarının, bağlantı elemanlarının sayı ve cinsleri gibi tüm iş kalemlerinin açık ve net olarak belirlendiği hususları dikkate alındığında; enerji hattına ilişkin güzergahın ve some noktalarının harita üzerinden gösterildiği proje ve detay projeleri ile ihaleye çıkılmasında, idarenin söz konusu uygulamayı yıllardır yaptığı ve ihaleye bu şekilde çıkıldığı, şimdiye kadar bir sorun çıkmadığı görüldüğünden bir sakınca bulunmamaktadır. Kaldı ki ihale konusu işin, bir üstyapı ya da alt yapı işi gibi bir şablona oturtulmasının ve ihaleye çıkılan projenin kesin proje mi? yoksa uygulama projesi mi? olduğu yönündeki değerlendirmenin bu şablona göre yapılmasının işin karakteristik özelliğiyle bağdaşmayacağı, idarece “enerji nakil hattı yapımı” için kilometre bazında götürü bedel esas üzerinden teklif istenmesinin mevzuat hükümlerine aykırılık teşkil etmediği kanaatindeyiz.

Açıklanan nedenlerle “itirazen şikayet başvurusunun reddine karar verilmesi” gerektiği yönündeki görüşümüz ile Kurul Çoğunluğunun ihale konusu işin karakteristik özelliğini dikkate almaksızın, işi bir üstyapı inşaatı gibi (bina vb.) değerlendirerek ihaleyi “ Uygulama projesi olmayan anılan iş kısmı için kilometrik bazda anahtar teslimi götürü bedel teklif istenilerek ihaleye çıkılması 4734 sayılı Kanunun 62 nci maddesinin (c) bendine aykırı bulunmuştur.” gerekçesiyle iptal etmesi kararına katılmıyoruz.

Dr.Hasan GÜL Hicabi ECE Ali KAYA Bahattin IŞIK

** Başkan Kurul Üyesi Kurul Üyesi Kurul Üye**