KİK Kararı: 2010/UY.II-2992

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2010/064
Gündem No : 41
Karar Tarihi : 04.10.2010
Karar No : 2010/UY.II-2992
BAŞVURU SAHİBİ:
Sertka Mühendislik Müş. İnş. Nak. Taah. ve Tic. Ltd. Şti., Pınarbaşı Mahallesi|2213 Sokak Sedef Apt No:|6 BATMAN

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Rektörlüğü, Avşar Kampüsü Kayseri Yolu Üzeri 10 Km. KAHRAMANMARAŞ

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2009/35428 İhale Kayıt Numaralı "Açık ve Kapalı Spor Tesisleri İkmal İnşaatı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

22.09.2010 tarih ve II.Y.27.54.0228/2010-40E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Rektörlüğü tarafından 27.04.2009 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Açık ve Kapalı Spor Tesisleri İkmal İnşaatı” ihalesine ilişkin olarak Sertka Müh. Müş. İnş. Nak. Taah. ve Tic. Ltd. Şti.’nin 26.08.2010 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 27.08.2010 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 03.09.2010 tarih ve 25163 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 03.09.2010 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle;

1. Teklif bedelini gösteren cetvelde fiyat tutarının 7.450.000,00 TL olmasına karşın teklif mektuplarında bu tutarın 7.457.720,00 TL olmasının tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasına gerekçe gösterildiği, fakat bu farkın mevzuat hükümlerine aykırı olmadığı,

2. Aşırı düşük teklif açıklamasına cevap vermedikleri gerekçesiyle tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı, fakat Sayar Ltd. Şti., Vit-Varol İnşaat, Irmak İnşaat ve Güryapı İnşaat firmalarının sunduğu iş deneyim belgelerinin benzer iş tanımına uymaması, ayrıca, yine, Vit-Varol İnşaat, Güryapı İnşaat ve Irmak İnşaat firmaları hakkında ihaleye fesat karıştırmak suçlaması ile kamu davası açıldığından ihaleye de katılamayacak olması sebebiyle ihalede tek geçerli teklifin kendilerine ait olduğu, dolayısıyla tekliflerinin sınır değerin altında olması durumu söz konusu olamayacağından aşırı düşük teklif açıklamasına cevap vermelerinin gerekmediği,

İddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

1. Başvuru sahibinin 1 inci iddiasına ilişkin olarak:

Başvuru sahibinin teklif dosyasında sunmuş olduğu anahtar teslimi götürü bedel teklif mektubunda, teklif fiyatının 7.457.720,00 TL olduğu, teklif fiyatı icmalinde (hesap cetvelinde) ise teklif edilen fiyatın 7.450.000,00 TL olduğu görülmüştür.

Kamu İhale Kanunu’nun “Tekliflerin Değerlendirilmesi” başlıklı 37 nci maddesinde;

“İhale komisyonunun talebi üzerine idare tekliflerin incelenmesi, karşılaştırılması ve değerlendirilmesinde yararlanmak üzere net olmayan hususlarla ilgili isteklilerden yazılı olarak tekliflerini açıklamalarını isteyebilir. Ancak bu açıklama, hiçbir şekilde teklif fiyatında değişiklik yapılması veya ihale dokümanında yer alan şartlara uygun olmayan tekliflerin uygun hale getirilmesi amacıyla istenilmez ve yapılmaz.****

__

(Değişik ikinci fıkra: 20/11/2008-5812/11 md.) Tekliflerin değerlendirilmesinde, öncelikle belgeleri eksik olduğu veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmadığı 36 ncı maddeye göre ilk oturumda tespit edilen isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasına karar verilir. Ancak, teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmaması kaydıyla, belgelerde bilgi eksikliği bulunması halinde idarece belirlenen sürede isteklilerden bu eksik bilgilerin tamamlanması yazılı olarak istenir. Belirlenen sürede bilgileri tamamlamayan istekliler değerlendirme dışı bırakılır ve geçici teminatları gelir kaydedilir. Bu ilk değerlendirme ve işlemler sonucunda belgeleri eksiksiz ve teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olan isteklilerin tekliflerinin ayrıntılı değerlendirilmesine geçilir. Bu aşamada, isteklilerin ihale konusu işi yapabilme kapasitelerini belirleyen yeterlik kriterlerine ve tekliflerin ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olup olmadığı ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunup bulunmadığı incelenir. Uygun olmadığı belirlenen isteklilerin teklifleri ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunan teklifler değerlendirme dışı bırakılır.” hükmü,

04.03.2009 tarihli Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İstenecek Belgeler” başlıklı 30 uncu maddesinde;

“… yaklaşık maliyeti eşik değerin;

_ 1) Yarısına kadar olan ihalelerde istenemez,_

_ 2) Yarısı ile bu değerin üzerinde olan ihalelerde istenilebilir._

_ ç) Yaklaşık maliyeti, Kanunun 13 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin (2) numaralı alt bendinde yapım işleri için öngörülen üst limit tutarına eşit ve üzerinde olan ihalelerde, idare tarafından isteklilerden aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi ile sözleşmenin uygulanması aşamasında kullanılmak üzere teklifleri ekinde;_

_ 1) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde, teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatlar ile bu fiyatlara ilişkin idarenin tanımladığı yapım şartlarına göre ihale dokümanı kapsamında verilen analiz formatına uygun analizler ve teklif bedelini gösteren hesap cetveli,_

_ …_

_ İstenir.”_ hükmü bulunmaktadır.

