KİK Kararı: 2010/UY.II-2379

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2010/054
Gündem No : 59
Karar Tarihi : 09.08.2010
Karar No : 2010/UY.II-2379
BAŞVURU SAHİBİ:
STY İnşaat Tur. Tic. ve San.Ltd.Şti.-Sistem Elek. Tesisleri San. ve Tic. A.Ş. (Ortak Girişimi), Oğuzlar Mah. 1. Cd. 34 Sk. No.7 06520 Balgat Çankaya/ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Karayolları Genel Müdürlüğü 7.Bölge Müdürlüğü, Esenevler Mahallesi Atatürk Bulvarı No:380 55200 Samsunbulvarı 55200 Atakum/SAMSUN

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2010/14462 İhale Kayıt Numaralı "Amasya Çevre Yolu Km= 345+600-345+922 - 0+000-11+300 Arası Toprak Tesviye, Sanat Yapıları, Plentmiks Alttemel, Plentmiks Temel, B.S.K. (İdare Malı Bitüm İle) İşleri Yapımı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

04.08.2010 tarih ve II.Y.21.27.0265/2010-24E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Karayolları Genel Müdürlüğü 7. Bölge Müdürlüğü tarafından 03.03.2010 tarihinde belli istekliler arasında ihale usulü ile yapılan “Amasya Çevre Yolu Km= 345+600-345+922 - 0+000-11+300 Arası Toprak Tesviye, Sanat Yapıları, Plentmiks Alttemel, Plentmiks Temel, B.S.K. (İdare Malı Bitüm İle) İşleri Yapımı” ihalesine ilişkin olarak Sty İnşaat Tur. Tic. ve San. Ltd.Şti.-Sistem Elek. Tesisleri San. ve Tic. A.Ş. (Ortak Girişimi)’nin 25.06.2010 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 05.07.2010 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 14.07.2010 tarih ve 16472 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 14.07.2010 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; ihalenin üzerinde bırakıldığı isteklinin sunmuş olduğu aşırı düşük teklif açıklamasının ilgili mevzuat hükümlerine aykırı olup olmadığının tespit edilmesi gerektiği iddiasına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddiasının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

Başvuru sahibinin iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanununun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38 inci maddesinde; “ İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

__

İhale komisyonu;__

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

__

İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir. ” hükmü,

**** Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 60 ıncı maddesinde; “ (1) İhale komisyonu verilen tekliflerden, diğer tekliflere veya yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

(2) İhale komisyonu;

_ a) Yapım yönteminin ekonomik olması,_

_ b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,_

_ c) Teklif edilen işin özgünlüğü,_

_ hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları, isteklinin teklifinin hesaplanmasına dayanak teşkil eden bütün bilgi ve belgeleri de dikkate almak suretiyle değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen aşırı düşük teklifler, geçerli teklif olarak dikkate alınır._

(3) Aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde; Kamu İhale Kurumu tarafından aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlenmiş ise ihale komisyonu bu düzenlemeyi esas alır.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliğinin “Aşırı düşük teklif değerlendirmesi” başlıklı 45 inci maddesinde; “…45.1.5. Teklifi aşırı düşük bulunan istekliler Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada, analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri (proforma faturalar, teklif alma yazıları, idarece istenmesi durumunda yardımcı analizler ve buna benzer) sunacaklardır.

45.1.6. İsteklilerin aşırı düşük sorgulamasına ilişkin açıklamaları belgelere dayanmalıdır. Belgelere dayanılmaksızın yapılan açıklamalar kabul edilmeyecektir. Bu çerçevede;

a) İstekliler tarafından proforma faturalarla açıklama yapılması durumunda; proforma faturada proforma fatura içeriği mala ilişkin olarak mükellefin son geçici vergi beyanname döneminde tespit edilen birim ortalama maliyet belirtilecek ve proforma faturaya, ilgili malın son geçici vergi beyanname dönemine ait bir alış ve bir satış faturası örneği eklenerek tasdik anlaşması yapılan YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM’e onaylatılacaktır. Proforma fatura veren imalatçı ise; proforma fatura ekinde, ilgili mala ilişkin imalatçının son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan birim maliyet cetveli verilecektir. Sunulan birim maliyet cetveli, mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı olmalıdır.

b) İsteklilerce yapılan açıklamalarda teklifin bir bölümünü oluşturan iş kısımlarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması halinde; söz konusu fiyat tekliflerinin ekinde, Vergi Usul Kanununa göre tutulması zorunlu olan yasal defter ve belgelere uygunluğu YMM veya SMMM tarafından onaylanmış maliyet tespit raporunun sunulması zorunludur. Söz konusu maliyet tespit raporunda, fiyat teklifi verilen işle ilgili varsa malların birim ortalama maliyetleri ile işçilik maliyetleri belirtilmelidir. Fiyat teklifinin kapsamında sadece mal bulunuyor ise; maliyet tespit raporu yerine, piyasadan alınan mallara ilişkin olarak yukarıda belirtildiği şekilde proforma faturaların, fiyat teklifi veren kişinin üretici olması durumunda ise, son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan ilgili malın birim maliyet cetvelinin sunulması zorunludur.

