KİK Kararı: 2010/UY.II-315

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2010/008
Gündem No : 24
Karar Tarihi : 26.01.2010
Karar No : 2010/UY.II-315
BAŞVURU SAHİBİ:
Yetkin İnşaat San. ve Tic. Ltd. Şti., Selçuklar Mahallesi 90024 Sokak No:11 İÇEL

İHALEYİ YAPAN İDARE:
İller Bankası 8. Bölge Müdürlüğü, Güzelyalı Mahallesi Adnan Kahveci Bulvarı No:19 Çukurova Seyhan/ADANA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2009/140803 İhale Kayıt Numaralı "İller Bankası 8. Bölge Müdürlüğü Erdemli ( Mersin ) Eğitim ve Dinlenme Tesisleri Yüzme Havuzu Yenileme ve Filtrasyon İşleri" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

14.01.2010 tarih ve II.Y.00.06.0229/2010-4E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

İller Bankası 8. Bölge Müdürlüğü tarafından 27.10.2009 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “İller Bankası 8. Bölge Müdürlüğü Erdemli ( Mersin ) Eğitim ve Dinlenme Tesisleri Yüzme Havuzu Yenileme ve Filtrasyon İşleri” ihalesine ilişkin olarak Yetkin İnşaat San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin 18.12.2009 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 25.12.2009 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 04.01.2010 tarih ve 07 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 04.01.2010 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata aykırı olduğu, söz konusu açıklamanın idarece mevzuat hükümlerine aykırı olarak değerlendirildiği iddia edilmektedir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

4734 sayılı Kanunun “Aşırı Düşük Teklifler” başlıklı 38 inci maddesinde; “İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir.” hükmüne yer verilmiş, Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 60 ıncı maddesinde de benzer düzenlemeler yapılmıştır.

Aktarılan hükümler doğrultusunda, Kamu İhale Genel Tebliğinde yer alan açıklamalar çerçevesinde, idarece geçerli olduğu tespit edilen tekliflerin değerlendirmeye alınmasıyla aşırı düşük teklif sınır değeri 114.384,78 TL olarak belirlenmiş olup, 28.10.2009 tarihli ihale komisyon kararı ile, bu tutarın altında teklif veren Özdemir İnş. Taah. Tic. Ltd. Şti., Akınlar İnş. Tur. Tic. ve San. Ltd. Şti. ve Cahit Eşki’den aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesine karar verilmiştir.

İdarece aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmasına karar verilen isteklilere gönderilen 02.11.2009 tarih ve muhtelif sayılı yazılar ile, verilen tekliflerin aşırı düşük teklif sınır değerinin altında kaldığı belirtilerek, 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 38 inci maddesinde yer alan hususlara göre belgelendirilmek suretiyle yapılan açıklamaların 12.11.2009 tarihi mesai bitimine kadar idareye gönderilmesi istenilmiştir.

Aşırı düşük teklif açıklaması istenilen isteklilerden Özdemir İnş. Taah. Tic. Ltd. Şti. ile Akınlar İnş. Tur. Tic. ve San. Ltd. Şti. tarafından belirtilen sürede idareye açıklamada bulunulmadığı, sadece Cahit Eşki tarafından aşırı düşük teklif açıklamasının süresinde idareye sunulduğu görülmüştür.

Anılan istekli tarafından idareye sunulan 12.11.2009 tarihli açıklama yazısında, tekliflerinin bileşenlerine ilişkin olarak çeşitli birim fiyatlara yer verildikten sonra yapım esnasında kullanılacak plywood kalıp, betonarme kalıbı ve ahşap kalıbının kendi malı olduğunun belirtildiği, ayrıca söz konusu yazı ekinde, ihale konusu işin bir kısmını oluşturan 9 adet iş kalemine ait birim fiyat analizlerine, kullanılacak tretuvar malzemelerine ilişkin farklı firmalardan alınan 2 adet fiyat teklifine, seramik, demir, çimento ve hazır beton malzemeleri ile tesisat malzemeleri ve işlerine ait maliyet tespit raporu adı altında, yine farklı firmalardan alınan 3 adet belgeye, makina parkını gösteren amortisman defterine ve “… filtrasyon sistemi fiyatı” adı altında düzenlenen ancak fiyat bulunmayan 1 adet belgeye yer verildiği tespit edilmiştir.

22.08.2009 tarih ve 27327 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu İhale Genel Tebliğinde;

“45.1.5. Teklifi aşırı düşük bulunan istekliler Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada, analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri (proforma faturalar, teklif alma yazıları, idarece istenmesi durumunda yardımcı analizler ve buna benzer) sunacaklardır.

45.1.6. İsteklilerin aşırı düşük sorgulamasına ilişkin açıklamaları belgelere dayanmalıdır. Belgelere dayanılmaksızın yapılan açıklamalar kabul edilmeyecektir. Bu çerçevede;

a) İstekliler tarafından proforma faturalarla açıklama yapılması durumunda; proforma faturada proforma fatura içeriği mala ilişkin olarak mükellefin son geçici vergi beyanname döneminde tespit edilen birim ortalama maliyet belirtilecek ve proforma faturaya, ilgili malın son geçici vergi beyanname dönemine ait bir alış ve bir satış faturası örneği eklenerek tasdik anlaşması yapılan YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM’e onaylatılacaktır. Proforma fatura veren imalatçı ise; proforma fatura ekinde, ilgili mala ilişkin imalatçının son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan birim maliyet cetveli verilecektir. Sunulan birim maliyet cetveli, mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı olmalıdır.