Başvuru sahibinin sunduğu fiyat icmali ile teklif mektubu arasında uyumsuzluk olduğu görülmekle birlikte, teklif tutarını maliyet kalemleri itibariyle açıklayıcı niteliğe sahip hesap cetvelinde yer alan daha düşük tutarın fiyat teklifinin açıklamasında eksiklik teşkil etmediği, başka bir ifadeyle, ihale konusu işin teklif tutarından daha düşük bedelle yapılacağının hesap cetvelinde belirtilmesi ve eki belgelerle tevsik edilmesinin istekli aleyhinde değerlendirilmesi yerinde olmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin teklifinin bu gerekçeyle değerlendirme dışı bırakılması yerinde bulunmamıştır.

2. Başvuru sahibinin 2 nci iddiasına ilişkin olarak:

Başvuru sahibinin teklifi, tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında, teklif mektubu ile hesap cetvelindeki tutarlar arasındaki uyumsuzluk gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılmış, bunun üzerine başvuru sahibi 16.06.2010 tarih ve 14117 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan dilekçesiyle itirazen şikayet başvurusunda bulunmuş, Kurum 05.07.2010 tarih ve 2010/UY.II-1930 sayılı Kurul Kararı ile itirazen şikayeti “… idarelerce teklif kapsamında istenilen analizler ve teklif bedelini gösteren hesap cetvelinin, aşırı düşük teklif sorgulaması aşamasında değerlendirmesi gerekmektedir. Bu sebeple Kanun’un 37 inci maddesine göre ilk oturumda, hesap cetveli ile ilgili bir değerlendirme yapılmaması gerekmektedir.

__

_ Sonuç olarak idarece, başvuru sahibinin teklifinin teklif mektubunda bulunan teklif fiyatı ile hesap cetvelinde bulunan teklif fiyatının farklı olması gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılması mevzuata aykırı bulunmuştur._” şeklinde hükme bağlamıştır.

Anılan Kurul Kararının gereğini yerine getirmek üzere idare başvuru sahibinin teklifini değerlendirmeye almış, aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutmuş ve aşırı düşük teklif açıklamasına cevap verilmediği gerekçesi ve teklif mektubu ile hesap cetvelindeki tutarlar arasında uyumsuzluk bulunduğu gerekçesiyle teklifi değerlendirme dışı bırakmıştır.

Başvuru sahibi aşırı düşük teklif açıklaması vermesi gerekmediği iddiasına mesnet olarak diğer isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiğinden bahisle tek geçerli teklifin kendileri kalacakları, dolayısıyla tekliflerinin aşırı düşük teklif niteliğinden kurtulacağı hususunu ileri sürmektedir.

Bununla birlikte;

4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 55 inci maddesinde; idareye şikayet süresinin ihale süreci içerisinde şikayete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren anılan Kanunun 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün olduğu, idarenin şikâyetin verilmesini izleyen on gün içinde gerekçeli bir karar alması gerektiği, belirtilen süre içinde bir karar alınmaması veya süresinde alınan kararın uygun bulunmaması durumunda karar verme süresinin bitimini veya karar bildirimini izleyen on gün içinde Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunulması gerektiği hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelikin “İtirazen şikayet başvuruları” başlıklı 14 üncü maddesinin ikinci fıkrasında; “(2) Aynı kişi tarafından idareye yapılan ve ilk başvuru ile aynı mahiyette olan daha sonraki şikayet başvurularına idarece verilen cevaplar başvuru süresini yeniden başlatmaz. ” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğin “Kurum tarafından yapılacak işlemler” başlıklı 12 nci maddesinde; “… İdareye yapılan şikayet başvurusundan farklı bir konu ile Kuruma yapılan başvurularda şikayet süresinin henüz dolmadığı hallerde, itirazen şikayet konusuna ilişkin idarenin cevabının alınmamış olması nedeniyle bu başvurular da ilgili idareye gönderilir. İdareye başvuru konularının yanı sıra yeni konular da eklenerek Kuruma başvurulması halinde ise, itirazen şikayet başvurusunun incelenmesinde idareye başvuru konusu edilmeyen hususlar dikkate alınmaz… ” açıklaması yer almaktadır.