…

ç) İsteklinin açıklamalarını kendi ürettiği mallara dayandırması durumunda; mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı, son geçici vergi beyanname dönemine ait üretim konusu mala ilişkin maliyet tespit raporunun sunulması zorunludur. Maliyet tespit raporunda üretilen mala ilişkin birim maliyetlerin gösterilmesi gerekmektedir.

d) İstekliler tarafından yapılan açıklamada, malın stoklarda bulunduğunun belirtilmesi durumunda; Vergi Usul Kanununun 182 nci maddesi gereğince tutulması gereken envanter defterinin ilgili malzeme veya mala ilişkin kısmının mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı örneğinin veya mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından hazırlanan ve onaylanan ilgili malzeme veya mala ilişkin stok tespit raporunun sunulması zorunludur. Stok tespit raporunda mükellefin yasal defter ve belgelerine uygun ilgili malzeme veya mala ilişkin birim maliyetlerin gösterilmesi zorunludur…” açıklaması,

İdari şartnamenin “ Aşırı düşük teklifler ” başlıklı 33 üncü maddesinde; “ 33.1. İhale komisyonu, verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden, teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

33.2. İhale komisyonu tarafından;

a)Yapım yönteminin ekonomik olması,

b)Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c)Teklif edilen işin özgünlüğü,

hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamalar dikkate alınarak, Kamu İhale Kurumu tarafından belirlenen kriterler çerçevesinde aşırı düşük teklifler değerlendirilir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

_ 33.3. İhale komisyonu tarafından, aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesinde, sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalara ilişkin olarak Kamu İhale Kurumu tarafından belirlenen kriterler esas alınacaktır._” düzenlemesi,

Yer almaktadır.

İdare tarafından ihale dokümanı kapsamında; örnek birim fiyat analizi, birim fiyat teklif cetvelleri ve birim fiyat tariflerinin isteklilere verildiği,

İhalenin üzerinde bırakıldığı isteklinin sunmuş olduğu teklif dosyası incelendiğinde; isteklinin, Toprak işleri için 11.547.651,98 TL, Sanat yapıları için 14.651.257,00 TL, Üstyapı işleri için ise 6.186.874,59 TL olmak üzere toplam 32.385.783,57 TL bedel öngördüğü, birim fiyat teklif cetvelinde yer alan toplam 33 iş kaleminin her birine ilişkin analizlerin sunduğu, analizlerde yer alan 10 adet malzeme kalemi için Bayındırlık ve İskan Bakanlığının rayiç birim fiyatlarını tablo halinde sunduğu,

Anılan isteklinin aşırı düşük teklif sorgulaması incelendiğinde ise; isteklinin ihale konusu işin nasıl gerçekleştirileceğine ilişkin genel bir bilgilendirme yazısı, YMM onaylı Demirbaş ve Amortisman defter tespiti, proforma faturalar ve isteklinin üretimini kendisinin yapacağını belirttiği iş kalemleri için YMM onaylı maliyet tespit raporları sunduğu, analizlerde yer alan Dinamit malzemesi için alınan proforma fatura ve ekinde malın birim ortalama maliyetinin belirtilmediği, Portland çimento malzemesi için alınan proforma fatura ve ekinde malın birim ortalama maliyetinin belirtilmediği, proforma fatura ve eklerinin Serbest Muhasebeci onayı taşıdığı, metal ankraj şeridi malzemesi için alınan proforma faturada ve ekinde malın birim ortalama maliyetinin belirtilmediği, Priz hızlandırıcı ve Süper akışkanlandırıcı katkı malzemeleri için alınan proforma fatura ve ekinde malların birim ortalama maliyetlerinin belirtilmediği, SBS (polimer modifiye bitüm katkı malzemesi) için alınan proforma fatura ve ekinde malın birim ortalama maliyetinin belirtilmediği tespit edilmiştir.

Yapılan inceleme ve değerlendirme neticesinde: istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasındaki bazı malzeme kalemlerine ilişkin proforma faturalarda ve eklerinde ilgili mevzuat hükümleri doğrultusunda yer alması gereken ortalama birim maliyet tutarlarına yer verilmediği, alınan proforma fatura ve eki belgelerin mevzuat uyarınca SMMM veya YMM onayı taşıması gerekirken portland çimento malzemesi için alınan proforma fatura ve eklerinin Serbest Muhasebeci onayı taşıdığı görüldüğünden aşırı düşük teklif açıklamasında yer alan birim fiyatların tevsiki amacıyla sunulan proforma fatura ve eklerinin ilgili mevzuat hükümlerine uygun olarak sunulmadığı anlaşılarak ihale üzerinde kalan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği ve dolayısıyla da başvuru sahibinin iddiasının yerinde olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, tekliflerin değerlendirilmesi aşaması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Dr. Hasan GÜL

Başkan****

Ali Kemal AKKOÇ

II. Başkan****

Hicabi ECE

Kurul Üyesi****

Bahattin IŞIK

Kurul Üyesi****

Hakan GÜNAL

Kurul Üyesi****

Kazım ÖZKAN

Kurul Üyesi****

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi****