KİK Kararı: 2010/UY.II-2792

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2010/061
Gündem No : 2
Karar Tarihi : 20.09.2010
Karar No : 2010/UY.II-2792
BAŞVURU SAHİBİ:
Temayka İnş. Taah. Haf. Kanal Tem. Lokantacılık Elektr. San. ve Tic. Ltd. Şti., Anafartalar Mahallesi Mustafa Kemal Caddesi No:42/14 MANİSA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Gürpınar Belediyesi Fen İşleri Müdürlüğü, Bulkaz Mahallesi Çarşımeydanı No:1 20630 Gürpınar/DENİZLİ

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2010/78900 İhale Kayıt Numaralı "Arıtma Tesisi Bağlantı Hattı Yapımı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

15.09.2001 tarih ve 07.25.60.0224/2010-44E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Gürpınar Belediye Başkanlığı Fen İşleri Müdürlüğü tarafından 02.07.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Arıtma Tesisi Bağlantı Hattı Yapımı” ihalesine ilişkin olarak Temayka İnş. Taah. Haf. Kanal Tem. Lokantacılık Elektr. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin 06.08.2010 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 09.08.2010 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 19.08.2010 tarih ve 20908 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 19.08.2010 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olmadığı iddia edilmektedir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

Başvuruya konu ihaleye ait idari şartnamenin incelenmesi sonucunda, ihale konusu işin “Arıtma Tesisi Bağlantı Hattı Yapımı” işi olduğu, işin fiziki miktarı ve türünün idari şartnamenin 2 nci maddesinde; “Q400 mm çapında, 1900 metre kanalizasyon hattı döşenmesi” şeklinde belirlendiği,

İdari şartnamenin 19 uncu maddesinde, isteklilerin tekliflerini her bir iş kaleminin miktarı ile bu iş kalemleri için teklif edilen birim fiyatların çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden vereceği ve ihale sonucunda teklif birim fiyat sözleşme imzalanacağının belirtildiği,

Görülmüştür.

Söz konusu ihaleye 7 teklif verilmiş, ihale komisyonunca geçerli olduğu tespit edilen tekliflerin değerlendirmeye alınmasıyla, Kamu İhale Genel Tebliğinde yer alan aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesine ilişkin açıklamalar çerçevesinde; 94.909,62 TL’lik bir sınır değer hesaplanmış ve sınır değerin altında teklif verdiği belirlenen Savaş Doğan, Asbirlik Haf. Nak. İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve Oktaş Okkaoğlu Taah. İnş. Taks. San. ve Tic. A.Ş.’den teklif bileşenlerine ilişkin açıklama istenilmiştir.

Sınır değerin altında kalan isteklilere gönderilen 12.07.2010 tarihli yazılarda; “ ..İhale komisyonunun teklifinizde yer alan tüm birim fiyat no’lar ve her bir birim fiyat no için, teklif ettiğiniz fiyatların tüm ayrıntıları (analizlere dayanak teşkil eden bütün bilgi ve belgeler, proforma faturalar, malzemeye ilişkin teklif alma yazıları, yardımcı analizler, yapım yönteminin ekonomikliği, seçilen teknik çözümler ve kullanacağınız avantajlı koşullar) Kamu İhale Genel Tebliğinin 45 inci maddesindeki hususları dikkate alarak bu mektubun elinize ulaştığı günden itibaren 3 gün içerisinde yazılı olarak bildirmeniz gerekmektedir.” denilmiştir.__

Anılan isteklilerin idarece belirlenen süre içerisinde aşırı düşük teklif açıklaması sunduğu, yapılan açıklamaların idare tarafından incelenmesi neticesinde, Savaş Doğan ve Asbirlik Haf. Nak. İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti’nin. açıklamalarının yeterli görülmediği, Oktaş Okkaoğlu Taah. İnş. Taks. San. ve Tic. A.Ş.’nin açıklamalarının ise idarece yeterli görülerek, ihalenin söz konusu istekli üzerinde bırakıldığı görülmüştür.