İhale işlem dosyasının incelenmesi neticesinde başvuru sahibinin 28.07.2010 tarihinde idareye şikayet başvurusunda bulunduğu, idarenin 12.08.2010 tarihinde şikayete cevap verdiği, şikayetçinin anılan Kanun hükmü gereği, idarenin on günlük karar verme süresinin bitimini takip eden on günlük süre içinde (18.08.2010 tarihine kadar), Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunması gerekmekteyken, idareye 26.08.2010 tarihinde yaptığı ikinci başvuruda yeni iddialar da ekleyerek başvurusunu tekrarladığı ve on günlük Kuruma itirazen şikayet süresini geçirdikten sonra 03.09.2010 tarihinde Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu, başvuru sahibinin Güryapı İnşaat firmasının sunduğu iş deneyim belgelerinin benzer iş tanımına uymadığı iddiasını idareye yaptığı her iki başvuruda da yer vermeyip Kuruma yaptığı itirazen şikayet başvurusuna eklediği, dolayısıyla anılan Tebliğ açıklaması gereği dikkate alınmaması gerektiği, Vit-Varol İnşaat, Güryapı İnşaat ve Irmak İnşaat firmaları hakkında ihaleye fesat karıştırmak suçlaması ile kamu davası açıldığından ihaleye katılamayacakları iddiasına ilişkin şikayetini idareye on günlük şikayet süresi içinde yapmadığı (idareye bu iddia ile şikayet 26.08.2010 tarihli ikinci başvuruda yapılmış olup, idareye 28.07.2010 tarihinde yapılan birinci başvuru ile ikinci başvuru arasında 29 gün olduğu dolayısıyla on günlük idareye şikayet süresinin geçirildiği) anlaşılmıştır.

Bu itibarla, başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklaması vermesi gerekmediği iddiasına mesnet olarak ileri sürdüğü iddiaların süre yönünden reddedilmesi gerektiğinden ve Kurum tarafından bu iddialara ilişkin inceleme yapma yetkisi bulunmadığından, teklifleri değerlendirme dışı bırakılması gerektiği iddia edilen isteklilerin teklifleri geçerli kabul edilerek sınır değerin tespit edilmesi ve başvuru sahibinin teklifinin aşırı düşük teklif sınır değerinin altında olup olmadığının incelenmesi gerekmektedir.

İhalede başvuru sahibi, Sayar İnş. Taah. Tic. Ltd. Şti., Vit-Varol İns. Tic. Ltd. Sti. ve Güryapı Taah. İnş. Turz. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin teklifleri geçerli teklif niteliğine sahip olup, 25/7/2005 tarihli ve 25886 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Kamu İhale Genel Tebliğinde belirtilen usule göre hesaplanan aşırı düşük teklif sınır değeri 7.511.936,34 ****TL’dir. Başvuru sahibinin**** 7.457.720,00 TL teklif tutarı sınır değerin altındadır.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 60 ıncı maddesinde; “(1) İhale komisyonu verilen tekliflerden, diğer tekliflere veya yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

(2) İhale komisyonu;

_ a) Yapım yönteminin ekonomik olması,_

_ b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,_

_ c) Teklif edilen işin özgünlüğü,_

_ hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları, isteklinin teklifinin hesaplanmasına dayanak teşkil eden bütün bilgi ve belgeleri de dikkate almak suretiyle değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen aşırı düşük teklifler, geçerli teklif olarak dikkate alınır._

(3) Aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde; Kamu İhale Kurumu tarafından aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlenmiş ise ihale komisyonu bu düzenlemeyi esas alır.” hükmü,

25/7/2005 tarihli ve 25886 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Kamu İhale Genel Tebliğinin yapım işleri ihalelerinde aşırı düşük teklif değerlendirmesine ilişkin XIII/H-a kısmında; “… Bu çerçevede ihale komisyonu; bir yapım işinin ihalesinde geçerli teklifleri tespit ettikten sonra;

a) Yaklaşık maliyetin % 120’sinin üzerindeki ve % 40’ının altındaki, yani yaklaşık maliyeti = 100 olan bir ihalede, 120 nin üzerindeki tekliflerle 40 ın altındaki teklifleri dikkate almaksızın, diğer tekliflerin aritmetik ortalamasını bulur ve bu değeri yaklaşık maliyete bölmek suretiyle (C) değerini elde eder.

b) Ekteki tablodan (C) değerine karşılık gelen (K) değerini bulur.

