KİK Kararı: 2010/UY.II-2649

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2010/057
Gündem No : 79
Karar Tarihi : 31.08.2010
Karar No : 2010/UY.II-2649
BAŞVURU SAHİBİ:
Erk İnş. Taah. Haz. Bet. Tur. San. ve Tic. A.Ş., Çetin Emeç Bulvarı 1322. Cad. Epsilon İşmerkezi No:45/8 Öveçler/ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Karayolları 3. Bölge Müdürlüğü, Horozluhan Mah. Ankara Cad. No:151/D Selçuklu/KONYA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2010/46262 İhale Kayıt Numaralı "Karaman-Ermenek İl Yolu Km: 24+700-36+500 Arası Toprak Tesviye, Sanat Yapıları, Üstyapı V.S. Yol Yap" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

24.08.2010 tarih ve II.Y.23.02.0228/2010-32E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Karayolları 3. Bölge Müdürlüğü tarafından 20.05.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Karaman-Ermenek İl Yolu Km: 24+700-36+500 Arası Toprak Tesviye, Sanat Yapıları, Üstyapı v.s. Yol Yapımı” ihalesine ilişkin olarak Erk İnş. Taah. Hazır Bet. Tur. San. ve Tic. A.Ş.’nin 23.07.2010 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 28.07.2010 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 28.07.2010 tarih ve 17883 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 28.07.2010 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklif ettiği fiyat ile ihale konusu işin yapılabilmesi veya teklif fiyatının Kamu İhale Genel Tebliğinin 45 inci maddesi çerçevesinde açıklanabilmesinin mümkün olmadığı, iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

İdari şartnamenin 2 nci maddesinde ihale konusu iş; “ Karaman-Ermenek İl Yolu Km: 24+700-36+500 arası toprak tesviye, sanat yapıları, üstyapı v.s. yol yapım işi ” şeklinde tanımlanmış, idari şartnamenin 19 uncu maddesinde isteklilerin her bir iş kaleminin miktarı ile bu iş kalemleri için teklif edilen birim fiyatların çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden teklif verecekleri ve ihale üzerinde bırakılan istekli ile teklif birim fiyat sözleşme imzalanacağı düzenlenmiştir.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 60 ıncı maddesinde; “(1) İhale komisyonu verilen tekliflerden, diğer tekliflere veya yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

(2) İhale komisyonu;

_ a) Yapım yönteminin ekonomik olması,_

_ b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,_

_ c) Teklif edilen işin özgünlüğü,_

_ hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları, isteklinin teklifinin hesaplanmasına dayanak teşkil eden bütün bilgi ve belgeleri de dikkate almak suretiyle değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen aşırı düşük teklifler, geçerli teklif olarak dikkate alınır._

(3) Aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde; Kamu İhale Kurumu tarafından aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlenmiş ise ihale komisyonu bu düzenlemeyi esas alır.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliğinin “Aşırı düşük teklif değerlendirmesi” başlıklı 45 inci maddesinde “

…

45.1.5. Teklifi aşırı düşük bulunan istekliler Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada, analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri (proforma faturalar, teklif alma yazıları, idarece istenmesi durumunda yardımcı analizler ve buna benzer) sunacaklardır.

45.1.6. İsteklilerin aşırı düşük sorgulamasına ilişkin açıklamaları belgelere dayanmalıdır. Belgelere dayanılmaksızın yapılan açıklamalar kabul edilmeyecektir. Bu çerçevede;

a) İstekliler tarafından proforma faturalarla açıklama yapılması durumunda; proforma faturada proforma fatura içeriği mala ilişkin olarak mükellefin son geçici vergi beyanname döneminde tespit edilen birim ortalama maliyet belirtilecek ve proforma faturaya, ilgili malın son geçici vergi beyanname dönemine ait bir alış ve bir satış faturası örneği eklenerek tasdik anlaşması yapılan YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM’e onaylatılacaktır. Proforma fatura veren imalatçı ise; proforma fatura ekinde, ilgili mala ilişkin imalatçının son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan birim maliyet cetveli verilecektir. Sunulan birim maliyet cetveli, mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı olmalıdır.

b) İsteklilerce yapılan açıklamalarda teklifin bir bölümünü oluşturan iş kısımlarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması halinde; söz konusu fiyat tekliflerinin ekinde, Vergi Usul Kanununa göre tutulması zorunlu olan yasal defter ve belgelere uygunluğu YMM veya SMMM tarafından onaylanmış maliyet tespit raporunun sunulması zorunludur. Söz konusu maliyet tespit raporunda, fiyat teklifi verilen işle ilgili varsa malların birim ortalama maliyetleri ile işçilik maliyetleri belirtilmelidir. Fiyat teklifinin kapsamında sadece mal bulunuyor ise; maliyet tespit raporu yerine, piyasadan alınan mallara ilişkin olarak yukarıda belirtildiği şekilde proforma faturaların, fiyat teklifi veren kişinin üretici olması durumunda ise, son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan ilgili malın birim maliyet cetvelinin sunulması zorunludur.

c) İsteklinin ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda; söz konusu malın emsal bedeli ile değerlenmesi gereklidir. Emsal bedelinin tespitinde Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri esas alınır.