4734 sayılı Kanunun “Aşırı Düşük Teklifler” başlıklı 38 inci maddesinde; “İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

__

_ İhale komisyonu;_

_ a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,_

_ b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,_

_ c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,_

_ Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir._

__

_ İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir.” _hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliğinin “Aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde ve sözleşmenin uygulanması aşamasında kullanılmak üzere tekliflerin ekinde analizlerin istenilmesi” başlıklı 38 inci maddesinde;

__

“…38.3. İsteklilerin iş kalemleri/iş grupları için kamu kurum ve kuruluşlarınca belirlenerek yayımlanmış birim fiyatları teklif etmeleri ve söz konusu iş kalemleri/grupları için; hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandıklarını, birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek teklifleri kapsamında sunmaları durumunda, analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda; isteklilerin, kamu kurum ve kuruluşlarınca belirlenmiş “kar ve genel gider içermeyen birim fiyatların” üzerine, kendi belirledikleri “kar ve genel gideri” ilave ederek, yayımlanmış birim fiyatın üzerinde olmamak kaydıyla, birim fiyatlarını oluşturmaları durumunda da; hangi kamu kurum ve kuruluşunun “kar ve genel gider hariç birim fiyatını” kullandıklarını ve kendi belirledikleri “kar ve genel gider” tutarını yazmak suretiyle liste halinde belirterek teklifleri kapsamında sunmaları halinde, söz konusu iş kalemleri/iş grupları için analiz düzenlemeleri zorunlu değildir.

…

_ 38.7. Teklifi aşırı düşük bulunarak sorgulamaya tabi tutulan ve teklifine ilişkin açıklamada bulunan isteklilerin analizleri ayrıntılı olarak incelenecek olup; sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmayan, analiz girdilerindeki miktarlar ile fiyatların çarpımı sonucunda bulunan tutarları teklif birim fiyatlarla veya teklif fiyatlarla uyumlu olmayan isteklilere ait teklifler değerlendirme dışı bırakılacaktır. Aşırı düşük sınır değerin altında kalan isteklilerin analizleri üzerinde yapılan ayrıntılı incelemede; çarpım ve toplamlarda aritmetik hata bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatlar esas alınarak, aritmetik hatalar ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Bu şekilde düzeltilmiş analiz fiyatı, teklif fiyatı ile uyumlu olmayan istekliler değerlendirme dışı bırakılır. _

38.9. Analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde, Bayındırlık ve İskan Bakanlığı tarafından belirlenerek yayımlanmış rayiçleri kullanan ve söz konusu rayiçleri poz numaraları da belirterek liste halinde sunan isteklilerin, söz konusu rayiçlere ilişkin olarak (45.1.6) maddesinde belirtildiği şekilde, proforma fatura, teklif alma yazısı ve buna benzer belgeleri sunmalarına gerek bulunmamaktadır.

__

_ 38.10. (38.3) maddesinde belirtilen şekilde kamu kurum ve kuruluşları tarafından yayımlanan birim fiyatları teklif eden isteklilerin, söz konusu birim fiyatları oluşturan girdilerin rayiçlerine ilişkin olarak (45.1.6) maddesinde belirtildiği şekilde, proforma fatura, teklif alma yazısı ve buna benzer belgeleri sunmalarına gerek bulunmamaktadır.” _açıklaması,

Anılan Tebliğin “Aşırı düşük teklif değerlendirmesi” başlıklı 45 inci maddesinde ise;

__

_ “…_

_ 45.1.5. Teklifi aşırı düşük bulunan istekliler Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada, analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri (proforma faturalar, teklif alma yazıları, idarece istenmesi durumunda yardımcı analizler ve buna benzer) sunacaklardır. _

__45.1.6. İsteklilerin aşırı düşük sorgulamasına ilişkin açıklamaları belgelere dayanmalıdır. Belgelere dayanılmaksızın yapılan açıklamalar kabul edilmeyecektir. Bu çerçevede;

__a) İstekliler tarafından proforma faturalarla açıklama yapılması durumunda; proforma faturada proforma fatura içeriği mala ilişkin olarak mükellefin son geçici vergi beyanname döneminde tespit edilen birim ortalama maliyet belirtilecek ve proforma faturaya, ilgili malın son geçici vergi beyanname dönemine ait bir alış ve bir satış faturası örneği eklenerek tasdik anlaşması yapılan YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM’e onaylatılacaktır. Proforma fatura veren imalatçı ise; proforma fatura ekinde, ilgili mala ilişkin imalatçının son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan birim maliyet cetveli verilecektir. Sunulan birim maliyet cetveli, mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı olmalıdır.