_c) Bu (K) değerini yaklaşık maliyetle çarpmak suretiyle sınır değeri tespit eder ve bu sınır değerin altındaki (yaklaşık maliyetin % 40’ının altındakilerde dahil) tekliflerin sahiplerinden, teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. _

Bileşenler, teklifin maliyet bileşenlerini, ayrıntılar ise bunlara ait fiyat analizlerini ifade ettiğinden,

İhale komisyonu, aşırı düşük teklifin maliyet bileşenlerini ve/veya bunlara ait fiyat analizlerini;

_a)_Yapım yönteminin ekonomik olması,

_b)_Seçilen teknik çözümler veya yapım işinde kullanılacak avantajlı şartlar,

_c)_Teklif edilen yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında istekliler tarafından belgelere dayalı olarak yapılan yazılı açıklamaları dikkate almak suretiyle değerlendirir ve ihaleyi sonuçlandırır… ” açıklaması yer almaktadır.

Yukarıda yer verile mevzuat hükmü ve açıklamaları uyarınca teklifi sınır değerin altında bulunan başvuru sahibinin teklifinin aşırı düşük teklif niteliğine sahip olduğu, idare tarafından talep edilen aşırı düşük teklif açıklamasına cevap vermesi gerektiği anlaşıldığından aşırı düşük teklif açıklamasına cevap verilmediği gerekçesiyle başvuru sahibinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasında mevzuata aykırılık bulunmamıştır.

Sonuç olarak yukarıda yapılan tespitler çerçevesinde itirazen şikayet başvurusu yerinde bulunmamıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine,

Esasta
Oybirliği, gerekçede oyçokluğu ile karar verildi.

EK GEREKÇE

İncelemeye konu ihalede;

4734 sayılı Kanunun 4. maddesinde; “ Teklif: Bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde isteklinin idareye sunduğu fiyat teklifi ile değerlendirmeye esas belge ve/veya bilgileri, ifade eder.” hükmü yer almakta olup, 37. maddesinde ise; “… _Tekliflerin değerlendirilmesinde, öncelikle belgeleri eksik olduğu veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmadığı 36 ncı maddeye göre ilk oturumda tespit edilen isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasına karar verilir. Ancak, teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmaması kaydıyla, belgelerde bilgi eksikliği bulunması halinde idarece belirlenen sürede isteklilerden bu eksik bilgilerin tamamlanması yazılı olarak istenir. Belirlenen sürede bilgileri tamamlamayan istekliler değerlendirme dışı bırakılır ve geçici teminatları gelir kaydedilir. Bu ilk değerlendirme ve işlemler sonucunda belgeleri eksiksiz ve teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olan isteklilerin tekliflerinin ayrıntılı değerlendirilmesine geçilir. Bu aşamada, isteklilerin ihale konusu işi yapabilme kapasitelerini belirleyen yeterlik kriterlerine ve tekliflerin ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olup olmadığı ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunup bulunmadığı incelenir. Uygun olmadığı belirlenen isteklilerin teklifleri ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunan teklifler değerlendirme dışı bırakılır.” _hükmü mevcuttur.

İhale komisyonunca tekliflerin değerlendirilmesi sonucunda; başvuru sahibinin teklifinin, teklif dosyasında sunmuş olduğu anahtar teslimi götürü bedel teklif mektubunda; teklif fiyatının 7.457.720,00 TL, teklif bedelini gösteren hesap cetvelinde ise teklif edilen fiyatın 7.450.000,00 TL olduğu görülmüş olup, başvuru sahibinin teklifinin teklif mektubunda bulunan teklif fiyatı ile hesap cetvelinde bulunan teklif fiyatının farklı olması gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı anlaşılmıştır.

Anılan Kanunun 37. maddesi uyarınca, ihale komisyonu tarafından tekliflerin değerlendirileceği ve teklif mektubu ile teklif ekinde sunulan belgelerin uygun olmaması durumunda teklifin değerlendirme dışı bırakılacağı hüküm altına alınmıştır. Ayrıca, teklif ekinde istenen teklif bedelini gösteren hesap cetvelinin isteklilerin teklif fiyatlarını nasıl hesapladıkları konusunda ihale komisyonunun bilgi sahibi olmasını teminen istendiği, bu nedenle teklif bedelini gösteren hesap cetvelinde yer alan parasal tutar ile teklif mektubunda yer alan parasal tutarın birbiri ile aynı olması gerektiği açıktır.

Anılan Kanun ve ilgili mevzuat hükmü uyarınca, başvuru sahibi tarafından sunulan teklif mektubu ve eki teklif bedelini gösteren hesap cetvelinde yer alan parasal tutarın birbiri ile örtüşmediği anlaşılmış olup başvurusu sahibine ait teklifin bu nedenle de değerlendirme dışı bırakılması gerektiği yönündeki düşüncemizle, “ itirazen şikâyet başvurusunun reddine ” ilişkin karara katılıyoruz.

** Bahattin IŞIK Adem KAMALI**

** Kurul Üyesi ** **Kurul Üyesi **