ç) İsteklinin açıklamalarını kendi ürettiği mallara dayandırması durumunda; mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı, son geçici vergi beyanname dönemine ait üretim konusu mala ilişkin maliyet tespit raporunun sunulması zorunludur. Maliyet tespit raporunda üretilen mala ilişkin birim maliyetlerin gösterilmesi gerekmektedir.

d) İstekliler tarafından yapılan açıklamada, malın stoklarda bulunduğunun belirtilmesi durumunda; Vergi Usul Kanununun 182 nci maddesi gereğince tutulması gereken envanter defterinin ilgili malzeme veya mala ilişkin kısmının mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı örneğinin veya mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından hazırlanan ve onaylanan ilgili malzeme veya mala ilişkin stok tespit raporunun sunulması zorunludur. Stok tespit raporunda mükellefin yasal defter ve belgelerine uygun ilgili malzeme veya mala ilişkin birim maliyetlerin gösterilmesi zorunludur.

45.1.7 Yapım yönteminin ekonomik olması hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; kullanılan yapım yöntemi ve teknolojinin, yapım işinde sağlayacağı maliyet avantajının belgelere dayalı olarak açıklanması gereklidir.

45.1.8. Seçilen teknik çözümler, yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar veya yapım işinin özgünlüğü hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; sadece bu hususların neler olduğu değil, belirtilen çözüm, avantajlı koşul ve özgünlük sayesinde elde edilen maliyet avantajının da bilgi ve belgelere dayalı olarak açıklanması gereklidir.

45.1.9. Yapılan açıklamalarda, son geçici vergi beyanname dönemine ilişkin belgelendirme yapılamaması durumunda; belgelendirmede bir önceki geçici vergi beyanname dönemi esas alınır.

45.1.10. Aşırı düşük sorgulaması sonucunda belgelere dayalı yazılı açıklama yapmayan, açıklamaları idarece tanımlanan yapım şartlarına uygun olmayan veya teknik şartnameye aykırı hususlar içeren isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle değerlendirme dışı bırakılacaktır... ” açıklaması yer almaktadır.

İhale işlem dosyasının incelenmesi neticesinde; ihale komisyonu tarafından sınır değerin 6.748.255,62** __** TL olarak hesaplandığı ve teklifi sınır değerin altında olan, ihale üzerinde bırakılan istekli de dahil olmak üzere, iki istekliden; yapım yönteminin ekonomik olması, seçilen teknik çözümler ve işin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar, yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak diğer avantajlı koşullar, işin bünyesinde kullanılacak teklife esas olan ariyet ve taş ocaklarına ait bilgiler (yeri, mülkiyet veya varsa ruhsat durumu, ocak başkasına ait ise ocak sahibinden alınmış taahhütname) ve teklif edilen işin özgünlüğü hususlarının belgelendirilmek suretiyle teklif fiyatının açıklanmasını istediği anlaşılmıştır.

İhale üzerinde bırakılan isteklinin sunduğu aşırı düşük teklif açıklamasının incelenmesi neticesinde; nervürlü inşaat demiri, PÇ-37,5 torbalı portland çimento ve kırsal motorine ilişkin proforma fatura ekinde maliyet tespit raporu ve alış faturaları; dinamit-adi kapsül-fitile ilişkin proforma fatura ekinde sadece maliyet tespit raporu; tünel tipi drenaj borusuna ilişkin proforma fatura ekinde sadece satış faturası sunulduğu görülmüştür. Yukarıda yer verilen Tebliğ açıklamasının 45.1.6.b bendi gereği, teklifin bir bölümünü oluşturan iş kısımlarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması fakat fiyat teklifinin kapsamında sadece mal bulunması halinde açıklamanın 45.1.6.a bendi kapsamında yapılması gerekmektedir. Başvuru sahibinin maliyet tespit raporları sunduğu üretim girdileri esas itibariyle sadece malzemeden müteşekkil olup, Tebliğin 45.1.6.a bendine uygun şekilde alış-satış faturalarının da sunulması gerekirken sunulmadığı anlaşıldığından, aşırı düşük teklif açıklaması yerinde bulunmamıştır.

Hasan Demir - Demir Müteahhitlik unvanlı isteklinin sunduğu aşırı düşük teklif açıklamasının incelenmesi neticesinde; nervürlü çubuk demir ve tünel tipi drenaj borusuna ilişkin proforma fatura ekinde sadece alış faturası sunulduğu; alt temel, temel, asfalt mıcırı, akaryakıt ve muhtelif iş araçlarına ilişkin ise taahhütnamelerin sunulduğu görülmüştür. Yukarıda yer verilen Tebliğ açıklamasının 45.1.6.a bendi gereği, proforma faturalar ekinde alış satış faturaları sunulması gerekirken sadece alış faturaları sunulduğu ayrıca taahhütname vermek suretiyle aşırı düşük teklif açıklaması yapılması gibi bir usul kamu ihale mevzuatında mevcut bulunmadığından anılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklaması yerinde bulunmamıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihale üzerinde bırakılan istekli Halil Bülbül – Akustik A.Ş. İş Ortaklığınınteklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Dr. Hasan GÜL

Başkan****

Hicabi ECE

Kurul Üyesi****

Ali KAYA

Kurul Üyesi****

Bahattin IŞIK

Kurul Üyesi****

Hakan GÜNAL

Kurul Üyesi****

Kazım ÖZKAN

Kurul Üyesi****

Adem KAMALI

Kurul Üyesi****

Abdullah DÜNDAR

Kurul Üyesi****