_ b) İsteklilerce yapılan açıklamalarda teklifin bir bölümünü oluşturan iş kısımlarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması halinde; söz konusu fiyat tekliflerinin ekinde, Vergi Usul Kanununa göre tutulması zorunlu olan yasal defter ve belgelere uygunluğu YMM veya SMMM tarafından onaylanmış maliyet tespit raporunun sunulması zorunludur. Söz konusu maliyet tespit raporunda, fiyat teklifi verilen işle ilgili varsa malların birim ortalama maliyetleri ile işçilik maliyetleri belirtilmelidir. Fiyat teklifinin kapsamında sadece mal bulunuyor ise; maliyet tespit raporu yerine, piyasadan alınan mallara ilişkin olarak yukarıda belirtildiği şekilde proforma faturaların, fiyat teklifi veren kişinin üretici olması durumunda ise, son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan ilgili malın birim maliyet cetvelinin sunulması zorunludur._

c) İsteklinin ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda; söz konusu malın emsal bedeli ile değerlenmesi gereklidir. Emsal bedelinin tespitinde Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri esas alınır.

ç) İsteklinin açıklamalarını kendi ürettiği mallara dayandırması durumunda; mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı, son geçici vergi beyanname dönemine ait üretim konusu mala ilişkin maliyet tespit raporunun sunulması zorunludur. Maliyet tespit raporunda üretilen mala ilişkin birim maliyetlerin gösterilmesi gerekmektedir.

d) İstekliler tarafından yapılan açıklamada, malın stoklarda bulunduğunun belirtilmesi durumunda; Vergi Usul Kanununun 182 nci maddesi gereğince tutulması gereken envanter defterinin ilgili malzeme veya mala ilişkin kısmının mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı örneğinin veya mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından hazırlanan ve onaylanan ilgili malzeme veya mala ilişkin stok tespit raporunun sunulması zorunludur. Stok tespit raporunda mükellefin yasal defter ve belgelerine uygun ilgili malzeme veya mala ilişkin birim maliyetlerin gösterilmesi zorunludur.

45.1.7 Yapım yönteminin ekonomik olması hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; kullanılan yapım yöntemi ve teknolojinin, yapım işinde sağlayacağı maliyet avantajının belgelere dayalı olarak açıklanması gereklidir.

45.1.8. Seçilen teknik çözümler, yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar veya yapım işinin özgünlüğü hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; sadece bu hususların neler olduğu değil, belirtilen çözüm, avantajlı koşul ve özgünlük sayesinde elde edilen maliyet avantajının da bilgi ve belgelere dayalı olarak açıklanması gereklidir.

_ 45.1.9. Yapılan açıklamalarda, son geçici vergi beyanname dönemine ilişkin belgelendirme yapılamaması durumunda; belgelendirmede bir önceki geçici vergi beyanname dönemi esas alınır._

45.1.10. Aşırı düşük sorgulaması sonucunda belgelere dayalı yazılı açıklama yapmayan, açıklamaları idarece tanımlanan yapım şartlarına uygun olmayan veya teknik şartnameye aykırı hususlar içeren isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle değerlendirme dışı bırakılacaktır.” açıklaması yer almaktadır.

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklaması ile açıklama ekinde sunulan belgeler incelendiğinde; kendi malı olduğu belirtilen kalıplara ilişkin olarak, Tebliğin yukarıda anılan hükmü gereği, envanter defterinin YMM veya SMMM onaylı örneğinin veya YMM veya SMMM tarafından hazırlanan ve onaylanan ilgili malzeme veya mala ilişkin stok tespit raporunun sunulmadığı, sunulan demirbaş defterinde YMM veya SMMM onayının bulunmadığı, açıklama ekinde sunulan analizlerin inşaat sökülmesi, seramik sökülmesi, greboten ve silikon esaslı boya ile badana gibi yapım işlerini oluşturan iş kalemlerinin tamamını kapsamadığı, teklifin bir bölümünü oluşturan iş kısımlarına ilişkin olarak piyasada faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin ekinde, tutulması zorunlu olan yasal defter ve belgelere uygunluğu YMM veya SMMM tarafından onaylanmış maliyet tespit raporunun sunulmadığı, ayrıca farklı farklı firmalar tarafından düzenlenen çeşitli iş kısımlarına ait maliyet tespit raporlarında da, YMM veya SMMM onayının bulunmayıp serbest muhasebeci onayının bulunduğu ve fiyat teklifi verilen işle ilgili malların birim ortalama maliyetleri ile işçilik maliyetlerinin yer almadığı, bununla birlikte farklı farklı firmalar tarafından maliyet tespit raporu adı altında düzenlenen söz konusu belgelerin fiyat teklifi olduğu kabul edilse bile bunlara ilişkin şekle uygun maliyet tespit raporunun sunulmadığı anlaşılmıştır. Bu nedenle anılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun şekilde belgelendirilmediği anlaşıldığından Kamu İhale Genel Tebliğinin 45 inci maddesi gereği, teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerekmektedir.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.