__b) İsteklilerce yapılan açıklamalarda teklifin bir bölümünü oluşturan iş kısımlarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması halinde; söz konusu fiyat tekliflerinin ekinde, Vergi Usul Kanununa göre tutulması zorunlu olan yasal defter ve belgelere uygunluğu YMM veya SMMM tarafından onaylanmış maliyet tespit raporunun sunulması zorunludur. Söz konusu maliyet tespit raporunda, fiyat teklifi verilen işle ilgili varsa malların birim ortalama maliyetleri ile işçilik maliyetleri belirtilmelidir. Fiyat teklifinin kapsamında sadece mal bulunuyor ise; maliyet tespit raporu yerine, piyasadan alınan mallara ilişkin olarak yukarıda belirtildiği şekilde proforma faturaların, fiyat teklifi veren kişinin üretici olması durumunda ise, son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan ilgili malın birim maliyet cetvelinin sunulması zorunludur.

__c) İsteklinin ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda; söz konusu malın emsal bedeli ile değerlenmesi gereklidir. Emsal bedelinin tespitinde Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri esas alınır.

_ ç) İsteklinin açıklamalarını kendi ürettiği mallara dayandırması durumunda; mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı, son geçici vergi beyanname dönemine ait üretim konusu mala ilişkin maliyet tespit raporunun sunulması zorunludur. Maliyet tespit raporunda üretilen mala ilişkin birim maliyetlerin gösterilmesi gerekmektedir._

_ d) İstekliler tarafından yapılan açıklamada, malın stoklarda bulunduğunun belirtilmesi durumunda; Vergi Usul Kanununun 182 nci maddesi gereğince tutulması gereken envanter defterinin ilgili malzeme veya mala ilişkin kısmının mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı örneğinin veya mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından hazırlanan ve onaylanan ilgili malzeme veya mala ilişkin stok tespit raporunun sunulması zorunludur. Stok tespit raporunda mükellefin yasal defter ve belgelerine uygun ilgili malzeme veya mala ilişkin birim maliyetlerin gösterilmesi zorunludur._

_ …_

_ 45.1.10. Aşırı düşük sorgulaması sonucunda belgelere dayalı yazılı açıklama yapmayan, açıklamaları idarece tanımlanan yapım şartlarına uygun olmayan veya teknik şartnameye aykırı hususlar içeren isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle değerlendirme dışı bırakılacaktır.” _açıklaması bulunmaktadır.

__

İhale üzerinde bırakılan istekli olan Oktaş Okkaoğlu Taah. İnş. Taks. San. ve Tic. A.Ş.’nin teklif açıklaması incelendiğinde, teklif açıklaması kapsamında, teklif bedelini oluşturan iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin analizlerin ya da kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatların teklif edilmesi halinde sunulması gereken listenin sunulmadığı görülmüştür.

Bununla birlikte, “Lastik conta, sfero döküm rogar kapak takımı, paletli ekskavatör” bedelini tevsik etmek üzere sunulan proforma faturaların faks çıktısı olduğu, dolayısıyla Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Belgelerin sunuluş şekli” başlıklı 31 inci maddesinde yer alan;****“Bu Yönetmeliğin uygulanmasında idareler; belgelerin aslını veya aslına uygunluğu noterce onaylanmış örneklerini isterler. Bu kapsamda sunulan fatura örnekleri de asıl olarak kabul edilir. Adaylar veya istekliler, istenen belgelerin aslı yerine ihale veya son başvuru tarihinden önce idare tarafından “aslı idarece görülmüştür” veya bu anlama gelecek şerh düşülen suretlerini başvuruları veya teklifleri kapsamında sunabilirler. Bu yönde yapılacak başvuruların, ihaleden önce idarenin ilgili birim yetkilisi veya bu hususta görevlendirilmiş personelince karşılanması zorunludur.” hükmüne uygun olarak sunulmadığı tespit edilmiştir.

Ayrıca, söz konusu proforma faturaların ekinde, son geçici vergi beyanname dönemine ait alış ve satış faturalarının ya da proforma fatura verenin imalatçı olması halinde sunulması gereken birim maliyet cetvelinin sunulmadığı görülmüş olup, anılan isteklinin teklif açıklamasını Kamu İhale Genel Tebliğinin 45 inci maddesine uygun olarak belgelendiremediği anlaşılmıştır.

Bu çerçevede, bahse konu isteklinin teklif açıklamalarının mevzuata uygun olarak sunulmadığı anlaşıldığından, teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikteki işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihale üzerinde bırakılan istekli olan Oktaş Okkaoğlu Taah. İnş. Taks. San. ve Tic. A.Ş.’nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılarak tekliflerin değerlendirilmesi ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.